IV SAB/Wa 194/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, asesor WSA Aneta Opyrchał (spr.), Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2007 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. H. na bezczynność Szefa Służby Cywilnej w sprawie konkursu na stanowisko (...) p o s t a n a w i a odrzucić skargę A. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z 15 grudnia 2004r. skargę na bezczynność Szefa Służby Cywilnej w związku z przeprowadzeniem konkursu na stanowisko (...) (sygn. (...) ). W uzasadnieniu skargi podniósł, iż w zakresie obowiązków przedmiotowego centralnego organu administracji publicznej, wynikających z dyspozycji § 14 ust. 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 listopada 1999r. w sprawie sposobu organizowania i szczegółowych zasad przeprowadzania konkursów na wyższe stanowiska w służbie cywilnej -zwanego dalej: rozporządzeniem wykonawczym (Dz.U. nr 91, poz. 1028), jest zawiadomienie kandydata na piśmie, za potwierdzeniem odbioru, o wynikach konkursu oraz o otrzymanych przez kandydata ocenach, w terminie 7 dni od otrzymania dokumentacji przebiegu konkursu. W zaskarżonej sprawie organ zaniechał dokonania tych czynności, zatem - zdaniem skarżącego - pozbawił go możliwości zapoznania się z wynikami konkursu, prawa wglądu do uchwały o wynikach konkursu oraz do dokumentacji zawierającej jego indywidualne oceny wraz z ich uzasadnieniem. Dalej skarżący wskazał, iż pismami z 17 listopada 2004r. i 9 grudnia 2004r. zwracał się do Szefa Służby Cywilnej o przesłanie zawiadomienia, jednak do dnia skierowania skargi do Sądu nie otrzymał w tej kwestii odpowiedzi. Z kolei 18 listopada 2004r. doręczono mu zarządzenie organu z 16 listopada 2004r. o ponownym przeprowadzeniu konkursu na stanowisko (...) . Szef Służby Cywilnej - w odpowiedzi na skargę - wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -zwanej dalej: P.p.s.a. (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) oraz odrzucenie skargi, a w przypadku nieuwzględnienia tego wnioski o oddalenie skargi. W uzasadnieniu żądania dotyczącego odrzucenia skargi organ wyjaśnił, że sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku, bowiem skarżący już 22 listopada 2004r. wniósł do Sądu Administracyjnego skargę dotyczącą wyżej opisanego konkursu. Z kolei uzasadniając wniosek o oddalenie skargi podniósł, iż po przekazaniu akt konkursu stwierdził naruszenie zasad przeprowadzenia konkursu i na podstawie art. 47 ustawy z dnia 18 grudnia 1998r. o służbie cywilnej (Dz.U. z 1999r., nr 49, poz. 483, ze zm.) zarządził jego ponowne przeprowadzenie. O powyższym skarżący pismem z 16 listopada 2004r. został zawiadomiony. Podniesiona okoliczność oznacza, iż organ nie pozostawał w bezczynności, albowiem podjął wszystkie przewidziane prawem czynności. Skarżący w piśmie procesowym z 27 maja 2005r. oświadczył, iż przyłącza się do wniosku organu o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględniając wniosek stron o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym i wyrokiem z 3 października 2005r. zobowiązał Szefa Służby Cywilnej do zawiadomienia A. H. na piśmie, za potwierdzeniem odbioru, o wyniku konkursu na stanowisko (...) oraz o otrzymanych przez A. H. ocenach w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku oraz zasądził od Szefa Służby Cywilnej na rzecz A. H. kwotę 340 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, iż zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, po przeprowadzeniu konkursu zespół ustala wynik konkursu, wskazując najlepszego kandydata lub kandydatów na stanowisko konkursowe. Następnie stosownie do treści § 14 ust. 1 powołanego rozporządzenia przewodniczący zespołu przekazuje Szefowi Służby Cywilnej dokumentację przebiegu konkursu w terminie siedmiu dni od podjęcia uchwały o wyniku konkursu. Zaś Szef Służby Cywilnej - w myśl § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego - w terminie siedmiu dni od otrzymania dokumentacji zawiadamia kandydata na piśmie, za potwierdzeniem odbioru, o wyniku konkursu oraz o otrzymanych przez kandydata ocenach. Z akt sprawy wynika, iż Zespół Konkursowy przeprowadzający konkurs na stanowisko (...) (...) października 2004r. podjął uchwałę w sprawie ustalenia wyniku tego konkursu i wskazał skarżącego jako najlepszego kandydata na wymienione stanowisko. Przewodniczący Zespołu Konkursowego pismem z 15 października 2004r. poinformował Szefa Służby Cywilnej o zakończeniu prac przez Zespół. W treści tego pisma podano, iż załącznikiem do niego jest dokumentacja z przebiegu konkursu, niemniej jednak w aktach sprawy brak dowodu, na podstawie którego można by określić datę, w jakiej Szef Służby Cywilnej otrzymał wymienioną dokumentację. Z zarządzenia wydanego przez organ 16 listopada 2005r. o przeprowadzeniu ponownego konkursu na stanowisko (...), z powodu stwierdzenia naruszenia zasad przeprowadzenia konkursu zakończonego uchwałą z (...) października 2004r. wynika, że przed jego wydaniem Szef Służby Cywilnej był w posiadaniu dokumentacji przebiegu konkursu, a zatem i uchwały w sprawie ustalenia wyników konkursu. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że organ dokumentację konkursową otrzymał w okresie pomiędzy 15 października 2004r. a 16 listopada 2004r. Dalej Sąd pierwszej instancji stanął na stanowisku, iż postępowanie konkursowe prowadzone na podstawie przepisów ustawy o służbie cywilnej zmierzające do wyłonienia kandydata na wyższe stanowisko w służbie cywilnej jest postępowaniem z zakresu administracji publicznej, a obowiązek Szefa Służby Cywilnej, wynikający z § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego, jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa. Skoro więc omawiany konkurs zakończył się wskazaniem najlepszego kandydata to - w ocenie Sądu - obowiązkiem organu było dokonanie zawiadomienia. W sytuacji gdy organ - do dania wydania niniejszego wyroku - nie dopełnił temu obowiązkowi skargę na jego bezczynność uwzględniono. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił argumentacji organu przytoczonej na poparcie wniosku o odrzucenie skargi. Uznał, iż nie można przyjąć, że sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku. Skarga, na którą powołano się w odpowiedzi na skargę, dotyczy innego rodzaju czynności, a mianowicie zarządzenia o przeprowadzeniu ponownego konkursu. Od powyższego wyroku Szef Służby Cywilnej złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 120 i art. 16 § 2 P.p.s.a., prowadzące do nieważności postępowania ze względu na skład sądu orzekającego sprzeczny z przepisami prawa (art. 183 § 2 pkt 4 P.p.s.a.) oraz art. 65 w zw. z art. 47 § 1 i art. 75 P.p.s.a., prowadzące również do nieważności postępowania ze względu na pozbawienie strony - "organu pozwanego" - możności obrony swoich spraw (art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a.), a nadto art. 133 § 1 P.p.s.a.; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego w zw. z art. 12 ust. 1 pkt 6 oraz art. 47 ustawy o służbie cywilnej. A. H. - w odpowiedzi na skargę kasacyjną - wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 13 października 2006r, sygn. akt I OSK 1341/05, uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi oraz zasądził od A. H. na rzecz Szefa Służby Cywilnej kwotę 280 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Odnośnie naruszenia przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi wskazał, iż nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania, na które powoływano się w skardze kasacyjnej, a określone w art. 183 § 2 pkt 4 i pkt 5 P.p.s.a. Zdaniem Sądu drugiej instancji skład Sądu pierwszej instancji (asesor) był zgodny z przepisami prawa, zaś niedoręczenie organowi pisma A. H. z 27 maja 2005r. - w którym strona przyłącza się do wniosku organu o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz ustosunkowuje się do odpowiedzi na skargę - nie można oceniać, ze względu na jego treść, w kategorii pozbawienia strony możności obrony swych spraw, jako że pismo to nie ma żadnego znaczenia z punktu widzenia obrony stanowiska organu prezentowanego w odpowiedzi na skargę. Przechodząc natomiast do oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, przypomniano że zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy o służbie cywilnej w przypadku stwierdzenia naruszenia zasad przeprowadzenia konkursu Szef Służby Cywilnej zarządza przeprowadzenie ponownego konkursu. Uwzględniając skargę na bezczynność Szefa Służby Cywilnej polegającą na niezawiadomieniu kandydata na piśmie o wyniku konkursu i otrzymanych przez kandydata ocenach - § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego - Sąd pierwszej instancji wykładni ww przepisu dokonał w oderwaniu od § 16 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego oraz dyspozycji art. 47 ust. 1 ustawy o służbie cywilnej. Przede wszystkim Sąd orzekający nie rozważył kwestii jaki skutek dla obowiązku określonego w § 14 ust. 3 ww. rozporządzenia ma zarządzenie ponownego konkursu oraz celu jakiemu w istocie służy opisane w przepisie zawiadomienie kandydata o wyniku konkursu. W ramach pierwszego z wymienionych zagadnień Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż należy zastanowić się nad tym, czy w sytuacji zarządzenia przez Szefa Służby Cywilnej ponownego konkursu wobec stwierdzenia, że poprzedni konkurs został przeprowadzony z naruszeniem jego zasad, nie zostają unicestwione skutki (wyniki) wcześniejszego konkursu, czy więc zarządzenie ponownego konkursu nie jest równoznaczne z unieważnieniem poprzedniego. Przyjęcie takiego poglądu, za którym przemawia również treść § 16 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, zgodnie z którym kandydat składa odwołanie od konkursu do Szefa Służby Cywilnej w terminie 7 dnia od dnia zawiadomienia, o którym mowa w § 14 ust. 3, oznaczałoby brak wyniku konkursu, od którego kandydat może się odwołać, a tym samym zniesienie w takiej sytuacji obowiązku zawiadomienia. Z § 16 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego wynika, że celem zawiadomienia określonego w § 14 ust. 3 ww rozporządzenia jest umożliwienie kandydatowi zaskarżenia wyniku konkursu. W przypadku braku wyniku, nie istnieje przedmiot zaskarżenia, a tym samym nie znajduje racjonalnego uzasadnienia nakładanie na organ obowiązku, którego realizacja ma umożliwić kandydatowi odwołanie się od nieistniejącego wyniku konkursu. W konsekwencji uznano, iż Sąd pierwszej instancji dokonał niewłaściwej wykładni § 14 ust. 3 rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny - po ponownym rozpoznaniu sprawy -zważył co następuje: Na wstępie podkreślenia wymaga fakt, iż Sąd - w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę - jest związany stosownie do art. 190 P.p.s.a. wykładnią prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 października 2006r. Przedmiotem skargi A. H. była bezczynność Szefa Służby Cywilnej związana z przeprowadzanym konkursem na stanowisko (...). Skarżący zarzucił wymienionemu organowi, iż do dnia wniesienia skargi nie zawiadomił go na piśmie, za potwierdzeniem odbioru, o wynikach konkursu oraz o otrzymanych ocenach, w terminie 7 dni od otrzymania dokumentacji przebiegu konkursu, czyli nie wypełnił dyspozycji § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego. Brakiem powyższego działania pozbawił skarżącego możliwości zapoznania się z wynikami konkursu, prawa wglądu do uchwały o wynikach konkursu oraz do dokumentacji zawierającej jego indywidualne oceny wraz z ich uzasadnieniem. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne -stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. - obejmuje orzekanie w sprawach skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 wymienionego przepisu. Oznacza to, iż skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna tylko w sytuacji, gdy ów organ będąc właściwym do wydania w danej sprawie decyzji administracyjnej, postanowienia, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, ewentualnie innego niż określone w pkt 1-3 aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa pozostaje w zwłoce. Sąd - w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę - podziela pogląd Sądu zaprezentowany w wyroku z 3 października 2005r. i nie zakwestionowany przez Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu kasacyjnym - iż postępowanie konkursowe prowadzone na podstawie przepisów ustawy o służbie cywilnej zmierzające do wyłonienia kandydata na wyższe stanowisko w służbie cywilnej jest postępowaniem z zakresu administracji publicznej, zaś obowiązek Szefa Służby Cywilnej wynikający z § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa, o której stanowi art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Zgodnie więc z ww rozporządzeniem wykonawczym Prezesa Rady Ministrów z dnia 3 listopada 1999r. w sprawie sposobu organizowania i szczegółowych zasad przeprowadzania konkursów na wyższe stanowisko w służbie cywilnej, a ściślej § 13 ust. 1 zespół konkursowy po przeprowadzeniu konkursu ustala wynik konkursu, wskazując najlepszego kandydata lub kandydatów na stanowisko, na które był przeprowadzony konkurs. Następnie Przewodniczący zespołu - zgodnie z § 14 ust. 1 ww rozporządzenia - przekazuje Szefowi Służby Cywilnej dokumentację przebiegu konkursu w terminie siedmiu dni od podjęcia uchwały o wyniku konkursu, zaś Szef - na podstawie § 14 ust. 3 cytowanego rozporządzenia - w terminie siedmiu dni od otrzymania dokumentacji zawiadamia na piśmie, za potwierdzeniem odbioru, o wyniku konkursu oraz o otrzymanych przez kandydata ocenach. Kandydat składa odwołanie od wyniku konkursu do Szefa Służby Cywilnej w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w § 14 ust. 3. Z kolei w przypadku stwierdzenia naruszenia zasad przeprowadzenia konkursu Szef Służby Cywilnej - działając w oparciu o art. 47 ustawy o służbie cywilnej - zarządza przeprowadzenie ponownego konkursu. Jak wynika z akt sprawy Zespół Konkursowy po przeprowadzeniu konkursu na wyżej opisane stanowisko (...) października 2004r. podjął uchwałę w sprawie ustalenia wyniku konkursu i wskazał skarżącego jako najlepszego kandydata. Następnie doszło do przekazania Szefowi Służby Cywilnej dokumentacji z przebiegu konkursu. Ten z kolei 16 listopada 2005r. wydał zarządzenie o przeprowadzeniu ponownego konkursu na stanowisko (...), z powodu stwierdzenia naruszenia zasad przeprowadzenia konkursu zakończonego uchwałą z (...) października 2004r. Zatem istotnie nie zawiadomił strony o wyniku konkursu zakończonego uchwałą z (...) października 2004r. oraz otrzymanych przez kandydata ocenach. Przekładając przytoczone regulacje prawne na przedstawiony stan przedmiotowej sprawy należy wskazać, iż obowiązek dopełnienia przez organ czynności określonej w § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego, którą jak wyżej zaznaczono należy zaliczyć do czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., rozważono - zgodnie ze wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w ww wyroku - w powiązaniu § 16 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego oraz art. 47 ust. 1 ustawy o służbie cywilnej. Jak podkreślił Sąd drugiej instancji z § 16 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego wynika, że celem zawiadomienia określonego w § 14 ust. 3 tożsamego rozporządzenia jest umożliwienie kandydatowi zaskarżenia wyniku konkursu. Tymczasem w sprawie - na skutek zarządzenia o ponownym przeprowadzeniu konkursu na to samo stanowisku i uznaniu, że to zarządzenie unicestwia wcześniejszy wynik konkursu - doszło do sytuacji braku wyniku konkursu, czyli przedmiotu, o którym organ byłby zobowiązany zawiadomić skarżącego (kandydata) na mocy § 14 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego i od którego ewentualnie kandydat mógłby się odwołać. Należało więc uznać - trzymając się ściśle oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego - że na Szefie Służby Cywilnej nie ciążył obowiązek zawiadomienia skarżącego o wyniku konkursu na stanowisko (...) , czyli obowiązek dokonania czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień skarżącego, o której stanowi art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., bo takowego wyniku nie było wobec zarządzenia z 16 listopada 2005r. o ponownym przeprowadzeniu konkursu. W tej sytuacji nie można było zarzucić organowi bezczynności, tym samym skutecznie wnieść skargi na ową bezczynność. W tym stanie rzeczy skargę A. H. wniesioną na bezczynność Szefa Służby Cywilnej należało uznać za niedopuszczalną i na mocy art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. odrzucić.