IV SAB/Wa 194/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-06
Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie adwokata z urzędu powinno zostać podwyższone ponad stawki minimalne, uwzględniając trudności w komunikacji z klientem i dodatkowe nakłady pracy?Ratio decidendi
Wynagrodzenie adwokata z urzędu może zostać podwyższone ponad stawki minimalne, jeśli sąd uzna, że niezbędny nakład pracy, charakter sprawy lub wkład pracy adwokata uzasadniają takie podwyższenie. W niniejszej sprawie, mimo że podstawowe czynności procesowe nie wymagały wyjątkowego nakładu, trudności w komunikacji z klientem i konieczność udzielania mu dodatkowych informacji prawnych uzasadniły przyznanie dodatkowej kwoty 100 zł ponad stawki minimalne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata A. K. o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi J. C. na bezczynność Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Po odrzuceniu skargi przez WSA, uchyleniu postanowienia przez NSA i oddaleniu skargi przez WSA, pełnomocnik wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, wskazując na trudności w komunikacji z klientem i dodatkowe nakłady pracy. Sąd przyznał wynagrodzenie w oparciu o stawki minimalne, z podwyższeniem o 100 zł z uwagi na trudności w komunikacji.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokat A. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 640 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne oraz kwotę 147,20 zł stanowiącą podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat A. K. o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej postanawia w sprawie ze skargi J. C. na bezczynność Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w przedmiocie wniosku o zmianę decyzji ostatecznej postanawia: przyznać adwokat A. K. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 640 (sześćset czterdzieści) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 147,20 (sto czterdzieści siedem 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.
Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt IV SO/Wa 69/13 referendarz sądowy ustanowił dla J. C. (dalej "skarżący’) adwokata w niniejszej sprawie.
Okręgowa Rada Adwokacka w [...] w dniu 20 stycznia 2014 r. wyznaczyła adwokat A. K. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego.
Postanowieniem z dnia 24 lutego 2014 r., sygn. akt IV SAB/Wa 218/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. C.
Pełnomocnik skarżącego wniosła skargę kasacyjną od ww. postanowienia, w której zawarła m. in. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 1934/14, uchylił zaskarżone postanowienie sądu pierwszej instancji.
Następnie, wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. IV SAB/Wa 194/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w niniejszej sprawie. Jak wynika z protokołu z rozprawy, pełnomocnik skarżącego stawiła się na rozprawie i wniosła o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu i oświadczyła, że koszty te nie zostały uiszczone.
W dniu 17 listopada 2014 r. pełnomocnik skarżącego wystąpiła z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem.
Wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony w dniu 30 grudnia 2014 r, zaś w dniu 28 stycznia 2015 r. pełnomocnik skarżącego poinformowała Sąd o sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i załączyła ja do ww. pisma. W związku z powyższym pełnomocnik skarżącego wniosła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczyła, że opłaty nie zostały zapłacone ani w całości ani w części. Wniosła o uwzględnienie niezbędnego nakładu jej pracy i trudności w komunikacji z klientem, który zamieszkuje w innym województwie, cierpi na problemy zdrowotne natury psychicznej i nie używa ani poczty elektronicznej ani telefonu, co narażało pełnomocnika na dodatkowe koszty korespondencji (koszty korespondencji – dziesięciu pism informacji prawnych, druku, zużycia tonera do drukarki wyniosły ok. 80 zł).
Pełnomocnik skarżącego wniosła także o uwzględnienie, że:
- sporządziła i wniosła skargę kasacyjną, która została uwzględniona jak również wniosła w imieniu skarżącego wniosek o pomoc prawną – zwolnienie od kosztów sądowych, należycie dokumentując sytuację majątkową skarżącego (zarówno skarga kasacyjna jak i wniosek o przyznanie prawa pomocy zostały uwzględnione)
- udzieliła pomocy prawnej i reprezentowała skarżącego podczas rozprawy w dniu 14 listopada 2014 r.,
- dwukrotnie zapoznała się z aktami w sądzie, bowiem za pierwszym razem do sprawy nie były załączone akta administracyjne, które jak się okazało były dołączone do sprawy IV SA/Wa 2464/13,
- prowadziła obszerną korespondencję ze skarżącym, tj. otrzymała ok. 9 pism sporządzonych pismem odręcznym (co utrudniało ich odczytanie), na które odpowiedziała i wysłała 10 pism- informacji prawnych,
- uwzględniając wytyczne NSA wskazane w postanowieniu z 30 lipca 2014 r., sygn. II OSK 1934/14 poczuwała się w obowiązku ustalić, jaki jest związek pomiędzy niniejszą sprawą a sprawą IV SA/Wa 2464/13
w związku z czym wniosła o rozważenie możliwości przyznania dwukrotności minimalnego wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach
o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczególne zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielanej przez adwokata ustanowionego z urzędu, reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461). Zgodnie z § 2 ust. 1 i ust. 2 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, przy czym podstawę zasądzenia tej opłaty stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-5 i nie może ona być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl § 18 ust. 1 pkt 1 lit. stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji wynosi 240 zł. Natomiast stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt. 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (§ 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia).
Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
W niniejszej sprawie uznano, że pełnomocnikowi należy przyznać wynagrodzenie za zastępstwo w wysokości:
- 180 zł za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej (75 % stawki minimalnej - § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia);
- 240 zł za reprezentowanie skarżącego w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit c);
- 120 zł za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej (50 % stawki minimalnej - § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia);
z uwzględnieniem stawki podatku od towarów i usług (23 %).
Ponadto, nie uwzględniono wniosku pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. W ocenie referendarza sądowego podnoszone przez pełnomocnika kwestie takie jak, skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej, złożenie wniosku o prawo pomocy, czy też reprezentowanie skarżącego na rozprawie, zapoznanie się z aktami sprawy oraz ustalenie związku pomiędzy niniejszą sprawą a inną, łączącą się z nią sprawą nie wymagały wyjątkowego nakładu pracy. Uwzględniając jednak podnoszone przez pełnomocnika trudności w komunikowaniu się ze skarżącym i związaną z tym konieczność udzielania mu dodatkowych pisemnych informacji prawnych, referendarz sądowy uznał, że wynagrodzenie w niniejszej sprawie wyliczone na podstawie stawek minimalnych, należało podnieść o kwotę 100 zł z uwzględnieniem stawki podatku od towarów i usług.
Dlatego też w niniejszej sprawie przyznano pełnomocnikowi skarżącego kwotę 787,20 zł, na którą składa się wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu w wysokości 640 zł (180 zł +240 zł+ 120 zł + 100 zł), podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług w wysokości 147,20 zł.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło