IV SAB/Wa 331/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik po rozpoznaniu w dniu 20 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia odwołania postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia 8 sierpnia 2016 r. J. W. wniósł za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w rozpatrzeniu odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] orzekającej o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej na terenie gminy [...], obręb [...], oznaczonej jako działki nr [...] o pow. 0,1796 ha, nr [...] o pow. 0,7639 ha, nr [...] o pow. 0,0601 ha i nr [...] o pow. 0,4925 ha, przeznaczonej pod budowę autostrady płatnej [...] na terenie województwa [...] dla odcinka: Z. km 0 + 000.00 – K. km 48 + 207.17 oraz o ustaleniu na rzecz J. W. odszkodowania w wysokości 829.300,00 zł z tytułu wywłaszczenia wymienionych wyżej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie, wskazując m. in. na fakt wydania przez Ministra decyzji w dniu [...] czerwca 2016 r. nr [...] uchylającej decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.). Przedmiotowy zakres tej kontroli określony został w art. 3 tej ustawy. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 powołanej ustawy skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ służy, w sprawach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 tej ustawy, tj. gdy organ nie wydaje w terminie: 1) decyzji administracyjnej; 2) postanowienia, na które służy zażalenie albo które kończy postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, czy też nie wydaje; a także nie podejmuje 4) innych niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Oznacza to, że przewlekłe prowadzenie postępowania może dotyczyć jedynie sytuacji, w których organ nie wydaje decyzji administracyjnych, postanowień oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przy czym z bezczynnością czy z przewlekłym prowadzeniem postępowania mamy do czynienia nie tylko wtedy, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności, ale również wówczas, gdy nieefektywne działania nie zmierzają do zebrania niezbędnego materiału dowodowego, nie wyjaśniają istotnych okoliczności, nie prowadzą do zakończenia postępowania, gdy między poszczególnymi czynnościami organu występują nieusprawiedliwione okresy przerw, które w sumie prowadzą do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postępowania. Stan niniejszej sprawy dowodzi, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania została wniesiona przez skarżącego już po wydaniu przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa ostatecznej decyzji w postępowaniu odwoławczym, albowiem Minister Infrastruktury i Budownictwa wydał decyzję w tej sprawie w dniu [...] czerwca 2016 r., zaś skarga będąca przedmiotem niniejszej sprawy złożona została bezpośrednio w Ministerstwie Infrastruktury i Budownictwa w dniu 9 sierpnia 2016 r. Należy wyjaśnić wobec tego skarżącemu, że rozpoznając skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd jest uprawniony, w razie stwierdzenia przewlekłego prowadzenia postępowania, zobowiązać organ do wydania aktu lub dokonania czynności, ale nie ma możliwości zobowiązania organu do wydania aktu o określonej treści, nie bada bowiem sprawy merytorycznie. Z tego także powodu skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania nie może być środkiem alternatywnym w stosunku do wniesionych środków zaskarżenia. Wydane przez organy akty podlegają bowiem kontroli merytorycznej, co także pozwala na weryfikację adekwatności między przedmiotem żądania strony a rozstrzygnięciem. Środki prawne służące zwalczaniu bezczynności czy przewlekłego prowadzenia postępowania nie mogą natomiast służyć uruchamianiu ponownego postępowania w sprawie już zakończonej decyzją ostateczną, do czego w istocie zmierza wniesiona skarga. W dacie wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania do Sądu Minister Infrastruktury i Budownictwa nie pozostawał już w przewlekłości. Zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie zgodnie przyjmuje się, że skargę na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść do czasu załatwienia przez właściwy organ sprawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 1987 r., sygn. akt. IV SAB 14/86, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 grudnia 2004 r., sygn. II SAB/Gd 46/03, Lex nr 203323 – również dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl – oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. T. Woś, Lexis Nexis Warszawa 2005 r., s. 89). Skarga na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania wniesiona przez stronę po wydaniu i doręczeniu jej decyzji jest niedopuszczalna. W takiej sytuacji stronie niezadowolonej z treści decyzji organu odwoławczego przysługiwała, zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W postępowaniu, przed sądem administracyjnym, skarżący mógł kwestionować prawidłowość kwalifikacji zgłoszonych zarzutów i adekwatność rozstrzygnięcia ze stanem faktycznym i złożonym wnioskiem. W dacie wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania do Sądu Minister Infrastruktury i Budownictwa nie pozostawał już bowiem w przewlekłym prowadzeniu postępowania, a taki stan rzeczy, tj. wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania już po wydaniu decyzji, zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, warunkuje niedopuszczalność skargi, a co za tym idzie – jej odrzucenie (zob. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 337/14; z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 937/11 i z dnia 17 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 42/15 – dostępne na wskazanej wyżej stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych. Z powyższych względów skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.