IV SAB/Wa 381/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie wydania orzeczenia o ustaleniu i wypłacie odszkodowania za nieruchomość postanawia: 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz skarżącej Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa "[...]" z siedzibą w [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem, pismem z 12 lipca 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 25 kwietnia 2017 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość stanowiącą działki ew. nr [...] i nr [...], obr. [...], położoną przy ul. [...] w [...]. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] uznał skargę za niezasadną. Z akt administracyjnych wynika, że przed wniesieniem skargi pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 12 czerwca 2018 r. wystąpił do Wojewody [...], za pośrednictwem Prezydenta [...], z ponagleniem na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Z dniem 1 czerwca 2017 r. na mocy ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935) art. 52 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r.; poz. 1369 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." otrzymał brzmienie - skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka; przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Na podstawie ww. ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. do art. 53 p.p.s.a. dodano również § 2b, który stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Należy jednak zauważyć, że na mocy art. 17 ust. 2 ww. ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. przepisy art. 52 i art. 53 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie ustawy, tj. po dniu 1 czerwca 2017 r. Natomiast jak wynika z akt administracyjnych wniosek skarżącej o ustalenie i wypłatę odszkodowania z dnia 25 kwietnia 2017 r. wpłynął do organu 4 maja 2017 r., a postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] października 2017 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wypłaty i ustalenia odszkodowania na ww. wniosek skarżącej. Okoliczność ta jest o tyle istotna dla niniejszej sprawy, że skoro postępowanie administracyjne zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej w dniu 4 maja 2017 r. i nie zostało zakończone przed dniem 1 czerwca 2017 r. zastosowanie znajdują przepisy w brzemieniu dotychczasowym. Z powyższych względów w przypadku skargi na bezczynność organu administracji wyczerpanie środków zaskarżenia przed zmianą przepisów, które weszły w życie 1 czerwca 2017 r. na mocy ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r., następuje poprzez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej zwanej "k.p.a."). Stosownie bowiem do art. 16 ww. ustawy z 7 kwietnia 2017 r. ustawodawca postanowił, że do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia tej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie zatem z art. 37 § 1 k.p.a. (w brzemieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r.) na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie powyższa procedura nie została zachowana, a jak wynika z powołanych wyżej regulacji wyczerpanie stosownych środków zaskarżenia jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. Pełnomocnik skarżącej w uzasadnieniu skargi powołuje się na fakt wniesienia ponaglenia z dnia 12 czerwca 2018 r. do organu wyższego stopnia – Wojewody [...]. Jak wskazano wyżej do postępowania administracyjnego wszczętego przed 1 czerwca 2017 r. zastosowanie znajduje art. 37 § 1 k.p.a. w brzmieniu obowiązującym przed tą datą, który - w przypadku niniejszej sprawy - przewidywał wniesienie zażalenia. Skoro skarżący nie wystąpił przed wniesieniem skargi z zażaleniem do organu wyższego stopnia, to tym samym nie wyczerpał środków zaskarżenia, które służyły mu w postępowaniu administracyjnym. Z analizy akt administracyjnych wynika co prawda, że pełnomocnik skarżącego wystąpił z zażaleniem do Wojewody [...] pismem z dnia 6 września 2017 r., jednakże zostało ono "skonsumowane" przez wydanie postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w dniu [...] października 2017 r. przez Prezydenta [...]. Skoro zatem organ podjął czynność w sprawie, to skarżąca zarzucając bezczynność od tego momentu winna skierować zażalenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. do organu wyższego stopnia (zob. postanowienia: NSA z dnia 25 kwietnia 2012 r. I OSK 773/12, WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2018 r. IV SAB/Wa 58/18). Wobec tego skargę wniesioną przez skarżącą do sądu administracyjnego, mimo przysługującego jej jeszcze środka zaskarżenia w postaci zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a., należało uznać za niedopuszczalną. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn, niż wymienione w punktach 1-5 ww. artykułu, wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., odrzucił skargę. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.