IV SAB/Wa 667/19
PostanowienieWSA w Warszawie2019-09-30
Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania przez Przedsiębiorstwo Państwowe, które nie jest organem administracji publicznej, podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania przez podmiot, który nie jest organem administracji publicznej, podlega odrzuceniu z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego. Sądy administracyjne sprawują kontrolę wyłącznie nad działalnością administracji publicznej, a Przedsiębiorstwo Państwowe w niniejszej sprawie nie pełniło funkcji organu administracji publicznej.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania przez Przedsiębiorstwo Państwowe w sprawie niewykonania postanowień uchwał Sejmiku Województwa dotyczących ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania. Przedsiębiorstwo Państwowe wniosło o odrzucenie skargi. Sąd uznał, że Przedsiębiorstwo Państwowe nie jest organem administracji publicznej, a sprawa dotyczy roszczeń cywilnoprawnych, co wykracza poza właściwość sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. P. na przewlekłość Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]" z siedzibą w [...] w przedmiocie wykonania postanowień uchwał postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
W piśmie z 8 maja 2019 r. B. P. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Przedsiębiorstwo Państwowe "[...]" z siedzibą w W. w sprawie niewykonania postanowień uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...] i uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] października 2011 r. w zakresie paragrafu 6 pkt 2.
W piśmie z dnia 27 czerwca 2019 r. Przedsiębiorstwo Państwowe "[...]" z siedzibą w W. wniosło o odrzucenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) – zwaną dalej P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 P.p.s.a. stanowi, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W świetle treści art. 3 § 2a P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także
w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Ponadto, z art. 3 § 3 P.p.s.a. wynika, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach,
w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Jak wynika z powyższego sprawowana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na przewlekłość organów administracji publicznej w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 P.p.s.a. Oznacza to, że zakres podmiotowy tej kontroli obejmuje wyłącznie organy administracji publicznej.
W rozpatrywanej sprawie skarżąca domagała się od Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]" z siedzibą w W. podjęcia działań mających na celu wykonanie postanowień uchwał Sejmiku Województwa [...] w związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania. Po pierwsze należy zauważyć, że podmiot – Przedsiębiorstwo Państwowe "[...]" z siedzibą w W. stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 września 2017 r. o przedsiębiorstwie państwowym "[...]" jest samodzielną i samofinansującą się jednostką organizacyjną prowadzącą działalność w zakresie i na zasadach określonych w ustawie i statucie. W myśl zaś art. 3 ww. ustawy podmiot ten podlega obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorstw państwowych na zasadach określonych w ustawie z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1384, z 2015 r. poz. 1322 oraz z 2016 r. poz. 1948 i 2260) oraz ustawie z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 700, 1089 i 1133). Tak więc przedsiębiorstwo to nie występuje w charakterze organu administracji publicznej. Funkcję organu - co trafnie wskazano w odpowiedzi na skargę - podmiot ten wykonuje wyłącznie w sprawach z zakresu ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Po drugie wskazać trzeba, że przedmiot skargi - co trafnie zauważyło przedsiębiorstwo - nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego, bowiem dotyczy roszczeń cywilnoprawnych względem państwowej osoby prawnej. Wskazać trzeba, że stosownie do art. 136 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska w razie ograniczenia sposobu korzystania ze środowiska w wyniku ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania właściwymi w sprawach spornych dotyczących wysokości odszkodowania lub wykupu nieruchomości są sądy powszechne. Tak więc w okolicznościach rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że Przedsiębiorstwo Państwowe "[...]" nie jest organem administracji publicznej, na którym ciążyłby obowiązek wydania aktu (decyzji administracyjnej czy postanowienia) albo podjęcia określonych czynności o charakterze administracyjnoprawnym w sprawie, której załatwienia domagała się skarżąca. Skoro podmiot ten nie jest organem administracji publicznej i sprawa, która jest przedmiotem przewlekłości nie mieści się w katalogu spraw o których mowa w art. 3 P.p.s.a., to wniesiona skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
W piśmiennictwie podnosi się, że sąd administracyjny odrzuci skargę z uwagi na brak właściwości tego sądu do rozpoznania danej sprawy. Nastąpi to w szczególności wtedy, gdy skarga będzie dotyczyła aktu i czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a.), sprawy wyłączonej z właściwości tych sądów (art. 5 P.p.s.a.), jak również sprawy objętej właściwością sądów powszechnych (zob. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. 5, Warszawa, 2017, s. 378-379). Podobne stanowisko prezentowane jest również w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 8 kwietnia 2011r., sygn. akt I SA/Kr 209/11, Legalis, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 listopada 2014r., sygn. akt I OSK 3030/13, Legalis).
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło