IV SO/Wa 39/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-22
Skład orzekający: Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek złożony drogą elektroniczną, opatrzony bezpiecznym podpisem elektronicznym, spełnia wymóg formalny podpisania pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a jeśli nie, czy jego nieuzupełnienie skutkuje odrzuceniem wniosku?Ratio decidendi
Wniosek złożony drogą elektroniczną, nawet opatrzony bezpiecznym podpisem elektronicznym, nie spełnia wymogu formalnego podpisania pisma w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż polskie prawo nie zrównuje generalnie skutków podpisu elektronicznego z własnoręcznym, a przepisy szczególne dopuszczające podpis elektroniczny nie obejmują postępowań sądowoadministracyjnych. Niespełnienie tego wymogu, podobnie jak brak nadesłania odpisu wniosku, skutkuje odrzuceniem wniosku na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 i art. 47 § 1 w zw. z art. 64 § 2 ppsa.Stan faktyczny
A. N., działając w imieniu spółki z o.o., złożył wniosek o wymierzenie grzywny pracownikom Kancelarii Sejmu za nieprzekazanie skargi do Sądu. Sąd wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych: podpisania wniosku, nadesłania odpisu oraz złożenia dokumentu wykazującego umocowanie. Wnioskodawca nie uzupełnił braków, twierdząc, że jego elektroniczne pisma spełniają wymogi formalne. Sąd postanowił odrzucić wniosek z powodu nieuzupełnienia braków formalnych.Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 22 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. N. o wymierzenie grzywny pracownikom Kancelarii Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej za nieprzekazanie do Sądu skargi wraz a aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: odrzucić wniosek.
A. N. w piśmie z dnia 24 lipca 2015 r., wniesionym drogą elektroniczną, wskazując, że działa w imieniu "[...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" (jako prezes zarządu jednoosobowego), zażądał wymierzenia grzywny pracownikom Kancelarii Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej za nieprzekazanie do Sądu skargi z dnia 8 lipca 2015 r. wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
W piśmie z dnia 31 lipca 2015 r. wezwano "[...] sp. z o.o." do uzupełnienia braków formalnych wniosku, w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia, poprzez:
a. podpisanie wniosku;
b. nadesłanie odpisu wniosku;
c. złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia wniosku
i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej (odpis KRS) zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wezwanie doręczono w dniu 4 sierpnia 2015 r. Odbiór pisma pokwitował osobiście A. N. Zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 9 akt sprawy.
Skarżący nie uzupełnił żądnego z wymienionych braków formalnych. W dniu 24 lipca 2015 r. złożył natomiast drogą elektroniczną kolejne pismo, w którym stwierdził, że wymogi określone w lit. a i lit. b wezwania z dnia 31 lipca 2015 r. zostały spełnione zgodnie z obowiązującymi ustawami, natomiast wezwanie zawarte w lit. c zawiera błędną podstawę prawną, ponieważ jest on przedsiębiorcą, który nie posiada osobowości prawnej, zatem nie dotyczy go art. 29 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii wymogu formalnego, do którego uzupełnienia wezwano w lit. c pisma z dnia 31 lipca 2015 r., należy wskazać, że w przedmiotowym wniosku jednoznacznie wskazano, iż A. N. wniósł go w imieniu "[...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością". Ponieważ spółka z ograniczoną odpowiedzialnością posiada osobowość prawną (art. 12 Kodeksu spółek handlowych – Dz. U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm.), to wobec tak określonej formy prawnej podmiotu, w imieniu którego działać miał A. N., zasadne było wezwanie do wykazania umocowania w trybie art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa.
Ponieważ jednak A. N. podał w przedmiotowym wniosku nieprawdziwe dane, co do prawnej formy, w jakiej prowadzi działalność gospodarczą (spółka z ograniczoną odpowiedzialnością), nieuzupełnienie wskazanego braku nie skutkuje odrzuceniem wniosku.
Pomimo upływu wyznaczonego terminu, skarżący, który osobiście pokwitował odbiór wezwania w dniu 31 lipca 2015 r., nie uzupełnił także braków formalnych wniosku, wskazanych w lit. a i lit. b rzeczonego wezwania.
Zgodnie z treścią art. 64 § 2 ppsa wniosek powinien czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym.
Do wymogów tych należy podpis strony (art. 46 § 1 pkt 4 ppsa).
Brak podpisu strony jest brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie biegu wnioskowi, a jego nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie, powoduje odrzucenie wniosku (art. 64 § 2 w zw. z 46 § 1 pkt 4 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 ppsa).
Wymogiem formalnym pisma jest również dołączenie do niego odpisów dla doręczenia stronom (art. 47 § 1 ppsa).
Brak odpisów wniosku dla doręczenia pozostałym stronom postępowania jest brakiem formalnym, który uniemożliwia nadanie biegu wnioskowi, a jego nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie, powoduje odrzucenie wniosku (art. 64 § 2 w zw. z 47 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 ppsa).
Ponieważ zatem skarżący, pomimo upływu wyznaczonego terminu, nie uzupełnił braków formalnych wniosku poprzez jego podpisanie i nadesłanie odpisu celem doręczenia drugiej stronie postępowania, wniosek podlega odrzuceniu.
Mając na uwadze, że A. N. konsekwentnie twierdzi, iż jego pisma procesowe, jako że sporządzone są w formie elektronicznej z weryfikowanym podpisem elektronicznym, to spełniają wymóg formalny w postaci podpisu strony, należy wskazać, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o podpisie elektronicznym, bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. Powyższy przepis mówi o ustawie, przez co należy rozumieć ustawy szczególne, dopuszczające możliwość posługiwania się podpisem elektronicznym w określonych sytuacjach, ponieważ w polskim systemie prawa nie ma przepisu generalnie zrównującego skutki prawne podpisu elektronicznego i podpisu własnoręcznego.
Takie przepisy szczególne istnieją w niektórych ustawach regulujących różne rodzaje czynności, np.: art. 60 i art. 78 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r., poz.121 ze zm.), art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.), art. 57 § 5 pkt 1 i art. 63 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 125 § 21 i art. 126 § 5 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2014 r., poz. 101 ze zm.).
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 12 maja 2014 r. sygn. I OPS 10/13 (ONSAiWSA 2014/5/70) "w aktualnym stanie prawnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym – z uwagi na treść art. 46 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - nie jest dopuszczalne wniesienie do sądu pisma opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r., poz. 262), w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej". Uchwała ta, jako uchwała abstrakcyjna, ma pośrednią moc wiążącą polegającą na tym, że zajęte w jej treści stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych do chwili, w której nastąpi zmiana tego stanowiska.
Dla skuteczności zatem pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 ppsa (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2013 r. sygn. akt I OZ 969/12. Niepublikowane. Dostępne: LEX nr 1273910).
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 i art. 47 § 1 w zw. art. 64 § 2 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło