IV SO/Wa 44/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-12-29

Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sytuacji, gdy jej skarga o wznowienie postępowania jest w sposób oczywisty bezzasadna?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie, gdy jej skarga jest w sposób oczywisty bezzasadna. Oczywista bezzasadność skargi, niezależnie od jej przyczyn (procesowych czy materialnoprawnych), wyłącza możliwość przyznania prawa pomocy, co skutkuje odmową jego udzielenia. W takiej sytuacji sąd nie bada sytuacji finansowej strony.
Stan faktyczny
Skarżący Z. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku ze skargą o wznowienie postępowania. Skarga ta dotyczyła postanowienia WSA w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r. odrzucającego jego wcześniejszy wniosek o wymierzenie grzywny Prezesowi ZUS. Skarżący twierdził, że nastąpiło to wbrew jego woli i prawu, a także polemizował z uzasadnieniem postanowień sądów, wskazując na naruszenie jego praw i dostęp do sądu. Do skargi dołączono wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. R. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r., sygn. akt IV SO/Wa 24/14 odrzucającym wniosek Z. R. o wymierzenie grzywny Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za nieprzekazanie skargi z dnia 11 kwietnia 2014 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 lipca 2014 r., sygn. akt IV SO/Wa 24/14 odrzucił wniosek Z. R. o wymierzenie grzywny Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za nieprzekazanie skargi z dnia 11 kwietnia 2014 r. – wobec nieuzupełnienia braków fiskalnych wniosku. Trafność tego rozstrzygnięcia potwierdzona została postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt I OZ 937/14 oddalającym zażalenie. Skargą z dnia 14 listopada 2014 r., złożoną osobiście w Biurze Podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Z. R. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego powyższym postanowieniem Sądu z dnia 23 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przy piśmie z dnia 17 listopada 2014 r. przekazał tę skargę tutejszemu Sądowi jako właściwemu do jej rozpoznania. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że na skutek otrzymanego w dniu 30 czerwca 2014 r. wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie organu grzywny, złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu wniosek o przyznanie prawa pomocy, jednakże wniosek ten został mu zwrócony jako mylnie wniesiony do niewłaściwego sądu, z czym skarżący się nie zgadza, twierdząc, że nastąpiło to wbrew jego woli i prawu, gdyż o miejscu rozpoznania sprawy decyduje skarżący i miejsce jego zamieszkania. W dalszej części uzasadnienia skarżący polemizuje z uzasadnieniem powyższego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014 r. i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r., twierdząc, że postanowienie z dnia 23 lipca 2014 r. zamyka mu drogę do sądu oraz narusza jego życie i zdrowie, a także narusza wszystkie możliwe krajowe ustawy i konwencje międzynarodowe, włącznie z "konwencją o ochronie praw człowieka i obywatela". Skarżący nie zgadza się z twierdzeniem Sądów, że uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi, twierdząc, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. e ppsa jest on w całości zwolniony od kosztów, w tym także w sprawie wniesionej w trybie art. 55 § 1 ppsa. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt I OZ 937/14 oddalającego zażalenie Z. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r., Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że skarżący nie jest w przedmiotowej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy prawa, a ponadto stwierdził, że konsekwencją błędnego skierowania wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych do innego sądu i nieuiszczenia wpisu sądowego było odrzucenie wniosku o wymierzenie grzywny. Ewentualne uwzględnienie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania, nie skutkowałoby więc zwolnieniem go z obowiązku uiszczenia wpisu od prawomocnie odrzuconego wniosku o wymierzenie grzywny. Do skargi dołączony został na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m. in. zwolnienie tylko od kosztów sądowych w całości lub w części. Jednakże stosownie do art. 247 tej ustawy prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Oczywista bezzasadność skargi, w rozumieniu art. 247 powołanej ustawy, powoduje, że skarżącemu nie przysługuje prawo pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. OZ 377/04, Lex nr 837862). O oczywistej bezzasadności skargi można mówić wtedy, gdy bez konieczności dokonywania gruntownej analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, jest zupełnie oczywiste, że skarga nie może zostać uwzględniona. Przy czym stwierdzenie przez sąd oczywistej bezzasadności skargi powoduje, że skarga taka podlegać będzie oddaleniu bądź odrzuceniu. Wskazany przepis nie różnicuje przyczyn bezzasadności skargi, należy zatem stwierdzić, że prawo pomocy nie przysługuje zarówno w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych, jak i z przyczyn uregulowanych w przepisach materialnoprawnych (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 2.; M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, str. 1034 i nast.). W niniejszej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi o wznowienie postępowania, jako nieopartej na ustawowej podstawie wznowienia, w istocie sprowadzająca się jedynie do polemiki z rozważaniami Sądów Administracyjnych. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności stwierdzić należy, że ze względu na oczywistą bezzasadność skargi, na mocy art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji, przy czym orzekając w oparciu o powołany przepis, Sąd nie badał sytuacji finansowej skarżącego i jego możliwości płatniczych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło