IV SO/Wa 44/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym skargi Z. R. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r., sygn. akt IV SO/Wa 24/14 odrzucającym wniosek Z. R. o wymierzenie grzywny Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za nieprzekazanie skargi z dnia 11 kwietnia 2014 r. postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 lipca 2014 r., sygn. akt IV SO/Wa 24/14 odrzucił wniosek Z. R. o wymierzenie grzywny Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za nieprzekazanie skargi z dnia 11 kwietnia 2014 r. – wobec nieuzupełnienia braków fiskalnych wniosku. Trafność tego rozstrzygnięcia potwierdzona została postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt I OZ 937/14 oddalającym zażalenie. Skargą z dnia 14 listopada 2014 r., złożoną osobiście w Biurze Podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Z. R. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego powyższym postanowieniem Sądu z dnia 23 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przy piśmie z dnia 17 listopada 2014 r. przekazał tę skargę tutejszemu Sądowi jako właściwemu do jej rozpoznania. Jako przesłankę wznowienia postępowania przed sądem administracyjnym skarżący wskazał, że był pozbawiony możności działania. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że na skutek otrzymanego w dniu 30 czerwca 2014 r. wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie organu grzywny, złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu wniosek o przyznanie prawa pomocy, jednakże wniosek ten został mu zwrócony jako mylnie wniesiony do niewłaściwego sądu, z czym skarżący się nie zgadza, twierdząc, że nastąpiło to wbrew jego woli i prawu, gdyż o miejscu rozpoznania sprawy decyduje skarżący i miejsce jego zamieszkania. W dalszej części uzasadnienia skarżący polemizuje z uzasadnieniem powyższego postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014 r. i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r., twierdząc, że postanowienie z dnia 23 lipca 2014 r. zamyka mu drogę do sądu oraz narusza jego życie i zdrowie, a także narusza wszystkie możliwe krajowe ustawy i konwencje międzynarodowe, włącznie z "konwencją o ochronie praw człowieka i obywatela". Skarżący nie zgadza się z twierdzeniem Sądów, że uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi, twierdząc, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. e ppsa jest on w całości zwolniony od kosztów, w tym także w sprawie wniesionej w trybie art. 55 § 1 ppsa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, zmierzającym do uchylenia lub zmiany prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne i nie stanowi alternatywy dla zwykłego środka odwoławczego służącego usunięciu istniejącej wadliwości postępowania. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) w przypadkach przewidzianych w dziale VII dotyczącym wznowienia postępowania można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Stosownie do treści przepisu art. 280 § 1 tej ustawy sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Skarżący przedmiotową skargę o wznowienie postępowania oparł na podstawie mającej umocowanie w treści art. 271 pkt 2 tej ustawy, podnosząc, że wskutek naruszenia wszystkich możliwych krajowych ustaw i konwencji międzynarodowych, włącznie z "konwencją o ochronie praw człowieka i obywatela" pozbawiony był możności działania, nie precyzując jednak w czym skarżący upatruje niemożność działania i na czym to pozbawienie możności działania polegało w odniesieniu do skarżącego. Skarżący w uzasadnieniu skargi polemizuje z uzasadnieniem postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r. i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2014 r., nie zgadza się z twierdzeniem Sądów, że uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi i twierdzi, że na mocy art. 239 pkt 1 lit. e powołanej ustawy jest on w całości zwolniony od kosztów, w tym także w sprawie wniesionej w trybie art. 55 § 1 omawianej ustawy. Wskazać należy, że w uzasadnieniu postanowienia z dnia 22 października 2014 r. sygn. akt I OZ 937/14 oddalającego zażalenie Z. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r., Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że skarżący nie jest w przedmiotowej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy prawa, a ponadto stwierdził, że konsekwencją błędnego skierowania wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych do innego sądu i nieuiszczenia wpisu sądowego było odrzucenie wniosku o wymierzenie grzywny. Ewentualne uwzględnienie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania, nie skutkowałoby więc zwolnieniem go z obowiązku uiszczenia wpisu od prawomocnie odrzuconego wniosku o wymierzenie grzywny. Podkreślenia wymaga, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Zgodnie z art. 280 § 1 powołanej ustawy Sąd na posiedzeniu niejawnym bada, czy twierdzenia skargi określane jako "podstawa wznowienia", w rzeczywistości taką podstawę stanowią. Jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa wznowienia postępowania nie zachodzi, taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 kwietnia 2005 r., GSK 1242/04 i z dnia 17 kwietnia 2007 r., I FSK 607/06 oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2007 r., II SA/Wa 667/06 – dostępne na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący w skardze lakonicznie skwitował wskazanie podstawy wznowienia, powołując się na pozbawienie go możności działania w postępowaniu, które jak twierdzi uzasadnia wznowienie postępowania, jednak w ocenie Sądu przedmiotowa skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Skarga o wznowienie postępowania w istocie sprowadzająca się jedynie do polemiki z rozważaniami Sądu pierwszej instancji i Sądu kasacyjnego, nieoparta na ustawowej podstawie, podlega odrzuceniu. Brak ustawowej podstawy wznowienia stanowi obowiązek odrzucenia skargi o wznowienie postępowania, bez potrzeby czynienia ustaleń w zakresie zachowania terminu (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2004 r., OW 87/04, dostępne na wskazanej wyżej stronie internetowej). Brak ustawowej podstawy wznowienia przesądza więc o obowiązku odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Jedynie na marginesie wyjaśnić skarżącemu należy, że okoliczność, że skarżący działał przed Sądem osobiście, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika nie oznacza braku należytej reprezentacji. Z akt sprawy zakończonej postanowieniem Sądu z dnia 23 lipca 2014 r., IV SO/Wa 24/14 nie wynika jakoby skarżący nie posiadał zdolności do czynności prawnych. Nie można również powiedzieć, że skarżący był pozbawiony możności działania skoro mógł osobiście składać pisma procesowe, ot chociażby zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2014 r. złożone osobiście przez skarżącego w dniu 31 lipca 2014 r. (data nadania pisma w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego), jak również szereg innych pism sporządzonych i złożonych do akt sprawy osobiście przez skarżącego. Tym samym skarżący posiadający zdolność sądową i procesową, działając przed Sądem osobiście, był należycie reprezentowany, bowiem posiadał możliwość swobodnego i pełnego przedstawienia własnego stanowiska w sprawie. O pozbawieniu strony możliwości działania można mówić tylko wtedy, gdy nie dano jej w ogóle możliwości działania. W innych przypadkach zachodzić może co najwyżej utrudnienie działania, co jednak nie uzasadnia wznowienia postępowania. Istniejącą wadliwość postępowania strona mogła usunąć przez złożenie zwykłego środka zaskarżenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2005 r., III SA/Wa 2866/05, LEX nr 188424), jednak w niniejszej sprawie okazał się być niezasadnie wniesiony. Z powyższych względów, w na mocy art. 280 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.