IV SO/Wa 7/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec (spr.) na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 kwietnia 2018 r. wniosku P. Z. w przedmiocie wymierzenia Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia I. wymierzyć Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska grzywnę w wysokości 100 (sto) złotych za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy w terminie; II. zasądzić od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz P. Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. P. Z. w piśmie z 4 lutego 2018 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o wymierzenie Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie w terminie 30 dni skargi P. Z. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] września 2017 r. nr [...], którym Organ utrzymał w mocy postanowienie własne z [...] kwietnia 2017 r. nr [...], oddalające skargę na bezczynność Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. w zakresie podjęcia czynności administracyjnych, zmierzających do zastosowania środków egzekucji wobec Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w W. w związku z realizacją decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z [...] stycznia 2009 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. Budowa obsługi komunikacyjnej terenów sąsiadujących z linią kolejową PKP oraz z projektowaną trasą ekspresową [...] – budowa ulicy [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek o ukaranie grzywną należało uznać za zasadny. Podstawę prawną wymierzenia grzywny stanowi przepis art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1396), zwana dalej "p.p.s.a.". Zgodnie dyspozycją tego przepisu w razie niezastosowania się przez organ do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Wskazany w art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązek polega na przekazaniu sądowi skargi, która w myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. wnoszona jest za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi, wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Wysokość grzywny ograniczona została do dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09). Wskazać jednakże należy, że wymierzenie grzywny ma charakter fakultatywny, a wyłącznymi przesłankami do jej wymierzenia są złożenie przez stronę skarżącą stosownego wniosku oraz stwierdzenie niewypełnienia przez organ administracji publicznej obowiązku przekazania skargi w ustawowym 30 – dniowym terminie. Na gruncie analizowanej sprawy powyższe przesłanki zostały spełnione, co uzasadnia wymierzenie grzywny Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska. Jak wynika z akt sprawy o sygn. IV SA/Wa 251/18, P. Z. pismem z 5 listopada 2017 r. wniósł za pośrednictwem e-puapu skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] września 2017 r. Zatem od dnia 5 listopada 2017 r. rozpoczął biec termin na udzielenie odpowiedzi na skargę i przekazanie skargi wraz z aktami administracyjnymi sprawy do Sądu, który upłynął Organowi w dniu r. Przedmiotowa skarga wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę została przekazana do Sądu dopiero w dniu 19 stycznia 2018 r. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że Organ nie wypełnił obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Organ nadesłał skargę wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę dopiero po ponad dwóch miesiącach od daty jej wpływu. W ocenie Sądu, choć wskazane opóźnienie w przekazaniu skargi nie zasługuje na aprobatę, to jednak oprócz samego faktu naruszenia terminu przekazania skargi, przy rozstrzyganiu o nałożeniu grzywny należy wziąć pod uwagę również przyczyny niewypełnienia przez organ administracji publicznej ciążącego na nim obowiązku. Przepisy dopuszczające wymierzenie organowi grzywny mają wprawdzie na celu dyscyplinowanie organów administracji publicznej, jak również stosowanie wobec nich finansowych środków represyjnych, to jednak sąd administracyjny, orzekając o zasadności wymierzenia grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., powinien rozważyć całokształt okoliczności sprawy, związanych z nieterminowym przekazaniem skargi, a tym samym wziąć pod uwagę stopień winy organu (por. postanowienie NSA z 28 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OZ 281/10). Podkreślić bowiem należy, że przyczyny niedopełnienia ciążącego na organie administracji publicznej obowiązku pozostają bez znaczenia dla stwierdzenie uchybienia 30 – dniowego terminu na przekazanie skargi. Jednakże okoliczności te mogą mieć wpływ na wysokość wymierzonej grzywny. Istotny jest zatem czas, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ administracji publicznej wypełnił swój obowiązek i skargę przekazał, wyjaśniając jednocześnie powody niedotrzymania terminu, czy może nieprzekazanie skargi było działaniem celowym, podjętym w zamiarze niedopuszczenia do szybkiego rozpoznania sprawy przed sądem administracyjnym. Biorąc zaistniałe w niniejszej sprawie okoliczności, wniosek P. Z. należało uznać za uzasadniony i wymierzyć grzywnę w kwocie 100 złotych. Orzeczona wysokość grzywny, w ocenie Sądu, jest adekwatna do niewypełnienia ciążącego na Organie obowiązku. Sąd wziął pod uwagę niewypełnienie przez Organ ustawowego obowiązku, jednakże jednocześnie uwzględnił przekazanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi, która została zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wa 251/18. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.