V SA/Wa 1178/17
WyrokWSA w Warszawie2018-02-21
Skład orzekający: Michał Sowiński, Tomasz Zawiślak, Jadwiga Smołucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może umorzyć postępowanie w sprawie przyznania dofinansowania jako bezprzedmiotowe, jeśli program, w ramach którego złożono wniosek, został zamknięty i rozliczony?Ratio decidendi
Organ administracji nie może umorzyć postępowania w sprawie przyznania dofinansowania jako bezprzedmiotowe z powodu zamknięcia programu i braku środków finansowych. Postępowanie w sprawie przyznania dofinansowania, kończące się decyzją administracyjną o przyznaniu lub odmowie przyznania dofinansowania, ma charakter merytoryczny i nie może być umorzone z powodu braku środków finansowych, który dotyczy etapu zawierania umowy, a nie etapu wydawania decyzji.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach ZPORR. Wniosek został odrzucony z przyczyn formalnych. Po stwierdzeniu nieważności tej decyzji, organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie przyznania dofinansowania, wskazując na zamknięcie programu i brak środków. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Mazowieckiego, zasądzając od SKO na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2018 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania dofinansowania; 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Mazowieckiego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz [...] sp. z o.o. we W. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi C. B. P. sp. z o.o. we W. (dalej: spółka, strona lub skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: SKO, organ odwoławczy lub II instancji) z (...) maja 2017 r., nr (...) utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa M. (dalej Marszałek lub organ I instancji) z (...) marca 2017r., nr (...) umarzającą postępowanie w sprawie przyznania dofinansowania na projekt nr (...) złożonego w ramach ZPORR, Działanie 2.6 Regionalne Strategie Innowacyjne i transfer wiedzy. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
Wnioskiem z 28 sierpnia 2006 r. strona zwróciła się do Urzędu Marszałkowskiego Województwa M. w W. o dofinansowanie projektu pn. "Cykl kursów "budowanie marki" – od innowacji do sukcesu rynkowego".
Rozstrzygnięciem zawartym w piśmie z (...) listopada 2006 r. organ I instancji poinformował spółkę o odrzuceniu wniosku o przyznanie dofinansowania z przyczyn formalnych. Stwierdzono, że projekt nie spełnia kryterium kwalifikowalności, błędnie określono jednostkę miary wskaźnika oraz dokonano nieuzasadnionej zmiany w wydatkach projektu na etapie uzupełnienia wniosku. Stanowisko Marszalka odnośnie zasadności odrzucenia wniosku potwierdziła Instytucja Zarządzająca ZPORR.
Pismem z 30 grudnia 2014r. skarżący zwrócił się do SKO o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia Marszalka z 30 listopada 2006 r. o odrzuceniu wniosku spółki o dofinansowanie projektu lub o wydanie decyzji o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa.
Po wszczęciu postępowania SKO decyzją z (...) czerwca 2015r., nr (...) stwierdziło nieważność ww. rozstrzygnięcia, wskazując jednocześnie w uzasadnieniu, że nie rozpatrywano sprawy co do istoty, ograniczając się jedynie do zbadania prawidłowości rozstrzygnięcia w kontekście art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1257 ze zm., dalej: "k.p.a."). W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na wyrok WSA z 20 marca 2013 r. (sygn. akt V SA/Wa 2689/12), który w oparciu o stanowisko wyrażone w uchwale składu 7 sędziów NSA z 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 3/06, uznał pismo Marszałka z 12 czerwca 2006 r. odrzucające wniosek o dofinansowanie projektu nr Z/2.14/III/3.4/1989/06 złożony przez strony w innej sprawie za decyzję administracyjną. W ww. uchwale NSA wskazał, że w świetle art. 26 ust. 2 ustawy o NPR, rozstrzygnięcia podejmowane w pierwszym etapie procedury mają charakter indywidualnych rozstrzygnięć władczych i jednostronnych. Użyte przez ustawodawcę określenie "przyznaje" dofinansowanie należy interpretować jako stworzenie podstawy prawnej do wydania przez ARiMR decyzji administracyjnej.
Na skutek złożonego przez Marszałka wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, SKO postanowieniem z (...) sierpnia 2016 r., nr (...) stwierdziło niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Rozpoznając sprawę ponownie Marszałek decyzją z (...) marca 2017r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania dofinansowania. W uzasadnieniu wskazał, że pomocy na lata 2004 — 2006, w tym w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego, została zamknięta i ostatecznie rozliczona z Komisją Europejską w dniu 25 czerwca 2012r., czego skutkiem jest brak możliwości przyznawania dofinansowania w jego ramach (brak środków finansowych).
W uzasadnieniu organ przytoczył podstawy prawne mające zastosowanie w sprawie i wyjaśnił, że skarżąca pismem z (...) października 2006 r. została poinformowana o konieczności uzupełnienia wniosku o dofinansowanie ze względu na występujące braki formalne. W piśmie, w pkt 1 — 21 spółka została poinformowana o zakresie braków i błędów we wniosku, oraz o konieczności poprawy i uzupełnienia wszystkich wskazanych przez Instytucję Wdrażająca elementów. Poinformowano również, że nieuwzględnienie wszystkich wskazanych uzupełnień w dostarczonym ponownie wniosku spowoduje odrzucenie wniosku z powodu braków formalnych.
Poprawiony wniosek został złożony w dniu (...) listopada 2006 r. i jego weryfikacja wykazała, że wszystkie wskazane w piśmie z (...) października 2006 r. braki formalne nie zostały poprawione. Ponadto, stwierdzono, iż strona wprowadziła do wniosku nieuzasadnione zmiany w wydatkach projektu, które spowodowały podwyższenie wnioskowanej kwoty dofinansowania i które zostały naniesione niezgodnie z procedurą uzupełniania/poprawy wniosku o dofinansowanie, o czym skarżący został pouczony w piśmie wzywającym do poprawy wniosku. Wprowadzenie do wniosku dodatkowych zmian wymagało bowiem poinformowania o nich Instytucji Wdrażającej i uzyskania jej zgody. Podkreślono, że uzupełnieniu lub poprawie podlegały wyłącznie braki i pomyłki formalne. Na tym etapie beneficjent nie ma możliwości wprowadzania zmian merytorycznych do wniosku. Ponadto strona nie uwzględniła w poprawionym wniosku uwag IW dotyczących kosztu zakupu usług audytorskich oraz jednostki miary wskaźnika produktu 02.6.16 Lista działań promujących innowacyjność (strona jednostkę miary pozostawiła bez zmian).
Organ I instancji w zakresie kosztu zakupu usług audytorskich stwierdził, że nie zostało spełnione kryterium "Kwalifikowalności wydatków", gdyż skarżąca uwzględniła w wydatkach kwalifikowalnych koszt audytu na kwotę 4.800 zł. Natomiast zgodnie z dokumentem wydanym przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego "Europejski Fundusz Społeczny w ZPORR - Kwalifikowalność wydatków", koszt audytu zewnętrznego jest kwalifikowalny pod warunkiem, że Ostateczny Odbiorca jest zobowiązany do jego przeprowadzenia na podstawie umowy o dofinansowanie projektu. W sprawie taka sytuacja nie występowała.
W związku z tym w ocenia Marszałka powyższe wskazuje na powody, dla których strona nie otrzymała wsparcia i wniosek o dofinansowanie projektu został odrzucony w 2006 r. Wyjaśnił również, że wydanie rozstrzygnięcia w tej sprawie stanowi wykonanie decyzji SKO z (...) czerwca 2015 r. stwierdzającą nieważność decyzji Marszałka z (...) listopada 2006 r. jako nieodpowiadającej wymogom k.p.a.
W konsekwencji na mocy art. 105 § 1 k.p.a. organ umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości, gdyż przestał istnieć przedmiot postępowania, tj. środki finansowe w ramami programu.
W wyniku rozpoznania odwołania spółki SKO zaskarżoną decyzją z (...) maja 2017r. utrzymała w mocy decyzję Marszałka z (...) marca 2017r. Organ odwoławczy przytoczył podstawy prawne i w całości zgodził się z argumentacją organu I instancji dotyczącą zamknięcia Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006, wskazując, że zakończenie programu, uniemożliwia dalszą dystrybucję przeznaczonych na niego środków.
Pismem z (...) czerwca 2017r. strona złożyła skargę na ww. decyzję SKO wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Strona wniosła również o zobowiązanie Marszałka do wezwania Wojewody M., Ministra Finansów i Rozwoju do udziału w postępowaniu w charakterze strony, a także o zwrot kosztów postępowania.
Zdaniem skarżącej SKO zupełnie nie odniosło się do jego zarzutów wobec uznania przez Marszałka, że jego decyzja z 2006 r. jest merytorycznie prawidłowa. Skarżący także wskazał, że zdaje sobie sprawę, że nie jest już możliwym otrzymanie dofinansowania, gdyż program został rozliczony, jednakże w jego ocenie SKO nie poddała ocenie przepisów dotyczących wdrażania ZPORR, które w szczegółach określają zasady dofinansowania. Jego zdaniem zasadą jest, iż środki pochodzą z budżetu państwa a dopiero po realizacji projektu część wydatkowanych środków jest refundowana ze środków unijnych. Refundowanie ze źródeł unijnych jest już nie możliwe, natomiast bak jest jakichkolwiek przesłanek aby uznać, że nie jest możliwe finansowanie ze źródeł budżetowych.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Rozpoznając skargę strony należy, ją uwzględnić jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazane.
SKO rozpoznając sprawę dotyczącą stwierdzenia nieważność rozstrzygnięcia Marszałka Województwa M. z (...) czerwca 2006r. i posiłkując się oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjny z 28 marca 2013r., sygn. akt V SA/Wa 2689/12 dotyczącym podobnej sprawy stwierdziła nieważność tego orzeczenia podkreśliło, że przyczyną stwierdzenia nieważności jest m.in. uwzględnienie stanowiska NSA wyrażonego w uchwale z 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 3/06.
Natomiast organ I instancji decyzją z (...) marca 2017r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania dofinansowania, jako bezprzedmiotowe. Organ wskazał jako podstawę rozstrzygnięcia zamknięcie i ostateczne rozliczenie pomocy na lata 2004 -2006, czego skutkiem jest brak możliwości przyznawania dofinansowania w jego ramach (brak środków finansowych).
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadziła się do odpowiedzi na pytanie, czy w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy organy orzekające były uprawnione do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego, gdyż program został zamknięty i środki zostały wydane.
W tym miejscu trzeba podkreślić, że wyrok WSA w Warszawie, na który powołało się SKO zapadł w 2013r. a więc już po zamknięciu programów w tym Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego.
W art. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. nr 116, poz. 1206 ze zm., dalej ustawa o NPR), zdefiniowano m.in. pojęcie beneficjenta, którym jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, korzystające z publicznych środków wspólnotowych i publicznych środków krajowych na podstawie umowy o dofinansowanie projektu albo decyzji, o której mowa w art. 11 ust. 7 (pkt 1),
- instytucja wdrażająca to podmiot publiczny lub prywatny, odpowiedzialny za realizację działania w ramach programu operacyjnego na podstawie umowy z instytucją zarządzającą (pkt 4).
Stosownie do poszczególnych ustępów art. 26 ustawy o NPR:
1. Ubiegający się o dofinansowanie ze środków, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 2, projektów w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1-3, składa wniosek do instytucji zarządzającej, instytucji wdrażającej albo zarządu województwa, zgodnie z systemem realizacji określonym w tych programach.
2. Dofinansowanie projektów zgłoszonych do realizacji w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 3, przyznaje instytucja zarządzająca, działająca w jej imieniu instytucja wdrażająca albo instytucja pośrednicząca, jeżeli tak stanowi system realizacji danego programu.
3. Dofinansowanie projektów zgłoszonych do realizacji w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2, przyznaje zgodnie z systemem realizacji danego programu instytucja zarządzająca, instytucja pośrednicząca albo instytucja wdrażająca.
4. Wnioski o dofinansowanie projektów, które rodzą skutki finansowe dla budżetu państwa, w części, której dysponentami są organy administracji rządowej, przed ich złożeniem wymagają uzyskania akceptacji tych organów.
5. Warunki dofinansowania, o którym mowa w ust. 1-3, określa umowa o dofinansowanie projektu, zawarta z beneficjentami przez instytucję zarządzającą programem, instytucję wdrażającą lub działającą w imieniu instytucji zarządzającej instytucję pośredniczącą, albo decyzja, o której mowa w art. 11 ust. 7.
W uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt II GPS 3/06 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że odrzucenie wniosku, o którym mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o NPR, następuje w formie decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 26 ust. 2 tej ustawy (ONSAiWSA 2007, nr 3, poz. 59). W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że postępowanie w sprawach dotyczących dofinansowania z publicznych środków wspólnotowych projektów zgłaszanych w ramach sektorowych programów operacyjnych miało dwa wyraźnie wyodrębnione etapy, unormowane osobno:
- pierwszy etap kończący się wydaniem na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy o NPR rozstrzygnięcia pozytywnego lub negatywnego, mającego charakter decyzji administracyjnej oraz w razie pozytywnej decyzji o przyznaniu dofinansowania,
- drugi etap na podstawie art. 26 ust. 5 ustawy o NPR, w którym następuje zawarcie umowy określającej warunki dofinansowania projektu.
W tym miejscu trzeba zauważyć, że wniosek strony został odrzucony na etapie oceny formalnej i odrzucenie wniosku na tym etapie oceny kończyło – w sposób negatywny dla strony – postępowanie w sprawie o udzielenie pomocy finansowej wywołane tym wnioskiem. Obecnie nie jest również sporne, że takie rozstrzygnięcie organu jest rozstrzygnięciem indywidualnym, władczym i jednostronnym, wydanym przez właściwy podmiot i tym samym ma charakter decyzji administracyjnej.
Zgodnie z Rozdziałem IV "Wybór projektów w ramach ZPORR", Działem VIII "System wdrażania" Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwój Regionalny 2004-2006 stanowiącym Załącznik do rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 1 lipca 2004r. w sprawie przyjęcia Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006 (Dz.U. z 2004r., nr 166, poz. 1745 ze zm.; dalej: rozporządzenie ZPORR) proces wyboru projektów do dofinansowania podzielony jest na kilka etapów. Mianowicie zgodnie z Podrozdziałem 8.4.3 "Wybór projektów współfinasowanych z EFS (Priorytet II ZPORR)" wyróżniono 4 etapy:
Etap I: "Zatwierdzanie Planu Ramowego". W pierwszym roku wdrażania ZPORR każda Instytucja Wdrażająca działania w ramach Priorytetu II ZPORR przekłada Plan Ramowy Regionalnemu Komitetowi Sterującemu do zarekomendowania. Plan zawiera przedsięwzięcia zaplanowane do wdrażania w ramach działania w danym województwie i ich budżet. RKS przekazuje Plan, razem z rekomendacją Zarządowi Województwa. Zarząd Województwa zatwierdza Plan w drodze uchwały i przekazuje go Instytucji Pośredniczącej. W kolejnych latach Instytucja Wdrażająca przygotowuje Plan według tej samej procedury.
Etap II: "Umowa o finansowanie działania w ramach Priorytetu II ZPORR". Umowa przyznająca finansowanie działania w ramach Priorytetu II ZPORR jest podpisywana przez Instytucję Pośredniczącą i Instytucję Wdrażającą. Raz podpisana umowa obowiązuje przez cały okres wdrażania ZPORR. Jednakże przekazywanie środków z EFS w kolejnych latach następuje pod warunkiem, że instytucja Wdrażająca przedłoży roczny raport z wdrażania działania oraz zatwierdzony Plan na kolejny rok.
Etap III: "Ocena i wybór projektów". Po podpisaniu umowy Instytucja Wdrażająca organizuje wezwanie do składania projektów i przeprowadza ich ocenę zgodnie z Planem. Najpierw projekty są weryfikowane pod kątem formalnym przez komórkę oceny formalnej w strukturze Instytucji Wdrażającej. Następnie KOP, utworzona w strukturze Instytucji Wdrażającej, dokonuje oceny merytorycznej projektów. KOP sporządza raport z przeprowadzonej oceny wraz listą rankingową projektów. Na jej podstawie Instytucja Wdrażająca dokonuje wyboru projektów. RKS jest informowany o projektach wybranych wskutek oceny. (...)
Etap IV: "Umowa o przyznanie dofinansowania na realizację projektu w ramach Priorytetu II ZPORR". W wyniku etapu III Instytucja Wdrażająca podpisuje umowę o przyznanie dofinansowania na realizację projektu w ramach Priorytetu II ZPORR z Beneficjentem. Na jej podstawie można rozpocząć realizację projektu.
Ministerstwo Rozwoju Regionalnego opracowało Wytyczne dla instytucji uczestniczących w realizacji Priorytetu 2 ZPORR. Z dokumentu tego wynika, że ocena wniosku jest dwuetapowa i pierwszy etap to ocena formalna. Zgodnie z pkt 3.2.5 "Informowanie Ostatecznych Odbiorców [Beneficjentów]" Instytucja Wdrażająca jest zobowiązana poinformować Beneficjenta w ciągu 14 dni od daty zamknięcia konkursu (w przypadku konkursów zamkniętych) lub 14 dni od dnia złożenia wniosku (w przypadku konkursów otwartych) o wynikach oceny formalnej kierując do niego stosowne pismo o:
- odrzuceniu wniosku z podaniem przyczyny,
- brakach formalnych z podaniem terminu uzupełnienia i trybu ponownego składania wniosku,
- przyjęciu wniosku do oceny merytorycznej
W wypadku pozytywnego przejścia etapu oceny formalnej, odbywa się ocena merytoryczna i w wypadku pozytywnego przejścia wniosku przez ten etap, tworzona jest lista rankingowa i w wypadku istnienia wystarczających środków finansowych może zostać podpisana umowa o dofinansowanie.
Zgodnie z ww. Wytycznymi (pkt 4.1 umowa o dofinansowanie) na podstawie umowy o dofinansowanie projektu Beneficjent Końcowy [Instytucja Wdrażająca] zobowiązuje się do zapewnienia ostatecznemu odbiorcy [beneficjentowi] środków finansowych w określonej kwocie, natomiast ostateczny odbiorca [beneficjent] zobowiązuje się do realizacji projektu zgodnie ze złożonym wnioskiem oraz warunkami umowy o dofinansowanie projektu.
Podkreślono również, że co do zasady umowy powinny być zawierane w treści zgodnej z wzorem ustalonym rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie wzorów umów o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach Zintegrowanego Programu Rozwoju Regionalnego 2004-2006 (Dz. U. Nr 137, poz. 1153). W uzasadnionych przypadkach wzorcowa treść umów może być uzupełniana o postanowienia niezbędne dla realizacji Projektu zgodnie z rozporządzeniem MRR z dnia 17 stycznia br. zmieniającym rozporządzenie z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie wzorów umów o dofinansowanie projektów realizowanych w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006.
Mając powyższe na względzie aby podpisać umowę o dofinansowanie należy spełnić łącznie przesłanki konieczne do jej zawarcia. Należą do nich: pozytywna dla strony decyzja w przedmiocie przyznania płatności (bowiem to decyzja przesądza czy projekt jest zgodny z wymaganiami określonymi dla działania) i dostępność środków. Taka konstrukcja reguł przyznawania dofinansowania i zawierania umów o dofinansowanie nie pozwala przyjąć, by dostępność środków była okolicznością, która rzutuje na rozpoznanie co do istoty sprawy w postępowaniu administracyjnym, wszczętym wnioskiem ubiegającego się o dofinansowanie. Dostępność środków nie jest elementem materialnego stosunku prawnego, o którym należy orzec w decyzji kończącej postępowanie, o którym mowa w art. 26 ust. 2 ustawy o NPR. Powyższe jednoznacznie rozstrzygną NSA w powołanej uchwale. Tym samym ustalenie czy środki są dostępne nie mieści się w przedmiocie tego postępowania (por. także wyrok NSA z 7 stycznia 2010 r. II GSK 270/09, dostępny na orzeczenia.nsa.gov.pl). Dlatego też w sprawie nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania. Skoro pierwszy etap postępowania kończy się decyzją (negatywną lub pozytywną), to żadnego znaczenia nie ma czy istnieją środki finansowe na realizację tego wniosku o dofinansowanie, czy też tych środków, tak jak w sprawie nie ma.
W tym miejscu i na marginesie sąd w całości podziela stanowisko organów orzekających, że w sprawie brak jest jakiejkolwiek możliwości sfinansowania wniosku o dofinansowanie złożonego przez spółkę. Sąd nie powtarzając argumentacji organów wskazuje, że ją w całości podziela i traktuje jako własną. Oczywistym jest, że skoro zamknięto program w którym złożono wniosek o dofinansowanie, to brak jest jakiejkolwiek argumentacji przemawiającej za możliwości sfinansowania takiego wniosku. Trzeba zwrócić bowiem uwagę, że wnioski składane są w określonych działaniach, w których to działaniach identyfikuje się określone potrzeby wymagające interwencji. Z czasem obowiązywania programów i realizacji założonych celów, programy stają się nieaktualne i następuje potrzeba ich uaktualnienia przejawiająca się także w ten sposób, że unijne środki finansowe kieruje się na inne obszary dotąd nie wspomagane. Innymi słowy, projekty które były w latach 2004-2006 uważane za celowe do dofinansowania, obecnie za takie już być nie muszą. Dlatego też również z tych przyczyn brak jest możliwości dofinansowanie złożonego wniosku. Dofinansować ten wniosek w żaden także sposób nie można z rezerwy budżetowej na którą wskazuje skarżący, zarówno z przyczyn wskazanych w decyzji organów, jak również z tego powodu, że takie środki stanowiłyby niedozwoloną pomoc publiczną skierowaną do strony. Skarżący bowiem zupełnie zapomina, że wszelkie dofinansowanie określonych projektów odbywa się w ramach pomocy publicznej, która co do zasady jest niedozwolona. Tylko w szczególnie wyjątkowych sytuacjach prawodawca unijny przewiduję możliwość udzielenia pomocy publicznej, ale tylko w sytuacji, kiedy taka pomoc odpowiada regułom określonym w przepisach. Skora natomiast program został już zakończony, to brak będzie podstaw prawnych do przyznania pomocy publicznej, na podstawie zakończonego programu.
Powyższe jednakże nie oznacza, że postępowanie administracyjne będzie bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość, skutkującą umorzeniem postępowania, rozpatrywać należy wyłącznie w odniesieniu do sprawy, w której postępowanie się toczy. A więc postępowanie w sprawie toczy się w przedmiocie rozstrzygnięcia, czy złożony wniosek spełnia wszystkie kryteria formalne, jak również merytoryczne. Pamiętać przy tym należy, że umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jako odstępstwo od zasady rozpoznania sprawy co do jej istoty, nie pozwala na rozszerzającą wykładnię przypadków bezprzedmiotowości.
Raz jeszcze przypomnieć należy, że wyłącznie pierwszy etap postępowania o dofinansowanie (art. 26 ust. 2 ustawy o NPR) ma charakter postępowania administracyjnego. Etap drugi może zostać "uruchomiony" tylko w razie pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku ubiegającego się o dofinansowanie. W konsekwencji oczywiste jest, że organ administracyjny rozstrzygając co do istoty sprawę o przyznanie dofinansowania nie może brać pod uwagę regulacji przewidzianych dla drugiego etapu. Unormowania właściwe dla zawierania umów nie stanowią podstawy prawnej w postępowaniu przewidzianym art. 26 ust. 2 ustawy o NPR. Tym samym w ocenie sądu w sprawie organy w sposób nieprawidłowy umorzyły postępowanie, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowe, zamiast wydać decyzję merytoryczną rozstrzygającą co do istoty żądania, tj. rozstrzygającą wniosek o dofinansowanie realizacji projektu.
Dodatkowo należy w tym miejscu wskazać, że wydanie pozytywne decyzji w przedmiocie dofinansowania projektu i niepodpisanie umowy z przyczyny braku środków finansowych pozwoli skarżącej spółce dochodzić swoich roszczeń przed sądem powszechnym za szkodę wyrządzoną takiemu podmiotowi na skutek błędnej pierwotnej oceny projektu.
Mając powyższe na względzie organ I instancji uwzględni powyższą ocenę prawną i wyda merytoryczne rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o dofinansowanie, dotyczące pierwszego etapu postępowania. Innymi słowy, jeżeli nadal podtrzymuje stanowisko o prawidłowości odrzucenia wniosku w związku z niespełnieniem kryteriów formalnych, to winien wydać merytoryczną decyzję o tym świadczącą. Jeżeli natomiast tego stanowiska nie podtrzymuje, to winien projekt przekazać do merytorycznej oceny i po tej ocenie podjąć stosowne również merytoryczne rozstrzygnięcie, które może być następnie (rozstrzygnięcie negatywne), po wyczerpaniu toku instancji skontrolowane przez sąd.
Sąd zauważa, że organ I instancji co prawda w uzasadnieniu decyzji wskazywał na merytoryczne powody dla których pierwotnie odrzucono wniosek. Jednakże powody te nie stanowiły podstawy do wydania decyzji, gdyż podstawę stanowił fakt zamknięcia programów i braku możliwości sfinansowania. Natomiast organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do merytorycznych powodów, dla których wniosek o dofinansowanie został odrzucony, skupiając się wyłącznie na bezprzedmiotowości postępowania. W związku z taką konstrukcją sąd nie mógł dokonać kontroli decyzji w zakresie prawidłowości merytorycznej odrzucenia wniosku, gdyż przedmiot ten nie mieści się w rozstrzygnięciu w przedmiocie umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.
Z wyżej wskazanych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., na które to koszty składał się wpis stały od skargi w wysokości 200 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło