V SA/Wa 1309/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Mirosława Pindelska po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. T. na pismo Zastępcy Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2009 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych postanawia: - odrzucić skargę. R. T. wniósł skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na pismo Zastępcy Prezesa ARiMR z [...] maja 2009 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych", zgodnie z zawartym w nim pouczeniem (strona 4 pisma - k. 4 akt administracyjnych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę otrzymaną w dniu 7 lipca 2009 r. przekazał pismem z 8 lipca 2009 r. zgodnie z właściwością do Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Powyższa skarga wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi sprawy wpłynęła ponownie do Sądu w dniu 31 sierpnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, iż stosownie do przepisu art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 z 2007 r., poz. 427 ze zm.), dalej: ustawa o wspieraniu, w przypadku gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy (w ramach działań wskazanych w ustępie 1 tego artykułu), podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy. Jednocześnie w art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu, zagwarantowano wnioskodawcom prawo do złożenia na takie pismo skargi do sądu administracyjnego, na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. Zatem aby skutecznie wnieść środek zaskarżenia, o którym mowa w omawianym przepisie art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu, sięgnąć należy do odpowiednich regulacji p.p.s.a., określających zasady i tryb skarżenia aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4. Zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a., skargę w tym przypadku można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni – do usunięcia naruszenia prawa. Jednocześnie w myśl art. 53 § 2 p.p.s.a., termin do złożenia skargi jest zachowany jeśli zostanie ona złożona do sądu w ciągu 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa lub jeżeli organ nie udzielił takiej odpowiedzi, w ciągu 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż wystąpienie z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa stanowi obligatoryjny warunek wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zaś udzielenie odpowiedzi na takie wezwanie ma już właściwie jedynie znaczenie formalne, tj. dla oceny zachowania terminu skargi. Zauważyć bowiem należy, iż art. 53 § 2 przewiduje również wypadek nie udzielenia takiej odpowiedzi. Podkreślić również należy, że wykładnia językowa zarówno przepisu art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu, jak i art. 52 § 3 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., jednoznacznie wskazuje, iż skarga służy na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przenosząc omawiane regulacje na grunt niniejszej sprawy wskazać trzeba, iż zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegało pismo z [...] lutego 2009 r. o numerze [...], wydane przez Oddział Regionalny. To właśnie pismo stanowi bowiem akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Skarżący natomiast wyraźnie wskazał, że przedmiotem jego skargi jest pismo Zastępcy Prezesa ARiMR z dnia [...] maja 2009 r., stanowiące w istocie rzeczy jedynie odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Na taką odpowiedź zaś – jak wyjaśniono powyżej – skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. W tym miejscu przypomnieć należy ugruntowane już stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego odnośnie zasady skargowości, zgodnie z którym wskazanie przez stronę zaskarżonego aktu i organu, działania którego skarga dotyczy – wobec obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady skargowości – jest dla Sądu wiążące (vide: postanowienie NSA z 9 grudnia 2008 r. sygn. akt II GZ 312/08, postanowienie NSA z 11 grudnia 2008 r. sygn. akt II GZ 316/08, dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Niezależnie od powyższego wskazać również należy, iż nawet gdyby przyjąć, iż w złożonej skardze strona wskazuje numer i datę pisma podlegającego zaskarżeniu, to i tak skarga podlegałaby odrzuceniu z uwagi na uchybienie terminu do jej złożenia. Zgodnie bowiem z omówioną wyżej regulacją art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli organ udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, to termin do złożenia skargi wynosi 30 dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Natomiast stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W niniejszej sprawie odpowiedź organu została doręczona skarżącemu w dniu 2 czerwca 2009 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 5 akt administracyjnych), tak więc termin do złożenia skargi do sądu administracyjnego, w trybie zgodnym z art. 54 § 1 p.p.s.a., upływał 2 lipca 2009 r. Skarżący skargę zaadresował i wysłał bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie 1 lipca 2009 r. (k. 4 akt sądowych). Natomiast skarga, która wpłynęła do Sądu w dniu 7 lipca 2009 r. została wysłana przez Sąd do Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, tj. organu za pośrednictwem którego należało ją wnieść, przy piśmie z 8 lipca 2009 r. W orzecznictwie i literaturze utrwaliło się stanowisko, iż dla oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty nadania (złożenia) skargi do organu niewłaściwego w rozumieniu art. 54 § 1 p.p.s.a. Należy zaznaczyć, że termin do wniesienia skargi jest zachowany jedynie wówczas, gdy niewłaściwy organ, do którego skargę złożono, przekaże ją organowi wskazanemu w art. 54 § 1 p.p.s.a. lub zaadresowaną do organu właściwego odda w polskim urzędzie pocztowym, przed upływem terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a. W realiach rozpoznawanej sprawy nie może budzić najmniejszych wątpliwości fakt, iż skargę do sądu administracyjnego należało wnieść na zasadach ogólnych za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W konsekwencji należy stwierdzić, że skarżący wniósł skargę do właściwego organu dopiero 8 lipca 2009 r., a zatem po upływie ustawowego terminu, który minął 2 lipca 2009 r. Na koniec wypada zauważyć, że w piśmie Oddziału Regionalnego z [...] lutego 2009 r. dokonano niepełnego pouczenia Strony co do dalszego trybu postępowania. Poinformowano bowiem wyłącznie o możliwości wezwania ARiMR do usunięcia naruszenia prawa nie pouczając jednocześnie o przysługującej Stronie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Natomiast w piśmie Zastępcy Prezesa ARiMR z [...] maja 2009 r. znalazło się błędne pouczenie o prawie wniesienia takiej skargi. Okoliczności te mogą stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, który strona może złożyć wraz ze skargą zawierającą prawidłowe oznaczenie pisma podlegającego zaskarżeniu do sądu administracyjnego, za pośrednictwem Prezesa ARiMR. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.