V SA/Wa 1358/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-15

Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej zwrot środków pieniężnych jest uzasadnione, gdy strona skarżąca podnosi jedynie ogólne twierdzenia o potencjalnym pogorszeniu sytuacji finansowej i trudnościach w zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, nie przedstawiając przy tym szczegółowych dowodów na swoją aktualną sytuację majątkową?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że obowiązek zwrotu środków pieniężnych nie jest z natury nieodwracalny, a jedynie potencjalne pogorszenie sytuacji finansowej strony, bez przedstawienia konkretnych dowodów na jej aktualny stan majątkowy i wpływ wykonania decyzji na ten stan, nie stanowi wystarczającej przesłanki do zastosowania tej wyjątkowej instytucji prawnej. Sąd podkreślił, że na etapie wniosku o wstrzymanie wykonania nie jest możliwe badanie merytorycznej zasadności zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Gminna Spółdzielnia S. w T. złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych nakazującej zwrot środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenia społeczne w kwocie ponad 100.000 zł. Spółdzielnia argumentowała, że obowiązek zwrotu stanowi istotne obciążenie finansowe, może spowodować trudności w zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i że wcześniejsze decyzje w tej sprawie były uchylane. Sąd rozpatrywał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. w T. na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia ... czerwca 2018 r. nr ... w przedmiocie zwrotu środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenia społeczne postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z 13 lipca 2018 r. Gminna Spółdzielnia S. w T., dalej: "Spółdzielnia", "Skarżąca" lub "Strona" wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z (...) czerwca 2018 r., nr (...) wydanej w przedmiocie zwrotu środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenia społeczne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z nałożeniem na Stronę obowiązku zwrotu środków pieniężnych w kwocie przekraczającej 100.000 zł. Obowiązek spłaty określonych w decyzji środków pieniężnych stanowi dla Skarżącej istotne obciążenie finansowe i może spowodować trudności w zakresie realizacji zatrudniania osób niepełnosprawnych w dotychczasowym wymiarze. Zdaniem Spółdzielni utrzymanie zatrudnienia osób niepełnosprawnych w dotychczasowym wymiarze stanowi interes zarówno Spółdzielni jak i organu administracji. Uzasadniając wniosek Strona wskazała również, że za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji przemawia również fakt, że decyzje wydawane we wcześniejszym okresie zostały uchylone. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, zwana dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Wymaga zaznaczenia, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi być poprzedzone analizą umotywowania wniosku pod kątem spełnienia przesłanek z ww. art. 61 § 3 p.p.s.a. Ocena wniosku jest bowiem możliwa i w dużym stopniu zależy od uzasadniania przedstawionego przez wnioskodawcę. W judykaturze od dawna utrwalone jest stanowisko, że to na nim ciąży obowiązek przedstawienia argumentacji i poparcia jej dowodami pozwalającymi na dokonanie merytorycznej oceny wniosku. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu występowały w sprawie. Sąd musi mieć o nich wiedzę. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby sąd miał możliwość ich weryfikacji. W ocenie Sądu umotywowanie rozpatrywanego wniosku nie pozwala na zastosowanie wobec Skarżącej wyjątkowej instytucji jaką jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Przede wszystkim rodzaj obowiązku nałożony na Spółdzielnię nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny. Decyzją objętą wnioskiem zobowiązano Stronę do zwrotu dofinansowania w kwocie 100.018 zł. Chodzi zatem o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne (por. postanowienie NSA z 28 kwietnia 2009 r. sygn. akt II GZ 80/09 publ. cbois). Stwierdzić należy, iż nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania należności pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualne jej uwzględnienie nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, ponieważ w takim wypadku wskazana zaskarżoną decyzją należność zostanie Stronie zwrócona. Należy również wskazać, że uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Spółdzielnia argumentuje, że obowiązek spłaty określonych w decyzji środków pieniężnych stanowi dla niej istotne obciążenie finansowe i może spowodować trudności w zakresie realizacji zatrudniania osób niepełnosprawnych w dotychczasowym wymiarze. Skarżąca wskazuje więc potencjalne możliwości wystąpienia znacznej szkody, które mogą pojawić się w związku z koniecznością zwrotu środków w wysokości określonej decyzją organu administracji. Ewentualna trudna sytuacja finansowa Strony może okazać się stanem przejściowym, ponieważ, co Sąd wskazał już w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia, przedmiotem sporu jest decyzja nakazująca Stronie zwrot kwoty dofinansowania, a więc świadczenia pieniężnego, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. Powtórzyć należy, iż – co do zasady – nawet trudna sytuacja finansowa osoby prawnej nie powoduje sama przez się ziszczenia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. Wykonanie tego obowiązku wiąże się z koniecznością szczegółowego przedstawienia sytuacji majątkowej, jej uprawdopodobnienie poprzez przedstawienie właściwych dokumentów oraz wykazanie, że fakty powołane we wniosku i znajdujące potwierdzenie w przedstawionym materiale dowodowym skutkują możliwością zaistnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracji. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku Strony prowadząc do powstania znacznej szkody bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o ich rzeczywistej i aktualnej sytuacji finansowej, np. poprzez podanie wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych lub wymienienie ewentualnych wierzytelności lub zobowiązań. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie może zostać uwzględniony, bowiem zawiera jedynie ogólnikowe twierdzenia o ewentualnym pogorszeniu się sytuacji majątkowej Strony. Skarżąca nie wykazała stosownymi dokumentami, jak przedstawia się sytuacja majątkowa ani też nie wykazała ewentualnego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową, która to okoliczność dopiero umożliwiłaby określenie prawdopodobieństwa zaprzestania prowadzenia dalszej działalności oraz ryzyka zachwiania płynności finansowej. Twierdzenia zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione i brak wiedzy co do rzeczywistej sytuacji ekonomicznej i realnych zdolności płatniczych wnioskującej Spółdzielni sprawił, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji przed zakończeniem kontroli sądowej może wpłynąć na stronę skarżącą. Odnosząc się do argumentu, że decyzje wydawane w tym samym przedmiocie we wcześniejszym okresach były uchylane wskazać należy, że w świetle przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie może uzasadniać twierdzenie strony skarżącej o jej nieprawidłowości. Podkreślenia bowiem wymaga, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu Sąd nie ma możliwości dokonania oceny zgodności z prawem decyzji wydanych w toku postępowania administracyjnego, a zatem niedopuszczalne jest wywodzenie konieczności uwzględnienia wniosku z przekonania o wadliwości danego rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło