V SA/Wa 1539/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... maja 2011 r. nr ... w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony skargę oddala Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez obywatela ... – M. N. – jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z ... maja 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody ... z 21 stycznia 2011 r. orzekającą o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. W dniu ... lipca 2010 r., przebywając nielegalnie na terytorium RP M. N. zawarł w G. związek małżeński z obywatelką polską – A. O. ur. ... r. Cudzoziemiec wystąpił do Wojewody ... z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, motywując go pozostawaniem w związku małżeńskim z obywatelką polską. Decyzją z dnia ... stycznia 2011r. Wojewoda ... odmówił udzielenia Cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził m.in., iż związek małżeński zawarty przez Wnioskodawcę miał na celu obejście przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Od powyższego rozstrzygnięcia pełnomocnik Cudzoziemca (żona) – A. O. wniósł w ustawowym terminie odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Organ ten decyzją z dnia ... maja 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, stwierdzając w uzasadnieniu decyzji, iż związek małżeński M. N. i obywatelki polskiej został zawarty w celu obejścia przez Cudzoziemca przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ odwoławczy instancji stwierdził w decyzji m.in., iż :" ... M. N. faktycznie nie zamieszkuje wraz z żoną i nie prowadzi z Nią wspólnego gospodarstwa domowego. Kontakty między małżonkami mają charakter formalny. Małżonkowie nie wypełniają prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa oraz nie są zgodni w wielu kwestiach, które Ich dotyczą. Pomimo zeznań małżonków, iż zamieszkują wspólnie, w świetle przeprowadzanych wywiadów środowiskowych, zeznania te nie są wiarygodne. Fakt, iż zeznania małżonków są zgodne w niektórych kwestiach nie przesądza o prawdziwości Ich związku, a jedynie świadczy o starannym przygotowaniu się do przesłuchań. Małżeństwo powinno trwać poprzez nawiązanie pomiędzy małżonkami trwałych więzi psychicznej i emocjonalnej, czego pomiędzy Zainteresowanym i Jego żoną nie można stwierdzić". Podkreślono, że postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji wykazało, że małżeństwo wnioskodawcy z obywatelką polską jest fikcyjne. Obywatel ... wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody .... Powyższym decyzjom strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 k.p.a. oraz art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Cudzoziemiec zarzucił, iż fakt, że nie zastano go wraz z żoną w domu podczas czterech kontroli nie oznacza, iż nie zamieszkują razem. Podkreślił, że sytuacja osobista żony nie ma wpływu na sprawę. Decyzja o ślubie została podjęta z uwagi na chęć sformalizowania związku trwającego już rok. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Sądy administracyjne, w tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie poprzedzające jej wydanie nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji. Stosownie do treści art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który jest małżonkiem obywatela polskiego, jeżeli okoliczność, która jest podstawą ubiegania się o to zezwolenie, uzasadnia jego zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące. Zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli podstawą ubiegania się o zezwolenie jest zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem polskim lub cudzoziemcem zamieszkującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 54, a związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zgodnie z art. 55 ust. 1 w/w ustawy, organ prowadzący postępowanie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi będącemu małżonkiem obywatela polskiego lub małżonkiem cudzoziemca zamieszkującego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 54, ustala, czy związek małżeński nie został zawarty w celu obejścia przez cudzoziemca przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że: 1) jedno z małżonków przyjęło korzyść majątkową w zamian za wyrażenie zgody na zawarcie małżeństwa, o ile nie wynika to ze zwyczaju ugruntowanego w danym państwie lub grupie społecznej; 2) małżonkowie nie wypełniają prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa; 3) małżonkowie nie zamieszkują wspólnie; 4) małżonkowie nie spotkali się nigdy przed zawarciem małżeństwa; 5) małżonkowie nie mówią językiem zrozumiałym dla obojga; 6) małżonkowie nie są zgodni co do dotyczących ich danych osobowych i innych istotnych okoliczności, które ich dotyczą; 7) jedno z małżonków lub oboje małżonkowie w przeszłości zawierali już małżeństwa dla pozoru. Wnioskodawca wjechał do Polski w dniu ...09.2009r. na podstawie wizy jednolitej, wydanej w dniu ...09.2009r. przez konsula w ... z terminem ważności od dnia ...09.2009r. do dnia ..10.2009r. na czas pobytu 22 dni. Cudzoziemiec w ramach ważności posiadanej wizy nie opuścił terytorium Polski. Jak prawidłowo ustalił organ, w chwili składania przedmiotowego wniosku cudzoziemiec przebywał zatem w Polsce nielegalnie. Jednocześnie wobec cudzoziemca prowadzone było postępowanie w przedmiocie jego wydalenia. Ponadto, organy obydwu instancji właściwie oceniły, iż małżonkowie świadomie chcieli wprowadzić organ administracji w błąd składając do protokołu przesłuchania zeznania, które zostały stworzone na potrzeby przedmiotowego postępowania. Powyższe wypełnia dyspozycje z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o cudzoziemcach, zgodnie z którym cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony zeznał nieprawdę lub zataił prawdę albo, w celu użycia za autentyczny, podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentycznego używał. Zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. z 1964r. Nr 9 poz. 59 z późn. zm.) małżonkowie mają równe prawa i obowiązki w małżeństwie. Są obowiązani do wspólnego pożycia, do wzajemnej pomocy i wierności oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Zgodnie z omawianym przepisem małżonkowie są obowiązani m.in. do wspólnego pożycia. Obowiązek ten obliguje małżonków, by dołożyli wszelkich starań, aby powstała więź psychiczna, fizyczna i gospodarcza, która powinna zespalać małżonków oraz umożliwić im urzeczywistnianie celów małżeństwa. Małżonkowie pozostający we wspólnym pożyciu z reguły zamieszkują wspólnie oraz prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Wspólne zamieszkiwanie oraz prowadzenie gospodarstwa domowego najlepiej sprzyja prawidłowej realizacji spoczywających na małżonkach praw i obowiązków. Dlatego też odstępstwo od tej reguły powinno mieć charakter wyjątkowy oraz powinno być usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami. Słusznie więc Szef Urzędu stwierdził, że w omawianym przypadku fakty wskazują, iż zachodzą przesłanki wymienione w art. 55 ust. 1 pkt 2,3,6: małżonkowie nie wypełniają prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa; małżonkowie nie zamieszkują wspólnie, nie są zgodni co do dotyczących ich danych osobowych i innych istotnych okoliczności, które ich dotyczą. Rozstrzygnięcie nie narusza także art. 18 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997r., Nr 78, poz. 483, sprostowanie Dz.U. z 2001 r., Nr 28, poz. 319) w związku z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 i 285, z późn.zm.), ponieważ nie nakłada na zainteresowanego obowiązku opuszczenia terytorium Polski, a jedynie orzeka o odmowie legalizacji jego pobytu w Polsce w formie przez niego wybranej. Nie ulega wątpliwości, że decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony ingeruje w życie rodzinne. Z zasady suwerenności państwa wynika prawo do regulowania przez państwo zasad wjazdu i pobytu cudzoziemców. Konstytucja nie gwarantuje jednak cudzoziemcom nieograniczonego prawa do zamieszkania w Polsce z powodu zawarcia związku małżeńskiego. Konstytucja przyznaje wprawdzie każdemu prawo do ochrony prawnej życia rodzinnego, ale przyjmuje możliwość ograniczenia tego prawa, stanowiąc, że "ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw" (art. 31 ust. 3). Należy podkreślić, że także na gruncie art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. ochrona życia rodzinnego nie jest absolutna, a Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu konsekwentnie przyjmuje, że nawet zawarcie związku małżeńskiego nie nakłada automatycznie na państwo prawnego obowiązku uszanowania wyboru przez cudzoziemca kraju zamieszkania. Na aprobatę zasługuje więc zawarte w decyzjach stanowisko, że małżeństwo cudzoziemców zostało zawarte w celu obejścia przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, co wyczerpuje przesłanki określone w art. 57 ust. 1 pkt 4, skutkujące odmową udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Z przedstawionych powodów Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreśla, że późniejsze działania Cudzoziemca i jego pełnomocnika - żony, które mają na celu przekonanie Sądu o trwałości małżeństwa, takie jak złożenie umowy najmu pokoju z dnia 1 stycznia 2012 r. – nie mogą odnieść skutku w zakresie odmiennej oceny zaskarżonej decyzji. Sąd administracyjny kontroluje bowiem zaskarżoną decyzję uwzględniając okoliczności faktyczne sprawy na dzień jej wydania. Ponadto Sąd uznał, iż w toku kontrolowanego postępowania nie doszło do naruszenia przepisów i zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w szczególności tej zasady, która nakazuje organom administracji publicznej uwzględniać interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.) oraz zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 77 § 1 k.p.a.) Zdaniem Sądu dokonana przez organ ocena materiału dowodowego jest zgodna z zasadami swobodnej oceny dowodów i nie nosi cech dowolności (art. 80 i 107 k.p.a.). Uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji jest szczegółowe i oparte na wyczerpująco zebranym materiale dowodowym. Organ wskazał w nim fakty, które uznał za udowodnione oraz powołał dowody, na których się oparł. Decyzja zawiera również uzasadnienie prawne z przytoczeniem przepisów oraz wyjaśnieniem podstawy prawnej orzeczenia. Sąd nie dopatrzył się ponadto innych naruszeń, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania, a tylko takie uchybienia stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku i oddalił skargę.