V SA/Wa 1659/09
WyrokWSA w Warszawie2010-02-19
Skład orzekający: Barbara Mleczko - Jabłońska, Mirosława Pindelska, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną i zdrowotną wnioskodawczyni?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły umorzenia należności, ponieważ nie zaistniały przesłanki całkowitej nieściągalności składek, ani też sytuacja wnioskodawczyni nie uzasadniała umorzenia w trybie uznaniowym ze względu na znaczące utrudnienie w zaspokajaniu potrzeb życiowych. Wnioskodawczyni pobierała rentę, prowadziła działalność gospodarczą przynoszącą dochody, a egzekucja z renty dawała możliwość częściowej spłaty zadłużenia. Brak było podstaw do uznania, że opłacenie składek pozbawiłoby ją i rodzinę środków do życia.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni O. S. zwróciła się do ZUS o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za 2008 rok, powołując się na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Organ I instancji odmówił umorzenia, wskazując, że należności nie są całkowicie nieściągalne, a sytuacja wnioskodawczyni nie uzasadnia umorzenia w trybie uznaniowym. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Prezesa ZUS po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wnioskodawczyni wniosła skargę do WSA, zarzucając organom niewłaściwą ocenę jej sytuacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2010 r. sprawy ze skargi O. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oraz Fundusz Pracy oddala skargę
Przedmiotem skargi z 8 października 2009r. wniesionej przez O. S. jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] września 2009r. nr [...] w sprawie o nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] czerwca 2009r., o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
Pismem z dnia [...] marca 2009r., O. S. zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie należności wobec ZUS w całości wraz z odsetkami. W niniejszym wniosku zobowiązana przytoczyła argumenty natury finansowej oraz zdrowotnej. Podała, że mając ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy prowadziła działalność gospodarczą. W 2008r. na skutek zmian w sposobie rozliczania składek na ubezpieczenie społeczne osób prowadzących działalność gospodarczą i jednocześnie pobierających świadczenia rentowe nie opłacała składek na ubezpieczenia społeczne. Rezygnując z prowadzenia działalności z końcem 2008r. okazało się, że na jej koncie figuruje zadłużenie, którego z racji trudnej sytuacji materialnej i złego stanu zdrowia obecnie nie jest w stanie uregulować.
Decyzją z [...] czerwca 2009r., nr [...] wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 1-3a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. nr 137, poz. 887 ze zm.) Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. odmówił umorzenia należności w łącznej kwocie [...]zł. ( liczonej wraz z odsetkami) finansowanych przez płatnika za siebie na:
- ubezpieczenia społeczne za okres stycznia do grudnia 2008r.- [...]zł
Fundusz Pracy za okres od stycznia do grudnia 2008r. -[...]zł.
W uzasadnieniu ww. decyzji organ I instancji wskazał, że z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej wnioskodawczyni podlegała ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od 1 stycznia 1999r. do 31 grudnia 2003r. i od 24 sierpnia 2005r do 31 grudnia 2008r. oraz ubezpieczeniom społecznym w okresie od 1 stycznia 2008r. do 31 grudnia 2008r. Wskazał również, że ubezpieczona z obowiązku terminowego opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy za okres od stycznia do grudnia 2008r. nie wywiązała się co spowodowało powstanie zadłużenia.
Dalej organ I instancji podkreślił, że jak wynika z analizy sprawy wnioskodawczyni pobiera świadczenie rentowe w wysokości [...] zł.( netto ), mieszka wraz mężem w mieszkaniu należącym do córki, z którą nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Córka ponosi koszty utrzymania mieszkania w postaci czynszu i połowy świadczeń, zaś resztę pokrywa wnioskodawczyni wraz z mężem. Mąż zobowiązanej jak podała, ze względu na wiele dolegliwości zdrowotnych pozostaje bez zatrudnienia i bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ani też ruchomości (wg Centralnej Ewidencji Pojazdów I Kierowców). Jak wynika z informacji Urzędu Skarbowego nie ma zaległości podatkowych, a MOPS w Ż. poinformował organ, iż wnioskodawczyni nie korzysta z pomocy finansowej państwa. Organ ustalił ponadto, że od 10 lat zobowiązana pozostaje pod stałą opieką [...] z powodu rozpoznanego [...]. Mimo systematycznego kompleksowego leczenia i prowadzenia rehabilitacji utrzymuje się wysoka aktywność zapalna choroby. Z przedłożonych przez dłużniczkę dokumentów lekarskich wynika, że leczy się również na schorzenia [...].
Analizując wykazaną przez wnioskodawczynię sytuację finansową, zdaniem Zakładu, nie można uznać, że należności są całkowicie nieściągalne i umorzyć je w oparciu o art. 28 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Następnie organ I instancji stwierdził, iż przedstawione we wniosku argumenty nie stanowią także przesłanek określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. (Dz. U. nr 141 poz. 1365 ze zm.) w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne dających podstawę do umorzenia należności w trybie art. 28 ust. 3 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
W ocenie organu, w przedstawionej przez wnioskodawczynię sytuacji można mówić o znacznym utrudnieniu w zaspokajaniu potrzeb rodziny w przypadku regulowania obciążających ubezpieczoną zobowiązań publicznoprawnych, jednakże norma zawarta w art. 28 ust 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych uprawnia organ do uznaniowego wyrażenia zgody na umorzenie należności, co nie oznacza pełnej dowolności przy rozstrzyganiu wniosku. Wydając rozstrzygnięcie w postaci umorzenia Zakład, co zostało podkreślone, powinien kierować się nie tylko dbałością o ważny interes strony ale także wziąć pod rozwagę interes finansów ubezpieczeń społecznych, co wynika z przepisów ustawy – art. 28 ust 3b.
Dalej organ podkreślił, że umorzenie należności jest nadzwyczajną formą wygaśnięcia wymagalnych należności z tytułu składek, będącą odstępstwem o równego traktowania wszystkich ubezpieczonych, dlatego też ZUS powinien stosować ten środek wyłącznie w stosunku do dłużników , których sytuacja w sposób istotny różni się od sytuacji innych płatników. W ocenie ZUS prowadzona przez organ egzekucja z przyznanego wnioskodawczyni świadczenia rentowego daje możliwość uzyskania środków na spłatę
Pismem z dnia [...] czerwca 2009r. O. S. zwróciła się do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy podkreślając w dalszym ciągu swą ciężką sytuację materialną oraz kładąc szczególny nacisk na zły stan zdrowia wynikający z licznych schorzeń.
Decyzją z dnia [...] września 2009r. r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 83 ust 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz.U. 2007, Nr11 poz. 74 ze zm.) Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy wskazał, iż rozpatrując wniosek O. S. o umorzenie należności zostały wzięte pod uwagę wszystkie aspekty przewidziane w przepisach.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż nie znajduje podstaw do umorzenia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy. Organ podkreślił, że zadłużenie, które powstało na koncie wnioskodawczyni Zakład jako wierzyciel w przedmiotowej sprawie ma obowiązek egzekwować zgodnie z przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Podał, że [...] maja 2009r. organ skierował zajęcie świadczenia rentowego i w wyniku potrąceń w kwocie [...] zł. pokryta została, oprócz kosztów egzekucyjnych i upomnienia, część składki za styczeń 2008r.
Mając powyższe na uwadze oraz analizując treść art. 28 ust 3 ustawy organ II instancji stwierdził, że w przypadku wnioskodawczyni nie można uznać, że należności są całkowicie nieściągalne.
W dalszej części uzasadnienia decyzji organ II Instancji analizując sytuację zobowiązanej w świetle przedłożonych przez nią dokumentów i zaświadczeń o stanie zdrowia oraz rachunków z tytułu kosztów utrzymania - w aspekcie przepisów Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ( Dz.U Nr 141 poz. 1365) zgodził się z organem I instancji, że istotnie w sytuacji wnioskodawczyni można mówić o znaczącym utrudnieniu w zaspokojeniu potrzeb życiowych w przypadku regulowania obciążających zobowiązaną należności, to jednak z punktu widzenia racjonalnie działającego wierzyciela publicznoprawnego umorzenie zadłużenia skarżącej nie byłoby uzasadnione. Organ ponownie powołał się, między innymi, na brak korzystania przez dłużniczkę ze świadczeń społecznych oraz wskazał na wynikającą z zeznania podatkowego PIT -36 oraz pisma Naczelnika US w Ż. z 2 lipca 2009r., kwotę uzyskanego przez wnioskodawczynię przychodu za 2008r wynoszącą [...] zł. Wskazał również, że mąż wnioskodawczyni mimo, że nie pozostaje w zatrudnieniu, nie jest zarejestrowany jako osoba poszukująca pracy, ani tez nie ubiegał się o rentę lub emeryturę. Ponadto Prezes zwrócił uwagę, że dorosła, pozostająca w zatrudnieniu i osiągająca z tego tytułu dochód córka wnioskodawczyni jest zobowiązana, w myśl przepisów kodeksu rodzinnego i opiekuńczego do dostarczania wnioskodawczyni środków utrzymania w razie takiej potrzeby.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 października 2009r. O. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu ww. skargi skarżąca podkreśliła, że decyzja Prezesa ZUS wydana została bez właściwej oceny jej faktycznej sytuacji majątkowej rodzinnej i zdrowotnej. Zarzuciła organowi brak ustaleń i sprawdzenia sytuacji jej córki, a także wyjaśnienia powodów dla których jej mąż pozostaje bez świadczeń. W skardze zakwestionowana została również ocena wyniku finansowego z jakim skarżąca zakończyła działalność gospodarczą przez wskazanie całkowitego przychodu jaki osiągnęła za 2008r., natomiast pominięcia osiągniętego dochodu wynikającego z tej działalności, który wyniósł [...] zł.
Następnie wnioskodawczyni zarzuciła, że Zakład zdawkowo również potraktował jej sytuację zdrowotną, a decyzję o odmowie umorzenia zadłużenia uzasadnił w sposób dowolny.
Zdaniem skarżącej załączone do sprawy dokumenty wykazały, że spełnia przesłanki określone w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
Kończąc wnioskodawczyni zarzuciła ponadto, że organ nie odniósł się do kwestii tego, że mając informacje o nieopłaconych w trakcie trwania 2008r. składkach - osoby odpowiedzialne w ZUS za monitorowanie składek nie podjęły żadnych działań, co w rezultacie doprowadziło na narastania zadłużenia. Gdyby takowe działania zostały podjęte to, w ocenie skarżącej, byłaby w lepszej sytuacji decydując się na zaprzestanie prowadzenia działalności znacznie wcześniej.
W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny (w tym przypadku – decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Granice niniejszej sprawy nakreślone zostały we wniosku skarżącej z dnia 16 marca 2009r., którym wszczęte zostało postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu zaległych składek wraz z odsetkami.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego artykułu. W przepisie art. 28 ust. 3 u.s.u.s. ustawodawca wskazał siedem przypadków, w których zachodzi całkowita nieściągalność należności z tytułu składek (treść tych przepisów przytoczona została w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji). Wyliczenie zawarte w tym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie, daje potencjalną możliwość umorzenia tych należności. Nawet wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. W uchwale z dnia 6 maja 2004 r. (sygn. akt II UZP 6/04, OSNP 2004/16/285) Sąd Najwyższy wskazał między innymi, że " (...) Przepis art. 28 ust. 2 ustawy o sus (...) jest oparty na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi rentowemu, który w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 tejże ustawy, może, ale nie musi umorzyć zaległości. Norma zawarta w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. wyraźnie wskazuje na brak obowiązku umorzenia należnych składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności, stanowiąc, że w takim wypadku mogą być one umorzone." Natomiast przy braku całkowitej nieściągalności, ustalanej według kryteriów wskazanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., organ podejmujący decyzję na podstawie art. 28 ust. 2 tej ustawy pozbawiony jest w ogóle prawnej możliwości umorzenia należności z tytułu składek. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdzie nie zaistniał żaden z przypadków stanowiących o możliwości uznania całkowitej nieściągalności należności wobec skarżącej. Organy orzekające wskazały, że skarżąca w sposób czynny obok przysługującego jej świadczenia rentowego prowadziła do końca 2008r. działalność gospodarczą, która przyniosła, jak wynika z zaświadczeń Urzędu Skarbowego określone dochody. Obecnie pobiera nadal przyznane jej uprzednio świadczenie rentowe, do którego skierowano skuteczną egzekucję. Nie było zatem pozbawione podstaw twierdzenia organu, iż w takim stanie rzeczy nie sposób przyjąć, że istnieje stan całkowitej nieściągalności. W ocenie Sądu prawidłowo zatem zostało ustalone na dzień wydania zaskarżonej decyzji, iż w stosunku do skarżącej nie wystąpiła przesłanka całkowitej nieściągalności, a w konsekwencji brak było prawnej możliwości - jak wyżej wyjaśniono - umorzenia należności w oparciu o to kryterium.
Z kolei w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w uzasadnionych przypadkach, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Dotyczy to jednakże wyłącznie należności ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek. Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003 r., gdzie jako przesłanki umożliwiające umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wskazane zostały okoliczności związane z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Skarżąca w tym zakresie wprost odwołała się do dwóch przesłanek, tj. sytuacji, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (§ 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003r.) oraz przewlekłej choroby zobowiązanego pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenia należności (§ 3 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia).
Podkreślenia ponadto wymaga, iż w przypadku decyzji podejmowanych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s w związku z § 3 rozporządzenia mamy do czynienia również z tzw. uznaniem administracyjnym. Także i tu prawo wyboru rozstrzygnięcia przysługuje Zakładowi. Ponadto biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Podejmując decyzje w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek organ jest zobligowany do konfrontowania interesu dłużnika z interesem ogólnospołecznym. Jeżeli zatem - tak jak w rozpatrywanej sprawie - właściwy organ dostrzega jeszcze jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania zaległych składek, to podjęte w ramach uznania administracyjnego negatywne dla wnioskodawczyni rozstrzygnięcie nie może być uważane za dowolne.
Biorąc powyższe rozważania pod uwagę i odnosząc je do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż sytuacja materialna skarżącej nie przemawia za całkowitym umorzeniem należności. Analiza zebranego materiału nie wskazuje również by skarżąca znajdowała się w stanie ubóstwa, czy też innymi słowy rzecz ujmując znajdowała się w sytuacji, w której pomimo ograniczenia wydatków nie będących koniecznymi dla utrzymania nie posiada środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, iż po tak zebranym i ocenionym materiale dowodowym niezbędnym dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącej i wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, prawidłowym było uznanie, iż regulowanie należnych składek znacznie utrudni zaspokajanie potrzeb rodziny zobowiązanej jednakże mając na uwadze, iż umorzenie jest nadzwyczajną formą wygaśnięcia wymagalnych należności, za uzasadnione należy przyjąć stanowisko organu rentowego odmawiające ich umorzenia.
Oceniając sprawę pod tym kątem organ, w ocenie Sądu zasadnie nawiązał do uzyskanych przez skarżącą przychodów z prowadzonej w 2008r. działalności gospodarczej, brakiem innych zobowiązań, nie korzystania przez nią z pomocy społecznej oraz nie wykazania z jakich powodów małżonek skarżącej (lat 54) pozostaje na jej utrzymaniu i nie jest osobą czynnie poszukującą pracy (nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy), ani też uprawnionym do świadczeń społecznych.
Przewlekła choroba zobowiązanego, która pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności jest przesłanką wymienioną w przytoczonym wyżej rozporządzeniu, na którą skarżąca również powołuje się wnosząc o umorzenie należności. W sprawie niniejszej jednakże organ rentowy nie kwestionuje stanu zdrowia skarżącej z powodu którego przyznana jej została z dniem 1 czerwca 2005r., renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Pobierając powyższe świadczenie wnioskodawczyni prowadziła jednocześnie poczynając od 24 sierpnia 2005r. do 31 grudnia 2008r., działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji w zakresie działalności pomocniczej związanej z ubezpieczeniami i funduszami emerytalno rentowymi. Z tego tytułu zobowiązana była do ponoszenia świadczeń na ubezpieczenia zdrowotne, a od 1 stycznia 2008r., ponadto składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, czego powinna być świadoma zwłaszcza zawodowo zajmując się działalnością ubezpieczeniową. Zatem przyznana uprzednio i otrzymywana w dalszym ciągu przez skarżącą renta z ubezpieczenia społecznego z racji swego charakteru stanowi świadczenie przyznane z tytułu w dalszym ciągu częściowej niezdolności do pracy ze względu stwierdzony stan zdrowia.
Wobec powyższego Sąd nie mógł uwzględnić zarzutu, iż wadliwie oceniona została przez organy sytuacja wnioskodawczyni. Ustalenia i wnioski, jakie przy wydawaniu decyzji poczyniono mieszczą się w ramach prawem przewidzianych, tak z punktu widzenia prawa procesowego, szczególnie zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), jak i prawa materialnego. Brak istnienia przesłanek zawartych w ww. rozporządzeniu uniemożliwiał umorzenie należności.
Dla ścisłości dodać należy, że wskazane wyżej przepisy o umarzaniu należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne znajdowały odpowiednie zastosowanie także do składek na Fundusz Pracy (art. 32 u.s.u.s.).
Przy ocenie prawnej zaskarżonej decyzji nie mogły mieć natomiast żadnego znaczenia podnoszone przez skarżącą w skardze i w toku postępowania administracyjnego przyczyny oraz okoliczności związane z powstaniem przedmiotowego zadłużenia. Sprawa odpowiedzialności z tytułu składek, jak wynika z akt sprawy, została rozstrzygnięta w odrębnym postępowaniu ( decyzja ZUS nr [...] r. z [...] stycznia 2009r. o podleganiu obowiązkowym ubezpieczeniom).
Sąd zwraca jednocześnie uwagę, iż wniosek o umorzenie należności składkowych może być ponawiany i każdorazowo podlega ocenie organu rentowego – Zakładu. W szczególności w przypadku zmiany stanu faktycznego lub uzyskaniu nowych dowodów skarżąca może ponownie wystąpić do Zakładu z wnioskiem o umorzenie należności i wówczas ponownie sprawa umorzenia będzie rozstrzygana przez organ. Wydanie bowiem decyzji w przedmiocie umorzenia należności nie korzysta z tzw. powagi rzeczy osądzonej.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło