V SA/Wa 166/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w S. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w S. P. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie We wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca – S. P. Sp. z o.o. z siedzibą w S. P. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W tym kontekście wskazała, że w kasie i na rachunkach bankowych spółki brak jest środków. Skarżąca nie posiada też ruchomości czy nieruchomości, które mogłaby sprzedać, aby opłacić wpis w niniejszej sprawie, a także w innych jej sprawach zawisłych przed tut. Sądem. Prowadzone postępowania administracyjne uniemożliwiają jakąkolwiek działalność spółki. Skarżąca oświadczyła, że wartość jej środków trwałych (według bilansu za ostatni rok) wyniosła 11.386,80 zł, a za ostatni rok obrotowy wypracowany zysk oszacowała na kwotę 894.122,52 zł, wskazując, że jest to wstępna kwota z uwagi na brak zatwierdzonego bilansu. Z dokumentów nadesłanych przez skarżącą wynika, iż w roku 2014 spółka, przy przychodach netto ze sprzedaży w wysokości 101.554.843,44 zł, osiągnęła zysk netto w kwocie 6.118.881,16 zł, a bilans spółki za rok obrotowy 2014 zamknął się po stronie aktywów i pasywów kwotą 7.544.939.45 zł (pomimo wezwania Sądu do nadesłania pełnego sprawozdania finansowego za rok 2014, skarżąca przedstawiła za ten okres jedynie bilans oraz rachunek zysków i strat - vide lit. a wezwania Sądu z 30 marca 2016 r.). W roku 2015 przy przychodach netto ze sprzedaży w wysokości 28.669.297,55 zł, zysk netto spółki wyniósł 737.916,00 zł, zaś bilans spółki za rok obrotowy 2015 zamknął się po stronie aktywów i pasywów kwotą 961.636,12 zł (bilans oraz rachunek zysków i strat za rok 2015 w aktach sądowych sprawy). Natomiast skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie Sądu do nadesłania dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 29 lutego 2016 r. (vide lit. b in fine wezwania Sądu z 30 marca 2016 r.). Skarżąca przedłożyła wyciągi z następujących czterech rachunków bankowych: 1) prowadzonego w Banku [...] obejmującego okres od [...] stycznia 2016 r. do [...] marca 2016 r., na którym według stanu na [...] marca br. nie było blokad, a saldo końcowe było ujemne (-163,95 zł), 2) walutowego (w EUR) prowadzonego w[...] Banku [...]. obejmującego okres od [...] grudnia 2015 r. do [...] marca 2016 r., na którym według stanu na [...] marca br. nie było blokad, a saldo końcowe było ujemne (-8,85 EUR), 3) prowadzonego w [...] Banku [...] obejmującego okres od [...] grudnia 2015 r. do 31 marca 2016 r., na którym według stanu na [...] marca br. nie było blokad, a saldo końcowe wynosiło 0 zł, 4) walutowego (w USD) prowadzonego w [...] Banku [...] obejmującego okres od [...] grudnia 2015 r. do [...] marca 2016 r., na którym według stanu na [...] marca br. nie było blokad, a saldo końcowe było ujemne (-9,85 USD). Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Oceniając stan majątkowy skarżącej zauważyć należy, że pomimo znacznego zmniejszenia przychodów netto ze sprzedaży w porównaniu z 2014 rokiem (kiedy przekroczyły one 100 milionów zł), w roku ubiegłym przychody te nadal były bardzo duże - wyniosły bowiem ponad 28 milionów zł. Przy takim poziomie przychodów netto ze sprzedaży skarżąca spółka osiągnęła w roku 2015 znaczny dochód (737.916,00 zł). Na uwagę zasługuje także bardzo duża skala wydatków na koszty działalności operacyjnej (27.751.697,19 zł), na które składają się m.in. zużycie materiałów i energii, usługi obce oraz wartość sprzedanych towarów i materiałów. Podkreślenia wymaga, że w przypadku przedsiębiorców (a do takich niewątpliwie należy skarżąca) miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów i inwestycji w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotniejszy zatem jest fakt uzyskiwania przychodów i poziom, na jakim przychody te się kształtują (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego /NSA/ z dnia 25 lutego 2010 r., sygn. akt I FZ 10/10). Natomiast nie wiadomo jak przedstawiają się wyniki finansowe spółki w roku bieżącym – jak już wyżej nadmieniono, pomimo wezwania Sądu w tym zakresie, skarżąca nie przedstawiła dokumentu wskazującego wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od 1 stycznia do 29 lutego 2016 r. Analiza transakcji dokonywanych na ujawnionych przez skarżącą rachunkach walutowych (w EUR i USD) prowadzonych w [...]Banku [...]. wskazuje, iż skarżąca dysponuje jeszcze innym rachunkiem bankowym o nr (...) (prowadzonym w tym samym banku), z którego przekazywała na ujawnione rachunki walutowe kwoty po kilka EUR i USD tytułem spłaty zaległych prowizji. Natomiast historia transakcji dokonywanych na ujawnionym przez skarżącą rachunku w walucie krajowej, prowadzonym [...] Banku [...] prowadzi do wniosku, że skarżąca posiada kolejny nieujawniony rachunek w tym banku o nr (...) , z którego w dniach: 29 lutego 2016 r. i 31 marca 2016 r. przelała na ujawniony rachunek w walucie krajowej kwoty po 43 zł. Na etapie rozpoznawania niniejszego wniosku, nie jest wiadome jakie operacje były wykonywane na tych nieujawnionych rachunkach bankowych skarżącej oraz jakie były na nich salda w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym miejscu podkreślić należy, iż to sprawą skarżącej jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy, a Sąd (referendarz sądowy) nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych strony skarżącej nie są znane. Niedopełnienie obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (vide postanowienie NSA z dnia 24 września 2009 r., sygn. akt l OZ 895/09, LEX nr 612997). Odnosząc się do podniesionego przez skarżącą w piśmie z dnia 20 kwietnia 2016 r. argumentu w postaci zajęć na rachunkach bankowych spółki (dokonanych przez Izbę Celną), zauważyć należy, iż historia transakcji na czterech ujawnionych Sądowi rachunkach bankowych wskazuje, że blokowane kwoty (widniejące na trzech spośród tych rachunków) rzędu kilkudziesięciu milionów zł były na bieżąco regulowane. W konsekwencji na przedmiotowych rachunkach nie było blokad. Mając na uwadze okoliczność, że skarżąca spółka osiąga dobre wyniki finansowe (pomimo prowadzonych przeciwko niej postępowań egzekucyjnych), stwierdzić należy, iż skutki ryzyka związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej nie stanowią w analizowanym przypadku okoliczności uzasadniającej przyznanie prawa pomocy (vide postanowienie NSA z dnia 16 września 2014 r., sygn. akt II FZ 1265/14). Skoro nadesłane przez skarżącą dokumenty świadczą o jej dobrej kondycji finansowej, to brak jest podstaw do uznania, że spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, które na obecnym etapie sprawy sprowadzają się do wpisu sądowego od skargi w kwocie 38.247 zł. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.