V SA/Wa 1759/13

WyrokWSA w Warszawie2013-09-24

Skład orzekający: Izabella Janson, Michał Sowiński, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) prawidłowo rozpoznało protest strony dotyczący oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej, w szczególności w zakresie kryterium dostępu nr 10 (wydatki uzasadnione, racjonalne i adekwatne)?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że NCBiR prawidłowo rozpoznało protest strony. Ocena projektu dokonana przez ekspertów, mimo różnic w argumentacji, była spójna i umotywowana, a skarżąca nie wykazała naruszenia prawa w procedurze odwoławczej ani w ocenie kryterium nr 10. Sąd podkreślił, że jego kontrola ogranicza się do oceny legalności działań organu, a nie do ponownej oceny merytorycznej projektu.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu z UE. NCBiR początkowo umieściło wniosek na liście projektów nierekomendowanych, wskazując na niespełnienie kryteriów dostępu nr 9 i 10. Po złożeniu protestu i ponownej ocenie, NCBiR podtrzymało stanowisko o niespełnieniu kryterium nr 10, choć podwyższyło ogólną liczbę punktów. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie procedury odwoławczej i nieustosunkowanie się do zarzutów protestu. WSA pierwotnie uchyliło rozstrzygnięcie NCBiR, ale NSA uchyliło wyrok WSA, wskazując na błędną wykładnię przepisów dotyczących uzasadnienia oceny. Po ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA, skarga została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2013 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. w K. na informację zawartą w piśmie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Z. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej jako wnioskodawca lub skarżąca) jest rozstrzygnięcie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju zawarte w piśmie z dnia [...] lutego 2013 r. Rozstrzygnięcie podjęte zostało w następującym stanie faktycznym: W odpowiedzi na ogłoszenie z dnia [...] kwietnia 2012 r. dotyczące konkursu na dofinansowanie projektów w ramach Działania 1.4 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka - " Wsparcie projektów celowych" skarżąca dnia [...] maja 2012 r. złożyła wniosek o dofinansowanie realizacji projektu pod nazwą "[...]" w Instytucji Pośredniczącej (IP) - Narodowym Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR). Wniosek przeszedł pozytywnie etap oceny formalnej. Pismem z dnia [...] października 2012 r. wnioskodawca został poinformowany przez NCBiR, że wniosek został umieszczony na liście projektów nierekomendowanych do wsparcia. W uzasadnieniu pisma wskazano, że w wyniku oceny merytorycznej Projekt nie spełnił kryteriów merytorycznych dostępu: Kryterium nr 9 "Wnioskodawca posiada zdolność do sfinansowania projektu" oraz Kryterium nr 10 "Wydatki są uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu". Projekt uzyskał 76,66 pkt. Ponadto wnioskodawcę poinformowano, że uzasadnienie oceny znajduje się w załączonych do pisma kartach oceny merytorycznej. Pismem z dnia 12 listopada 2012 r. strona złożyła protest na powyższe rozstrzygnięcie, wnosząc o weryfikację poprawności i ponowne dokonanie oceny merytorycznej Wniosku o dofinansowanie w zakresie kryteriów merytorycznych dostępu nr: 6, 7, 8, 9, 10 i 12. Są to kryteria, w których chociaż jeden z dokonujących oceny Wniosku ekspertów ocenił Wniosek negatywnie. Zaskarżyła również kryteria merytoryczne punktowane numer: 1, 3, 4 i 7. Zgodnie z rozstrzygnięciem NCBiR z dnia [...] lutego 2013 r. (oznaczonym numerem: [...]) - (dalej: Rozstrzygnięcie) protest Strony został uwzględniony jedynie w części. Po przeprowadzeniu ponownej oceny Wniosku IP w szczególności podtrzymała stanowisko, zgodnie z którym Projekt nie spełnił Kryterium dostępu nr 10. NCBiR dokonało również oceny kryteriów merytorycznych punktowanych nr 1, nr 3, nr 4 oraz nr 7 i podwyższono ocenę w zakresie kryteriów merytorycznych do 87 punktów. W Rozstrzygnięciu wprost wskazano, że Projekt został umieszczony na Liście projektów nierekomendowanych do wsparcia z uwagi na niespełnienie wszystkich kryteriów merytorycznych dostępu. W wyniku ponownej oceny kryteriów merytorycznych punktowanych projekt uzyskał 87 punktów. W skardze wniesionej na powyższe Rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i przekazanie protestu do ponownego rozpatrzenia przez NCBiR. Skarżąca zarzuciła: 1) naruszenie procedury odwoławczej przewidzianej w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka (POIG), mającej na celu rozstrzygnięcie zarzutów Wnioskodawcy, wnoszonych w formie protestu, dotyczących wyników oceny merytorycznej Wniosku o dofinansowanie realizacji projektu nr [...]; 2) nieuczynienie zadość żądaniom Wnioskodawcy przedstawionym w proteście, dotyczącym weryfikacji poprawności oraz ponownego wykonania oceny merytorycznej Wniosku o dofinansowanie nr [...] w wyszczególnionych kryteriach. Precyzując zarzuty w uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że zgodnie z § 9 ust.10 pkt 3 Załącznika 4.4 do Szczegółowego opisu priorytetów POIG (SzOP) NCBiR zobowiązane było dokonać ponownej oceny projektu w zakresie objętym protestem. Dodała, że zasady dokonywania oceny merytorycznej zostały szczegółowo opisane w § 7 Regulaminu przeprowadzania Konkursu, który stanowi, że ocena merytoryczna dokonywana jest niezależnie przez trzech ekspertów zewnętrznych, a więc błędem było powoływanie się Zespołu do spraw Protestów na opinię tylko jednego eksperta. Powołując się ma Załącznik 4.3 do SzOP zarzuciła, że w odniesieniu do konkursów ogłaszanych od dnia 1 stycznia 2012 r. protesty od wyników oceny merytorycznej są rozpatrywane przez ekspertów zewnętrznych. Za niezrozumiałe skarżąca uznała powołanie w tej sytuacji zespołu do spraw protestów. Zarzuciła ponadto, że składanie protestu do tej samej instytucji, która zadecydowała o umieszczeniu projektu na Liście projektów nierekomendowanych do dofinansowania jest złamaniem podstawowej zasady, na której oparty jest system prawny - Nemo iudex in causa sua - nikt nie może być sędzią we własnej sprawie. Uzasadniając zarzut nr 2 w zakresie dotyczącym oceny kryterium nr 10 skarżąca podniosła, że oceniający odniósł się wyłącznie do aspektu oceny racjonalności wydatków pomijając ich uzasadnienie i adekwatność do zakresu i celów projektu. Jej zdaniem NCBiR rozpoznając protest nie ustosunkowało się do podniesionych w nim zarzutów, zajęło natomiast stanowisko co do spraw niekwestionowanych przez wnioskodawcę, np. kosztów wynagrodzeń. Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Sąd uznał, że IP naruszyła art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz,. U. z 2009 r. Nr 87 poz. 712 tekst jednolity z późn. zm. - dalej jako u.z.p.p.r.) bowiem pismo NCBiR z dnia [...] października 2012 r. nie zawierało żadnego uzasadnienia, a odsyłało jedynie do załączonych do pisma kart oceny merytorycznej. W ocenie Sądu brak uzasadnienia rozstrzygnięcia jest szczególnie rażący w sytuacji, gdy każdy z ekspertów, uzasadniając opinię wypowiedział się zdecydowanie odmiennie niż pozostali. Dodatkowo wobec nie dokonania przez jednego z ekspertów oceny projektu pod kątem spełnienia kryterium nr 10 w odniesieniu do znaczącej części zaplanowanych wydatków, zdaniem Sądu, uznać należało, że w istocie projekt nie został oceniony w sposób przewidziany w Regulaminie, czyli przez trzech ekspertów. Sąd stwierdził, że skarżąca została pozbawiona prawa do co najmniej dwukrotnej oceny jej projektu, przy czym przez ocenę projektu należy rozumieć ocenę rzetelną dokonaną przez osoby uprawnione i kompetentne. Ocena ta powinna odnosić się do całego ocenianego materiału, zgodnie z kryteriami ocen ustalonymi w systemie realizacji programu. Uchybie to stanowi naruszenie art. 30b ust. 2 u.z.p.p.r. W dniu 5 czerwca 2013 r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Narodowe Centrum Badań i Rozwoju domagając się uchylenia wyroku z dnia 25 kwietnia 2013 r. w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji lub uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i oddalenia skargi oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie: 1) prawa materialnego sprowadzające się do błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania: a) postanowień dokumentacji Konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 / Projekt 1 Badania i rozwój nowoczesnych technologii / Działanie 1.4 Wsparcie projektów celowych, która to dokumentacja wchodzi w skład systemu realizacji PO IG (w rozumieniu art. 26 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 5 pkt 11 u.z.p.p.r.): - § 7 część II ust. 1 i 12 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach PO IG Priorytet 1: Badania i rozwój nowoczesnych technologii Działań 1.4: Wsparcie projektów celowych (dalej jako Regulamin) w związku z art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. – w szczególności poprzez niezastosowanie ww. regulacji i przyjęcie, że załączenie przez NCBiR Kart Oceny Merytorycznej Eksperta do informacji o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r. (pismo z dnia [...] października 2012 r.) stanowi działanie niezgodne z prawem; - § 7 część II ust. 1 i 2 Regulaminu w związku z postanowieniami Przewodnika po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG 2007 – 2013 (dalej jako Przewodnik) (w zakresie odnoszącym do zasad oceny kryterium merytorycznego dostępu nr 10) w związku z art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. – w szczególności poprzez błędną wykładnię tych regulacji i ich niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do przyjęcia, że jeden z ekspertów na etapie rozpoznania wniosku kończącego się wydaniem informacji o wynikach oceny projektu nie dokonał oceny wniosku pod kątem kryterium merytorycznego dostępu nr 10; - § 9 ust. 10 w zw. z § 10 Procedury odwoławczej w ramach PO IG zawartej w załączniku 4.4. do SzOP (dalej jako Procedura Odwoławcza) – w szczególności poprzez błędną wykładnię tych regulacji i ich niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do przyjęcia, że NCBiR w sposób niewłaściwy rozpoznało protest złożony przez stronę od informacji o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r.; b) art. 30b ust. 1 u.z.p.p.r. w zw. z art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tych regulacji sprowadzające się do przyjęcia, że informacja NCBiR o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r., nie zawiera w ogóle uzasadnienia wyników oceny projektu, a załączenie przez NCBiR Kart Oceny Merytorycznej Eksperta do informacji o wynikach oceny projektu stanowi działanie niezgodne z prawem. 2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r. w zw. z art. 30c u.z.p.p.r. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. - dalej jako p.p.s.a.), które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wyrokiem z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt II GSK 1114/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. NSA uznał za usprawiedliwiony zarzut skargi kasacyjnej dot. błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 30a ust. 3 w zw. z art. 30b ust. 1 u.z.p.p.r. polegający na przyjęciu, że pierwotna informacja NCBiR z dnia [...] października 2012 r. o negatywnej ocenie projektu nie zawierała w ogóle uzasadnienia wyników oceny projektu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z uwagi na fakt, że ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju nie określa niezbędnej treści, którą powinno zawierać uzasadnienie negatywnej oceny projektu, a informacja o negatywnej ocenie projektu nie jest decyzją administracyjną, wniosek, iż uzasadnienie tej informacji powinno odpowiadać wymogom ustanowionym dla decyzji administracyjnej uznać należy za nieuprawniony. Zdaniem NSA uzasadnienie informacji o wynikach oceny powinno zawierać taką treść, aby spełniać swoją ustawową rolę tzn. umożliwić stronie wniesienie umotywowanego protestu od oceny, która jej nie satysfakcjonuje. Jeżeli uzasadnienie taką treść zawiera i umożliwia stronie podjęcie polemiki z dokonaną oceną, uznać należy je za odpowiadające prawu. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż w niniejszej sprawie sposób sporządzenia uzasadnienia negatywnej oceny projektu uzupełnionego pełnymi ocenami trzech ekspertów był wystarczający i nie naruszał prawa. Za nieuzasadnione NSA uznał natomiast zarzuty stawiane w pkt 1 lit. a petitum skargi kasacyjnej odnoszące się do błędnej wykładni i niezastosowania postanowień Regulaminu. Podkreślił bowiem, iż bezpośrednim powodem stanowiska Sądu I instancji, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, nie było niezrozumienie bądź niezastosowanie Regulaminu, tylko błędna wykładnia przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju odnośnie do sposobu sporządzenia uzasadnienia informacji o negatywnej ocenie projektu oraz wynikającej z kart ocen merytorycznych treści tego uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż WSA w Warszawie przy ponownym rozpoznaniu sprawy zobowiązany będzie zbadać, czy ocena projektu dokonana została bez naruszenia prawa. Odnośnie do spornego w rozpoznawanej sprawie zagadnienia odnoszącego się do spełniania/niespełniania przez wniosek spółki merytorycznego kryterium dostępu nr 10 Sąd I instancji zobowiązany będzie między innymi ocenić i zająć należycie umotywowane stanowisko odnośnie do tego, czy tak określony warunek odnosi się do wszystkich (planowanych) wydatków, czy tylko do znaczącej ich części lub do ich innej części, a jeżeli tak, to o jakie konkretnie wydatki lub ich część chodzi, i jakie (ewentualnie) mają one znaczenie dla oceny spełnienia omawianego kryterium, a w konsekwencji dlaczego pozostałe wydatki lub ich część nie mają znaczenia dla oceny spełnienia tego kryterium. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia sądów administracyjnych, określone m.in. przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z przepisami postępowania administracyjnego i normami prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 p.p.s.a.). Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 30 c u.z.p.p.r., w związku z art. 3 § 3 p.p.s.a. W przepisach art. 30c-30d u.z.p.p.r. przewidziano kilka rozwiązań autonomicznych, regulujących wybrane zagadnienia procesowe, w tym także kierunki rozstrzygnięć, jakie może podjąć sąd, załatwiając skargę (art. 30c ust. 3-5). Natomiast w zakresie nieuregulowanym w ustawie, w postępowaniu sądowoadministracyjnym odpowiednie zastosowanie znajdą przepisy p.p.s.a. (określone dla aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4), z wyłączeniem jednak: art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 30e u.z.p.p.r.). Zgodnie art. 30c ust. 3 pkt 1 u.z.p.p.r., sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisie tym przewidziane jest uwzględnienie skargi, w wypadku stwierdzenia, że ocena konkretnego projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą. W tym miejscu wskazać należy, iż jak wynika z dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych i NSA zasady dokonywania sądowej oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego wymagają ustalenia standardu prawnego, według którego należy dokonać oceny zgodności (niezgodności) z prawem kontrolowanego rozstrzygnięcia odwoławczego. Wprowadzając w art. 30c ust. 1 pkt 1 u.z.p.pr. kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 37, że do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie na podstawie tejże ustawy – ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych - nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Z drugiej strony wątpliwości budzi kwestia, jaka jest dopuszczalna sądowa ocena procesu weryfikacji wniosków o dofinansowanie zamierzonych przedsięwzięć. Sąd nie jest bowiem związany aktami prawa administracyjnego innymi niż wymienione w art. 178 Konstytucji, w tym znaczeniu, że zanim je zastosuje jako wzorzec kontroli, może i powinien badać ich zgodność z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a więc przede wszystkim z przepisami ustaw i Konstytucji. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jest znane stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zajęte w wyroku z 12 grudnia 2011 r. sygn. akt P 1/11 w zakresie konstytucyjności przepisów art. 30b i 30c u.z.p.p.r., w zakresie jakim dopuszczają uregulowanie procedur odwoławczych poza systemem obowiązujących źródeł prawa. Trybunał Konstytucyjny stwierdził mianowicie, że art. 30b ust. 1 zdanie pierwsze i ust. 2 u.z.p.p.r. w zakresie, w jakim dopuszcza uregulowanie środków odwoławczych przysługujących wnioskodawcy w toku postępowania o dofinansowanie z programu operacyjnego poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa, jest niezgodny z art. 87 Konstytucji, jak też art. 30c ust. tej ustawy w zakresie, w jakim uzależnia prawo do skorzystania ze skargi do sądu administracyjnego od wyczerpania środków odwoławczych przewidzianych w aktach niebędących źródłem powszechnie obowiązującego prawa, jest niezgodny z art. 87 Konstytucji. Orzeczenie zostało opublikowane w Dz. U. z 2011r. Nr 279 poz.1644. Trzeba jednak uwzględnić, że Trybunał Konstytucyjny wydając to orzeczenie odroczył jego wejście w życie na okres 18 miesięcy od daty ogłoszenia go w Dzienniku Ustaw. Oznacza to, że orzekając w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł uwzględnić okoliczności, że normy regulujące postępowanie odwoławcze w ramach PO IG 2007-2013 leżą poza konstytucyjnym systemem źródeł prawa i miał obowiązek je stosować. Odnosząc się zatem do wskazanych wyżej i mających w sprawie zastosowanie regulacji, wskazać należy, że wyznaczają one kompetencję i zakres uprawnień oraz ograniczeń sądu administracyjnego w toku kontroli legalności oceny projektu przeprowadzonej przez właściwą instytucję zarządzająca w ramach ogłoszonego konkursu. Wśród tych uprawnień sąd posiada możliwość wzięcia pod uwagę faktów powszechnie znanych, nawet bez powołania się na nie przez strony, natomiast ograniczeniem dla sądu administracyjnego jest m.in. brak możliwości przeprowadzenia jakiegokolwiek dowodu poza dowodem uzupełniającym z dokumentu. Podkreślić również należy, iż sąd administracyjny nie może powołać biegłego celem uzyskania i przeprowadzenia dowodu z jego opinii w przypadku, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Oznacza także, że w sytuacji, gdy w toku oceny projektu dokonywanej w procesie wyboru projektów do dofinansowania uczestniczą eksperci posiadający specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym, powołani zgodnie z przepisem art. 31 u.z.p.p.r., sąd nie może wejść w rolę kolejnego eksperta i ocenić jego usług oraz wyrażonej przez niego opinii, gdyż – jak wyżej wskazano – sąd nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, takimi jak powołany ekspert, ani też nie ma możliwości powołania biegłego w celu uzyskania jego opinii, gdyż ww. przepisy regulujące sądową procedurę kontroli legalności oceny projektów nie dają sądowi podstawy prawnej do przeprowadzenia takiego dowodu. W tej sytuacji, sądowa kontrola legalności oceny projektu przeprowadzonej przez właściwą Instytucję Pośredniczącą w ramach ogłoszonego konkursu sprowadza się do oceny prawidłowości stosowania prawa przez tę instytucję, określonego w przepisach u.z.p.p.r. oraz jej przepisów wykonawczych, jak też programie operacyjnym. Kontrolując zatem legalność oceny projektu jak również legalność działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej przez Instytucję Pośredniczącą, które znalazły ostateczny wynik w informacji z dnia [...] lutego 2013 r. [...], stwierdzić trzeba, iż odpowiadają one prawu, wobec czego skargę jako niezasadną należało oddalić. Ocena Sądu w sprawie niniejszej sprowadza się do zbadania zgodności postępowania z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności postępowania z: - Regulaminem przeprowadzania konkursu w ramach PO IG Priorytet 1: Badania i rozwój nowoczesnych technologii Działań 1.4: Wsparcie projektów celowych; - Procedurą odwoławczą w ramach PO IG zawartej w załączniku 4.4. do SzOP. Wg Regulaminu Konkursu i określonych w § 7 tego dokumentu zasad dokonywania oceny wniosków procedura wyboru projektu dokonywana jest dwuetapowo: wybór ten dokonywany jest w oparciu o kryteria formalne, a następnie w oparciu o kryteria merytoryczne. Dla działania 1.4 opracowane zostały kryteria wyboru formalne i merytoryczne, w tym 12 kryteriów merytorycznych dostępu ocenianych w systemie "zero-jedynkowym" (TAK/NIE) oraz 7 kryteriów merytorycznych punktowanych. Aby wniosek mógł zostać oceniony pozytywnie musi spełnić wszystkie kryteria dostępu oraz uzyskać w ocenie merytorycznej według kryteriów punktowanych co najmniej 60 punktów na 100 możliwych. W nawiązaniu do przytoczonych wyżej regulacji przyjąć należy, że instytucja dokonująca wyboru projektów do dofinansowania tj. w niniejszym przypadku Narodowe Centrum Badań i Rozwoju ma obowiązek stosowania wszystkich zasad i reguł określonych w systemie realizacji projektu ( kryteria oceny, sposób stosowania tych kryteriów w nawiązaniu do projektu) – do których musi stosować się także wnioskodawca zgłaszający określony projekt do dofinansowania – zaś sąd dokonuje kontroli ich stosowania jako źródeł prawa w szerokim znaczeniu, przy uwzględnieniu także norm prawnych powszechnie obowiązujących. Argumentując podniesiony w treści skargi zarzut naruszenia przez NCBiR procedury odwoławczej skarżąca wskazała, iż błędem było powoływanie się Zespołu do spraw Protestów na opinię tylko jednego eksperta w sytuacji, gdy zgodnie z § 9 ust.10 pkt 3 Procedury Odwoławczej oraz § 7 Regulaminu, Instytucja Pośrednicząca zobowiązana była dokonać ponownej oceny projektu w zakresie objętym protestem poprzez poddanie jej ocenie trzech ekspertów zewnętrznych. Odnosząc się do ww. zarzutu należy podkreślić, że zgodnie z § 7 części II ust. 1 Regulaminu ocena merytoryczna dokonywana jest niezależnie przez 3 ekspertów zewnętrznych. Każdy z ekspertów ocenia projekty według wszystkich kryteriów merytorycznych, a oceny ekspertów zestawione są na Kartach Merytorycznej Oceny (§ 7 części II ust. 12 Regulaminu). Oceny dokonywane przez ekspertów stanowią więc bezpośrednie uzasadnienie dla stwierdzenia, czy projekt spełnia wszystkie merytoryczne kryteria dostępu, a w związku z tym dla rozstrzygnięcia, czy projekt może być skierowany do dofinansowania. Zgodnie z § 9 ust. 10 pkt 3 Procedury Odwoławczej w trakcie rozpatrywania protestu Instytucja Pośrednicząca zobowiązana jest m.in. do dokonania ponownej oceny projektu w zakresie objętym protestem, jeżeli zarzuty podniesione przez wnioskodawcę w proteście są uzasadnione. § 14 ust. 1 Procedury Odwoławczej stanowi natomiast, że w celu dokonania rzetelnego i obiektywnego rozstrzygnięcia protestu możliwe jest korzystanie przez instytucje rozpatrujące protest z opinii ekspertów bądź zespołów doradczych. Należy zatem stwierdzić, iż powołane wyżej przepisy nie obligują Instytucji Pośredniczącej do dokonania ponownej oceny projektu w zakresie objętym protestem w oparciu o opinie 3 ekspertów. Tym samym sposób dokonania oceny przyjęty przez NCBiR należy uznać za odpowiadający prawu. Zdaniem skarżącej NCBiR naruszył również § 9 ust. 10 pkt 4 Procedury Odwoławczej poprzez nie ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych proteście. Zgodnie z § 9 ust.10 Procedury Odwoławczej w trakcie rozpatrywania protestu Instytucja Pośrednicząca zobowiązana jest do: 1) zapoznania się z wynikami pierwotnej oceny projektu, 2) zapoznania się z treścią protestu złożonego przez wnioskodawcę wraz z jego uzasadnieniem, a w szczególności do wnikliwego przeanalizowania zgłoszonych zarzutów, 3) dokonania ponownej oceny projektu w zakresie objętym protestem, jeżeli zarzuty podniesione przez wnioskodawcę w proteście są uzasadnione. Ponowna ocena w ramach kryteriów objętych protestem, 4) pisemnego ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w proteście i do uzasadnienia swojego stanowiska. W wyniku analizy materiału dowodowego przedstawionego w niniejszej sprawie w szczególności Protestu Strony oraz Rozstrzygnięcia IP, Sąd stwierdza, że NCBiR w spełniło wymóg wynikający z § 9 ust. 10 pkt 4 Procedury Odwoławczej, gdyż dokonało wnikliwego przeanalizowania zgłoszonych zarzutów, jak również ustosunkowało się do ich treści pisemnie uzasadniając swoje stanowisko. W treści protestu skarżąca podniosła zarzuty odnoszące się do oceny Kryterium merytorycznych dostępu nr 6, nr 7, nr 8, nr 9, nr 10 oraz nr 12. Dodatkowo skarżąca zarzucała zaniżoną ocenę Kryterium merytorycznych punktowanych nr 1, nr 3, nr 4 i nr 7. Należy podkreślić, iż przekazana Wnioskodawcy pisemna informacja o rozpatrzeniu Protestu zawiera szczegółowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia, w tym odniesienie się do każdego z zarzutów podniesionych w Proteście w obrębie poszczególnych kryteriów. Powyższe stanowisko potwierdza również fakt, iż NCBiR w Rozstrzygnięciu poza wskazaniem argumentów przemawiających za nieuwzględnieniem zarzutów podniesionych przez Stronę w Proteście ustosunkowało się nawet do tych kryteriów merytorycznych dostępu, które wcześniej były ocenione pozytywnie, a które i tak zostały zakwestionowane (kryteria nr 6, 7, 8 i 12). Skarżąca argumentując naruszenie przez NCBiR § 9 ust. 10 pkt 4 Procedury Odwoławczej wskazała również, iż IP zobowiązana była do pisemnego ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w proteście, dotyczących braku zrozumienia przedmiotu i celu planowanych badań jakie Wnioskodawca zamierza wykonać w Projekcie. Zdaniem Skarżącej NCBiR w uzasadnieniu dot. rozstrzygnięcia zarzutów w zakresie kryterium dostępu nr 10 odniosło się jedynie do racjonalności wydatków przewidzianych w ramach zakupu istotnych z punktu widzenia projektu zestawów testowych aparatury badawczo-rozwojowej. Pominęło natomiast aspekt ich zasadności oraz adekwatności. Należy w tym miejscu wyjaśnić, iż w zakresie oceny Kryterium dostępu nr 10 Przewodnik po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007 - 2013 (dalej jako Przewodnik po Kryteriach) na s. 16-17 jednoznacznie wskazuje, że: "Wydatki planowane do poniesienia w ramach Projektu i przewidziane do objęcia wsparciem muszą być uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zaplanowanych przez Wnioskodawcę i Partnera działań i celów Projektu oraz celów określonych dla Działania. Przez "uzasadnione" należy rozumieć, iż muszą być potrzebne i bezpośrednio związane z realizacją działań uznanych za kwalifikowane zaplanowanych w Projekcie. Każda pozycja zawarta w Harmonogramie rzeczowofinansowym musi być odpowiednio opisana i uzasadniona we właściwym punkcie Biznes planu. Przez "racjonalne" należy rozumieć, iż ich wysokość musi być dostosowana do zakresu zaplanowanych czynności i potrzeb inwestycyjnych. Nie mogą być zawyżone ani zaniżone. Przez "adekwatne" należy rozumieć, iż muszą być także odpowiednie (i rodzajowo, i pod względem wysokości) do zakresu poszczególnych działań w Projekcie oraz do rezultatów tych działań.". Zgodnie z art. 31 ust. 1 u.z.p.p.r. eksperci biorą udział w procesie wyboru projektów do dofinansowania w celu zapewnienia rzetelnej i bezstronnej oceny projektów. Strategiczna ocena projektu opiera się na swobodnej ocenie. Wynik takiej oceny powinien zawierać uzasadnienie, ze szczególnym wyjaśnieniem okoliczności, które zadecydowały o przyznanej ilości punktów w ramach tej oceny. Natomiast kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się w tym przypadku do zbadania, czy dokonana ocena projektu nie narusza powyższych reguł. Powyższe oznacza, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji strategicznej oceny wniosku (projektu), lecz wyłącznie do kontroli oceny projektu dokonanej przez organy w aspekcie kompletności oceny oraz jasności kryteriów tejże oceny. Każdy z ekspertów, którzy oceniali Wniosek na etapie, jego rozpoznania kończącego się wydaniem informacji o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 30a ust. 3 uz.p.p.r. (Pisma NCBiR z [...].10.2012 r.), skupiał się na rozstrzygnięciu, czy wydatki planowane do poniesienia w ramach Projektu i przewidziane do objęcia wsparciem są uzasadnione, racjonalne i adekwatne, zgodnie z wytycznymi wynikającymi z Przewodnika po Kryteriach. Jeden z ekspertów uznał wprost, że Kryterium dostępu nr 10 jest spełnione. Dwóch pozostałych uznało Kryterium dostępu nr 10 za niespełnione, ale ich oceny odwołują się do różnej argumentacji. Pierwszy z ekspertów, który ocenił, iż Kryterium dostępu nr 10 nie jest spełnione zwrócił uwagę na fakt, iż zakup 12 komputerów o podwyższonej mocy obliczeniowej wraz z oprogramowaniem biurowym jest nieuzasadnione i nieadekwatne do postawionych zadań. Wskazał, iż wykonawca przewiduje zatrudnienie tylko 6 osób do pracy nad tym projektem, a dodatkowo nie uzasadnił on dlaczego wszystkie komputery powinny mieć podwyższoną moc obliczeniową skoro do zastosowania oprogramowania biurowego nie jest ona potrzebna. Drugi z ekspertów, zwrócił uwagę na fakt, że duże kwoty wydatków przewidzianych w projekcie jako "Koszty aparatury naukowo-badawczej i innych urządzeń służących do wykonywania badań" przeznaczono na zakup zestawu testowego do badań procesów energetycznych występujących w budynkach oraz zestawu testowego do badań funkcjonalności i wydajności systemów czasu rzeczywistego pod kątem działania zdarzeniowej metody programowania. Ekspert wskazał, iż jego zdaniem wydatki te są znacznie zawyżone i w konsekwencji uznał je za nieuzasadnione, nieracjonalne i nieadekwatne do zakresu i celów projektu. Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, że eksperci, którzy uznali Kryterium dostępu nr 10 za niespełnione, wskazali konkretne powody, przemawiające za tym, dlaczego brak jest podstaw dla uznania tego kryterium za zrealizowane. Zauważyć trzeba, że argumenty przemawiające za nieuwzględnieniem Kryterium dostępu nr 10, podniesione na etapie rozpoznania Wniosku kończącego się wydaniem informacji o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 30a ust. 3 u.z.p.p.r. (Pisma NCBiR z [...].10.2012 r.) i wyrażone w Kartach Oceny Merytorycznej Eksperta w dużej mierze pokrywają się z zarzutami podniesionymi przez Zespół do spraw rozpatrywania Protestów, a następnie wyrażonymi w Rozstrzygnięciu wydanym po rozpoznania Protestu. Zgodność ocen ekspertów powinna być traktowana jako potwierdzenie ich prawidłowości, a nie jako podstawa dla ich kwestionowania. Mimo tego, że przedmiotowe oceny nie są ze sobą identyczne, to opierają się na podobnych podstawach. Co więcej, analizowane oceny są ze sobą spójne (co także może stanowić dowód na ich prawidłowość). Zdaniem Sądu ocena dokonana przez ekspertów jest prawidłowa, ponieważ obaj eksperci, którzy uznali Kryterium dostępu nr 10 za niespełnione, wskazali uzasadnienie dla takiego stanowiska. Nie powinno mieć przy tym znaczenia, że te oceny nie są spójne, ponieważ jeden z ekspertów - skupił się na kwestii wykorzystania przez Wnioskodawcę komputerów, a drugi zwrócił uwagę na kwestię nabycia przez Wnioskodawcę urządzeń badawczych. Ważne jest bowiem, że obaj eksperci, którzy uznali Kryterium dostępu nr 10 za niespełnione, umotywowali swoje stanowisko. Należy zauważyć, iż uznanie, że odpowiednia część wydatków nie spełnia Kryterium dostępu nr 10 (są nieuzasadnione / nieracjonalne / nieadekwatne do zakresu i celów projektu), czyni zbędnymi omawianie innych (pozostałych) wydatków. Omówienie pozostałych wydatków (wydatków na zakup "zestawów testowych" opisanych w Biznes Planie jako Wydatki 2, 3 i 4) nie zmieniłoby bowiem tego, że w ocenie eksperta planowane wydatki na zakup komputerów oraz wyposażenia, opisane w Biznes Planie jako Wydatek 1, nie spełniają Kryterium dostępu nr 10 (są nieuzasadnione / nieracjonalne / nieadekwatne do zakresu i celów projektu). Podkreślenia wymaga również fakt, iż pomimo tego, że Strona miała pełną świadomość, jakie informacje powinny znaleźć się we Wniosku, a w szczególności w Biznes planie, nie zawarła ona w nim wymaganych informacji na temat planowanych wydatków, czyli kwestii mających fundamentalne znaczenie w zakresie oceny Kryterium dostępu nr 10. Bez wątpienia obowiązkiem wnioskodawcy było zamieszczenie we wniosku o dofinansowanie realizacji projektu na tyle dokładnych informacji, aby nie wywoływały one wątpliwości. W niniejszej sprawie zaś takie wątpliwości pojawiły się zarówno po stronie ekspertów na etapie rozpoznania Wniosku, jak również po stronie eksperta badającego wniosek na etapie rozpoznania Protestu. Mając powyższe na uwadze, Sąd nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 2 u.z.p.p.r. w zw. z art. 190 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło