V SA/Wa 1792/24

WyrokWSA w Warszawie2024-12-11

Skład orzekający: Piotr Kraczowski, Michał Sowiński, Bożena Dąbkowska – Mastalerek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dla prawidłowego naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018, waga P57 (dzieci objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju) może być zastosowana do dzieci, które na dzień 30 września 2017 r. posiadały opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, ale zajęcia terapeutyczne rozpoczęły się dopiero w październiku 2017 r.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że dla prawidłowego zastosowania wagi P57 przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018, kluczowe jest faktyczne objęcie dziecka wczesnym wspomaganiem rozwoju, co oznacza prowadzenie zajęć terapeutycznych, najpóźniej do dnia 30 września 2017 r. Posiadanie samej opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju nie jest wystarczające, jeśli zajęcia nie zostały rozpoczęte przed tą datą. W związku z tym, stwierdzenie nadwyżki subwencji i zobowiązanie do jej zwrotu było zasadne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Finansów zobowiązującej Miasto do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018. Organ ustalił, że w systemie informacji oświatowej zawyżono liczbę dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju (waga P57) o 5 dzieci, ponieważ zajęcia terapeutyczne rozpoczęły się dopiero w październiku 2017 r., a nie przed 30 września 2017 r. Skarżące Miasto kwestionowało tę interpretację, argumentując, że samo posiadanie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju jest wystarczające.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Kraczowski, Sędzia WSA Michał Sowiński, Asesor WSA Bożena Dąbkowska – Mastalerek (spr.), , Protokolant st. specjalista Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2024 r. nr ST4.4759.319.2022.23.CNNF w przedmiocie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za 2018 rok oddala skargę Minister Finansów wydał w dniu 26 kwietnia 2024 r. decyzję nr ST4.4759.319.2022.23.CNNF, którą uchylił własną decyzję z 14 września 2022 r. nr ST4.4759.27.2022.11.CNNG, zobowiązującą Miasto [...] do zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty, części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018 w wysokości 308 946 zł, i ustalił tę kwotę w wysokości 23 189 zł. Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego1 oraz art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. przeprowadził w Mieście [...] audyt w zakresie prawidłowości gospodarowania środkami publicznymi obejmującymi część oświatową subwencji ogólnej, w tym wykonywania obowiązków związanych z gromadzeniem danych stanowiących podstawę jej naliczenia na 2018 r., zakończony sprawozdaniem z [...] grudnia 2021 r. nr [...] Z ustaleń audytu wynikało, że na skutek nieprawidłowych danych wykazanych w systemie informacji oświatowej, według stanu na 30 września 2017 r., Miasto [...] otrzymało na 2018 rok, w części powiatowej, część oświatową subwencji ogólnej w kwocie wyższej od należnej o 566 236 zł. Miasto [...] pismem z [...] stycznia 2022 r. nr [...] przedstawiło wyjaśnienia i zastrzeżenia do sprawozdania z audytu. W odpowiedzi, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. pismem z [...] stycznia 2022 r. nr [...] wskazał, że złożone wyjaśnienia i zastrzeżenia nie mają wpływu na ustalenia zawarte w sprawozdaniu z audytu. Minister Edukacji i Nauki w piśmie z [...] kwietnia 2022 nr [...] wskazał, że kwota zawyżenia dla Miasta [...] w części powiatowej części oświatowej subwencji ogólnej wynosi 137 346 zł. Pismem z [...] kwietnia 2022 r. nr [...] zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty, w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018. Pismem z [...] czerwca 2022 r. nr [...] Strona została poinformowana o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia co do zebranych dowodów i materiałów. Zapoznała się z aktami 13 czerwca 2022 r. Następnie pismem z 27 czerwca 2022 r. znak [...] złożyła stanowisko w sprawie oraz wniosła o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków i dokumentów przywołanych w piśmie. Minister Finansów postanowieniem znak ST4.4759.27.2022.9.CNNG z 7 lipca 2022 r. odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Minister Finansów decyzją z 14 września 2022 r. nr ST4.4759.27.2022.11.CNNG zobowiązał Miasto [...] do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018 w wysokości 308 946 zł. Miasto [...] wystąpiło o ponowne rozpatrzenie sprawy. W ocenie Strony Minister Finansów nie uwzględnił w swoim stanowisku, że skreślenie z listy uczniów, zgodnie z zapisami statutu jest fakultatywne, a nieobligatoryjne. Ponadto zgodnie z art. 69 ust. 1 Prawa oświatowego, to rada pedagogiczna jest kolegialnym organem szkoły lub placówki w zakresie realizacji jej statutowych zadań dotyczących kształcenia, wychowania i opieki a Minister Finansów nie wykazał, że rada pedagogiczna podjęła przed dniem sprawozdawczym uchwałę o skreśleniu z listy uczniów, których dotyczy decyzja. Zdaniem Strony, fakt nieuczęszczania ucznia do szkoły na dzień 30 września 2017 r. i późniejsza jego rezygnacja z nauki w szkole, nie oznacza zakazu wykazywania takiego ucznia w systemie informacji oświatowej. Tym samym wykazanie 6 zakwestionowanych przez Organ uczniów w systemie informacji oświatowej, było uprawnione. Odnośnie wykazanych przez Niepubliczną Poradnię Psychologiczno- Pedagogiczną "[...]" w S. w systemie informacji oświatowej 37 dzieci jako objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, Miasto [...] wskazało, że subwencja udzielana jest na każde dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, czyli posiadające opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, co według Strony, ma miejsce w niniejszej sprawie. Miasto [...] wniosło zażalenie na postanowienie Ministra Finansów z 7 lipca 2022 r. w sprawie odmowy przeprowadzenia dowodów. Minister Finansów wystąpił do Ministerstwa Edukacji i Nauki o opinię dotyczącą kwoty nienależnie otrzymanej przez Miasto [...] w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018. Minister Edukacji i Nauki udzielił odpowiedzi w piśmie nr [...] z [...] maja 2023 r. Minister Finansów wystąpił do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. w sprawie uzupełnienia materiału dowodowego. W dniu 6 października 2023 r. do Ministerstwa Finansów wpłynęła odpowiedź w powyższym zakresie. Pismem z 7 lutego 2024 r. poinformowano Miasto [...] o zakończeniu postępowania wyjaśniającego. Miasto wystąpiło o przesłanie akt sprawy w postaci elektronicznej. Pismem z 7 marca 2024 r. nr poinformowano Miasto [...] o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Minister Finansów w uzasadnieniu decyzji z 26 kwietnia 2024 r. wskazał, że materialnoprawną podstawę wydania decyzji zobowiązującej Miasto [...] do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty, w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018 stanowił art. 37 ust. 1 pkt2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z tym przepisem - w zakresie subwencji za lata poprzedzające bieżący rok budżetowy - w przypadku gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot. Na podstawie art. 28 ust. 5 i 6 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, Minister Edukacji Narodowej dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018. Zgodnie z § 1 ust. 1 powołanego rozporządzenia, część oświatowa subwencji ogólnej na rok 2018 była dzielona między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem zakresu realizowanych przez te jednostki zadań oświatowych, określonych w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty , ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe i ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe . Zgodnie z ust. 1 Algorytmu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na rok 2018, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018, ustalona w ustawie budżetowej na rok 2018 - po odliczeniu rezerwy, o której mowa w art. 28 ust 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego - część oświatowa (SO) składa się z kwoty bazowej (SOA), kwoty uzupełniającej (SOB) i kwoty na zadania pozaszkolne (SOC). Podstawę do naliczania wysokości części oświatowej subwencji ogólnej na 2018 r. dla jednostek samorządu terytorialnego, w tym dla Miasta [...], stanowiły zweryfikowane przez jednostki samorządu terytorialnego dane zgromadzone w bazie danych oświatowych, o których mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej, tj. dane o liczbie m. in. dzieci i uczniów wykazywanych w systemie informacji oświatowej na dzień 30 września 2017 r. oraz w oparciu o regulacje zawarte w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych gromadzonych w bazach danych oświatowych, zakresu danych identyfikujących podmioty prowadzące bazy danych oświatowych, terminów przekazywania danych między bazami danych oświatowych oraz wzorów wydruków zestawień zbiorczych i w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 lipca 2016 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych dziedzinowych gromadzonych w systemie informacji oświatowej oraz terminów przekazywania niektórych danych do bazy danych systemu informacji oświatowej. Regulacje prawne określają zasady działania systemu informacji oświatowej, a także obowiązek aktualizowania danych w bazach danych i ich przekazywania. Szkoły i placówki oświatowe oraz jednostki samorządu terytorialnego obowiązane są do prowadzenia baz danych oświatowych w zakresie określonym w art. 108 oraz zobowiązane są do wypełnienia określonych obowiązków wymienionych w art. 111 tej ustawy, tj. zgodnie z ust. 1 tego przepisu, jednostki samorządu terytorialnego zobowiązane są do sprawdzania poprawności danych przekazywanych z innych baz danych oświatowych z danymi uzyskanymi w ramach nadzoru sprawowanego przez te podmioty na podstawie odrębnych przepisów. System informacji oświatowej obejmuje bazy danych oświatowych, w skład których wchodzą m.in. zbiory danych o liczbie uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz absolwentów z poprzedniego roku szkolnego, w tym niebędących obywatelami polskimi, według roku urodzenia, typów lub rodzajów szkół i placówek oświatowych, a także klas i oddziałów oraz specjalnych potrzeb edukacyjnych wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa w art. 127 ust. 9 i 10 ustawy - Prawo oświatowe, albo posiadania zezwolenia na indywidualny program lub tok nauki, a także rodzaju zajęć, w których uczestniczą. W myśl zaś art. 112 ust. 1 cyt. ustawy, dane w bazach danych oświatowych były aktualizowane i przekazywane według stanu na 31 marca i 30 września w latach 2013-2018, z zastrzeżeniem ust. 2-5, niemającym znaczenia w przedmiotowej sprawie. Do prawidłowej kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej konieczne jest, aby dane zawarte w bazach danych oświatowych, według stanu na dzień 30 września 2017 r. odzwierciedlały rzeczywistą (faktyczną) liczbę m in. dzieci i uczniów według m.in.: płci, roku urodzenia, typów lub rodzajów szkół i placówek oświatowych, klas, rodzajów oddziałów, do których uczęszczają, a także według potrzeb kształcenia specjalnego. Sposób wykazywania danych o liczbie dzieci w systemie informacji oświatowej, został opisany w Instrukcji wprowadzania i przekazywania danych w systemie informacji oświatowej przy użyciu programu SIO wersja 3.23 (30 września 2017 r). Źródłem informacji w zakresie prawidłowego wprowadzania danych do systemu informacji oświatowej jest corocznie wydawana instrukcja wprowadzania i przekazywania danych10. Algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018, przewidywał m.in. wagi: P57 = 0,840 dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych, innych formach wychowania przedszkolnego, szkołach podstawowych, specjalnych ośrodkach szkolno- wychowawczych, specjalnych ośrodkach wychowawczych, ośrodkach rewalidacyjno-wychowawczych, poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym poradniach specjalistycznych (na podstawie opinii, o których mowa w art. 127 ust. 10 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, oraz opinii, o których mowa w art. 315 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe). Stosownie do ust. 3 załącznika do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018, ustalono finansowy standard A, tj. jednostkową kwotę na ucznia przeliczeniowego jednolicie dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego, który wynosił 5409,1141 zł. Ponadto dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego określono indywidualny wskaźnik korygujący Dj. Dla Miasta [...] wskaźnik ten na rok 2018 w części powiatowej wyniósł 1,0207278143. W myśl art. 127 ust. 10 ww. ustawy - Prawo oświatowe, opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych organizowanych zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia psychicznego wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Kwestię wydawania opinii/orzeczeń przez zespoły orzekające poradni psychologiczno-pedagogicznych regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych oraz - obowiązującego od 15 września 2017 r. - rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 września 2017 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno- pedagogicznych. Stosownie do art. 127 ust. 5 ustawy Prawo oświatowe, w publicznych i niepublicznych: przedszkolach i szkołach podstawowych, w tym specjalnych, innych formach wychowania przedszkolnego, specjalnych ośrodkach szkolno- wychowawczych, specjalnych ośrodkach wychowawczych, ośrodkach rewalidacyjno-wychowawczych oraz poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym poradniach specjalistycznych, które spełniają warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 19 pkt 1, mogą być tworzone zespoły wczesnego wspomagania rozwoju dziecka w celu pobudzania psychoruchowego i społecznego rozwoju dziecka, od chwili wykrycia niepełnosprawności do podjęcia nauki w szkole, prowadzonego bezpośrednio z dzieckiem i jego rodziną. Zgodnie z Instrukcją wprowadzania i przekazywania danych do systemu informacji oświatowej w tabeli U6. Dzieci objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju na podstawie opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej, należy wykazać dzieci w wieku od zera do siódmego roku życia (w wyjątkowych wypadkach do dziesiątego roku życia), objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju na podstawie opinii poradni psychologiczno- pedagogicznej. Podstawa prawna: rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz.U. z 2017 r. poz. 1635). Według art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy Prawo oświatowe, szkoły publiczne i niepubliczne dzielą się na szkoły ponadpodstawowe, do których zalicza się trzyletnia branżowa szkoła I stopnia. Nazwy zawodów dla zawodów nauczanych w systemie oświaty na poziomie branżowej szkoły I stopnia określa rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 13 marca 2017 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego. W postępowaniu zakończonym decyzją Ministra Finansów z 14 września 2022 r. ustalono, że w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2017 r.: 1. Branżowa Szkoła I stopnia i Zasadnicza Szkoła Zawodowa wchodzące w skład Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w [...] zawyżyła: - o 6 liczby uczniów ogółem, - o 5 liczby uczniów przeliczonych wagą P4, - o 1 liczby uczniów przeliczonych wagą P7, - o 6 liczby uczniów przeliczonych wagą P9, - o 5 liczby uczniów przeliczonych wagą Pi5, - o 1 liczby uczniów przeliczonych wagą P16, - o 6 liczby uczniów przeliczonych wagą P63, 2. Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" zawyżyła o 37 liczby dzieci w wadze P57. Powyższe spowodowało zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych o 57,1158 i zawyżenie o 308 946 zł w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018 dla Miasta [...]. Miasto [...] złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Minister Finansów, ponownie rozpatrując sprawę dokonał analizy zgromadzonej dokumentacji. Minister Finansów ustalił, że na dzień 30 września 2017 r. w systemie informacji oświatowej, Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" nieprawidłowo wykazała dane, zawyżające 5 liczby dzieci w wadze P57. W związku z powyższym zawyżono, w części powiatowej, część oświatową subwencji ogólnej na rok 2018 dla Miasta [...] o kwotę 23 189 zł, wynikającą z zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych o 4,2871. Według Strony posiadane przez dzieci opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju stanowiły podstawę do wykazania ich w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2017 r. Kwestie dotyczące wczesnego wspomagania rozwoju dziecka reguluje rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci. Do zadań zespołu należy w szczególności: ustalenie, na podstawie diagnozy poziomu funkcjonowania dziecka zawartej w opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, kierunków i harmonogramu działań podejmowanych w zakresie wczesnego wspomagania i wsparcia rodziny dziecka, uwzględniających rozwijanie aktywności i uczestnictwa dziecka w życiu społecznym oraz eliminowanie barier i ograniczeń w środowisku utrudniających jego funkcjonowanie (§ 3 ust. 4). Stosownie do § 4 pkt 5 tego rozporządzenia, zespół szczegółowo dokumentuje działania prowadzone w ramach programu, w tym prowadzi arkusz obserwacji dziecka, który zawiera między innymi informacje dotyczące poszczególnych zajęć realizowanych w ramach wczesnego wspomagania. Zajęcia w ramach wczesnego wspomagania organizuje się w wymiarze od 4 do 8 godzin w miesiącu. Natomiast miesięczny wymiar godzin zajęć w ramach wczesnego wspomagania ustala dyrektor podmiotu, o którym mowa w art. 127 ust 5 ustawy Prawo oświatowe (§ 6 ust 1 i 2). Konsekwencją uregulowań ustawowych dotyczących wczesnego wspomagania rozwoju są przepisy przyjęte w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018. Organ wskazał, że sprawa dotyczy prawidłowego ustalenia - według stanu na dzień 30 września 2017 r. - liczby dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju na podstawie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. Pojęcie "objętych", należy rozumieć w czasie teraźniejszym, jako stan z danej chwili, z danego momentu, co oznacza, że nie można go utożsamiać ze stanem przyszłym, niedokonanym. W ramach zwrotu "objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju", należy ustalenie, czy dzieci wykazane w wadze P57 były objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju na dzień 30 września 2017 r. Data 30 września ma bowiem ścisły związek z podziałem części oświatowej subwencji ogólnej pomiędzy poszczególne jednostki samorządu terytorialnego na dany rok budżetowy. Zgodnie z art. 112 ustawy o systemie informacji oświatowej, dane w bazach danych oświatowych są aktualizowane i przekazywane według stanu na dzień 30 września. Do daty tej odnosi się wydane przez Ministra Edukacji Narodowej rozporządzenie z 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018. Również w § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych gromadzonych w bazach danych oświatowych, zakresu danych identyfikujących podmioty prowadzące bazy danych oświatowych, terminów przekazywania danych między bazami danych oświatowych oraz wzorów wydruków zestawień zbiorczych, został wskazany termin 30 września każdego roku jako data, do której możliwe jest wprowadzenie danych do baz danych oświatowych. Podmioty zobligowane do uzupełnienia baz danych oświatowych mogą to uczynić wyłącznie do 30 września każdego roku poprzedzającego przyznanie subwencji oświatowej w określonej wysokości. Podmiot zobowiązany do uzupełnienia i aktualizowania danych w bazie danych oświatowych nie ma podstaw do wprowadzenia do bazy danych oświatowych dzieci/uczniów, którzy na tę datę nie spełniają warunków określonych przepisami prawa oświatowego m.in. w zakresie objęcia na dzień 30 września zajęciami wczesnego wspomagania rozwoju dzieci, co skutkowałoby naliczeniem dodatkowej części oświatowej subwencji ogólnej. Wykazywanie danych w systemie informacji oświatowej, następuje według stanu na dzień 30 września, na co wskazują ww. przepisy. Data ta wynika również z Instrukcji wprowadzania i przekazywania danych w systemie informacji oświatowej przy użyciu programu SIO wersja 3.23. (30 września 2017 r.). Zgodnie z wyjaśnieniem zawartym w ww. Instrukcji, informacje w systemie informacji oświatowej należało wprowadzać według stanu w dniu 30 września, o ile w instrukcji nie wskazano innego terminu (innej zasady) wprowadzania danych. Zdaniem organu warunki określone w opisie wagi P57, należy oceniać wyłącznie według stanu istniejącego na dzień 30 września 2017 r. Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" zakwalifikowała w systemie informacji oświatowej, do wagi P57 - 5 dzieci, które na dzień 30 września 2017 r. posiadały aktualne opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, ale wobec których, zgodnie z dokumentacją z przebiegu i organizacji zajęć, na dzień sprawozdawczy nie były prowadzone zajęcia wczesnego wspomagania rozwoju. Dotyczy to: - dziecka o inicjałach J.K. posiadającego opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju nr [...] z [...] września 2017 r., z zapisów w dzienniku przebiegu zajęci karcie wizyt wynika, iż pierwsze zajęcia z logopedą odbyły się 12 października 2017 r.; - dziecka o inicjałach L.K. posiadającego opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju nr [...] z [...] sierpnia 2017 r., pierwsze zajęcia z pedagogiem i logopedą odbyły się 14 października 2017 r.; - dziecka o inicjałach K.M. posiadającego opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju nr [...] z [...] maja 2017 r., pierwsze zajęcia z terapii SI zorganizowane były od 2 października 2017 r. a zajęcia z logopedą od 20 października 2017 r.; - dziecka o inicjałach N.S. posiadającego opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju nr [...] z [...] września 2017 r., pierwsze zajęcia z rehabilitantem odbyły się 9 października 2017 r.; - dziecka o inicjałach E.Ś. posiadającego opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju nr [...] z [...] maja 2017 r., pierwsze zajęcia z rehabilitantem odbyły się 2 października 2017 r. Organ stwierdził, że na dzień 30 września 2017 r. nie odnotowano żadnych wpisów dotyczących zajęć z ww. dziećmi. Informacje o pierwszych zajęciach są dopiero z października 2017 r. Nie można uznać, że według stanu na dzień 30 września 2017 r. - ww. dzieci, były objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, co było warunkiem prawidłowego przeliczenia ich wagą P57 przy naliczaniu należnej Miastu [...] w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018. Organ podkreślił, że sam fakt posiadania opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, nie kreuje stanu objęcia dziecka wczesnym wspomaganiem rozwoju. Stosownie do § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, opinia m. in. zawiera stwierdzenie, że zachodzi potrzeba wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, wskazanie odpowiedniej formy pomocy i wsparcia udzielanych dziecku i rodzinie, w szczególności pomocy psychologiczno-pedagogicznej, w tym logopedycznej, stosownie do potrzeb (odpowiednio § 21 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 września 2017 r.) Realizacja opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, winna odbywać się poprzez dostosowanie odpowiednich oddziaływań (zorganizowanie zajęć o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju), wobec dziecka zgodnie z zaleceniami w niej zawartymi. Posiadanie odpowiedniej opinii jest warunkiem koniecznym do objęcia dziecka wczesnym wspomaganiem rozwoju. W przedmiotowej sprawie Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" wykazała w systemie informacji oświatowej 5 dzieci, dla których na dzień sprawozdawczy, tj. 30 września 2017 r., nie zorganizowała zajęć wczesnego wspomagania rozwoju. Zajęcia te zaczęły się odbywać w październiku 2017 r. Zatem na dzień 30 września 2017 r. dzieci te, nie były objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju i ich przeliczenie wagą P57 było nieuzasadnione. Organ podkreślił, że posiadanie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania, nie jest wystarczające dla uznania, że dziecko spełnia wymogi ww. przepisu uprawniające do przeliczenia go wagą P57, jeżeli faktycznie nie jest ono również objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, poprzez zorganizowanie dla niego przez placówkę zajęć wczesnego wspomagania. Zwrot "objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju", może odnosić się tylko do faktycznie zaistniałych zajęć, poprzez ich fizyczne zorganizowanie na dzień 30 września. Zwrot ten, nie obejmuje zajęć powstałych po 30 września 2017 r. a zatem nie może odnosić się do "zdarzeń przyszłych". Minister Finansów wskazał, że nie uwzględnił opinii Ministra Edukacji i Nauki z 18 maja 2023 r. nr DWST-WSST.0914.40.2022.MF, ponieważ pismo to jest jedynie opinią niewiążącą, obok innych dokumentów, stanowi materiał dowodowy w sprawie i podlega ogólnym zasadom oceny materiału dowodowego w kontekście okoliczności faktycznych danej sprawy. Co do zastosowania art. 7a k.p.a. organ wskazał, że nie ma wątpliwości co do treści obowiązujących w sprawie przepisów. Minister Finansów uznał też, że Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" prawidłowo wykazała w tabeli U6 systemu informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2017 r., 32 zakwestionowanych dzieci, jako objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju. Dzieci te posiadały opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju oraz miały zajęcia wczesnego wspomagania, zorganizowane już od roku odpowiednio: 2015, 2016 i 2017. Z analizy indywidualnych kart wizyt i opisów przebiegu zajęć dzieci z odpowiednio: psychologiem, logopedą, terapeutą SI, fizjoterapeutą, pedagogiem, rehabilitantem wynika, że dzieci te, rozpoczęły zajęcia w tej placówce przed 30 września 2017 r. Z kolei okoliczność "odwołania" czy "nie zgłoszenia się" na wyznaczone w miesiącu wrześniu 2017 r. zajęcia, nie skutkuje brakiem uznania tych dzieci, za nie objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju. Zatem 32 dzieci zostało prawidłowo przeliczonych wagą P57. Minister Finansów ustalił, że w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2017 r. Branżowa Szkoła I Stopnia w [...] wchodząca w skład Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w [...] w tabeli U3.1 - "Uczniowie w bieżącym roku szkolnym według klas, oddziałów, profili kształcenia, zawodów lub specjalności" ogólna liczba uczniów podzielonych na Branżową Szkołę I Stopnia i oddziały Zasadniczej Szkoły Zawodowej na podbudowie gimnazjum, wykazała w systemie informacji oświatowej 6 uczniów, w tym: 4 pełnoletnich uczniów Branżowej Szkoły I Stopnia i 2 pełnoletnich uczniów Zasadniczej Szkoły Zawodowej, którzy nie podjęli kształcenia w roku szkolnym 2017/2018 i w konsekwencji zostali wypisani z księgi uczniów z powodu rezygnacji i odebrania dokumentów. Minister Finansów wskazał, że jednym z warunków nabycia statusu ucznia/słuchacza jest przejście procesu rekrutacyjnego. Po pozytywnie zakończonej rekrutacji następuje przyjęcie do szkoły. O przyjęciu do szkoły decyduje jej dyrektor. Status ucznia/słuchacza nabywa się z chwilą przyjęcia do szkoły. Ww. uczniowie nabyli status ucznia przed 30 września 2017 r. i posiadali go w dniu sprawozdawczym, tj. 30 września 2017 r. Zgodnie z art. 68 ust 2 ustawy Prawo oświatowe, dyrektor szkoły lub placówki może, w drodze decyzji, skreślić ucznia z listy uczniów w przypadkach określonych w statucie szkoły lub placówki. Skreślenie następuje na podstawie uchwały rady pedagogicznej, po zasięgnięciu opinii samorządu uczniowskiego. Z kolei ust. 4 tego przepisu stanowi, że dyrektor szkoły lub placówki, skreśla ucznia z listy uczniów na pisemny wniosek rodziców lub pełnoletniego ucznia. Organ wskazał, że ww. uczniowie zostali wykreśleni z księgi uczniów po 30 września 2017 r.: - uczeń K.G. - 7 czerwca 2018 r., - uczeń D.P. - 5 sierpnia 2020 r., - uczeń K.P. -17 lipca 2020 r" - uczeń Ł.Ż. -16 listopada 2017 r., - uczeń P.K. - 30 sierpnia 2018 r., - uczeń S.Ś. -18 czerwca 2019 r. W sprawie wykazania ww. uczniów szkoły wypowiedział się Minister Edukacji i Nauki, który w piśmie z 18 maja 2023 r. nr DWST-WSST.0914.40.2022. MF, nie podzielił stanowiska Izby Administracji Skarbowej w K. w zakresie ich błędnego wykazania w systemie informacji oświatowej, według stanu na 30 września 2017 r. W piśmie tym zostało wskazane: "Z akt sprawy wynika, że uczniowie zostali skreśleni z listy uczniów po dniu sprawozdawczym zgodnie ze statutem szkoły. W związku z powyższym Ministerstwo Edukacji i Nauki sugeruje aby uznać argumenty strony w tym zakresie i uznać wykazanie ww. uczniów za prawidłowe. Zatem ww. uczniowie zostali prawidłowo wykazani w systemie informacji oświatowej, według stanu na 30 września 2017 r., a następnie uwzględnieni w kalkulacji części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018. Oznacza to, że na dzień 30 września 2017 r. Szkoła prawidłowo wykazała w systemie informacji oświatowej: - 6 uczniów w liczbie uczniów ogółem oraz w wadze P9 i P63, - 5 uczniów w wadze P4 i P15, - 1 ucznia w wadze P7 i Pi6. Miasto [...] wskazało, że organ, nie odniósł się do całości zastrzeżeń zawartych w piśmie z 16 grudnia 2021 r. Niepublicznej Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej "[...]" zawierającego zastrzeżenia do sprawozdania z audytu nr [...] z [...] grudnia 2021 r.. Minister Finansów wyjaśnił, że pismo to było skierowane do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. do sprawozdania z audytu, zatem podlegało ono analizie i ocenie na etapie prowadzonego postępowania audytowego. Odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. udzielił pismem z [...] grudnia 2021 r. nr [...]. Reasumując organ wskazał, że liczba uczniów przeliczeniowych została zawyżona o 4,2871, a nienależnie uzyskana kwota tej części subwencji ogólnej została zawyżona o 23 189 zł. Zgodnie z art. 37 ust 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy, w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy w drodze decyzji - zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot. Stosownie zaś do art. 37 ust. 3 pkt 2 cyt. ustawy, kwota nienależnie uzyskanej przez jednostkę samorządu terytorialnego części subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy, podlega zwrotowi do budżetu państwa i stanowi wydatek budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Podstawą do wydania decyzji zobowiązującej do zwrotu określonej kwoty subwencji oświatowej jest stwierdzenie, że jest ona "nienależna", czyli jest wyższa od należnej. Zatem każda kwota, która jest wyższa od należnej będzie kwotą nienależną. Dla wypełniania dyspozycji art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, wystarczające jest stwierdzenie, że ustalona część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, natomiast bez znaczenia pozostają przy tym przyczyny z powodu których kwota części oświatowej subwencji ogólnej została zawyżona. Miasto [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2024 r. nr ST4.4759.319.2022.23.CNNF. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił: 1) naruszenie art. 7 kpa oraz art. 7 Konstytucji RP - poprzez ich niezastosowanie, polegające na stworzeniu przez Ministra Finansów własnej nielegalnej definicji "dziecka objętego wczesnym wspomaganiem rozwoju, poprzez uznanie że dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju to takie dziecko, które obok posiadania stosownego orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej rozpoczęło zajęcia przed dniem 30 września danego roku, podczas gdy żaden przepis ustawy ani rozporządzenia nie stawiają warunku rozpoczęcia zajęć, 2) naruszenie art. 8 kpa - poprzez jego niezastosowanie, polegające na stworzeniu przez Ministra Finansów własnej definicji "dziecka objętego wczesnym wspomaganiem rozwoju" a definicja ta jest sprzeczna z szeregiem obowiązujących przepisów i stanowiskiem oraz instrukcjami wydanymi przez Ministra Edukacji i Nauki, 3) naruszenie art. 7a kpa poprzez jego niezastosowanie, polegające na stworzeniu przez organ własnej definicji spornego pojęcia, zamiast uznanie że wobec ewentualnych rozbieżności interpretacyjnych oraz wobec stanowiska Ministra Edukacji i Nauki, celowe jest uznanie zasadności stanowiska skarżącego, 4) naruszenie art. art. 127 ust 1 i 10 ustawy prawo oświatowe oraz art. 71b ust 3 ustawy o systemie oświaty w zw. z art. 312 ustawy przepisy wprowadzające ustawę prawo oświatowe w zw. z art. 37 ust 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego - poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające, na uznaniu że w przypadku gdy zajęcia dla dzieci/uczniów posiadających orzeczenie poradni psychologiczno-pedagogicznej nie rozpoczęły się do 30 września - dzieci nie zostały objęte wczesnym wspomaganiem, a co za tym idzie konieczne jest orzeczenie zwrotu nienależnie otrzymanej części subwencji. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości, zasądzenie kosztów postępowania oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał, że istotą sporu jest interpretacja pojęcia "dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju". Miasto [...] wskazało, że posiadanie przez dziecko opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju stanowi wystarczającą podstawę wykazania dziecka w systemie informacji oświatowej, podczas gdy Minister Finansów nie podziela takiej interpretacji. Opinia prezentowana przez Miasto [...] miała potwierdzenie w opinii MEiN z dnia 6 kwietnia 2022 r. DWST-WSST.0914.29.2022.KM oraz opinii MEiN z dnia 4 kwietnia 2022 r. DWST-WSST.0914.40.2022.AJ. Zdaniem strony także instrukcją wprowadzania i przekazywania danych w systemie informacji oświatowej przy użyciu programu SIO wersja 3.23 – nie wymagała "rozpoczęcia zajęć" do tego by wpisać do wykazu SIO dziecko z opinią poradni psychologiczno-pedagogicznej. Wystarczające dla dokonania wpisu dziecka było posiadanie na dzień 30 września 2017 r. opinii poradni, a okoliczność rozpoczęcia zajęć była bez znaczenia. Strona wskazała tez na obowiązującą aktualnie definicję dziecka objętego wczesnym wspomaganiem rozwoju, zawartą w art. 2 pkt 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych: dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju - należy rozumieć jako dziecko posiadające opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, o której mowa w art. 127 ust. 10 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 900, 1672, 1718 i 2005). Obowiązująca ustawa o finansowaniu zadań oświatowych - zupełnie pomija zatem moment rozpoczęcia zajęć czy organizacji zajęć wczesnego wspomagania. Zdaniem strony także rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci, przewidywało szereg czynności zmierzających do organizacji zajęć wczesnego wspomagania, jednocześnie nie wiązało w żaden sposób pojęcia objęcie dziecka wczesnym wspomaganiem z faktem rozpoczęcia zajęć.   Wykładania dokonana przez Ministra Finansów stoi w sprzeczności z istotą subwencji i istotą zasad jej rozliczenia. Istotą bowiem systemu jest to by dziecko posiadało na dzień 30 września danego roku orzeczenie, moment zaś rozpoczęcia zajęć jest wtórny i nie wynika z żadnego przepisu prawa. Subwencja dotyczy bowiem i tak roku kolejnego (tutaj 2018), kiedy zajęcia już się odbywają. Okoliczność czy zajęcia rozpoczęły się w październiku danego roku (tutaj 2017) czy we wrześniu danego roku (tutaj 2017), nie ma w ocenie strony znaczenia. Zasada zaufania do władzy publicznej wyrażona w art. 8 kpa oraz zasada rozstrzygania wątpliwości prawnych i faktycznych na korzyść strony wyrażona w art. 7a kpa - winny obowiązywać także w toku postępowania prowadzonego przez Ministra Finansów. Niedopuszczalna jest zatem sytuacja, w której Minister Edukacji przedstawia swoje stanowisko i nakazuje określone działania adresatom norm, instrukcji czy zasad postępowania (działania), zaś zasady te kwestionuje Minister Finansów wskazując, że są mu one znane lecz się z nimi nie zgadza. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Materialnoprawną podstawą decyzji Ministra Finansów jest art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 356), zgodnie z którym, w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot – w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy. Podstawą do wydania decyzji zobowiązującej do zwrotu określonej kwoty subwencji oświatowej jest stwierdzenie, że jest ona "nienależna". Ustawodawca sam precyzuje przy tym co należy rozumieć pod tym pojęciem. Okoliczność taka występuje gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej "jest wyższa od należnej". W konsekwencji każda kwota, która jest wyższa od należnej będzie kwotą nienależną. Dla ziszczenia się dyspozycji omawianego przepisu wystarczające jest stwierdzenie przez organ, że ustalona część oświatowa subwencji ogólnej była wyższa od należnej, natomiast bez znaczenia pozostają przyczyny, z powodu których kwota subwencji została zawyżona. Każda kwota wyższa od należnej podlega zwrotowi i nie ma w tym zakresie żadnych wyjątków określonych prawem. Tym samym brak jest po stronie organu tak obowiązku, jak i uprawnienia, do badania i uwzględniania innych przesłanek zwrotu, jak np. braku winy, możliwości wykrycia błędu, działania w dobrej wierze. Sprawę zwrotu przez jednostkę samorządu terytorialnego nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej, należy rozpatrywać w oparciu o przepisy regulujące zasady i sposób naliczania oraz podziału tej części subwencji. Przedmiotem prowadzonego postępowania jest bowiem prawidłowość naliczenia wysokości, w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2018 dla Miasta [...]. Algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018, przewidywał m.in. wagi: P57 = 0,840 dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych, innych formach wychowania przedszkolnego, szkołach podstawowych, specjalnych ośrodkach szkolno- wychowawczych, specjalnych ośrodkach wychowawczych, ośrodkach rewalidacyjno-wychowawczych, poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym poradniach specjalistycznych (na podstawie opinii, o których mowa w art. 127 ust. 10 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, oraz opinii, o których mowa w art. 315 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe). Stosownie do ust. 3 załącznika do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018, ustalono finansowy standard A, tj. jednostkową kwotę na ucznia przeliczeniowego jednolicie dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego, który wynosił 5409,1141 zł. Ponadto dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego określono indywidualny wskaźnik korygujący. Dla Miasta [...] wskaźnik ten na rok 2018 w części powiatowej wyniósł 1,0207278143. W myśl art. 127 ust. 10 ww. ustawy - Prawo oświatowe, opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych organizowanych zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia psychicznego wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Regulacje prawną co do wydawania orzeczeń przez zespoły orzekające poradni psychologiczno-pedagogicznych stanowi rozporządzenie MEN z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, a także rozporządzenie MEN z dnia 7 września 2017 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno- pedagogicznych (obowiązujące od 15 września 2017 r.). Ponadto zgodnie z rozporządzeniem MEN z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz.U. z 2017 r. poz. 1635), instrukcja wprowadzania i przekazywania danych do systemu informacji oświatowej w tabeli U6. Dzieci objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju na podstawie opinii poradni psychologiczno-pedagogicznej, należy wykazać dzieci w wieku od zera do siódmego roku życia (w wyjątkowych wypadkach do dziesiątego roku życia), objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju na podstawie opinii poradni psychologiczno- pedagogicznej. Przedmiotem sporu jest to, czy za dzieci objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju należy uznać dzieci, które posiadają aktualne orzeczenie o terapii konieczności prowadzenia zajęć wczesnego wspomagania rozwoju, czy też niezbędne jest także prowadzenie takich zajęć na dzień 30 września 2017 r. Minister Finansów wskazał, że w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2017 r. Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" nieprawidłowo wykazała dane, zawyżające 5 dzieci w wadze P57. Organ wskazał, że zawyżono, w części powiatowej, część oświatową subwencji ogólnej na rok 2018 dla Miasta [...] o kwotę 23 189 zł, wynikającą z zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych o 4,2871. Podział części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego dokonywany jest według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia z dnia 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018. Z kolei środki finansowe w postaci części oświatowej subwencji ogólnej naliczane są na podstawie kryteriów zawartych ww. algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej, ale z uwzględnieniem zadań oświatowych realizowanych przez te jednostki, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty i ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe oraz aktów wykonawczych do tych ustaw. Kwestie dotyczące wczesnego wspomagania rozwoju dziecka reguluje rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci. Pojęcie "dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju", uznać należy za dotyczące czasu teraźniejszego, co w badanej sprawie zgodnie z art. 112 ustawy o systemie informacji oświatowej, należy rozumieć jako w dniu 30 września 2017 r. Zgodnie z art. 112 ustawy o systemie informacji oświatowej, dane w bazach danych oświatowych są aktualizowane i przekazywane według stanu na dzień 30 września. Zadaniem organu było zatem ustalenie, czy dzieci wykazane w wadze P57 były objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju na dzień 30 września 2017 r. Data 30 września jest na mocy art. 112 ustawy o s.i.o. kluczowa jeśli chodzi o podział części oświatowej subwencji ogólnej pomiędzy poszczególne jednostki samorządu terytorialnego na dany rok budżetowy. Na tą konkretną datę wskazuje rozporządzenie MEN z 15 grudnia 2017 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2018. Podobnie § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych gromadzonych w bazach danych oświatowych, zakresu danych identyfikujących podmioty prowadzące bazy danych oświatowych, terminów przekazywania danych między bazami danych oświatowych oraz wzorów wydruków zestawień zbiorczych, podaje datę 30 września każdego roku jako tą, do której możliwe jest wprowadzenie danych do baz danych oświatowych. Dlatego też podmioty zobligowane do uzupełnienia baz danych oświatowych mogą tego dokonać wyłącznie do 30 września każdego roku poprzedzającego przyznanie subwencji oświatowej w określonej wysokości. Podmiot zobowiązany do uzupełnienia i aktualizowania danych w bazie danych oświatowych nie ma podstaw do wprowadzenia do bazy danych oświatowych dzieci/uczniów, którzy na tę datę nie spełniają warunków określonych przepisami prawa oświatowego m.in. w zakresie objęcia na dzień 30 września zajęciami wczesnego wspomagania rozwoju dzieci, co skutkowałoby naliczeniem dodatkowej części oświatowej subwencji ogólnej. Omawiana data określona została również w Instrukcji wprowadzania i przekazywania danych w systemie informacji oświatowej przy użyciu programu SIO wersja 3.23. (30 września 2017 r.). Zgodnie z wyjaśnieniem zawartym w ww. Instrukcji, informacje w systemie informacji oświatowej należało wprowadzać według stanu w dniu 30 września, o ile w instrukcji nie wskazano innego terminu (innej zasady) wprowadzania danych. Prawidłowe jest zatem stwierdzenie organu, że warunki określone w opisie wagi P57, należy oceniać jedynie według stanu istniejącego na dzień 30 września 2017 r. W badanej sprawie Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" zakwalifikowała w systemie informacji oświatowej, do wagi P57 - 5 dzieci, które na dzień 30 września 2017 r. posiadały aktualne opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, ale wobec których, zgodnie z dokumentacją z przebiegu i organizacji zajęć, na dzień sprawozdawczy nie były prowadzone zajęcia wczesnego wspomagania rozwoju. I tak nie jest kwestią sporną, że dziecko o inicjałach J.K. posiadało opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju nr [...] z [...] września 2017 r., jednak z dziennika przebiegu zajęci wynika, że pierwsze zajęcia z logopedą odbyły się 12 października 2017 r. Kolejne dziecko (o inicjałach L.K.) posiadało opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju z 31 sierpnia 2017 r. jednak pierwsze zajęcia z pedagogiem i logopedą odbyły się 14 października 2017 r. Dziecko o inicjałach K.M. posiadało opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju z 9 maja 2017 r. jednak pierwsze zajęcia z terapii SI organizowane były od 2 października 2017 r. a zajęcia z logopedą od 20 października 2017 r. Dziecko o inicjałach N.S. posiada opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju z 12 września 2017 r. gdy pierwsze zajęcia z rehabilitantem odbyły się 9 października 2017 r. Dziecko o inicjałach E.Ś. posiadało opinię o potrzebie wczesnego wspomaganiu rozwoju z 26 maja 2017 r., jednak pierwsze zajęcia z rehabilitantem odbyły się 2 października 2017 r. Słusznie zatem organ zwrócił uwagę, że na dzień 30 września 2017 r. pięcioro dzieci nie miało przeprowadzonych zajęć. Pierwsze zajęciach odbyły się w październiku 2017 r. Dlatego też prawidłowe jest uznanie organu, że na dzień 30 września 2017 r. dzieci, nie były objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, co było warunkiem prawidłowego przeliczenia ich wagą P57 przy naliczaniu należnej Miastu [...] w części powiatowej, części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2018. Sporna nie jest kwestia posiadania prawidłowej opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, nie jest też kwestią sporu okoliczność rozpoczęcia pierwszych zajęć w październiku 2017 r. Skarżący wskazuje, że do przeliczenia waga P57 nie jest konieczne prowadzenie zajęć wczesnego wspomagania rozwoju na dzień 30 września 2017 r. Z § 14 ust. 2 rozporządzenia MEN z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, wynika, że opinia m. in. zawiera stwierdzenie, że zachodzi potrzeba wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, wskazanie odpowiedniej formy pomocy i wsparcia udzielanych dziecku i rodzinie, w szczególności pomocy psychologiczno-pedagogicznej, w tym logopedycznej, stosownie do potrzeb (odpowiednio § 21 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 września 2017 r.) Niepubliczna Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna "[...]" wykazała w systemie informacji oświatowej 5 dzieci, dla których na dzień sprawozdawczy, tj. 30 września 2017 r., nie zorganizowała zajęć wczesnego wspomagania rozwoju. Zajęcia te zaczęły się odbywać w październiku 2017 r. Zatem na dzień 30 września 2017 r. dzieci te, nie były objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju i ich przeliczenie wagą P57 było nieuzasadnione. Legitymowanie się opinią o potrzebie wczesnego wspomagania, jest warunkiem koniecznym, ale nie wystarczającym do przeliczenia dziecka wagą P57. Sąd podkreśla, że wyrażenie "objęcie wczesnym wspomaganiem rozwoju dziecka", należy odczytywać jako prowadzenie z dzieckiem zajęć terapeutycznych, w dacie 30 września. Rację należy przyznać organowi, że treść wagi P57, nie budzi wątpliwości interpretacyjnych. Ustawodawca wskazuje zatem na faktycznie zaistniałe zajęcia, zorganizowanie na dzień 30 września. Zajęcia odbywające się po tej dacie nie mogą spełniać tego warunku. Nie ma racji skarżący twierdząc, że udzielenie subwencja uzależnione jest jedynie od tego czy dziecko legitymuje się prawidłową opinią o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju. Wyrażenie "dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju", należy rozumieć jako przeprowadzanie z dzieckiem konkretnych zajęć terapeutycznych, czyli zajęć z psychologiem, logopedą terapeutą SI, fizjoterapeutą, pedagogiem, rehabilitantem najpóźniej w dniu 30 września 2017 r. Nie wypełnia tego warunku odbywanie zajęć począwszy od 2 października 2017 r., ponieważ ww. zwrot nie obejmuje zajęć powstałych po 30 września 2017 r., nie odnosi się do "zdarzeń przyszłych". Organ nie stworzył własnej definicji dziecka objętego wczesnym wspomaganiem rozwoju. Działał bowiem na podstawie obowiązującego prawa m.in. : ustawy o systemie oświaty, ustawy – Prawo oświatowe, ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe, ustawy o systemie informacji oświatowej, rozporządzenia MEN z 15 grudnia 2017 r., rozporządzenia MEN z 24 sierpnia 2017 r. Skarżący powołał się na treść art. 2 pkt 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2203 ze zm.), zgodnie z którym dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju to dziecko posiadające opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju. Wskazał, że ustawa o finansowaniu zadań oświatowych zupełnie pomija kwestię momentu rozpoczęcia zajęć, czy organizacji zajęć, co najmniej 30 września. Jednak podkreślić należy, że podany przepis nie obowiązywał w dacie 30 września 2017 r. Dopiero od 1 stycznia 2018 r. art. 2 pkt 1 ustawy o finansowaniu wszedł w życie. W przedmiotowej sprawie stan faktyczny i prawny ustalany był na dzień 30 września 2017 r. dlatego ograniczenie definicji dziecka objętego wczesnym wspomaganiem rozwoju do posiadającego (jedynie) opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, nie ma w sprawie zastosowania. Sąd wskazuje, że w stanie prawnym badanej sprawy uzależnienie kwoty subwencji oświatowej jedynie od posiadania na dzień 30 września 2017 r. przez dziecko aktualnej opinii zespołu poradni byłoby nie do pogodzenia z brzmieniem wskazań podziału subwencji. Ponadto mogłoby doprowadzić do odwlekania w czasie lub nawet braku prowadzenia żądanych zajęć. Dlatego do zaliczenia dziecka do wagi P57 należało na dzień 30 września 2017 r. posiadać opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, ale także prowadzić zajęcia wczesnego wspomagania rozwoju. Takie przyjęcie miało na celu mobilizowanie podmiotów do jak najwcześniejszego wdrożenia terapii wobec dzieci mających takie potrzeby. Rozpoczęcie zajęć w na początku października nie wypełnia nakazu aktualizacji danych na konkretną datę 30 września co nakazuje art. 112 ust. 1 ustawy – Prawo oświatowe. Brak daty granicznej (30 września) mógłby powodować zwlekanie z podjęciem rzeczywistych zajęć wspomagających rozwój. Nie można uznać, że skoro wobec niektórych dzieci zajęcia rozpoczęły się na początku października to ten warunek został spełniony. Uznanie organu jest zatem prawidłowe. Minister Finansów rozpatrując sprawę, nie uwzględnił opinii Ministra Edukacji i Nauki z 18 maja 2023 r. nr DWST-WSST.0914.40.2022.MF. Sąd wskazuje, jednak że ww. pismo nie ma mocy wiążącej. Opinie tego rodzaju nie stanowią obowiązującego prawa. Brak było podstawy do zastosowania art. 7a k.p.a. Sąd zgadza się ze wskazaniem organu, że obowiązujące na gruncie sprawy przepisy prawa nie budzą wątpliwości co do treści. W takich okolicznościach brak było podstaw do rozstrzygania na korzyść strony. Sąd wskazuje, że w sprawie zaistniały podstawy do zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Ustalona części powiatowa, część oświatowa subwencji ogólnej była wyższa od należnej. Prawidłowo zatem Minister Finansów zobowiązał Miasto [...] do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji. Organ w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz szczegółowo uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, odniósł się również do podniesionych przez stronę zarzutów. W konsekwencji rozstrzygnięcie organu stanowi wynik wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), a wydana w sprawie decyzja zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 § 1 k.p.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło