V SA/Wa 1808/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-01-18

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie udzieliła odpowiedzi na zadane pytania ani nie wykonała wezwania do złożenia dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała, że nie posiada wystarczających środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, w szczególności poprzez nieudzielenie odpowiedzi na zadane pytania lub niewykonanie wezwania do złożenia dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową, zadłużenie i debet na rachunkach bankowych. Sąd wezwał spółkę do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, jednak pismo to zostało dwukrotnie awizowane i zwrócone jako niepodjęte. W konsekwencji sąd uznał wezwanie za doręczone w trybie art. 73 § 4 p.p.s.a., a spółka nie złożyła wymaganych dokumentów w zakreślonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu kary pieniężnej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Spółka z o.o. T. z siedzibą w O. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazano, iż kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000,00 zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi 2.808,86 zł, zaś strata za ostatni rok obrotowy wyniosła 12.218,20 zł. Spółka posiada dwa rachunki bankowe, na jednym z nich widnieje debet w wysokości minus 135.425,73 zł, zaś na drugim nie zgromadzono środków (0 zł). W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż Spółka posiada zadłużenie wobec banku, zaś limit kredytowy wynosi 140.000 zł, wobec czego skarżąca nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia [...] 2017 r. wezwano skarżącą do złożenia dodatkowego oświadczenie poprzez udzielenie odpowiedzi na zadane pytania oraz poprzez nadesłanie wskazanych dokumentów. Pismo sporządzone w wykonaniu powyższego zarządzenia – przesłane na wskazany w skardze adres – było dwukrotnie awizowane (w dniach 22.11.2017 r. i powtórnie 30.11.2017 r.) i zwrócone jako niepodjęte (vide: k. 35 akt sądowych). Zarządzeniem z dnia [...] 2017 r. wezwanie uznane zostało za doręczone – w trybie przepisu art. 73 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a.") – w dniu 6 grudnia 2017 r. Zatem zakreślony siedmiodniowy termin na złożenie dodatkowego oświadczenia – zgodnie z zarządzeniem z dnia 16 listopada 2017 r. – rozpoczął swój bieg [...] 2017 r. i upłynął bezskutecznie w dniu [...] 2016 r. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z art. 199 p.p.s.a. – strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Rozpoznając przedmiotowy wniosek uznano, iż nie zachodzą przesłanki przemawiające za jego uwzględnieniem. Wskazać należy, iż wnioskująca Spółka nie udzieliła odpowiedzi na zadane jej pytania ani nie wykonała wezwania do złożenia dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową, wobec czego brak jest możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi winna się liczyć w postępowaniu sądowym z jej rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji powoduje to, że wniosek Spółki nie może zostać uwzględniony. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej jej sytuacji materialnej uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. (por. postanowienie NSA z dnia 27 lipca 2011 r. o sygn. akt II OZ 650/11). Czynności określone w art. 255 p.p.s.a. podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona wezwana do uzupełnienia oświadczenia winna z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania. To w jej interesie leży bowiem przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2010 r. o sygn. akt II GZ 318/10). Należy również podkreślić, iż referendarz sądowy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego nie są znane mimo istniejącego po stronie skarżącego ciężaru wykazania przesłanek prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2014 r. o sygn. akt II GZ 774/13; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło