V SA/Wa 1824/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant referent stażysta - Jolanta Replin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi T. K. na rozstrzygnięcie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia (...) czerwca 2017 r. nr (...) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę. Skarżący T. K. (dalej także: "Wnioskodawca") [...] stycznia 2017 r. złożył w Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (dalej: "PARP") wniosek o dofinansowanie projektu pn. "[...]", w ramach Programu operacyjnego Inteligentny Rozwój, Oś priorytetowa 2 Wsparcie otoczenia i potencjału przedsiębiorstw do prowadzenia działalności B+R+I, działanie 2.3. Proinnowacyjne usługi dla przedsiębiorstw, poddziałanie 2.3.4. Ochrona własności przemysłowej. Wniosek otrzymał nr [...]. Pismem z [...] marca 2017 r. Nr [...], Skarżący został poinformowany, że jego projekt nie został wybrany do dofinansowania, z uwagi na niespełnienie następujących kryteriów merytorycznych: kryterium nr 1 - "Projekt jest zgodny z zakresem i celem działania, a cel projektu jest uzasadniony i racjonalny", kryterium nr 3 - "Wydatki kwalifikowalne są uzasadnione i racjonalne", kryterium nr 4 - "Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne, odzwierciedlają założone cele projektu, adekwatne do projektu". W uzasadnieniu rozstrzygnięcia PARP wyjaśniła, iż zgodnie z opisem kryteriów zawartym w załączniku numer 1 do Regulaminu konkursu w przypadka kryterium pn. "Projekt jest zgodny z zakresem i celem działania, a cel projektu jest uzasadniony i racjonalny" weryfikacji podlega, czy projekt jest zgodny z zakresem i celem działania oraz czy założone do realizacji cele są uzasadnione i racjonalne. W ramach poddziałania 2.3.4 POIR wsparcie może być udzielone na przeprowadzenie procesu uzyskania ochrony prawa własności przemysłowej w trybie krajowym, regionalnym, unijnym lub międzynarodowym, z wyłączeniem zgłoszenia do Urzędu Patentowego RP w celu uzyskania ochrony wyłącznie na terytorium Polski i jej realizacji. Wsparcie ukierunkowane jest między innymi na procesy związane z uzyskaniem ochrony własności przemysłowej w postaci patentów. Ocenie podlega, czy informacje zawarte we wniosku o dofinansowanie opisujące cele i budżet stanowią zwartą i logiczną całość obrazującą przyczyny, przebieg i efekty planowanego do realizacji przedsięwzięcia objętego projektem. Organ podniósł, iż Oceniający zwrócili uwagę, że w pkt VII wniosku o dofinansowanie - Klasyfikacja projektu - Realizowane prawo nr 1 i Realizowane prawo nr 2 Wnioskodawca deklaruje posiadanie praw patentowych do wynalazków, które zostały zarejestrowane przez Urząd Patentowy RP pod numerami: [...]. Jednocześnie z opisu zawartego w ww. punktach wynika, iż Wnioskodawca występuje w roli broniącego posiadanych praw. Natomiast w pkt VII wniosku o dofinansowanie - Klasyfikacja projektu - Realizowane prawo nr 3 i Realizowane prawo nr 4 Wnioskodawca opisał wynalazki, na które zamierza uzyskać ochronę poza granicami Polski (w Polsce Wnioskodawca dokonał zgłoszeń nr [...]). Z powyższego wynika, że w jednym wniosku Wnioskodawca połączył dwa typy projektów, co jest niezgodne z celem poddziałania opisanym w ww. Kryterium, zgodnie z którym realizacja projektu powinna dotyczyć uzyskania ochrony własności przemysłowej albo realizacji ochrony własności przemysłowej. W dalszej części uzasadnienia wyjaśniono, iż w ocenie Kryterium "Wydatki kwalifikowalne są uzasadnione i racjonalne" bierze się pod uwagę w pierwszej kolejności, czy wydatki są uzasadnione i racjonalne w stosunku do zaplanowanych działań i celów projektu oraz działania, tj. czy są potrzebne i bezpośrednio związane z realizacją działań uznanych za kwalifikowane i zaplanowanych w projekcie. Oceniający uznali kryterium za niespełnione, ponieważ zgodnie z opisem kryteriów logiczną konsekwencją niespełnienia spójności celu projektu z celem działania jest negatywna ocena kryterium związanego z wydatkami kwalifikowalnymi projektu. Odnośnie Kryterium "Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne, odzwierciedlają założone cele projektu, adekwatne do projektu" wyjaśniono, iż Oceniający wskazali, że we wniosku o dofinansowanie Wnioskodawca określił wskaźniki, które nie odzwierciedlają celów projektu i nie są adekwatne do zakresu projektu. Wnioskodawca nie przedstawił argumentacji merytorycznej mogącej mieć wpływ na zmianę rozstrzygnięcia w badanym zakresie. Podkreślono, iż warunkiem koniecznym do uznania spełnienia ww. Kryterium jest określenie wskaźników, które muszą być adekwatne do zakresu i celu projektu. Błąd popełniony przez Wnioskodawcę, polegający na połączeniu dwóch typów projektu w jednym wniosku, w konsekwencji doprowadził do utraty logicznej spójności projektu, o czym m.in. świadczy opis metodologii wyliczenia wskaźników rezultatu. Uwidocznione zostało to we wniosku o dofinansowanie w pkt VIII Wskaźniki - Wskaźniki rezultatu. Wnioskodawca wskazał: "Obrona 2 patentów na okres 10 lat w Polsce i uzyskanie 2 tożsamych praw ochrony za granicą Polski". Zacytowany fragment wniosku, jak stwierdził PARP, potwierdza argumenty Oceniających, że projekt nie spełnia założenia poddziałania 2.3.4 POIR, dotyczącego braku możliwości łączenia dwóch typów projektu w ramach jednego wniosku o dofinansowanie. Pismem z 1 maja 2017 r. Skarżący wniósł protest od wyników oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie w zakresie ww. Kryteriów. W wyniku rozpatrzenia protestu, rozstrzygnięciem z [...] czerwca 2017 r. Nr [...] PARP uznała, że ocena wniosku została przeprowadzona prawidłowo, protest Skarżącego nie został uwzględniony, z uwagi na niespełnienie trzech, wskazanych wyżej, Kryteriów konkursowych. Organ podkreślił, że w ramach poddziałania 2.3.4. POIR Ochrona własności przemysłowej, aby projekt mógł zostać rekomendowany do udzielenia wsparcia musi otrzymać pozytywną ocenę w zakresie wszystkich kryteriów merytorycznych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący podniósł, iż podtrzymuje zarzuty zawarte w proteście. Zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania, zarówno podczas oceny wniosku, jak i podczas rozpatrywaniu protestu. Ponadto Skarżący wyraził swoje niezadowolenie z działań organów administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę PARP wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko i argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz.2188 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 217 ze zm.), dalej: "ustawa wdrożeniowa", w związku z ustawą p.p.s.a. W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego. W przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1. Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w K.p.a. Po zbadaniu legalności oceny projektu, jak również legalności działań organu podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w informacji z dnia [...] czerwca 2017 r., należy stwierdzić, iż odpowiadają one prawu. Skarga jest niezasadna. Ocena Sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania PARP z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z: - rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) Nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L347 z 20 grudnia 2013 r. ze zm.), - ustawą z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020, a także z postanowieniami systemu realizacji programu operacyjnego, w tym: - Regulaminem konkursu w ramach Programu operacyjnego Inteligentny Rozwój, Oś priorytetowa 2 Wsparcie otoczenia i potencjału przedsiębiorstw do prowadzenia działalności B+R+I, działanie 2.3. Proinnowacyjne usługi dla przedsiębiorstw, poddziałanie 2.3.4. Ochrona własności przemysłowej, dalej: "Regulamin konkursu". Na gruncie prawa krajowego podstawowym aktem prawnym regulującym omawianą materię jest ww. ustawa wdrożeniowa, która określa zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi (art. 1 ust. 1 ustawy). Zgodnie z art. 37 ust. 1 tej ustawy właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Należy podkreślić, że w art. 41 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ustawodawca postanowił, że właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Zatem regulamin i jego załączniki obowiązujące w danym konkursie mają charakter normatywny, do którego winna zastosować się Strona, o czym stanowi wprost wskazany wyżej przepis ustawy wdrożeniowej. Projekt, którego ocena jest przedmiotem badania w niniejszej sprawie nie został rekomendowany do dofinansowania, gdyż nie spełnił trzech kryteriów merytorycznych: kryterium nr 1 - "Projekt jest zgodny z zakresem i celem działania, a cel projektu jest uzasadniony i racjonalny", kryterium nr 3 - "Wydatki kwalifikowalne są uzasadnione i racjonalne", kryterium nr 4 - "Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne, odzwierciedlają założone cele projektu, adekwatne do projektu". Kryteria te uznaje się za spełnione jeżeli zostały spełnione wszystkie warunki określone w opisie zawartym w załączniku nr 1 do Regulaminu konkursu: Kryteria wyboru projektu. Jak wynika z opisu w ramach oceny kryterium: "Projekt jest zgodny z zakresem i celem działania, a cel projektu jest uzasadniony i racjonalny", badane jest czy projekt jest zgodny z zakresem i celem działania, a założone do realizacji cele są uzasadnione i racjonalne. W ramach poddziałania wsparcie może być udzielone na przeprowadzenie procesu uzyskania ochrony prawa własności przemysłowej w trybie krajowym, regionalnym, unijnym lub międzynarodowym, z wyłączeniem zgłoszenia do Urzędu Patentowego RP w celu uzyskania ochrony wyłącznie na terytorium Polski i jej realizacji. Celem działania jest wsparcie realizacji projektów dotyczących procesów związanych z: - uzyskaniem ochrony własności przemysłowej (tj. patentów, praw ochronnych na wzory użytkowe oraz praw z rejestracji na wzory przemysłowe) z możliwością wsparcia działań przygotowujących do procesu komercjalizacji przedmiotu objętego zgłoszeniem, albo - realizacją ochrony własności przemysłowej (tj. unieważnienia patentu, prawa ochronnego na wzór użytkowy albo prawa z rejestracji wzoru przemysłowego lub stwierdzenia wygaśnięcia patentu, prawa ochronnego na wzór użytkowy albo prawa z rejestracji wzoru przemysłowego). W przypadku ubiegania się o dofinansowanie realizacji jedynie części faz danej procedury zgłoszeniowej uznaje się, że projekt nie prowadzi do uzyskania ochrony, co wiąże się z negatywną oceną w ramach tego kryterium. Założenia projektu w zakresie zadań i budżetu powinny wykazywać podejmowanie wszelkich możliwych działań prowadzących do uzyskania praw ochronnych. Projekt zakładający jedynie dokonanie zgłoszenia bez dalszych zaplanowanych działań i wydatków poprzedzających moment wydania decyzji o udzieleniu bądź odmowie udzielenia ochrony (wyłącznie) skutkuje negatywną oceną w zakresie niniejszego kryterium. W przypadku procedury europejskiej lub EuroPCT należy zaplanować również podjęcie działań związanych z walidacją w wyznaczonych państwach, która musi być zainicjowana w okresie 3 miesięcy od opublikowania w Biuletynie Europejskiego Urzędu Patentowego wzmianki o udzieleniu decyzji. Wydatki związane z walidacją również muszą zostać zaplanowane i poniesione w tym okresie. Ocenie podlega czy informacje zawarte we wniosku o dofinansowanie opisujące cele i budżet stanowią zwartą i logiczną całość obrazującą przyczyny, przebieg i efekty planowanego do realizacji przedsięwzięcia objętego projektem. W przypadku gdy: - projekt nie jest zgodny z zakresem lub celem działania lub cel projektu nie jest uzasadniony lub racjonalny nie przyznaje się punktów, - projekt jest zgodny z zakresem i celem działania, a cel projektu jest uzasadniony i racjonalny, przyznaje się 1 punkt. Skarżący nie spełnił tego kryterium bowiem w jednym wniosku połączył dwa typy projektów: uzyskanie ochrony własności przemysłowej oraz realizację ochrony własności przemysłowej, co bezspornie wynika z treści wniosku. W opisie zawartym w prezentacji celu projektu Skarżący wskazuje: "Utrzymanie praw ochrony przemysłowej na terenie Polski przez dalsze 10 lat i w tym czasie swobodnego wdrażania do powszechnego stosowania wynalazku nr [...]" i patentu nr [...]. Celem projektu jest także uzyskanie praw ochronnych za granicą Polski...". Słusznie zatem organ uznał, iż wniosek nie spełnia ww. kryterium, zgodnie z którym realizacja projektu powinna dotyczyć uzyskania ochrony własności przemysłowej albo realizacji ochrony własności przemysłowej. Wskazanie przedmiotu dofinansowania niezgodnego z przedmiotem konkursu określonym w § 4 Regulaminu konkursu powoduje, że nie zostały spełnione dalsze kryteria oceny, tj. kryterium nr 3 - "Wydatki kwalifikowalne są uzasadnione i racjonalne", kryterium nr 4 - "Wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne, odzwierciedlają założone cele projektu, adekwatne do projektu". Z opisu kryterium nr 3 wynika, że wydatki planowane do poniesienia w ramach projektu i przewidziane do objęcia wsparciem muszą być uzasadnione i racjonalne w stosunku do zaplanowanych przez Wnioskodawcę działań i celów projektu oraz celów określonych dla działania. Przez "uzasadnione" należy rozumieć, iż są potrzebne i bezpośrednio związane z realizacją działań uznanych za kwalifikowane i zaplanowanych w projekcie. Wnioskodawca jest zobowiązany wykazać w dokumentacji aplikacyjnej konieczność poniesienia każdego wydatku i jego związek z planowanym przedsięwzięciem. W przypadku projektów, które zostaną uznane za niezgodne z zakresem lub celem działania, wszystkie zaplanowane wydatki zostaną uznane za niekwalifikowalne. Przez "racjonalne" należy rozumieć, iż ich wysokość musi być dostosowana do zakresu zaplanowanych czynności. Nie mogą być zawyżone ani zaniżone. Sprawdzeniu podlega także, czy wydatki są właściwie przyporządkowane do odpowiednich kategorii wydatków oraz czy są rodzajowo zgodne z katalogiem wydatków określonych w Regulaminie konkursu. Dopuszcza się dokonywanie przez oceniających korekty wydatków wskazanych przez Wnioskodawcę jako kwalifikowalne w ramach projektu zgodnie z Regulaminem Konkursu. W przypadku, gdy dokonanie korekty spowodowałoby przekroczenie progu procentowego określonego w Regulaminie konkursu albo w przypadku braku zgody Wnioskodawcy na dokonanie rekomendowanej przez Komisje Oceny Projektów zmiany lub braku odpowiedzi Wnioskodawcy we wskazanym terminie, kryterium uznaje się za niespełnione. W przypadku, gdy zaplanowane w projekcie wydatki przekraczają limity procentowe określone dla danego rodzaju kategorii określonych dla poddziałania lub gdy przekroczenie tych limitów nastąpi w konsekwencji korekty dokonanej przez Komisję Oceny Projektów kryterium uznaje się za niespełnione. Możliwe jest ponoszenie wydatków w zakresie ochrony własności intelektualnej (w tym poza granicami kraju), z wyłączeniem kosztów postępowań sądowych dotyczących naruszeń praw własności przemysłowej. W przypadku gdy: - wydatki kwalifikowalne nie są uzasadnione lub racjonalne nie przyznaje się punktów, - wydatki kwalifikowalne są uzasadnione oraz racjonalne przyznaje się 1 punkt. Zdaniem Sądu, Skarżący nie spełnił tego kryterium. W § 5 Regulaminu konkursu odrębnie wskazano koszty kwalifikowalne w zakresie uzyskania ochrony własności przemysłowej (ust. 3) oraz koszty kwalifikowalne w zakresie realizacji ochrony własności przemysłowej (ust. 4). Jak to wskazano wyżej Skarżący w jednym wniosku połączył dwa typy projektów: uzyskanie ochrony własności przemysłowej oraz realizację ochrony własności przemysłowej, wykazując m.in. koszty opłat związanych z uzyskaniem ochrony. Ponadto wskazał koszty nie przewidziane w § 5 Regulaminu konkursu, m.in. koszty wpisania na listę rzeczników patentowych, czy koszty aktualizacji uprawnień. Zasadnie zatem organ uznał, iż wniosek nie spełnia ww. kryterium. Nie mogło również zostać uznane za spełnione kryterium nr 4, w ramach którego ocenie podlega, czy cele realizacji projektu są wyrażone poprzez zadeklarowane i uzasadnione we wniosku o dofinansowanie wskaźniki produktu i rezultatu. Wskaźniki muszą być tak skonstruowane, aby na podstawie danych można było obiektywnie określić ich poziom wyjściowy, a następnie poziom w trakcie realizacji projektu i poziom docelowy. Wnioskodawca powinien wskazać założenia, na podstawie których określił wskaźniki. Wskaźniki muszą odzwierciedlać specyfikę projektu i jego rezultaty. Zaproponowane wartości wskaźników muszą być realne i adekwatne do założeń i celu projektu. W przypadku gdy: - wskaźniki projektu nie są obiektywnie weryfikowalne lub nie odzwierciedlają założonych celów projektu lub nie są adekwatne do projektu nie przyznaje się punktów, - wskaźniki projektu są obiektywnie weryfikowalne, odzwierciedlają założone cele projektu, adekwatne do projektu przyznaje się 1 punkt. Ze względów wskazanych wyżej projekt nie jest zgodny z zakresem i celem działania. We wniosku o dofinansowanie Skarżący określił wskaźniki produktu i wskaźniki rezultatu, które nie odzwierciedlają celów projektu i nie są adekwatne do zakresu projektu. Również zatem to kryterium nie zostało spełnione. Prawidłowo zatem dokonując oceny wniosku organ uznał, że Skarżący nie spełnił wymagań w odniesieniu do wskazanych wyżej kryteriów. Wobec jasno wyznaczonych wymagań dotyczących spełnienia kryteriów wyboru projektu, które były Skarżącemu znane na etapie sporządzania wniosku, Sąd podziela stanowisko organu. Ponadto Sąd wskazuje, że to na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego wypełnienia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt II GSK 1500/11). Podkreślić należy także, że Skarżący przystępując do konkursu winien znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych zasad precyzyjnie stosować. Wobec powyższego, zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, ocena przedmiotowego projektu została przeprowadzona w sposób prawidłowy, a podnoszone w skardze zarzuty nie znalazły uzasadnienia. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie przepisu art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, oddalił skargę.