V SA/Wa 1847/11
WyrokWSA w Warszawie2012-04-04
Skład orzekający: Beata Blankiewicz-Wóltańska, Irena Jakubiec-Kudiura, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rolnikowi przysługuje płatność obszarowa do gruntów rolnych, które zadeklarował we wniosku, mimo że część tych gruntów nie była użytkowana rolniczo z powodu zadrzewienia lub zakrzaczenia, a rolnik posiadał wiedzę o tym fakcie?Ratio decidendi
Rolnikowi przysługuje płatność obszarowa tylko do gruntów faktycznie użytkowanych rolniczo i utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej. Deklarowanie do płatności powierzchni, o których rolnik wie, że nie są użytkowane rolniczo (np. z powodu zadrzewienia), stanowi podstawę do odmowy przyznania płatności, zwłaszcza gdy niezgodność powierzchni jest umyślna.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych na rok 2008, deklarując określoną powierzchnię gruntów. Kontrola wykazała niezgodności między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią niektórych działek, w tym działki nr 203/1, która częściowo była zadrzewiona i zakrzaczona. Rolnik posiadał wiedzę o tym fakcie, co potwierdzają dokumenty dotyczące rekultywacji i zezwoleń na usunięcie drzew i krzewów. Organy administracyjne odmówiły przyznania płatności, uznając zawyżenie powierzchni za celowe. Rolnik zaskarżył decyzję, argumentując nieuwzględnienie materiału dowodowego i zeznań świadków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę
Po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez K. P. w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 Dyrektor [...] OR ARiMR decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. utrzymał mocy decyzję nr [...] wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] w dniu [...] kwietnia 2011 r. odmawiającą przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał m.in. następujące okoliczności faktyczne i prawne.
K. B. w imieniu K. P. złożył w dniu 15 maja 2008 r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2008 r. na podstawie art. 18 ust. 2 Ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
W przedmiotowym wniosku zadeklarowano działki rolne o łącznej powierzchni 55,09 ha do otrzymania jednolitej płatności obszarowej JPO, oraz działki rolne o łącznej powierzchni 49,46 ha do otrzymania uzupełniającej płatności obszarowej UPO.
W dniu 16 stycznia 2009 r. w związku z wykrytymi w sprawie nieścisłościami, wystosowano do wnioskodawcy wezwanie do złożenia wyjaśnień. Błędy wskazane w wezwaniu polegały na tym że:
- suma powierzchni działek rolnych na działce ewidencyjnej nr 203/1 jest większa od powierzchni dopuszczalnych typów użytków (uprawnianych do uzyskania jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej) występujących na tej działce ewidencyjnej (Identyfikator działki rolnej: A i A1)
- suma powierzchni działek rolnych na działce ewidencyjnej nr 86/12 jest większa od powierzchni dopuszczalnych typów użytków (uprawnionych do uzyskania jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej) występujących na tej działce ewidencyjnej (Identyfikator działki rolnej: D i D1)
- powierzchnie działek rolnych A, A1, D, D1 są większe od powierzchni największego spójnego obszaru, uprawnionego do uzyskania jednolitej i u uzupełniającej płatności obszarowej.
W dniu 29.01.2008 r. K. B. w imieniu K. P. złożył korektę wniosku oraz oświadczenie, w którym stwierdził, iż działka 86/12 była mierzona i powierzchnia wykorzystywana rolniczo wynosi 12,15 ha (być może powierzchnia użytkowa przez wnioskodawcę zachodzi na działkę sąsiada). Ponadto K. B. stwierdził, iż powierzchnia działki 203/1 użytkowana rolniczo jest zgodna z powierzchnią zadeklarowaną, tj. 18,50 ha.
W dniu 5.12.2008 r. w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzono kontrolę zadeklarowanych we wniosku działek. Przedmiotowa kontrola ujawniła następujące nieprawidłowości:
- wobec działki rolnej "A" stwierdzono błąd DR13+ oznaczający, iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej . Zadeklarowano powierzchnię 18,50 ha, stwierdzono powierzchnię 17,65 ha.
- wobec działki rolnej "C" stwierdzono błąd DR13+ oznaczający, iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. Zadeklarowano powierzchnię 1,35 ha, stwierdzono 1,11 ha.
- wobec działki rolnej "D" stwierdzono błąd DR13+ oznaczający, iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. Zadeklarowano powierzchnię 12,15 ha. Stwierdzono powierzchnię 11,75 ha działki rolnej.
- wobec działki "D" oraz "F" stwierdzono błąd DR22 o charakterze informacyjnym oznaczający, iż działka rolna jest niespójna.
W dniu [...].02.2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wydał decyzje nr [...], w której przyznał wnioskodawcy płatności na rok 2008, w tym:
- jednolitą płatność obszarową w wysokości 18248,09 zł
- uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 12983,92 zł.
Organ II instancji po analizie zgromadzonej w sprawi dokumentacji wydał w dniu [...] maja 2009 r. decyzję nr [...], w której postanowił uchylić w/w decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Powodem uchylenia decyzji był fakt, iż decyzja nr [...] została skierowana do osoby nie będącej stroną w rozpatrywanej sprawie.
W dniu [...].07.2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wydał decyzję nr [...], w której przyznał wnioskodawcy płatności na rok 2008 w tym:
- jednolitą płatność obszarową na kwotę 18248,09 zł
- uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 12983,92 zł.
Płatności zostały przyznane zdaniem organu do powierzchni stwierdzonych ustalonych w oparciu o wyniki kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie w dniu 5.12.2008 r.
Decyzja została doręczona stronie w dniu 2 sierpnia 2010 r.
W dniu 13.08.2010 r. K. B., w imieniu K. P. złożył odwołanie od decyzji nr [...]. Organ II instancji po analizie zgromadzonej w sprawie dokumentacji wydał w dniu [...].09.2010 r. decyzję nr [...], w której uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W toku prowadzonego ponownie postępowania administracyjnego organ I instancji uznał, iż należy przeprowadzić dodatkowe czynności wyjaśniające celem ustalenia sposobu użytkowania na dzień 30 czerwca 2003 r. działki nr [...] położonej we wsi L. W tym celu organ zwrócił się do Wójta Gminy [...] z prośbą o udzielenie informacji dotyczących wycinki drzew na tej działce.
W dniu 2.11.2010 r. do Biura Powiatowego ARiMR w [...] wpłynęło pismo Urzędu Gminy w [...] w którym zawarto m.in. informację, iż w latach 2006 i 2009 Urząd Gminy w [...] przeprowadził postępowania dotyczące wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów z działki nr 203/1. Wraz z przedmiotowym pismem do Biura Powiatowego ARiMR w [...] przekazane zostały decyzje wydane przez Wójta Gminy [...] dotyczące udzielonych zezwoleń na usunięcie drzew i krzewów z działki nr 203/1.
W związku z powyższym w dniu 3.11.2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wystąpił do Wójta Gminy [...] o przekazanie pełnej dokumentacji spraw dotyczących udzielonych zezwoleń na usunięcie drzew i krzewów z działki nr 203/1. Na podstawie analizy treści decyzji z dnia [...].11.2006 r. Nr [...] wydanej w przedmiocie udzielenia zezwolenia na usunięcie krzewów z działki nr 203/1 ustalono, iż dla przedmiotowej działki prowadzone było postępowanie w sprawie ustalenia zakresu i kierunku rekultywacji części jej obszaru.
W związku z powyższym organ prowadzący postępowanie wystąpił do Starosty [...] o przekazanie kopii dokumentacji dotyczącej rekultywacji terenu na działce nr 203/1.
W wyniku analizy dokumentów pozyskanych z Urzędu Gminy w [...] oraz Starostwa Powiatowego w [...] organ uznał, iż mają one istotne znaczenie dowodowe w zakresie ustalenia sposobu zagospodarowania działki nr 203/1 zarówno na dzień 30 czerwca 2003 r. jak i w późniejszym okresie i włączył je do akt prowadzonego postępowania.
W dniu [...] lutego 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wydał Postanowienie w sprawie przekazania akt sprawy do właściwego organu w związku ze zgłoszoną w dniu 10 stycznia 2011 r. zmianą miejsca zamieszkania wnioskodawcy i przekazał akta sprawy do rozpatrzenia Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w [...].
W dniu [...].04.2011 r. Kierownik biura Powiatowego ARiMR w [...] wydał decyzję nr [...], w której odmówił Pani K. P. przyznania płatności na rok 2008.
Przyczyną odmowy przyznania płatności było umyślne zawyżenie deklarowanej przez wnioskodawcę do przyznania płatności powierzchni o 0,85 ha.
Decyzję doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 26.04.2011 r. W dniu 13.04.2011 r. K. B. złożył pismo, w którym wnosi o powołanie trzech świadków: W. M., W. S., J. S. na okoliczność ustalenia użytkowania i utrzymania w dobrej kulturze na dzień 30.06.2003 r. działki nr 203/1.
Z kolei w dniu 10.05.2011 r. K. B. złożył odwołanie od decyzji nr [...] z [...].04.2011 r. W jego ocenie decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa i powinna być usunięta z obrotu prawnego. Skarżący nie zgadza się z uzasadnieniem decyzji oraz wskazuje, iż organ nie przesłuchał świadków powołanych na okoliczność utrzymania powierzchni gruntów w dobrej kulturze rolnej na dzień 30.06.2003 r. Zdaniem skarżącego wniosek o powołanie świadków jest zasadny aby ustalić stan faktyczny bowiem ortofotomapa nie wykazuje zwartego obszaru zadrzewień. Zdaniem strony Kierownik Biura Powiatowego nie wystosował pisma do Urzędu Gminy [...] dotyczącego uzupełnienia informacji odnośnie zezwolenia na usunięcie krzewów.
Skarżący wnosi ponadto o wyłączenie A. S. - Kierownika BP z rozpatrywanej sprawy, albowiem strona straciła zaufanie do wskazanej osoby, która używała metod zastraszania niezgodnego z prawem. Skarżąca wnosi o uwzględnienie całego materiału dowodowego w sprawie.
Zdaniem organu odwoławczego decyzja wydana w I instancji jest prawidłowa. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, ze zm.) w brzemieniu obowiązującym w roku 2008 rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143 b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:
1. na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004;
2. wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
3. został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Podkreślono, iż w dniu 5.12.2008 r. w gospodarstwie wnioskodawcy, przeprowadzono kontrolę zadeklarowanych we wniosku działek. Przedmiotowa kontrola ujawniła następujące nieprawidłowości:
- wobec działki rolnej "A" (działki ewidencyjna nr 203/1) stwierdzono błąd DR13+ oznaczający, iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. Zadeklarowano powierzchnię 18,50 ha, stwierdzono powierzchnię 17,65 ha.
- wobec działki rolnej "C" (działka ewidencyjna nr 120) stwierdzono błąd DR13+ oznaczający, iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. Zadeklarowano powierzchnię 1,35 ha, stwierdzono 1,11 ha.
- wobec działki rolnej "D" (działka ewidencyjna nr 86/120 stwierdzono błąd DR13+ oznaczający, iż zadeklarowana powierzchnia działki rolnej większa od powierzchni stwierdzonej. Zadeklarowano powierzchnię 12,15 ha. Stwierdzono powierzchnię 11,75 ha tej działki rolnej.
- wobec działki "D" oraz "F" stwierdzono błąd DR22 o charakterze informacyjnym oznaczający, iż działka rolna jest niespójna. Podkreślono, że ze szkicu z kontroli na działce ewidencyjnej nr 203/1 wynika, że znajdują się tam powierzchnie zadrzewione/zakrzaczone. Zdjęcie ortofotomapy, które potwierdza powyższy stan faktyczny wykonano w dniu 10.08.2004 r. Powierzchnia zadrzewień wykazana w kontroli na miejscu jest natomiast większa niż ta, którą wykazał na załączniku graficznym wnioskodawca. Poza tym organ I instancji w toku prowadzonego postępowania uzyskał dokumenty potwierdzające, iż strona mimo, iż posiadała wiedzę o istniejącej w roku złożenia wniosku (tj. 2008) powierzchni zadrzewionej na działce ewidencyjnej nr 203/1, powierzchnię tą włączyła do powierzchni działki rolnej A zadeklarowanej we wniosku.
O powyższym fakcie świadczą dokumenty uzyskane z Urzędu Gminy w [...] oraz Starostwa Powiatowego w [...], chodzi m.in. o:
• Projekt rekultywacji terenu na działce nr 203/1 z dnia 23.03.2006 r.;
• Protokół z oględzin działki nr 203/1 z dnia 12.05.2006 r.;
• Wniosek K. P. z dnia 8.06.2006 r. o dofinansowanie rekultywacji działki nr 203/1 złożony do Starosty [...];
• Protokół z oględzin działki nr 203/1 przeprowadzonej w dniu 6.09.2006 r. w związku z projektem rekultywacji;
• Decyzję Starosty [...] z dnia [...].09.2006 r. Nr [...] określającą zakres, sposób i termin zakończenia rekultywacji na działce nr 203/1;
• Wniosek z dnia 11.10.2006 r. o udzielenie zezwolenia na usunięcie krzewów z działki nr 203/1 położonej w obrębie ewidencyjnym L. wraz z załączonym szkicem obszarów zakrzewionych;
• Pełnomocnictwo z dnia 26.10.2006 r. udzielone przez Panią K. P. na rzecz Pana K. B. do reprezentacji w sprawie usunięcia krzewów z działki nr 203/1;
• Protokół z dnia 27.10.2006 r. z dokonania obmiaru powierzchni krzewów na działce nr 203/1;
• Decyzję Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. dotyczącą zgody na usunięcie krzewów z działki nr 203/1 w L.;
• Wniosek K. B. z dnia 14.01.2009 r. o udzielenie zgody na usunięcie drzew i krzewów m.in. z działki nr 203/1 wraz z załączonym szkicem sytuacyjnym obszaru, na którym planowana jest wycinka drzew;
• Decyzję Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2009 r. dotyczącą zgody na usunięcie drzew i krzewów z m.in. działki nr 203/1;
• Wniosek K. B. z dnia 4.02.2009 r. o udzielenie zgody na usunięcie drzew krzewów z działki nr 203/1 wraz z załączonym szkicem sytuacyjnym obszaru, na którym planowana jest wycinka drzew;
• Zawiadomienie z dnia 9.02.2009 r., o przeprowadzeniu oględzin działki w związku ze złożonym wnioskiem o udzielenie zgody na usunięcie drzew i krzewów na działce nr 203/1
• Protokół z dnia 27.02.2009 r. z dokonania obmiaru drzew i powierzchni krzewów na działce nr 203/1;
• Decyzję Wójta Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2009 r. dotyczącą zgody na usunięcie drzew i krzewów z działki nr 203/1.
Z powyższej dokumentacji wynika, iż na terenie działki ewidencyjnej nr 203/1 znajdowały się obszary zadrzewione i zakrzaczone istniejące w roku 2006 i następnie w roku 2009. K. P. występowała z wnioskiem o rekultywację terenu działki ewidencyjnej nr 203/1 oraz usunięcie drzew lub krzewów począwszy od roku 2006 r.
Decyzją z [...].11.2006 r. zezwolono jej na usunięcie krzewów powierzchni 0,76 ha (7616 m2) z działki ewidencyjnej nr 203/1. Decyzją zaś z dnia [...] marca 2009 r. zezwolono na usunięcie 869 szt. Drzew i krzewów z powierzchni 0,14 ha z działki ewidencyjnej nr 203/1. Łączna powierzchnia zadrzewiona zakrzaczona na działce ewidencyjnej ustalona przez Urząd Gminy w [...] wynosiła 0,90 ha.
Co istotne, pełnomocnik K. P., był obecny podczas dokonywania obmiarów powierzchni zadrzewionych i zakrzaczonych, zaś strona informowana przez organy o okolicznościach faktycznych na działce ewidencyjnej nr 203/11 w związku z wnioskami o rekultywację i usunięcie drzew.
Z powyższego wynika, iż strona mimo posiadania wiedzy o powierzchniach nieużytkowanych rolniczo na działce ewidencyjnej nr 203/1 podawała te powierzchnie do przyznania płatności obszarowej we wniosku złożonym w roku 2008. Co ważne, kontrola na miejscu przeprowadzona w grudniu 2008 r. potwierdziła występowanie powierzchni nieuprawnionych na powierzchni 0,85 ha.
Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, stwierdzono że K. P. zgłaszała we wniosku o przyznanie płatności obszarowych na rok 2008 powierzchnie nieuprawnione mając taka świadomość. Fakt ten pozwalał na zakwalifikowanie przedeklarowania powierzchni na działce ewidencyjnej nr 203/1 o 0,85 ha, stwierdzonego o kontroli na miejscu z dnia 5.12.2008 r., jako celowego.
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy nie dał wiary oświadczeniom złożonym przez J. S. z dnia 10.03.2010 r. oraz M. M. z 10.03.2010 r. którzy twierdzą, iż działka ewidencyjna nr 203/1 była w roku 2009 uprawiana w całości. Ponadto rozpatrywana sprawa dotyczy roku 2008, a nie 2009 co do którego świadkowie złożyli oświadczenia.
W takim stanie rzeczy wniosek pełnomocnika strony K. B. o powołanie na świadków wyżej wymienionych oraz dodatkowo W. S. na okoliczność potwierdzenia faktu użytkowania działki ewidencyjnej nr 203/1 w dniu 30.06.2003 r., nie ma znaczenia dla ostatecznego rozpatrzenia sprawy. W toku postępowania ustalono bowiem, w wyniku przeprowadzonej kontroli na miejscu, iż grunty zgłoszone jako działka rolna A nie były użytkowane rolniczo w roku 2008 na zadeklarowanej we wniosku o przyznanie płatności powierzchni.
Także oświadczenia T. B. z dnia 12.08.2010 r. i I. B. z dnia 12.08.2010 r., które potwierdzają, iż działka nr 203/1 była w latach 2003 i 2004 użytkowana w całości rolniczo nie mają znaczenia w sprawie.
Podkreślono również że zmiana do wniosku, którą K. P. złożyła a dniu 2.05.2011 r. (po wydaniu decyzji w sprawie przez organ I instancji), polegająca na wycofaniu części powierzchni działek rolnych z wniosku, nie może być uwzględniona w postępowaniu odwoławczym. Zgodnie bowiem z art. 22 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, jeśli właściwe władze poinformowały rolnika o nieprawidłowościach we wniosku pomocowym lub jeśli powiadomiły go o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu i jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości (w złożonej zmianie wskazano wycofanie części działek rolnych A, C i D, co do których w kontroli z dnia 5.12.2008 r. wykryto nieprawidłowości).
Organ odwoławczy przypomniał także że zgodnie z art. 138 ust.2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z 29.10.2004 r., jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną mieści się w przedziale powyżej 0,5% lub 1 ha i nie przekracza 20% powierzchni stwierdzonej i wynika z umyślnego zawyżenia powierzchni, wówczas pomoc do jakiej producent byłby uprawniony, nie jest przyznawana za dany rok kalendarzowy. Zatem decyzją nr [...] prawidłowo odmówiono wnioskodawcy przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2008.
Decyzję organu odwoławczego zaskarżyła K. P.
W skardze podniosła iż nie zgadza się z tą decyzją albowiem jest dla niej krzywdząca i bardzo rygorystyczna. Nie uwzględnia bowiem materiału dowodowego w tym również wyjaśnień świadków. W związku z tym skarżąca wnosi o jej uchylenie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd zważył co następuje:
Podstawę przyznawania płatności obszarowych (jednolitej i uzupełniającej) do gruntów rolnych stanowi ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 zw zm.), zwana dalej Ustawą. W myśl art. 7 ust. 1 i 2 Ustawy, rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004; wszystkie grunty rolne są utrzymane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw chmielu, roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, innych roślin – położonych na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej. Ponadto w myśl art. 7 ust. 6 Ustawy w przypadku gdy działka rolna stanowi przedmiot posiadania samoistnego i posiadania zależnego, płatności obszarowe przysługują posiadaczowi zależnemu.
Z powyższych regulacji prawnych wprost i jednoznacznie wynika, iż pomoc jest udzielana na wniosek podmiotu będącego posiadaczem gospodarstwa rolnego i do gruntów znajdujących się w jego posiadaniu. Celem płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jest bowiem wspieranie działalności rolniczej posiadaczy gospodarstw rolnych, którzy utrzymują grunty w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony. Takie wsparcie powinno odnosić się więc do osób faktycznie użytkujących grunty na działalność rolnicza. Sam tytuł prawny do grunty nie został przewidziany jako przesłanka konieczna do ubiegania się o wspomniane świadczenia, albowiem do realizacji działalności rolniczej wystarczające jest posiadanie. Wnioskowana pomoc finansowa w formie płatności bezpośrednich udzielona może być tylko tym podmiotom, które są faktycznymi użytkownikami gruntów rolnych tzn. producentom rolnym, którzy rolniczo użytkują posiadane działki rolne (niezależnie od ustalenia tytułu prawnego wnioskodawcy) a nadto utrzymują je w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Faktyczne władztwo nad rzeczą w przypadku gruntu rolnego oznacza, że istnieje swoboda co do podejmowania istotnych decyzji np. co, gdzie i kiedy zasiać, komu i kiedy zlecić prace polowe czy też w miarę możliwości wykonać je samodzielnie, kiedy zbierać plony oraz komu, gdzie je sprzedawać lub wykorzystać w inny sposób, jak również swobodę decyzji co do występowania o konkretne dotacje ze środków unijnych. Sama możność władania gruntami rolnymi na podstawie prawa własności nie jest wystarczająca, liczy się bowiem efektywne (rzeczywiste) w sensie gospodarczym korzystanie z gruntów, czyli faktyczne ich użytkowanie. Innymi słowy płatność przysługuje za rolnicze użytkowanie działek rolnych. Konsekwencją tak wyraźnie przyjętej filozofii przyznawania płatności jest fakt, że właściciel nie może otrzymać takich dopłat za działki, których – w danym roku objętym przyznawaną płatnością – nie posiadał, nie prowadził na nich upraw, a więc nie utrzymywał ich zgodnie z zasadami zwykłej dobrej praktyki rolniczej. Wynika to wprost z art. 7 ust. 6 Ustawy.
Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy przypomnieć należy iż w toku postępowania administracyjnego ustalono że skarżąca zawyżyła deklarowaną do płatności powierzchnię gruntów o 0,85 ha. Ustalono także że uczyniła to świadomie.
W ocenie sądu z powyższymi ustaleniami należy się zgodzić. Organ I instancji uzyskał bowiem dokumenty z których wynikało że skarżąca objęła wnioskiem także zadrzewioną i zakrzaczoną część działki nr 203/1. To że tak w istocie było potwierdzają protokoły z jej oględzin z dnia 12 maja 2006 r., oraz 6 września 2006 r., wniosek skarżącej o dofinansowanie jej rekultywacji, a także o udzielenie zezwolenia na usunięcie krzewów wraz z załączonym szkicem obszarów zakrzewionych.
Co nie mniej istotne wnioski skarżącej o których wyżej mowa spotkały się z akceptacją ze strony właściwych organów. Decyzjami z dnia [...] listopada 2006 r., oraz z dnia [...] marca 2009 r. zezwolono skarżącej na usunięcie krzewów z powierzchni 0,76 ha (z działki nr 203/1), oraz drzew i krzewów z powierzchni 0,14 ha (z działki nr 203/1).
Z powyższego wynika w sposób oczywisty że strona posiadała wiedzę co do tego iż część działki nr 203/1 nie jest użytkowana rolniczo a mimo to także i ją wskazała jako uprawnioną do przyznania płatności. Dowody o których wyżej mowa miały niewątpliwie większą wartość i moc niż zeznania świadków których przesłuchanie sugerowała skarżąca. Osobowe źródła dowodowe nie mogą bowiem stanowić istotnej przeciwwagi dla dowodów z dokumentów, chyba że wiarygodność tych ostatnich została podważona. Z taką sytuacją nie mamy jednak do czynienia w przedmiotowej sprawie.
Organy miały zatem uzasadnione podstawy aby przy ustaleniu stanu faktycznego oprzeć się na tychże dokumentach. Stąd twierdzenie skargi jakoby w postępowaniu administracyjnym nie uwzględniono materiału dowodowego w tym zeznań świadków uznać należyta bezzasadne.
Trzeba poza tym pamiętać że kontrola na miejscu przeprowadzona w grudniu 2008 r. potwierdziła występowania na działce nr 203/1 terenu nieuprawnionego do płatności o powierzchni 0,85 ha. Teren ten był objęty decyzjami zezwalającymi na wycięcie drzew i krzewów (z dnia [...] listopada 2006 r. i z dnia [...] marca 2009 r.).
Kontrola o której wyżej mowa stwierdziła również zawyżenie powierzchni innych zadeklarowanych we winsoku działek, a mianowicie działek oznaczonych numerami 120 i 86/12. W przypadku pierwszej z nich zadeklarowano powierzchnię 1,35 ha, a stwierdzono 1,11 ha, zaś w przypadku drugiej odpowiednio 12,15 ha i 11,75 ha. Potwierdzeniem prawidłowości rozstrzygnięć organów jest również zmiana do wniosku skarżącej (z dnia 2 maja 2011 r.) w którym wycofała ona część powierzchni nieruchomości objętych wnioskiem o płatność. Podkreślenia wymaga jednak to że zmiana o której mowa nastąpiła już po wykryciu nieprawidłowości przez organ. Ponieważ skarga nie zawiera innych zarzutów (poza nieuwzględnieniem materiału dowodowego w tym zeznań świadków), a sąd z urzędu nie stwierdził naruszenia przepisów prawa przez organu, dlatego też na podstawie art. 151 ppsa skargę oddalono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło