V SA/Wa 1960/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-02
Skład orzekający: Izabella Janson, Beata Krajewska, Cezary Kosterna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo odmówiła przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych spółce, która ograniczyła zakres planowanej inwestycji, ale nie usunęła wszystkich kosztów związanych z wyłączonym zakresem, a także nie przedstawiła wymaganej opinii sanitarnej dla funkcjonującego zakładu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo odmówiła przyznania pomocy finansowej. Spółka nie usunęła wszystkich kosztów związanych z wyłączonym z projektu obrotem rzepakiem, a także nie przedstawiła wymaganej opinii sanitarnej dla funkcjonującego zakładu magazynowania żywności, co stanowiło naruszenie warunków przyznania pomocy.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie pomocy finansowej ze środków unijnych na inwestycję w zakresie przetwarzania, magazynowania i obrotu zbożami. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) wezwała spółkę do uzupełnienia braków wniosku, wskazując na nieprawidłowości dotyczące obrotu rzepakiem oraz brak wymaganej opinii sanitarnej dla funkcjonującego zakładu. Po kolejnych uzupełnieniach, ARiMR odmówiła przyznania pomocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów i sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Cezary Kosterna (spr.), , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w sprawie znak: [...] w przedmiocie: odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę.
Przedmiotem rozpoznania w sprawie niniejszej jest skarga "A." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") na akt z zakresu administracji publicznej Agencji Restrukturyzacji
i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "ARiMR" lub "Agencja") z [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy w ramach działania "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2007-2013.
Wnioskiem z [...] kwietnia 2008 r. skarżąca wystąpiła do ARiMR o przyznanie pomocy w ramach działania "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2007-2013, na podstawie przepisów ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 poz. 427 ze zmianami – dalej: ustawa
z 7 marca 2007 r.) i przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 200 poz. 1444 ze zmianami – dalej: "rozporządzenie
z 17 października 2007 r.). Wniosek dotyczył inwestycji w zakresie przetwarzania, magazynowania i obrotu zbożami – pszenicą, rzepakiem, żytem, jęczmieniem paszowym i pszenżytem. Inwestycja ta miała polegać na budowie centralnego magazynu utworzonego z baterii silosów wykonanych z blachy falistej ocynkowanej wraz z pełną infrastrukturą pozwalającą na przyjmowanie, suszenie, czyszczenie, magazynowanie, wydawanie oraz ważenie płodów rolnych. Inwestycja miała być realizowana na terenie już używanym przez spółkę dla tego rodzaju działalności i obejmować między innymi remont i adaptację istniejących na tym terenie budynków i pomieszczeń.
ARiMR po wstępnej ocenie wniosku wzywała skarżącą do uzupełnienia jego braków w trybie § 10 ust. 3 rozporządzenia z 17 października 2007 r. Pierwsze takie wezwanie zostało wystosowane pismem z [...] stycznia 2009, na co skarżąca odpowiedziała w dniu [...] lutego 2009 r. pismem uzupełniającym wniosek. Wobec nieuzupełnienia wszystkich wcześniej wskazywanych braków, Agencja ponownie wezwała skarżącą do uzupełnienia wniosku pismem z [...] kwietnia 2009 r. W odpowiedzi na to drugie wezwanie skarżąca swoim pismem z [...] maja 2009 r. ponownie uzupełniła wniosek.
Po tym kolejnym uzupełnieniu i ostatecznej weryfikacji wniosku ARiMR stwierdził następujące uchybienia:
1) Spółka zaznaczyła w swoim wniosku kod działalności PKD 46.21. Z Sprzedaż hurtowa zboża, nieprzetworzonego tytoniu, nasion i pasz dla zwierząt,
co oznacza, że przedsięwzięciem ma być objęty między innymi obrót rzepakiem na cele przetwórcze, zaś prowadzenie takiego obrotu wyłącza przedsięwzięcie ze wsparcia. Agencja uznała dokonane przez spółkę w ramach usunięcia braków wniosku ograniczenie projektu polegające jedynie na rezygnacji z dwóch silosów za niewystarczające uzupełnienie tego braku wniosku, przyjmując, że w związku z rezygnacją z obrotu rzepakiem należało usunąć z zakresu inwestycji wszystkie wykorzystywane również w handlu rzepakiem maszyny, urządzenia laboratoryjne, plac manewrowy, koszty ogólne, prace budowlane. Zdaniem Agencji przyjęte koszty wyłączenia budowy 2 silosów nie obejmują wszystkich kosztów niekwalifikowanych pośrednio czy bezpośrednio związanych z realizacją inwestycji dotyczących obrotu rzepakiem.
2) Spółka mimo zawartej w załączonych do wniosku wyjaśnieniach i biznesplanie informacji, że na terenie zakładu znajdują się magazyn silosowy zboża z suszarnią i czyszczalnia wykorzystywane warunkowo, nie przedstawiło opinii sanitarnej dla zakładów funkcjonujących zgodnie z warunkami ubiegania się o pomoc w ramach działania 123 "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej", która to opinia powinna zawierać informacje, że:
• Zakład znajduje się pod nadzorem Państwowej Inspekcji Sanitarnej,
• Zakład spełnia wymagania higieniczno-sanitarne, a w szczególności czy wdrożył zasady dobrej praktyki produkcyjnej (GMP) i dobrej praktyki higienicznej (GHP),
• Zakład wdrożył lub wdraża zasady HACCP lub nie ma obowiązku wdrażania tego systemu,
• Planowana inwestycja spełnia warunki sanitarne określone przepisami Unii Europejskiej mającymi zastosowanie do tej inwestycji.
Agencja nie uznała za odpowiadającą tym wymogom przedłożonej opinii sanitarnej
z [...] lutego 2009 r. dotyczącej tylko realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie "Magazynów silosowych [...]" w miejscowości K. na działce nr [...] w zakresie wpływu na zdrowie i życie ludzi.
Wobec powyższych uchybień Agencja na podstawie § 10 ust. 5 rozporządzenia z 17 października 2007 r. odmówiła przyznania pomocy zaskarżonym skargą rozstrzygnięciem (aktem) z [...] sierpnia 2009 r. (doręczonym skarżącej [...] sierpnia 2009 r.).
Spółka pismem z [...] września 2009 r. wezwała Prezesa Agencji do usunięcia naruszenia prawa. Wobec nieudzielania odpowiedzi wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skardze skarżąca zarzuciła zaskarżonemu rozstrzygnięciu:
1) naruszenie § 10 ust. 5 rozporządzenia z 17 października 2007 r. poprzez wydanie decyzji odmawiającej przyznania pomocy pomimo zastosowania się do wezwania organu i uzupełnienia braków wniosku złożonego przez skarżącą,
2) sprzeczność istotnych ustaleń organu ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym poprzez przyjęcie, że skarżąca ubiegała się o przyznanie pomocy w zakresie inwestycji nieokreślonej w § 3 pkt 1 rozporządzenia, podczas gdy skarżąca po powzięciu informacji o wyłączeniu działalności związanej z obrotem rzepakiem z zakresu regulacji dotyczącej przyznania pomocy na podstawie ustawy, całkowicie wyłączył tę część z projektu zmieniając jednocześnie zakres inwestycji,
3) sprzeczność istotnych ustaleń organu ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym poprzez uznanie, że skarżąca nie przedłożyła opinii sanitarnej dla zakładów funkcjonujących, podczas gdy nie miała ona takiego obowiązku, gdyż
z okoliczności sprawy wynika jednoznacznie, iż obecnie funkcjonujący obiekt został przeznaczony do rozbiórki niezwłocznie po wybudowaniu nowego magazynu silosowego, a co za tym idzie inwestycja dotyczy zakładu nowowybudowanego,
dla którego skarżący przedłożył stosowną opinię sanitarną.
Uzasadniając zarzut z pkt 2 spółka wskazała, że inwestycję podzieliła na dwa etapy, z których drugi obejmował jedynie budowę dwóch silosów przeznaczonych
na rzepak i z tego etapu w uzupełnieniu wniosku skarżąca zrezygnowała. Zdaniem spółki wyłączenie z inwestycji silosów na rzepaki było wystarczające, bo inne składniki tej inwestycji przeznaczone były nie szczególnie dla rzepaku, ale dla wszystkich innych zbóż i przez wyłączenie z zamierzonego przedsięwzięcia rzepaku żaden z nich nie stawał się zbędny.
Rozwijając zarzut z pkt 3 spółka wskazywała, że istniejący magazyn silosowy zboża z suszarnią i czyszczarnią z uwagi na zły stan techniczny został przeznaczony do rozbiórki, a spółka w chwili składania wniosku zatrudniała tylko jedną osobę
do spraw administracyjnych i nie podlegała z tego powodu nadzorowi sanitarnemu,
a jedynie weterynaryjnemu. Skarżąca podniosła też, że pismem z [...] września 2009 r. [...] Inspektor Sanitarny w P. poinformował, że spółka nie znajduje się pod jego nadzorem i odmówił wydania opinii w przedmiocie spełniania przez zakład wymagań higieniczno-sanitarnych, a zatem uzyskanie żądanej przez Agencje opinii nie było możliwe.
W toku postępowania przed Sądem, skarżąca [...] lutego 2009 r. złożyła pismo Państwowego [...] Inspektora Sanitarnego w P. z [...] lutego 2010 r., z którego wynika, że skarżąca nie podlega nadzorowi sanitarnemu, gdyż w czasie wizyty przedstawicieli PPIS w K. w dniu [...] lutego 2010 ustalono, że w dniu kontroli zakład nie prowadzi działalności gospodarczej polegającej na handlu hurtowym z przeznaczeniem spożywczym.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając wniosek o oddalenie skargi podniósł, że zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy z 7 marca 2007 r. w przypadku, gdy nie zostały spełnione warunki przyznania pomocy, podmiot wdrażający odmawia pomocy, zaś zgodnie z § 10 ust. 5 rozporządzenia z 17 października 2007 r., jeżeli wnioskodawca pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków, nie usunął w terminie wszystkich braków, Agencja nie przyznaje pomocy. Organ podniósł, że spółka wskazywała jako jeden z kierunków swej przyszłej działalności w lokalizacji K. obrót rzepakiem nie będącym materiałem siewnym, zatem usuniecie z projektu jedynie 2 silosów nie odzwierciedla faktycznego ograniczenia zakresu projektu poprzez wyłączenie wszystkich kosztów przedsięwzięcia związanych z obrotem rzepakiem. Co do drugiego zarzutu, organ podkreślił, że zakład którego dotyczy inwestycja nie jest zakładem nowobudowanym, gdyż skarżąca potwierdziła fakt użytkowania dotychczasowych budynków w tej lokalizacji na cele magazynowe żywności pochodzenia niezwierzęcego, stąd konieczność objęcia tej działalności nadzorem sanitarnym zgodnie z przepisami ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia na dzień złożenia wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarga została złożona z zachowaniem trybu określonego w art. 52 § 3 i art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Skarżąca po wydaniu aktu podlegającemu zaskarżeniu, w terminie 14 dni złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i następnie, w związku z brakiem udzielenia odpowiedzi wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rozstrzygnięcie z [...] sierpnia 2009 r.
Przedstawiając podstawy prawne na jakich została wydana decyzja, należy wskazać co następuje:
Przesłanki przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" mają swoje źródło
w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U.UE.L. z 2005 Nr 277, s. 1), natomiast w zakresie przepisów krajowych przesłanki te określa ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) i wydane w oparciu o delegację ustawową rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 200 poz. 1444 ze zm.).
Zgodnie z art. 21 tej ustawy do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie:
1) stoi na straży praworządności;
2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw
i obowiązków będących przedmiotem postępowania;
4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.
Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W przypadku niespełnienia warunków przyznania pomocy zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy, Agencja odmawia pomocy. Warunki i tryb przyznania pomocy zostały przy tym szczegółowo określone wydanym z delegacji art. 29 ust. 1 pkt1 ustawy rozporządzeniem z 17 października 2007 r. Zgodnie z § 10 ust. 5 tego rozporządzenia, jeżeli wnioskodawca, pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków, nie usunął
w terminie wszystkich braków, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 22 ust. 3 ustawy, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio. Wojewódzki Sąd Administracyjny jest kompetentny do rozpoznawania skarg na rozstrzygniecie odmawiające przyznania pomocy na podstawie art. art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami dalej; p.p.s.a.) w związku z art. 22 ust. 4 ustawy z 7 marca 2007r.
Mając na uwadze wyżej wskazane podstawy prawne, sąd dokonał oceny objętego skargą rozstrzygnięcia Agencji pod względem jego zgodności z prawem.
Rozważanie te dotyczyły przede wszystkim dwóch kwestii podnoszonych przez skarżącą:
1) czy zgodna z prawem była ocena dokonana przez Agencję, że usunięcie
z projektu przedsięwzięcia tylko dwóch z silosów było wystarczające
dla uznania, iż wniosek nie został należycie uzupełniony przez usunięcie z projektu nakładów mających służyć obrotowi rzepakiem,
2) nie słuszne było stanowisko Agencji co do wymogu przedstawienia opisanej wyżej opinii sanitarnej dla zakładów funkcjonujących.
Sąd nie dopatrzył się w ustaleniach Agencji będących podstawą rozstrzygnięcia naruszeń przepisów prawa materialnego ani też takich naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ prawidłowo ustalił, że przedsięwzięcie nie może być objęte żądanym przez spółkę dofinansowaniem, skoro ma dotyczyć między innymi obrotu rzepakiem do celów przetwórczych. Takiej interpretacji przepisów prawa materialnego spółka w istocie nie kwestionuje. Prawidłowa była ocena Agencji, że samo tylko wyeliminowanie
z projektu dwóch silosów bez innych modyfikacji całego wniosku, projektu, kosztorysów itp. związanych z ograniczeniem projektu do innych zbóż niż rzepak, było niewystarczające i nie spełniało wymogów co do uzupełnienia (zmodyfikowania) wniosku w tym zakresie. Należy tu zauważyć, że jak wynika z ponownego wezwania Agencji do usunięcia braków (z [...] kwietnia 2009 r.), Agencja wskazała spółce,
że samo usuniecie wzmianek dotyczących obrotu rzepakiem było niewystarczające. Podobnie niewystarczające było ograniczenie projektu o dwa silosy bez dokonywania innych modyfikacji w zakresie projektu i ograniczenia kosztów inwestycji. Ocena Agencji w tym zakresie była też szczególnie uzasadniona, gdyż skarżąca w swojej dotychczasowej działalności (co wynikało z treści wniosku i załączników) w znacznej mierze zajmowała się obrotem rzepakiem. Ocena dokonana przez Agencję była dokonana z poszanowaniem zasad postępowania w takich sprawach określonych
w art. 21 ustawy z 7 marca 2007 r., nie naruszała też mających zastosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Ocena ta była wyczerpująca
i nie przekraczała zasad dopuszczalnej swobody w ocenie materiału dowodowego. Dlatego też zarzut sprzeczności istotnych ustaleń organu z treścią zebranego
w sprawie materiału należało uznać za całkowicie bezzasadny.
Również ocena organu co do skutków braku wymaganej opinii sanitarnej była prawidłowa. Spółka nie kwestionuje, że prowadziła działalność w zakresie magazynowania i obrotu zbożami. Takie towary są żywnością w rozumieniu przepisów art. 3 ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2006 r., Nr 171, poz. 1225 z późniejszymi zmianami), a więc taka działalność podlegała wymogom tej ustawy również w zakresie nadzoru sanitarnego nad tą działalnością. Dodatkowo z przepisów ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zmianami) wynika, że ze względu na tę działalność w zakresie obrotu żywnością, a nie ze względu na zatrudnianie pracowników, zakład skarżącej podlegał nadzorowi sanitarnemu. Żądanie Agencji co do złożenia opinii sanitarnej dla zakładów funkcjonujących było więc uzasadnione. Opinii tej nie mogła zastąpić powoływana przez spółkę opinia sanitarna dotycząca planowanej inwestycji. Również nie może zmieniać prawidłowości oceny dokonanej przez Agencję w tym zakresie złożone przez Agencję zaświadczenie inspekcji sanitarnej z września 2009 r., że zakład spółki nie był objęty nadzorem sanitarnym. Po pierwsze z zaświadczenia tego nie wynika, czy zakład nie był objęty nadzorem sanitarnym, bo nie musiał, czy też jest to tylko stwierdzenie faktu niedokonania zgłoszenia do nadzoru sanitarnego. Poza tym pismo to zostało wydane już po wydaniu zaskarżonego skargą rozstrzygnięcia, a wiec nie mogło być brane pod uwagę przez Agencję. Również bez znaczenia dla sprawy jest dołączone do akt sprawy pismo [...] Inspektora Sanitarnego w P. z [...] lutego 2010 r., które stwierdza, że w dacie [...] lutego 2010 r. zakład nie prowadził handlu [...] z przeznaczeniem spożywczym. Spółka nie wykazała, by w czasie składania wniosku i w czasie jego rozpatrywania nie była prowadzona w jej zakładzie w K. działalność w zakresie obrotu [...] . A to na spółce ciążył obowiązek wykazania takiej okoliczności zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r.
Sąd nie dopatrzył się zatem naruszenia prawa w ustaleniu przez Agencję,
że spółka nie usunęła dwóch braków wniosku. Prawidłowo więc Agencja zastosowała w tej sytuacji przepis § 10 ust. 5 rozporządzenia z 17 października 2007 i art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007 r.
Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną nie dopatrzył się też innych naruszeń prawa materialnego czy przepisów postępowania, które powodowałyby konieczność uchylenia tego aktu albo stwierdzenia bezskuteczności czynności.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło