V SA/Wa 2056/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-30

Skład orzekający: Beata Krajewska, Piotr Kraczowski, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynności egzekucyjne w administracji może obejmować zarzuty dotyczące wymagalności zobowiązania i zasadności jego dochodzenia, czy też ogranicza się wyłącznie do oceny formalnoprawnej przebiegu czynności egzekucyjnych?
Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne w administracji służy kontroli prawidłowości stosowania środków egzekucyjnych i ogranicza się do oceny formalnoprawnej przebiegu tych czynności. Nie może ona obejmować zarzutów dotyczących wymagalności zobowiązania czy zasadności jego dochodzenia, które powinny być rozpatrywane w ramach innych, przewidzianych prawem środków zaskarżenia, takich jak zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym.
Stan faktyczny
Skarżący K. i S. B. zaskarżyli postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które oddaliło ich skargę na czynności egzekucyjne. Czynności te polegały na zajęciu wynagrodzenia za pracę skarżących na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych, w tym doręczenie odpisu tytułu wykonawczego i zawiadomienia o zajęciu w tym samym terminie, a także brak wymagalności obowiązku i niedopuszczalność egzekucji. Kwestionowali również dyskryminacyjne traktowanie w porównaniu do innych właścicieli domków w tej samej lokalizacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), , Protokolant sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi K. B. i S. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia ... lipca 2012 r. nr .... w przedmiocie oddalenie skargi na czynność egzekucyjną; oddala skargę Po rozpatrzeniu zażalenia K. i S. B. uzupełnionego pismem z dnia ... stycznia 2012 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... lipca 2011 r., nr ... w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne Minister Finansów postanowieniem z dnia ... lipca 2012 r. nr ... utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu ww. postanowienia organ odwoławczy przywołał następujące okoliczności faktyczne i prawne: Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. wszczął egzekucję do majątku K. i S. B. na podstawie wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ..., tytułu wykonawczego o nr ... Zawiadomieniami z dnia ... kwietnia 2011 r. o nr ... dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę Zobowiązanych w ...oraz w D. Sp. z o.o. Zawiadomienia o zajęciu zostały stronom doręczone w dniu ... kwietnia 2011 r. wraz z odpisem tytułu wykonawczego. Zobowiązani zaskarżyli dokonane czynności egzekucyjne z uwagi na to, że w ich ocenie, zostały one dokonane z naruszeniem art. 26 par. 5, art. 27 par. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez doręczenie zawiadomienia o zajęciu i odpisu tytułu wykonawczego w tym samym terminie. Z tego względu podważają dokonanie czynności zajęcia i uważają je za przedwczesne. Zarzucają brak wymagalności dochodzącego obowiązku i niedopuszczalność egzekucji. Podnoszą, że są jedynymi osobami wytypowanymi do rozbiórki domku w K. podczas, gdy domków pobudowano dużo i nadal stoją pomimo, iż zabudowa jest niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem zobowiązanych, opisana sytuacja narusza w szczególności art. 7, art. 32 i art. 77 Konstytucji RP. Wskazano również, że sprawa rozbiórki domku jest przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ... Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ... września 2004 r. Organ II instancji przypomniał, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia ... lipca 2011 r. nr ... oddalił skargę na czynności egzekucyjne. Uznał bowiem, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie. Uznając jednocześnie trafność tego rozstrzygnięcia podniósł, że stosownie do art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Skarga przysługuje jednak jedynie na czynności typu wykonawczego, nie przysługuje natomiast na czynności procesowe, polegające na wydawaniu aktów administracyjnych, w ramach których organ egzekucyjny rozstrzyga o prawach i obowiązkach uczestników postępowania. Skarga na czynności egzekucyjne nie przysługuje więc w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżenia (zarzuty, zażalenia na postanowienia, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu. Organ nadzoru dokonuje zatem oceny czynności egzekucyjnej badając czy w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego, organ egzekucyjny wypełnił dyspozycje wynikające z przepisów regulujących procedurę zastosowania tego środka. Analizując przebieg zaskarżonej czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu wynagrodzenia za pracę nie stwierdzono nieprawidłowości i naruszenia przepisów prawa. Podstawę dokonania zajęć wynagrodzenia za pracę stanowił bowiem tytuł wykonawczy wystawiony przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w ... o nr ... Zajęć wynagrodzenia za pracę dokonano zgodnie z art. 72 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez przesłanie zawiadomień o zajęciu do pracodawców Zobowiązanych, tej części wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji. Organ odwoławczy przypomniał, że stosowanie do art. 72 § 2 ustawy, zajęcie wynagrodzenia za pracę stało się skuteczne z chwilą doręczenia pracodawcy – ... zawiadomienia o zajęciu tj. w dniu ... kwietnia 2011 r. Zajęcie skierowanie do Spółki D. Sp. z o.o. nie zostało zaś skutecznie doręczone z uwagi na niepodjęcie przesyłki prze adresata. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru doręczyciel umieściła adnotację, że firma jest zamknięta. Organ wskazał, że w myśl art. 26 § 5 u.p.e.a. wszczęcie egzekucji następuje z chwilą: 1) doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub 2) doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli doręczenie to nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. W ocenie organu II instancji powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie wszczęcie egzekucji nastąpiło zgodnie z ww. przepisem tj. w dniu 13 kwietnia 2011 r. W tym bowiem dniu zobowiązani otrzymali odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniami o zajęciu co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy. Organ stwierdził również, że zajęcia zostały podpisane przez pracownika organu egzekucyjnego i prawidłowo doręczone zarówno do jednego z dłużników zajętej wierzytelności, jak i zobowiązanych. W przedmiotowej sprawie nie dopatrzono się też uchybień formalnych w zaskarżonej czynności organu egzekucyjnego. Zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę odpowiadają wzorowi ustalonemu dla tego rodzaju druków w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Czynność egzekucyjna została zatem dokonana zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 67 i 72 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Postanowienie organu odwoławczego zaskarżyli S. i K. małż. B. zarzucając mu naruszenie: 1) art. 7 i 8 Konstytucji RP oraz jej art. 32, polegające na złamaniu zasady zaufania do państwa i organów administracji publicznej (chronionej także art. 2 Konstytucji), oraz naruszenie zasady równości wobec prawa poprzez zastosowanie najsurowszych restrykcji, co oznacza dyskryminacyjne podejście ponieważ wiele domków w K. pobudowanych w analogicznej sytuacji prawnej nie rodzi wobec ich właścicieli żadnych konsekwencji prawnych; 2) art. 33 pkt 1 i 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na niezasadnym uznaniu, że istnieje obowiązek poddania się przez skarżących czynnościom egzekucyjnym pomimo niewłaściwego i sprzecznego z Konstytucją, stanu prawa i jego wykładni 3) art. 6-9 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającego na naruszeniu podstawowych zasad postępowania administracyjnego w szczególności: praworządności, zaufania do organów administracji, baczenia aby strona nie poniosła w postępowaniu nieuzasadnionej szkody, celowości oraz informacji prawnej, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powołując się na powyższe skarżący wniósł o: 1) uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Ministrowi Finansów do ponownego rozpoznania; 2) zasadzenie zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Administracyjnym; 3) wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 61 § 2 pkt. 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi 4) zawieszenie postępowania przed sądem do czasu prawomocnego zakończenia sprawy rozbiórkowej toczącej się przed GINB za nr ... oraz dołączenie powyższych akt do sprawy niniejszej. W uzasadnieniu skargi podkreślono że na żadnym etapie sprawy nie został rozpatrzony zarzut odnoszący się do naruszenia przepisów art. 2,7,8 i 32 Konstytucji, oraz że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymywał swoej dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem legalności, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny I instancji rozstrzyga sprawę w granicach sprawy administracyjnej, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie sądu administracyjnego oznacza m.in., że sąd ma obowiązek rozpatrzyć sprawę rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego, a podstawę orzekania przez ten sąd stanowi cały materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji w toku całego prowadzonego w danej sprawie postępowania, gdyż zgodnie z ar. 133 § 1 p.p.s.a. sąd rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżone postanowienie w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, nie dopatrzył się naruszenia prawa przez organy orzekające i stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowi przepis art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm.). W myśl tego przepisu zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Należy stwierdzić, iż skarga na czynność egzekucyjną jest instytucją postępowania egzekucyjnego, którego celem jest przymusowe ściągniecie wymaganej należności obciążającej zobowiązanego. Służy kontroli prawidłowości stosowania w postępowaniu środków egzekucyjnych zmierzających bezpośrednio do wyegzekwowania należności. Ocenie, w ramach skargi na czynności egzekucyjne, podlegają działania organu egzekucyjnego (egzekutora), który na zlecenie wierzyciela egzekwuje należność wskazaną przez niego w tytule wykonawczym. W ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest zatem możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego. Skarga na czynność egzekucyjną nie może więc dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zgłoszenia zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają zatem tylko zastrzeżenia odnoszące się do czynności egzekucyjnych dokonanych przez organ egzekucyjny (por. też wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2007 r., III SA/Wa 1580/07, http://orzeczeczenia.nsa.gov.pl / dotyczące skargi na inne określenie odsetek w zawiadomieniu o zajęciu rachunku niż w tytule wykonawczym oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 marca 2008 r., III SA/Wa 33/08, LEX nr 485741 dotyczące błędnego zawiadomienia o zajęciu prawa). W związku z powyższymi rozważaniami należy stwierdzić, iż Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, której przedmiotem była skarga na dokonaną czynność egzekucyjną polegająca na zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie za pracę bada, czy jest ona zgodna z art. 72 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W niniejszej sprawie organ egzekucyjny mając na celu doprowadzenie do wykonania przez zobowiązanego obowiązku o charakterze pieniężnym zastosował prawidłowo przewidziany w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – w art. 1 a pkt. 12 lit. a- środek egzekucyjny tj. egzekucje z wynagrodzenia za pracę. Należycie zastosowano również art. 72 ustawy, zgodnie z którym organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wynagrodzenia za pracę przez przesłanie do pracodawcy zobowiązanego, zawiadomienia o zajęciu tej części jego wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych, wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi (§ 1 ust 1). Z akt sprawy wynika, że stosowne zawiadomienia o zajęciu zostały przesłane pracodawcy skarżących a skarżący zostali o tej czynności powiadomieni albowiem otrzymali zarówno odpis zawiadomienia o zajęciu jak i odpisy tytułów wykonawczych będących podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Sąd rozpoznający przedmiotową skargę nie znalazł podstaw pozwalających na zakwestionowanie tak zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia, które je poprzedzało, albowiem w sprawie niniejszej uzasadnione było przeprowadzenie czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę. Sąd nie stwierdził w dokonanej czynności egzekucyjnej uchybień o charakterze formalnym. Jeśli chodzi o treści zawarte w skardze, to wskazują one na to, iż strona skarżąca zarzuca w istocie to, że nie zbadano w ramach skargi na czynności egzekucyjne kwestii odnoszących się do wymagalności jej zobowiązania i zasadności jego dochodzenia w sytuacji istnienia innych domków letniskowych znajdujących się w K., z tym tylko że będących własnością innych osób. W związku z tym wskazać należy, że przewidziana w art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji skarga nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia w stosunku do innych środków zaskarżenia przewidzianych w tej ustawie. Skarga na czynności egzekucyjne nie może zatem dotyczyć okoliczności, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd stwierdza, że w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne – stanowiącym w istocie fragment postępowania egzekucyjnego ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne co do zasady nie ma zatem wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10.06.2008 sygn. akt III SA/Wa 83/03, LEX s533606). Organy w niniejszym postępowaniu nie posiadały więc uprawnień do rozstrzygania kwestii wymagalności zobowiązania obciążającego skarżących ani do badania stanu sprawy związanej z ich wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji rozbiórkowej. Podkreślenia wymaga także to, że problematyka, o której wyżej mowa tzn. dotycząca wzruszenia decyzji orzekającej o rozbiórce mogła być przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu. Oznaczało to, że w ramach rozpoznania skargi na czynności egzekucyjne wykluczona była możliwość oceny w tym zakresie. W związku z tym należy stwierdzić, iż organy wydając postanowienia w obu instancjach prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i na jego podstawie wydały właściwe postanowienia. Nie naruszyły one przepisów prawa materialnego, ani procesowego w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, w tym także wskazanych w skardze przepisów Konstytucji RP. Mając to na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., sąd oddalił skargę. Z powyższych względów brak było również podstaw prawnych pozwalających na zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej do czasu zakończenia wskazywanej przez skarżących sprawy dotyczącej rozbiórki (o numerze przytoczonym w skardze).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło