V SA/Wa 2075/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-29

Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Izabella Janson, Piotr Piszczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny jest zobowiązany do merytorycznego badania zgodności z prawem wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, czy też jedynie do sprawdzenia, czy zostało wydane orzeczenie stwierdzające taką niezgodność?
Ratio decidendi
W postępowaniu o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny nie jest kompetentny do merytorycznego badania zgodności z prawem wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Organ ten jest zobowiązany jedynie do sprawdzenia, czy w toku postępowania egzekucyjnego zostało wydane postanowienie lub wyrok sądowy, z którego wynika, że wszczęcie lub prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. Okoliczności uzasadniające umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu niedopuszczalności egzekucji nie podlegają analizie w postępowaniu o zwrot kosztów egzekucyjnych, lecz w odrębnym postępowaniu dotyczącym umorzenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku spółki P. S.A. o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych, które zostały naliczone w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zaległości składkowych. Spółka argumentowała, że egzekucja była niedopuszczalna z powodu braku odpowiednich pouczeń w deklaracjach rozliczeniowych. Organy egzekucyjne odmówiły zwrotu kosztów, uznając, że nie stwierdzono niezgodności prowadzonej egzekucji z prawem w odrębnym postępowaniu. Spółka złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie o odmowie zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia NSA - Piotr Piszczek, , Protokolant st. specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... lipca 2012 r. nr ... w przedmiocie odmowy zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez P. S.A. (zwaną dalej: skarżącą lub P.) postanowieniem z ... lipca 2012 r. nr ... Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z ... kwietnia 2011r. nr ... w przedmiocie odmowy zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych. Powyższe postanowienia wydane zostały w następującym stanie faktycznym: Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. na wniosek wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. prowadził na podstawie tytułów wykonawczych z dnia ... marca 2003 r. o numerach od ... do ..., obejmujących zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych postępowanie egzekucyjne wobec P. Zawiadomieniami o zajęciu prawa majątkowego z dnia ... listopada 2004 r. o numerze ... w trybie art. 80 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego w Banku ... oraz w ... S.A. w W. ... (doręczonymi za potwierdzeniem odbioru dłużnikom zajętej wierzytelności w dniu... listopada 2004 r., zaś zobowiązanemu w dniu ...grudnia 2004 r.). Zawiadomieniami z dnia ... czerwca 2005 r. nr ... organ egzekucyjny wstrzymał realizację zajęcia wierzytelności, a następnie postanowieniem z dnia ... czerwca 2005 r. nr ... zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec P.w związku z zawarciem umowy o rozłożeniu na raty należności (umowa nr ...z dnia ...maja 2005 r.). Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. zawiadomieniami o zmianie stanu zaległości z dnia ... lutego 2008 r. poinformował organ egzekucyjny, iż należności objęte tytułami wykonawczymi zostały spłacone w ramach układu ratalnego oraz stwierdził w nich, że Oddział ZUS nie ponosi kosztów egzekucyjnych. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zawiadomieniem z dnia ... maja 2008 r. nr ... dokonał na podstawie ww. tytułów wykonawczych zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego w Banku ...w W., celem wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych. Pismem z dnia ...07.2008r., uzupełnionym pismem z ...07.2008r. pełnomocnik P. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z wnioskiem o: umorzenie postępowania egzekucyjnego co do zaległych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Pracy, spłaconych z dniem ...03.2008r. na podstawie umowy zawartej z Centralą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ...05.2005r. z uwagi na wystąpienie przesłanek wskazanych w przepisie art. 59 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. niedopuszczalności egzekucji, wydanie postanowienia w przedmiocie wskazanym w pkt 1, tj. umorzenia postępowania z uwagi na niedopuszczalność egzekucji, zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami ustawowymi na podstawie przepisu art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że egzekucja w sprawie była niedopuszczalna z uwagi na brak w deklaracjach rozliczeniowych pouczeń, o których mowa w przepisie art. 3a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. że stanowią one podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Wyrokiem z dnia 2 czerwca 2011r., sygn. akt V SA/Wa 222/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ...11.2010r. nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddalił skargę. Zdaniem Sądu stan faktyczny sprawy nie daje podstaw do stwierdzenia, że zasadne jest żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego ze wskazanych przez Zobowiązanego powodów. W ww. wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał również, iż orzekające w sprawie organy nie naruszyły art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, albowiem przepis ten wskazuje, że organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu (a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel, obciąża nimi wierzyciela) należności z tytułu kosztów egzekucyjnych wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. Przepis ten znajduje zatem zastosowanie po bezspornym stwierdzeniu niezgodności prowadzonej egzekucji z obowiązującym prawem w tym zakresie, co w rozpatrywanej sprawie nie nastąpiło. Od wskazanego wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. wniosło skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, która na dzień wydania wyroku w niniejszej sprawie nie została jeszcze rozpoznana. W ramach postępowania wszczętego wnioskiem o zwrot kosztów postępowania egzekucyjnego postanowieniem z dnia ...08.2010r. nr ... Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. po rozpatrzeniu wniosku zobowiązanego o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych uznał wniosek Strony za bezprzedmiotowy i umorzył postępowanie w sprawie. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z ...08.2010r. postanowieniem z ...12.2010r. nr ... uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W. wykonanie zobowiązania oraz wyegzekwowanie kosztów egzekucyjnych przez organ egzekucyjny nie czyni bezprzedmiotowym postępowania o zwrot kosztów egzekucyjnych, bowiem nie unicestwia prawa strony do merytorycznego rozpatrzenia jej żądania w świetle art. 64c § 3 i 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ odwoławczy zauważył również, że właśnie w postępowaniu "w sprawie kosztów egzekucyjnych" powinny być rozstrzygane szczególne okoliczności przewidziane w art. 64c § 3 lub § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, decydujące o rozdziale tych kosztów. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej w W. w wydanym postanowieniu wskazał, iż organ egzekucyjny, wydając postanowienie w trybie art. 64c § 1, § 3 i § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w sprawie wysokości kosztów, uwzględni m.in. dokonane w toku postępowania egzekucyjnego czynności egzekucyjne powodujące powstanie kosztów egzekucyjnych, poniesione wydatki egzekucyjne oraz wydane w toku tego postępowania postanowienia powodujące wyłączenie odpowiedzialności zobowiązanego za koszty egzekucji, jeżeli postanowienia takie zostały wydane. Wydając postanowienie w sprawie ustalenia kosztów egzekucyjnych, organ egzekucyjny nie bada natomiast, czy wszczęcie i prowadzenie egzekucji było zgodne z prawem. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. ponownie rozpatrując wniosek z dnia ...07.2008r. o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych postanowieniem z ...04.2011r. nr ... postanowił odmówić zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ egzekucyjny szczegółowo określił powstałe w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym koszty egzekucyjne oraz wskazał, że wobec braku skutecznego zakwestionowania wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, w myśl art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, za bezzasadne należy uznać roszczenie strony dotyczące zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych. Organ egzekucyjny prawidłowo zatem obciążył tymi kosztami zobowiązanego. Rozpoznając sprawę w wyniku zażalenia wniesionego przez stronę Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia ... października 2011r. nr ... uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z ... kwietnia 2011 r. nr ... w przedmiocie odmowy zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych i orzekając co do istoty określił wysokość kosztów egzekucyjnych obciążających zobowiązanego z tytułu prowadzonej egzekucji. Rozpoznając sprawę na skutek skargi P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 2590/11 uchylił postanowienie organu II instancji z ... października 2011 r. nr ... . Sąd uznał, że skarga jest zasadna, przede wszystkim dlatego, że Organ drugiej instancji wbrew treści wniosku strony nie orzekł o żądaniu strony, tj. o zwrocie kosztów egzekucyjnych, lecz określił koszty egzekucyjne obciążające zobowiązanego na podstawie art. 64c § 7. Postanowieniem z dnia ...07.2012 r. nr ... Dyrektor Izby Skarbowej w W. po ponownym rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia ....04.2011 r. nr ... utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, że w przedmiotowej sprawie powstały koszty egzekucyjne z tytułu opłaty za zajęcie wierzytelności innej niż świadczenie z ubezpieczenia społecznego i wynagrodzenia za pracę, o której mowa w art. 64 § 1 pkt 4 ustawy, tj. opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego oraz opłaty manipulacyjnej, wymienionej w art. 64 § 6 ustawy. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. w zaskarżonym postanowieniu przedstawił dokładne wyliczenie powstałych w sprawie kosztów egzekucyjnych w odniesieniu do każdego z ww. tytułów wykonawczych z rozbiciem na kwotę opłaty manipulacyjnej oraz kwoty opłaty za dokonana czynność egzekucyjną wskazując jednocześnie na sposób ich określenia, podstawę ich naliczenia oraz terminy ich wyegzekwowania. Organ wskazał, iż zasadą jest, że to zobowiązany ponosi odpowiedzialność za powstałe koszty egzekucji, a zasadność takiej regulacji nie budzi żadnych wątpliwości, albowiem całe postępowanie egzekucyjne i związana z nim konieczność funkcjonowania organów egzekucyjnych jest następstwem uchylania się zobowiązanego od wykonywania nałożonych na niego obowiązków. Wskazana wyżej zasada odpowiedzialności zobowiązanego za koszty egzekucyjne doznaje jednak pewnych ograniczeń. W myśl art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te, wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu. Organ II instancji podkreślił, iż przez określenie "okaże się" należy rozumieć takie przypadki, w których niezgodność z prawem stwierdzona zostanie orzeczeniem właściwego organu. W związku z powyższym w przedmiotowym postępowaniu wszczętym wnioskiem Strony o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami ustawowymi na podstawie przepisu art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ zobowiązany jest sprawdzić, czy w toku postępowania egzekucyjnego zostało wydane postanowienie bądź wyrok sądowy, które powoduje wyłączenie odpowiedzialności zobowiązanego za koszty egzekucyjne, czyli postanowienie bądź wyrok, z którego wynika, że wszczęcie lub prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. W postępowaniu tym, podkreślił organ, nie podlegają analizie okoliczności, które mogą stanowić przedmiot postępowania w innych trybach, a w szczególności w trybie art. 33 i art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na uwzględnienie nie zasługuje zatem podniesiony w przedmiotowym zażaleniu zarzut naruszenia przepisu art. 59 § 1 pkt 7 i art. 59 § 3 w zw. z art. 29 § 1 i art. 3a § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez ich niezastosowanie w sytuacji wystąpienia przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu niedopuszczalności egzekucji. Wskazane przez Zobowiązanego okoliczności uzasadniające umorzenie postępowania nie podlegają bowiem rozpatrzeniu w przedmiotowym postępowaniu w sprawie zwrotu kosztów egzekucyjnych, a w postępowaniu prowadzonym w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto organ wskazał, iż podnoszony przez Zobowiązanego zarzut nie uwzględnienia przez organ egzekucyjny wycofania tytułów wykonawczych i wszczęcia egzekucji kosztów egzekucyjnych na podstawie zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego wystawionego w dniu ....05.2008r. był już przedmiotem badania w postępowaniu w sprawie skargi na tą właśnie czynność egzekucyjną. Orzekający w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w prawomocnym wyroku z dnia 12 października 2009r., sygn. akt III SA/Wa 988/09 stwierdził, iż "zgodnie z art. 64 § 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dobrowolna spłata egzekwowanej należności, np. w drodze układu ratalnego (tak jak w niniejszej sprawie), po dokonaniu czynności egzekucyjnych nie zwalnia strony skarżącej z obowiązku uiszczenia opłaty manipulacyjnej oraz opłat za czynności egzekucyjne i wydatków egzekucyjnych. Treść powyższego przepisu potwierdza zatem zasadność dochodzenia kosztów egzekucyjnych przez organ egzekucyjny, na podstawie już raz wystawionych i doręczonych stronie skarżącej tytułów wykonawczych, które spowodowały wszczęcie i prowadzenie wobec strony skarżącej egzekucji". Ponadto Sąd ten wskazał, że odróżnić należy dokonanie kolejnych czynności egzekucyjnych - w 2008r. - w ramach toczącego się postępowania egzekucyjnego od wszczęcia postępowania egzekucyjnego, do którego doszło w 2003r. Instytucja układu ratalnego, z której Spółka skorzystała już po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, skutkuje bowiem jedynie zawieszeniem postępowania egzekucyjnego na czas realizacji tego układu. Przy zastosowaniu instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Kwestia zaś popełnionej w zawiadomieniu o zajęciu rachunku bankowego z dnia ....05.2008r. oczywistej omyłki poprzez wskazanie dwa razy tego samego tytułu wykonawczego ..., zamiast ... również badana była w w/w postępowaniu w sprawie skargi na czynność egzekucyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w prawomocnym wyroku z dnia 12 października 2009r., sygn. akt III SA/Wa 988/09 stwierdził przy tym, że błąd ten jest widoczny "na pierwszy rzut oka", a doszło do niego przez przeoczenie, o czym świadczą pozostałe elementy zawiadomienia o zajęciu wierzytelności - nr sprawy, okres za który wystawiono tytuł wykonawczy, jak również sam tytuł wykonawczy, potwierdzające oczywistość omyłki pisarskiej, która wystąpiła w w/w zawiadomieniu. Tym samym Sąd stwierdził, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut strony, że omyłka ta wpływa na postępowanie egzekucyjne oraz powoduje, że skarżąca spółka nie wie, jakie w rzeczywistości zaległości i na podstawie jakich tytułów wykonawczych zajęto, czy w ogóle zostały zajęte. Zajęto bowiem koszty egzekucyjne, których ogólna kwota wynika wprost z zawiadomienia o zajęciu. Zdaniem organu za niezasadny należało uznać podniesiony w przedmiotowym zażaleniu zarzut naruszenia przepisu art. 64c § 3 stawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie. Organ II instancji stwierdził, że w sprawie nie doszło również do naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wydając rozstrzygnięcie wziął bowiem pod uwagę ostateczne postanowienie w sprawie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skorygowanej pismem procesowym z dnia ... września 2012 r. pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia ... kwietnia 2011 r., zarzucając naruszenie przepisów: 1. art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie określonych w wyroku z dnia 28 września 2009 r. (sygn. akt: III SA/Wa 545/09) i nie dokonanie oceny istnienia przesłanki umorzenia postępowania określonej w art. 59 §1 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; 2. art. 110 w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie związania organu II instancji swoim postanowieniem z dnia 10 lutego 2010 r., w którym Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że organ I instancji jest zobowiązany uwzględnić stanowisko organu II instancji i dokonać oceny istnienia przesłanki umorzenia postępowania określonej w art. 59 §1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; 3. art. 59 § 1 pkt 7 i art. 59 § 3 w zw. z art. 29 § 1 i art. 3a § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez ich niezastosowanie w sytuacji wystąpienia przesłanek do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu niedopuszczalności egzekucji; 4. art. 64c § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r., poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie; 5. art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy w niniejszym postępowaniu nie stwierdzono czy wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem; 6. art. 6, art. 8, art. 9, art. 11 kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności, poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa oraz brak stwierdzenia niedopuszczalności egzekucji i odmowę zwrotu kosztów egzekucyjnych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W.wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że postanowienie nie narusza prawa, a zarzuty skargi są nieuzasadnione. Przedmiotem oceny Sądu w tym postępowaniu jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... lipca 2012 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia ...kwietnia 2011 r. wydane w przedmiocie odmowy zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych. Postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku strony o zwrot kosztów postępowania egzekucyjnego było już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 2590/11 uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z ... października 2011r., wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia ...kwietnia 2011 r. w przedmiocie odmowy zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie przede wszystkim dlatego, że Organ drugiej instancji wbrew treści wniosku strony nie orzekł o żądaniu strony, tj. o zwrocie kosztów egzekucyjnych, lecz określił koszty egzekucyjne obciążające zobowiązanego na podstawie art. 64c § 7. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd zobowiązany był w pierwszej kolejności ocenić, czy organ II instancji orzekając po uchyleniu postanowienia przez WSA zastosował, stosownie do art.153 p.p.s.a. ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w ww. wyroku. Oceniając zaskarżone postanowienie Sąd stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej w W.zastosował się do wskazań Sądu wyrażonych w wyroku i orzekł o żądaniu strony zgłoszonym we wniosku inicjującym wszczęcie postępowania, a więc w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego. Zaskarżone postanowienie nie narusza więc art.153 p.p.s.a. Skarżący domaga się zwrotu kosztów egzekucyjnych w oparciu o przepis art.64c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U.z 2005 r. Nr 229, poz.1954 ze zm., dalej: upea). Stosownie do art.64c §3 upea jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te, wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel, obciąża nimi wierzyciela. Przesłanką orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania egzekucyjnego jest ustalenie, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. Strona skarżąca prezentuje stanowisko, iż organ orzekający w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego, powinien w tym postępowaniu dokonać oceny zgodności z prawem wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd stwierdził, że stanowisko strony nie jest prawidłowe. Sąd podzielił stanowisko zajęte przez organ orzekający II instancji, zgodnie z którym, w postępowaniu o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami ustawowymi na podstawie przepisu art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ orzekający nie miał kompetencji do badania prawidłowości wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zobowiązany był natomiast sprawdzić, czy w toku postępowania egzekucyjnego zostało wydane postanowienie bądź wyrok sądowy, które powoduje wyłączenie odpowiedzialności zobowiązanego za koszty egzekucyjne, czyli postanowienie bądź wyrok, z którego wynika, że wszczęcie lub prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. W postępowaniu tym nie podlegają analizie okoliczności, które mogą stanowić przedmiot postępowania w innych trybach, a w szczególności w trybie art. 33 i art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd wskazuje, że orzekając w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego Dyrektor Izby Skarbowej w W.prawidłowo ustalił, że wydane zostały orzeczenia o odmowie umorzenia postępowania z przyczyn wskazanych przez stronę. Kwestia umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyn wskazanych przez stronę była już przedmiotem rozpoznania przez organy egzekucyjne oraz przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 222/11 oddalił skargę P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. ... listopada 2010 r., wskazując, że stan faktyczny sprawy nie daje podstaw do stwierdzenia, że zasadnym jest żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego ze wskazanych przez stronę powodów, tj. niezgodnego z prawem wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Tak więc w dacie wydania zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W., tj. dnia ... lipca 2012 r. w obrocie prawnym znajdowało się już ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... listopada 2010 r. wydane w postępowaniu z wniosku strony z dnia ... lipca 2008 r. o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na wystąpienie przesłanek wskazanych w art.59§1 pkt 7 upea. Postanowieniem tym Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia ... sierpnia 2010 r. , którym to postanowieniem Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia postępowania, stwierdzając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki z art.59§1 pkt 7 upea. Dyrektor Izby Skarbowej orzekając w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego związany był treścią ostatecznego postanowienia w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec niestwierdzenia wskazanego przez stronę naruszenia prawa. Wobec powyższego brak było podstaw do orzeczenia o zwróceniu stronie zapłaconych kosztów postępowania egzekucyjnego, a także o zawieszeniu postępowania na podstawie art.97§4 k.p.a. Sąd wskazuje, że odniesiony w skardze zarzut naruszenia art.153 p.p.s.a poprzez nieuwzględnienie wskazań WSA w Warszawie zawartych w wyroku z dnia 28 września 2009 r. sygn.akt III SA/Wa 545/09 jest nieuzasadniony, a wyrok o wskazanej sygnaturze akt został wydany w wyniku wniesienia skargi na postanowienie wydane w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie umorzenia postępowania, a więc w postępowaniu innym niż to, które podlega ocenie Sądu w niniejszym postępowaniu. Podobnie, wskazane w punkcie 2 skargi postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia ... lutego 2010 r. wydane zostało w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie umorzenia postępowania. Nieuzasadnione są również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów art.59§1 pkt7 i art.59§3 w związku z art. 29§1 i art.3a §2 pkt 1 upea, ponieważ niniejsze postępowanie dotyczyło zwrotu kosztów postępowania egzekucyjnego, a nie umorzenia tego postępowania. Sąd nie stwierdził także, aby w kontrolowanym postępowaniu doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Wydanie rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwań strony nie świadczy o prowadzeniu postępowania z naruszeniem zasad wskazanych w art.6,8,9 i 11 k.p.a. Z wyżej wyłożonych przyczyn Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło