V SA/Wa 2085/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Bożena Zwolenik po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania pomocy ze środków unijnych postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu [...] czerwca 2016 r. P.B. (dalej: "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania pomocy ze środków unijnych. Wraz ze skargą Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uzasadniając wniosek Skarżący podniósł, że od [...] czerwca 2016 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim z powodu ostrej infekcji bakteryjnej. W związku z zaostrzeniem objawów choroby [...] czerwca w godzinach późnowieczornych ponownie udał się do lekarza w ramach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej. Z tego względu w dniu [...] czerwca 2016 r. próbował złożyć skargę za pośrednictwem systemu ePUAP pomimo, iż na co dzień z niego nie korzysta z uwagi na jego nierzadką awaryjność, a tym samym niepewność co do rezultatów (terminowego) doręczenia. Do dnia [...] czerwca br. platformy ePUAP użył zaledwie dwukrotnie. Niestety w nocy z [...] na [...] czerwca 2016 r. system ePUAP dział w sposób nieprawidłowy, co polegało na "wyrzucaniu" z systemu po próbach zalogowania i opatrzenia pisma wysyłanego do MNiSW profilem zaufanym. Przez kilka godzin pojawiał się komunikat o błędzie zewnętrznego wysyłania. Skarżący nie mógł znaleźć rozwiązania problemu ani poprzez "pytania i odpowiedzi" w ramach systemu ePUAP, ani poprzez informacje z forów internetowych, gdzie internauci opisywali swoje dotychczasowe problemy z platformą. Z kolei infolinia obsługująca system była już w tym czasie nieczynna. Zły stan zdrowia Skarżącego uniemożliwił mu udanie się późnym wieczorem do otwartej całodobowo placówki pocztowej. W nocy z [...] na [...] czerwca wysłał więc do MNiSW pytanie, czy do organu dotarła jego skarga. Równocześnie przesłał na adresy mailowe Ministra Administracji i Cyfryzacji oraz zespołu serwisowego platformy zgłoszenie z opisem problemów, na jakie się natknął. Do dnia sporządzenia rozpatrywanego wniosku nie otrzymał odpowiedzi, natomiast w trakcie rozmowy telefonicznej w ramach infolinii ePUAP w dniu [...] czerwca 2016 r. dowiedział się, że zgłoszenia jeszcze nie rozpatrzono. Do wniosku Skarżący załączył kopie dwóch zwolnień lekarskich oraz wydruki maili dotyczące zgłoszenia awarii w systemie ePUAP. Zarządzeniem z dnia [...] października 2016 r. wezwano Skarżącego do udzielenia informacji, w terminie 7 dni, czy rozpatrzone zostało jego zgłoszenie z dnia [...] czerwca 2016 r. dotyczące funkcjonowania platformy ePUAP w dniu [...] czerwca 2016 r. zarejestrowane jako Incydent o nr [...]. Jeżeli zgłoszenie zostało rozpatrzone polecono Skarżącemu wskazać jego wynik (stwierdzenie czy brak stwierdzenia nieprawidłowości w funkcjonowaniu platformy ePUAP) oraz potwierdzić to stosownym dokumentem (np. wydrukiem wiadomości e-mail). W odpowiedzi na wezwanie Skarżący poinformował, że w dniu [...] czerwca 2016 r. od zespołu serwisowego platformy ePUAP otrzymał wiadomość, iż w kwestii doręczenia skargi najlepiej zwrócić się do adresata. Pomimo wysłania kolejnego maila z zapytaniem, czy problem jaki go spotkał miał charakter jednostkowy, czy też była to awaria systemu, zgłoszenie zostało zamknięte. Skarżący przesłał wydruki tej korespondencji mailowej. Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wniósł o odrzucenie wniosku jako złożonego z uchybieniem siedmiodniowego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W sprawie bezsporne jest, że skarga została wniesiona w uchybieniem ww. terminu. Zaskarżona decyzja została doręczona Skarżącemu w dniu [...] maja 2016 r., więc termin do wniesienia skargi upływał z dniem [...] czerwca 2016 r. Skargę natomiast złożono w dniu [...] czerwca 2016 r. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie zawierającym taki wniosek należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Ponadto równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.) Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Za błędne Sąd uznaje stanowisko organu, że przyczyn uchybienia terminu ustała w dniu [...] czerwca 2016 r. Skarżący wskazał dwa powody uchybienia terminowi, tj. awarię systemu ePUAP oraz swoją chorobę trwającą od [...] do [...] czerwca (zgodnie z przedstawionymi zaświadczeniami lekarskimi). Należało zatem przyjąć, że obie przyczyny ustały wraz z końcem choroby Skarżącego, czyli upływem dnia [...] czerwca 2016 r. Składając wniosek w dniu [...] czerwca br. Skarżący zmieścił się w siedmiodniowym terminie, określonym przez powyższy przepis p.p.s.a. Dokonując oceny zawinienia czy też jego braku w uchybieniu terminowi konieczne jest rozważenie wszystkich okoliczności sprawy z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Konsekwencją nawet lekkiego niedbalstwa jest negatywna ocena wniosku, bowiem przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy największym w danych warunkach wysiłku. Nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, a do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienia NSA: z dnia 10.09.2010 r. o sygn. akt II OZ 849/10, z dnia 2.10.2002 r. o sygn. akt V SA 793/02, publik. Monitor Prawniczy z 2002 r. nr 23, poz. 1059). W ocenie Sądu Skarżący nie wykazał w sposób przekonujący, jak tego wymaga art. 87 § 2 p.p.s.a, że bez swojej winy uchybił terminowi do złożenia skargi. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że przedstawione przez Skarżącego wydruki korespondencji mailowej z zespołem serwisowym platformy ePUAP nie potwierdzają awarii systemu w dniu [...] czerwca 2016 r. W mailu z [...] czerwca tego roku, stanowiącym odpowiedź na zgłoszenie Skarżącego, przedstawiono następujące "Rozwiązanie Zgłoszenia": "Najłatwiejszym sposobem na zweryfikowanie, czy adresat otrzymał pismo jest sprawdzenie czy zostało wystawione UPP lub kontakt bezpośredni z adresatem". Treść tej wiadomość sugeruje, że niemożność przesłania skargi za pomocą ePUAP wyniknęła z przyczyny innej, niż niesprawność systemu. Nie sposób w tym kontekście pominąć oświadczenia samego Skarżącego, iż nie ma on dostatecznego doświadczenia w korzystaniu z ePUAP (przed próbą wniesienia skargi użył platformy jedynie dwa razy), oraz że był świadomy jego awaryjności. Jak zaznaczył Skarżący, przez niedoskonałość systemu przesłał tą drogą jedynie dwa pisma, których złożenie nie było związane z dochowaniem jakiegokolwiek terminu. Można zatem oczekiwać, że przy składaniu skargi do sądu administracyjnego, no co przysługuje ściśle określony termin, Skarżący wykaże się większą przezornością i dbałością o wybór sposobu jej wniesienia. Jednakże z treści wniosku wynika, że ograniczył się jedynie do skorzystania z systemu ePUAP. Podając przyczynę prób wniesienia skargi wyłącznie drogą elektroniczną Skarżący wyjaśnił, iż wpływ na to miała ostra infekcja bakteryjna i kuracja antybiotykowa. Nie kwestionując prawdziwości twierdzeń Skarżącego o jego chorobie, Sąd zaznacza jednak, iż istnieją uzasadnione wątpliwości co do wiarygodności dokumentu mającego dowodzić złego stanu zdrowia Skarżącego. W zaświadczeniu lekarskim potwierdzającym niezdolność Skarżącego do pracy w okresie [...]-[...] czerwca (a więc obejmującym ostatni dzień na wniesienie skargi), w miejscu gdzie należy wpisać datę jego wystawienia, cyfry odnoszącego się do dnia, tj. [...] i [...] "nakładają się na siebie". Trudno zatem stwierdzić, czy zostało ono wydane w dniu [...] czy [...] czerwca 2016 r. Rozstrzygając jednak tę wątpliwość na korzyść Skarżącego należy zauważyć, że zaświadczenie to w połączeniu z zaświadczeniem z dnia [...] czerwca 2016 r. potwierdza jedynie niezdolność Skarżącego do pracy na uczelni w dniach [...]-[...] czerwca 2016 r. Nie wynika z tych zaświadczeń, że Skarżący nie był w stanie nadać skargi w placówce pocztowej w dniu [...] czerwca 2016 r. Opatrzenie skargi datą [...] czerwca 2016 r. sugeruje, że została ona tego dnia sporządzona. Niewiarygodne jest dla Sądu twierdzenie Skarżącego, że przez chorobę nie mógł wysłać skargi [...] czerwca br., skoro w tym samym dniu choroba nie przeszkodziła mu jej sporządzić, co niewątpliwie wymaga wykonania określonej pracy i wysiłku intelektualnego. Niemniej jednak, jeżeli np. Skarżący gorzej się poczuł po sporządzeniu skargi, mógł poprosić jakąś osobę trzecią o udanie się na pocztę i wysłanie skargi, czego nawet nie próbował uczynić. Jak Sąd zauważył powyżej, Skarżący ograniczył się do skorzystania z systemu ePUAP, z którego niedoskonałości w pełni zdawał sobie sprawę. Nie świadczy to dodatnio o zapobiegliwości i staranności Skarżącego przy zajmowaniu się własnymi sprawami. Należy też zauważyć, że po wysłaniu maila do MNiSW o godz. 4:24 w dniu [...] czerwca 2016, r. który został zignorowany przez Ministra, Skarżący nie usiłował później w żaden inny sposób dowiedzieć się, czy jego Skarga doszła do organu. Skupił się na ustaleniu, czy platforma miała awarię, choć najistotniejszą kwestią było to, czy Minister otrzymał skargę i w jakiej dacie. Niezrozumiałe jest również dla Sądu zazębianie się dni niezdolności Skarżącego do pracy wskazanych w przedłożonych zaświadczeniach lekarskich. Jedno z nich stwierdza tę niezdolność w dniach [...]-[...] czerwca br., natomiast drugie w dniach [...]-[...] czerwca. Zaświadczenie lekarskie, co do zasady, wystawia się na okres od dnia, w którym przeprowadzono badanie, jednakże istnieje możliwość wystawienia zwolnienia lekarskiego za okres późniejszy, jeżeli badanie zostało przeprowadzane w okresie wcześniej orzeczonej niezdolności do pracy. Trudno zrozumieć dlaczego Skarżący nie poinformował lekarza wystawiającego zaświadczenie w dniu [...] czerwca 2016 r., że ma już zwolnienie do [...] czerwca tego roku. Przecież wystarczyłoby, aby lekarz przedłużył zwolnienie na dni [...]-[...] czerwca, a nie wystawiał nowego zaświadczenia. Okoliczność ta dodatkowo negatywnie wpływa na wiarygodność przedstawionego przez Skarżącego przebiegu zdarzeń. Podsumowując, argumentacja przedstawiona przez Skarżącego nie pozwala na uwzględnienie wniosku i przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.