V SA/Wa 2189/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Jakubiec-Kudiura po rozpoznaniu w dniu 6 października 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "D." sp. z. o. o. z siedzibą w L. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: odrzucić skargę. Pismem z [...] kwietnia 2010r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówiła spółce "D." z. o. o. z siedzibą w L. przyznania pomocy w ramach działania "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja Gospodarstw Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 193, poz. 1397 ze zm.). Pismem z [...] kwietnia 2010r. (data stempla pocztowego), skarżąca spółka wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa, którym według wnioskodawcy powyższe rozstrzygnięcie było dotknięte. Wraz z pismem został złożony wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku w żądanym zakresie. Organ poinformował wnioskodawcę pismem z [...] maja 2010r. o odmowie przywrócenia terminu do dokonania czynności, ze względu na nie spełnienie przesłanek niezbędnych do zastosowania tej instytucji. Skarżąca w dniu [...] maja 2010r. ponowiła prośbę o przywrócenie terminu, co spotkało się z negatywnym stanowiskiem organu wyrażonym w piśmie z [...] czerwca 2010r. Zaś ustosunkowując się do wezwania skarżącej spółki Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa pismem z [...] lipca 2010r. poinformowała spółkę o negatywnym wyniku rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Pismem z [...] sierpnia 2010 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżąca spółka złożyła skargę na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] kwietnia 2010r. W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o odrzucenie skargi ze względu na jej złożenie po terminie, ewentualnie o jej oddalenie jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z przepisem art. 22 ust. 3 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r., Nr 64, poz. 427 ze zm. zwana dalej ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich), w przypadku gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy (w ramach działań wskazanych w ustępie 1 tego artykułu), podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy. Stosownie do postanowień art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, wnioskodawcom przysługuje prawo do złożenia na powołaną informację, skargi do sądu administracyjnego, na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Tym samym skuteczność wniesienia skargi, o której mowa w art. 22 ust. 4 powołanej ustawy zależy od zastosowania trybu skarżenia aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4. Zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a., skargę w tym przypadku można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni – do usunięcia naruszenia prawa. W myśl art. 53 § 2 p.p.s.a., termin do złożenia skargi jest zachowany jeśli zostanie ona złożona do sądu w ciągu 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa lub jeżeli organ nie udzielił takiej odpowiedzi, w ciągu 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż wystąpienie z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa stanowi obligatoryjny warunek wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Natomiast udzielenie odpowiedzi na takie wezwanie ma wyłącznie znaczenie formalne, tj. dla oceny zachowania terminu skargi. Zauważyć bowiem należy, iż art. 53 § 2 p.p.s.a. przewiduje również wypadek nie udzielenia takiej odpowiedzi. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż wskazany w tym przepisie termin 60 dni liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest ostatecznym terminem do złożenia skargi do sądu administracyjnego, w sytuacji gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie bądź wprawdzie udzielił takiej odpowiedzi, jednakże została ona doręczona stronie już po upływie 60-dniowego terminu liczonego od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W uchwale z 2 kwietnia 2007r. sygn. akt II OPS 2/07, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż z analizy art. 53 § 2 p.p.s.a. wynika, że już z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni na wniesienie skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Analogiczne stanowisko zajął NSA w postanowieniu z 21 maja 2007 r. o sygn. akt II OSK 986/06 podnosząc, iż przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie), oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem 60 dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie (60 dni od dnia wniesienia wezwania) powinna być wniesiona skarga. W niniejszej sprawie pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2010r. informujące skarżącego o odmowie przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych zostało doręczone stronie w dniu [...] kwietnia 2010r. Pismem z [...] kwietnia 2010r. (data stempla pocztowego) strona wniosła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie niniejsze organ rozpoznał w dniu [...] lipca 2010r., a więc po upływie 30 dni od dnia wniesienia wezwania. Tym samym termin dla strony do wniesienia skargi na informację organu wynosił 60 dni i biegł od daty [...] kwietnia 2010r. Termin do wniesienia skargi upłynął więc w dniu [...] czerwca 2010r. Jak wynika z akt sprawy strona skarżąca spółka wniosła skargę dopiero [...] sierpnia 2010r. (data nadania – k. 9 akt sądowych). Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.