V SA/Wa 2227/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-08
Skład orzekający: sędzia WSA Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania jest prawidłowe, jeśli strona skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie uzupełniła braków formalnych wniosku w wyznaczonym terminie?Ratio decidendi
Zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania jest prawidłowe, gdy strona skarżąca, mimo wezwania i reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika, nie uzupełniła braków formalnych wniosku w zakreślonym terminie. Niezachowanie wymogu złożenia wniosku na urzędowym formularzu stanowi brak formalny, który skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 257 PPSA.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłat sądowych. Pełnomocnik strony został wezwany do wypełnienia i przesłania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Strona nie nadesłała formularza w wyznaczonym terminie, co skutkowało zarządzeniem referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Stowarzyszenie wniosło sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów PPSA poprzez nieprzyznanie częściowego prawa pomocy i brak rozważań w tym zakresie.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 29 stycznia 2018 r. pozostawiające wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Arkadiusz Tomczak po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od zarządzenia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2018 r. pozostawiającego wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargą [...] w P. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nieprawidłowo wykorzystanego dofinansowania postanawia: utrzymać w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 29 stycznia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 2227/17
[...] w [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowienia.
W skardze złożono wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od opłat sądowych.
W związku z powyższym, w wykonaniu zarządzenia starszego referendarza sądowego, przy piśmie z 8 stycznia 2018 r. przesłano stronie skarżącej reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (PPPr) w celu jego wypełnienia i przesłania do Sądu - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 11 stycznia 2018 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – karta 24 akt sądowych sprawy), a więc termin do jego nadesłania do sądu mijał z dniem 18 stycznia 2018 r. Strona skarżąca nie nadesłała przedmiotowego formularza.
W związku z powyższym referendarz sądowy zarządził pozostawienie wniosku o przyznanie praw pomocy bez rozpoznania.
Skarżące stowarzyszenie wniosło sprzeciw od powyższego zarządzenia zarzucają mu:
1. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 245 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 246 § 2 pkt. 2, poprzez nieprzyznanie skarżącemu częściowego prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od opłat sądowych w całości w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 245 § 3 p.p.s.a. poprzez brak rozważań w zakresie przyznania skarżącemu częściowego prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od opłat sądowych w części.
Skarżące stowarzyszenie wskazało, iż nie sposób zgodzić się z orzeczeniem referendarza, bowiem w przedmiotowej sprawie, we wniosku z dnia 22 listopada 2017 roku o przyznanie częściowego prawa pomocy poprzez zwolnienie go od opłat sądowych i wydatków w całości wykazało, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Zdaniem stowarzyszenia sąd w swoich rozważaniach pominął kwestię przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżącego od opłat sądowych w części. Wskazało, iż zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. "Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego." Zatem w przypadku uznania, iż przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżącego od opłat sądowych w całości nie zostały spełnione, to rozważyć należało przez sąd zwolnienie skarżącego od opłat sądowych chociażby w części.
Wobec powyższego, stowarzyszenie zauważyło, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie przeprowadzono pełnej i prawidłowej analizy przepisów postępowania co winno stanowić podstawę rozstrzygnięcia oraz w ocenie skarżącego wiązałoby się z przyznaniem mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. zwana dalej p.p.s.a.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a., wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Zgodnie z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r. poz. 1257), w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustala się wzór formularza wniosku oznaczonego symbolem PPPr, dla wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Jeżeli wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony przez stronę na urzędowym formularzu, przesyła się stronie formularz w celu jego wypełnienia (§ 2 ust. 3 rozporządzenia).
Niezachowanie określonego w art. 252 § 2 p.p.s.a. wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 p.p.s.a., który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (por. uchwała NSA z 21 kwietnia 2008 r., I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, Nr 5, poz. 74). Rygor przewidziany w art. 257 p.p.s.a. ma charakter zobiektywizowany, a termin do uzupełnienia braków formalnych wniosku jest terminem ustawowym i nie może być skracany, ani przedłużany (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2011 r., sygn. akt: II OZ 753/11).
Zgodnie z art. 257 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Skoro wezwanie do złożenia wypełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego stowarzyszenia w dniu 11 stycznia 2018 r., to termin do wykonania wezwania upływał z dniem 18 stycznia 2018 r. Skarżące stowarzyszenie mimo tego, że jest reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika nie nadesłało wypełnionego formularza.
Wobec nieuzupełnienia braków w terminie, spełniona została jedna z przesłanek pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Z uwagi na powyższe referendarz prawidłowo stwierdził, że wniosek skarżącego stowarzyszenia o przyznanie prawa pomocy nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu.
Na marginesie należy zauważyć, iż poczynione w sprzeciwie zarzuty nie mogą zostać wzięte uwagę ponieważ w zaskarżonym zarządzeniu referendarz w ogóle nie odnosił się do sytuacji majątkowej skarżącego stowarzyszenia.
Z tych względów oraz na podstawie 260 § 1 w związku z art. 257 p.p.s.a. w i art. 258 § 2 pkt 6 p.p.s.a., postanowiono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło