V SA/Wa 2434/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi [...] [...] na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [....] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa oddala skargę Pismem z dnia 30 maja 2012 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformowała [...] [...] o odmowie przyznania mu pomocy ze środków unijnych w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013. Pismem z dnia 17 czerwca 2012 r. [...] [...] wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. Wobec braku odpowiedzi organu termin na złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zgodnie z art. 53 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, upływał w dniu 17 sierpnia 2012 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2012 r. [...] [...] wniósł jednak dopiero 6 listopada 2012 r.. WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 2659/12, skargę tę odrzucił z mocy art. 58 § 1 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu – po przeprowadzeniu analizy art. 53 § 2 ppsa - Sąd podniósł, iż termin na wniesienie skargi upłynął z dniem 17 sierpnia 2012 r. i wskazał na zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu prawidłowe pouczenie co do trybu i terminu wniesienia skargi do Sądu. Pismem z dnia 26 września 2012 r. organ poinformował [...] [...], iż nie doszło do naruszenia prawa w postępowaniu dotyczącym jego wniosku o przyznanie pomocy. W dniu 10 kwietnia 2013 r. [...] [...] zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z wnioskiem o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia Agencji z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie odmowy usunięcia naruszenia prawa. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r., znak [...] Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił wszczęcia postępowania w zakresie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie odmowy usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż zgodnie z art. 156 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej może stwierdzić nieważność jedynie decyzji administracyjnej. Odmowna odpowiedź organu co do żądania Strony usunięcia naruszenia prawa nie stanowi decyzji administracyjnej a jest jedynie elementem szczególnego trybu przewidzianego w przepisach ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, którego wypełnienie otwiera wzywającemu drogę do wniesienia skargi do Sądu Administracyjnego na odmowę przyznania pomocy ze środków unijnych w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw". Rozpoznając ponownie sprawę na skutek wniesionego przez [...] [...] zażalenia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] postanowił utrzymać w mocy swoje postanowienie z dnia [...] czerwca 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie odmowy usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu organ II instancji powtórzył swoje stanowisko, iż na podstawie obowiązujących przepisów nie może być wszczęte i prowadzone w trybie kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skutkuje to odmową wszczęcia takiego postępowania na podstawie art. 61a kpa. W skardze z dnia 25 września 2013 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] [...] wniósł o uchylenie obu postanowień Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zarzucając naruszenie: - art. 21 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 22 ust. 2 zdanie 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, - art. 6, 7, 8 i 107 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wojewódzkie sądy administracyjne, w granicach określonych przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz jej art. 3 kontrolują działalność organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolują zgodność zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Badając legalność zaskarżonego postanowienia Sąd stanął na stanowisku, iż skarga nie jest zasadna, co prowadzi do jej oddalenia. Wydaje się, iż u podstaw zarówno wniosku Skarżącego z dniu 10 kwietnia 2013 r. skierowanego do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o stwierdzenie nieważności odmowy przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w piśmie z dnia 26 września 2012 r. usunięcia naruszenia prawa jak też u podstaw wniesienia skargi do tutejszego Sądu na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie tego wniosku - leży niezrozumienie regulacji prawnej zawartej w art. 52 § 3 i art. 53 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie potwierdzając prawidłowość postępowania organu wyjaśnia równocześnie, iż wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, przewidziane w art. 52 § 3 ppsa nie jest instytucją postępowania administracyjnego. Wezwanie to nie jest także środkiem zaskarżenia. Stanowi ono jedynie, przewidziany w ustawie - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, formalny wymóg do wniesienia skargi do Sądu. Nie stanowi zatem realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jego istotą i celem jest wyłącznie stworzenie dodatkowych możliwości autokontroli własnego działania przez organ administracji publicznej, który podjął kwestionowany przez Stronę akt i wyłącznie w związku z zagrożeniem wniesienia przez Stronę skargi do sądu administracyjnego. Organ wezwany do usunięcia naruszenia prawa może milczeć albo odpowiedzieć na to wezwanie pozytywnie lub negatywnie dla Strony. Odpowiedź organu nie jest decyzją administracyjną a brak odpowiedzi ze strony organu nie stanowi dla Strony przeszkody do wniesienia skargi, jednakże z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 53 § 2 ppsa. Przytoczone stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (m. innymi wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2010 r., sygn. I OSK 806/10). Na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko i wyłącznie decyzji administracyjnych a celem postępowania prowadzącego do stwierdzenia nieważności decyzji nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie czy decyzja ta jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa. Tak więc na gruncie art. 61a kodeksu postępowania administracyjnego w rozpoznawanej sprawie "z innych uzasadnionych przyczyn" postępowanie nie mogło być wszczęte, a zatem organ administracji publicznej prawidłowo wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w zakresie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie odmowy usunięcia naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 151 ppsa, oddalił skargę.