V SA/Wa 248/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-03-13

Skład orzekający: Irena Kudiura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczące korekty kosztów kwalifikowanych projektu ze środków unijnych, wynikające z umowy cywilnoprawnej, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Spory wynikające z umowy cywilnoprawnej, zawartej w związku z realizacją projektu dofinansowanego ze środków Unii Europejskiej, nawet jeśli umowa jest zawierana na formularzu określonym rozporządzeniem, podlegają rozstrzygnięciu przez sąd powszechny, a nie sąd administracyjny. Skarga złożona do sądu administracyjnego w takiej sprawie jest niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Skarżąca A. N. otrzymała pismo z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa informujące o negatywnym rozpatrzeniu jej odwołania dotyczącego korekty projektu dofinansowanego ze środków UE. Korekta wynikała z zapłaty gotówkowej za część kosztów, co zdaniem Agencji naruszało przepisy i umowę. Pełnomocnik skarżącej wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia rozstrzygnięć organów i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, zarzucając naruszenie przepisów KPA. Agencja wniosła o odrzucenie skargi, wskazując na niedopuszczalność drogi sądowo-administracyjnej, gdyż sprawa wynika z umowy cywilnej.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę skarżącej A. N. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... listopada 2007r. Oddalono wniosek skarżącej o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 marca 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA - Irena Kudiura po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. N. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... listopada 2007r. Znak ... w przedmiocie dofinansowania projektu ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. oddalić wniosek skarżącej o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym pismem z dnia ... listopada 2007r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - dalej zwana Agencją Restrukturyzacji, poinformowała A. N., że jej odwołanie dotyczące korekty projektu na etapie autoryzacji w okresie związania celem o znaku ... złożonego w ramach SPO "Restrukturyzacja i modernizacja..." w zakresie działania 1.5 "Poprawa przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych", zostało rozpatrzone negatywnie. W ocenie Agencji Restrukturyzacji, przyczynami korekty była zapłata gotówkowa za część przedstawionych do refundacji kosztów inwestycji, a A. N. dokonując zapłat gotówkowych naruszyła przepisy Uzupełnienia SPO, jaki i zapisy umowy z dnia ...02.2007r., zgodnie z którą (§ ...pkt ... ust. ...) przy [...] - nie będą uwzględniane jako koszty kwalifikowane projektu. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego pełnomocnik A. N. wniósł o uchylenie w całości rozstrzygnięcia Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... listopada 2007r. oraz rozstrzygnięcia Naczelnika Wydziału Otoczenia Rolnictwa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... sierpnia 2007r. o nr ... i przekazanie sprawy organowi administracji I instancji do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem pełnomocnika skarżącej w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia: przepisu art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającego na niedostatecznym wskazaniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej a także nie dostatecznym wyjaśnieniu podstawy prawnej obu decyzji oraz niepodaniu podstawy prawnej wydanych decyzji; przepisu art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającego na naruszeniu zasad praworządności oraz prawdy obiektywnej poprzez wydanie decyzji nieopartej na przekonujących podstawach prawnych i faktycznych przytoczonych w uzasadnieniu decyzji; przepisu art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającego na naruszeniu zasady zaufania do organów Państwa poprzez prowadzenie Sygn. akt VSA/Wa 248/08 postępowania w sposób podważający zaufanie do organu prowadzącego postępowania administracyjne, jego rozstrzygnięć oraz prawidłowości trybu prowadzonego postępowania; - przepisu art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego polegającego na naruszeniu zasady udzielania przez organ administracji informacji faktycznej i prawnej poprzez nieudzielanie skarżącej pełnej informacji dotyczącej meritum postępowania, sytuacji prawnej skarżącej oraz okoliczności związanych z refundacją poniesionych kosztów. Zdaniem pełnomocnika skarżącej zarówno treść instrukcji wypełniania wniosku, dostępnej na stronie Ministerstwa Rolnictwa, jak i załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 8 września 2004r. w sprawie Uzupełniania Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwoju obszarów wiejskich 2004-2006" nie zawierały informacji o konieczności regulowania wszystkich płatności dotyczących projektu jedynie za pośrednictwem rachunku bankowego. Skarżąca mimo swojej należytej staranności, nie mogła wiedzieć o takim obowiązku. Ponadto umowa o dofinansowanie projektu nr ... została podpisana przez skarżącą z W. OR ARiMR z dnia ... lutego 2007r. W tej dacie blisko 80% przedsięwzięcia było już zrealizowane, w tym zrealizowane zostały wszystkie płatności za towary i usługi, dokonane gotówką. Skarżąca po dniu podpisania umowy nie dokonała żadnych płatności gotówkowych i tym samym nie mogła naruszyć zapisów w/w umowy. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, wniósł o odrzucenie skargi ze względu na niedopuszczalność drogi sądowo -administracyjnej w sprawie wskazując, że źródłem przedmiotowej sprawy jest umowa stron zawarta w związku z realizacją projektu ..., a kwestie sporne z tej umowy wynikające podlegają rozstrzygnięciu na drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia Sądu określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli Sygn. akt VSA/Wa 248/08 działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Na podstawie art. 3 § 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje, akty, czynności w nim wymienione. Ponadto zgodnie z § 3 tego artykułu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Rozważając sprawę należy stwierdzić co jest niesporne, że jej źródłem jest umowa stron zawarta w związku z realizacją projektu "Poprawa przetwórstwa i marketingu artykułów rolnych". Podstawą prawną Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006". stanowiło rozp. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 września 2004 r.(Dz. U.197,poz. 2032 ze zm. ) i rozp. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r.( Dz. U. 207, poz. 2117 ze zm.). Wspomniane rozporządzenia wydane zostały na podstawie delegacji ustawowej zawartej w ustawie z 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U 114, poz.1208 ze zm.). Zgodnie bowiem z treścią art. 8 ust. 1 wspomnianej ustawy, dla realizacji Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006, o którym mowa w ustawie, tworzy się m.in. sektorowe programy operacyjne. Finansowanie realizacji planu określone zostało w art. 24 ust.1 ustawy, zaś zgodnie z ust. 2 tego art. "wydatki finansowe, są dla celów w tym ustępie wskazanych identyfikowane według kategorii interwencji stosowanej dla publicznych środków wspólnotowych". Stosownie zaś do art. 26 ust. 1 ustawy o Narodowym Planie Rozwoju, ubiegający się o dofinansowanie ze środków, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 2 "projektów w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1-3, składa wniosek do instytucji zarządzającej, instytucji wdrażającej albo zarządu województwa, zgodnie z systemem realizacji określonym w tych programach". W przedmiotowej sprawie skarżący złożył w dniu ...10 2005 r. stosowny wniosek o dofinansowanie do instytucji wdrażającej działanie programu tj. do Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa. Efektem zaaprobowania wniosku przez Agencję, było podpisanie w dniu ... lutego 2007 r. między Agencją i A. N. umowy określającej prawa i obowiązki stron związane z realizacją projektu w zakresie Sygn. akt VSA/Wa 248/08 [...], którego celem jest poprawa warunków sanitarnohigienicznych i weterynaryjnych produkcji. Umowa przewidywała m.in. w § ... pkt ... ust. ..., że przy obliczaniu wysokości pomocy przysługującej Beneficjentowi koszty, które zostały pokryte w formie płatności gotówkowej lub przy użyciu elektronicznego środka płatniczego nie będą uwzględnione jako koszty kwalifikowane projektu. Umowa przewidywała także, że możliwe jest jej rozwiązanie i zmiana jak również, że Agencja odmówi wypłaty całości albo części pomocy w przypadku stwierdzenia, na etapie rozpatrywania wniosku o płatność, niezgodności realizacji projektu z Programem. W dniu ... kwietnia 2007r. beneficjent na formularzu wymaganym przepisami i wspomnianą umową, złożył wniosek o płatność w kwocie ... zł, a więc ustalonej w umowie. Po dokonaniu weryfikacji wniosku o płatność i kontroli realizacji wykonania projektu pod względem jego zgodności m.in. z wnioskiem o dofinansowanie, pismem z dnia ... sierpnia 2007r. ARiMR poinformowała beneficjenta, że Departament Autoryzacji Płatności ARiMR dokonał korekty kosztów kwalifikowanych na kwotę ... zł w stosunku do kwoty wskazanej we wniosku o płatność, a przyczynami dokonania korekty była zapłata gotówkowa za część przedstawionych do refundacji kosztów inwestycji. A. N. odwołała się od tego stanowiska ale zostało ono potwierdzone przez Agencję Rozwoju w piśmie z* dnia ...11.2007 r. Jak wynika z powyższego stanu faktycznego przedmiotem sporu stron, jest kwestia wywiązania się przez beneficjenta z umowy zawartej przez strony i prawo do otrzymania- zgodnie z tą umową - pierwotnie przyznanej należności. Sąd w tym miejscy wyjaśnia, że strony - co wskazano wyżej - łączyła umowa, zatem wszelkie kwestie dotyczące tego, czy były podstawy do jej zmiany oraz podstawy do dokonania korekty w wypłacie określonej w niej kwoty dofinansowania, muszą być traktowane jako kwestie podlegające rozstrzygnięciu na drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Bardzo jasne stanowisko dotyczące drogi sądowej i określenia w jakich granicznych sytuacjach właściwy jest sąd administracyjny a w jakich powszechny (w rozumieniu sądu cywilnego), zawarte jest w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 29.03.2006 r. II GPS 1/06 ONSAiWSA 2006/4/95. Podobne zagadnienie dotyczące drogi sądowej i rozumienia pojęcia sprawy administracyjnej a związane ze stosowaniem przepisów ustawy z ...04. 2006r. o Narodowym Planie Rozwoju, uwzględniające stanowisko wynikające ze wspomnianej Sygn. akt VSA/Wa 248/08 uchwały NSA, rozstrzygane było w wyroku NSA z 8.06. 2006 r. II GSK 63/06 oraz w wyroku z dnia 18.10.2007r. o sygn akt II GSK 199/07. W wyrokach tych bardzo wyraźnie podkreślono, że ustawa o Narodowym Planie Rozwoju, przewiduje dwuetapowość postępowania związanego z realizacją wskazanych w niej m.in. sektorowych programów operacyjnych. Pierwszy z tych etapów, związany z oceną złożonych wniosków o dofinansowanie o jakim mowa jest w treści art. 26 ust. 2 w/w ustawy, jest postępowaniem administracyjnym i powinien kończyć się wydaniem decyzji, czego konsekwencją jest, że w przypadku sporów wynikłych na tym tle, zainteresowanym dofinansowaniem, służy skarga do sądu administracyjnego. Drugi etap postępowania, który jest wynikiem zawarcia umowy o jakiej jest mowa w art. 26 ust.5 ustawy powoduje, że spory powstałe na tle wywiązania się z umowy będącej umową cywilną, podlegają sądowi cywilnemu. Rozważając wspomniane zagadnienie na tle niniejszej sprawy należy stwierdzić, że bez znaczenia w związku z tym jest to, że umowa zawierana jest przez strony na stosownym formularzu według wzoru, którego treść określona została w rozp. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 lipca 2005 r. (Dz. U.154 poz. 1290)., ponieważ okoliczność ta nie zmienia charakteru wspomnianej umowy. W przedmiotowej sprawie doszło do realizacji drugiego etapu realizacji projektu w związku z zawarciem umowy, co powoduje, że zdaniem Sądu powyższą sprawę należy zakwalifikować do szeroko rozumianej "sprawy cywilnej" określonej w art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. -Kodeksu postępowania cywilnego (Dz. U. z dnia 1 grudnia 1964 r.) w związku z czym wydanie rozstrzygnięcia przez Sąd Administracyjny naruszyłoby dyspozycję omawianego przepisu art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym złożoną skargę na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ...11.2007r. do Sądu Administracyjnego należało uznać jako niedopuszczalną i na mocy art. 58 § 1 pkt. 6 ustawy procesowej Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o jej odrzuceniu. O kosztach Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 199 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło