V SA/Wa 2511/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-07
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Nasiłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji majątkowej pomimo wezwania sądu do uzupełnienia dokumentacji?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji majątkowej, pomimo wezwania sądu do uzupełnienia dokumentacji. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a brak wykazania przesłanek ustawowych uniemożliwia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji o przyznaniu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich. Skarżąca podała dochody z alimentów i umowy o pracę oraz wskazała posiadany majątek. Sąd uznał, że oświadczenie jest niewystarczające i wezwał do złożenia dodatkowych dokumentów, czego strona nie uczyniła.Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. P. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) sierpnia 2013r. Nr (...) w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości p o s t a n a w i a: - odmówić K. P. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy K. P. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżąca prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe. Podstawą utrzymania rodziny jest dochód z alimentów w wysokości 2000 zł oraz dochód z umowy o pracę w wysokości 1550 zł (netto). Do majątku Skarżąca zaliczyła mieszkanie o powierzchni 55 m.kw., nieruchomość rolną o powierzchni 1,30 ha oraz 90 ha nieruchomości rolnej w dzierżawie. Uzasadniając wniosek Skarżąca wskazała, że ponosi wysokie koszty utrzymania rodziny, w tym koszty utrzymania mieszkania, wydatki na dzieci.
Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz złożone wyjaśnienia okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego Skarżącej, Skarżącą wezwano do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia dodatkowych dokumentów w terminie 7 dni. Wezwanie zostało doręczone w dniu 3 marca 2014 r. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako p.p.s.a., Sąd może – na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. W myśl art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W niniejszej sprawie Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w części. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. Referendarz sądowy ocenia przedstawione informacje i nie spoczywa na nim obowiązek udowadniania, że strona środki na pokrycie kosztów sądowych jednak posiada.
W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności. W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku Skarżącej złożonym na urzędowym formularzu PPF było niewystarczające do oceny, czy Strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie Skarżącej do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jej sytuacji majątkowej. Mając jednak na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez Stronę wykonane w zakreślonym terminie, uznać należy, iż Skarżąca nie wykazała, że ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jej osoby wystąpiła.
Analizując oświadczenia złożone przez Skarżącą na formularzu PPF zauważyć należy, że Skarżąca nie jest pozbawiona majątku, ponieważ należy do niej nieruchomość rolna. Ponadto ma zapewnione wraz z rodziną mieszkalne oraz posiada stałe miesięczne źródła utrzymania.
Mając na uwadze, że Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie i nie przedstawiła dodatkowych dokumentów, nie było możliwe podjęcie innego rozstrzygnięcia, ponieważ brak dodatkowych informacji uniemożliwił porównanie wysokości obciążeń finansowych z jakimi Strona powinna się liczyć w postępowaniu sądowym z jej rzeczywistymi możliwościami płatniczymi.
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło