V SA/Wa 252/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi F. Sp. z o. o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach o niskich wygranych bez zezwolenia p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Skarżąca – F. Sp. z o.o. z siedzibą w W., złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W., którą nałożono na nią karę pieniężną w wysokości 84.050 złotych. W skardze wniosła o wstrzymanie wykonania kary podając, że mimo zamknięcia roku 2013 z zyskiem w wysokości 5.911.500,12 złotych (przy czym i tak był to zysk o 11% niższy niż w 2012 r.), to w roku 2014 r. nie będzie możliwe uzyskanie takiego zysku, gdyż w latach 2014-2015 wygasną wszystkie jej zezwolenia na prowadzenie punktów gier na automatach o niskich wygranych oraz salonów gry na automatach, co spowoduje bezsprzecznie spadek jej kondycji finansowej. Skarżąca spółka wyjaśniła przy tym, że 79% jej działalności to segment gier, zaś 18% to salony gier, a 2,5% to kasyna gry. Dodała ponadto, iż w stosunku do niej organy celne wydały wiele decyzji, będąc w mylnym przekonaniu o prowadzeniu przez spółkę działalności bez zezwolenia, którymi tylko w tym przedmiocie nałożyły kary pieniężne stanowiące kwotę 3 955 260 złotych. Spółka podkreśliła, że jej obecna sytuacja finansowa jest o tyle niestabilna, że nawet "stosunkowo" nieznaczna kara finansowa może spowodować utrudnienia lub nawet uniemożliwi jej prowadzenie dalszej działalności gospodarczej. Wyjaśniła, że tak wysoka, łączna kwota kary (będącej tylko częścią sankcji nałożonych na spółkę) wykracza poza jej możliwości płatnicze i konieczność jej uiszczenia wyrządzi znaczną szkodę w majątku spółki, jak również przyczyni się do powstania trudnych, wręcz niemożliwych do odwrócenia skutków. Zapłata takiej kwoty spowoduje bowiem załamanie sytuacji finansowej, wykluczając tym samym jej byt jako podmiotu gospodarczego. Skarżąca wyraziła przy tym zdanie, że oceniając jej stan finansowy, nie można pominąć innych, toczących się przeciwko niej postępowań w sprawach kar finansowych, które obecnie w większości znajdują się na etapach odwoławczych. W skardze skarżąca przedstawiła w formie zestawienia posiadane przez nią zezwolenia wraz z podaniem dat ich ważności w kontekście wydanych przeciwko niej decyzji, którymi nałożono kary pieniężne, z podaniem ich kwot. Na potwierdzenie obecnej kondycji finansowej skarżąca załączyła do skargi liczne dokumenty potwierdzające kondycję finansową spółki, a także liczne decyzje, którymi udzielono jej zezwoleń oraz którymi wymierzono jej kary pieniężne. Przy piśmie z [...] grudnia 2014 r., skarżąca nadesłała do Sądu kopie 22 upomnień wzywających do uregulowania należności, wystosowanych przez Dyrektora Izby Celnej w W., wskazując, iż brak zastosowania wobec niej ochrony tymczasowej doprowadzi do zajęcia rachunków spółki w drodze postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi na skargę, organ nie odniósł się do treści wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił jedynie, że nie rozpoznał go z uwagi na upływ terminu i przekazanie sprawy do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższej regulacji wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zamknięty. Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, o której można mówić, jeżeli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Natomiast spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków musi być rozważone z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie – w tym przypadku decyzji. Przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich, realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Zaznacza się przy tym, że skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne. Podkreślenia wymaga, że skoro ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z ww. wnioskiem, uzależniając możliwość udzielenia ochrony tymczasowej od wystąpienia choćby jednej z dwóch wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek, to obowiązkiem strony jest wskazanie w tym wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tych przesłanek, a korelatem tego obowiązku po stronie sądu jest powinność zbadania, czy powołane przez wnioskodawcę okoliczności można zakwalifikować jako niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest więc wykazanie we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie tych przesłanek winno odnosić się do konkretnych okoliczności, świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Brak takiego uzasadnienia uniemożliwia zaś jego merytoryczną ocenę przez Sąd. Należy przy tym zauważyć, że skoro po stronie skarżącej leży obowiązek wykazania istnienia przesłanek, które uzasadniają wstrzymanie wykonania decyzji, to Sąd nie bada z urzędu faktu czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć. Uprawdopodobnienie tego faktu spoczywa zatem na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nadto warto podnieść, że w przypadku wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje - jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy - możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego. Oznacza to, że Sąd nie ma obowiązku wzywać wnioskodawcy do przedłożenia dokumentów uprawdopodabniających zaistnienie okoliczności wskazanych we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu. Sąd nie może działać za stronę w zakresie uprawdopodobnienia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak już podano to na stronie ciąży ów obowiązek. Nadto należy podnieść, że Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu ma jedynie obowiązek wziąć pod uwagę całość zgromadzonej w danej sprawie dokumentacji, która może przysłużyć się do weryfikacji twierdzeń zawartych we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy bowiem aktów zobowiązujących; ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania; aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Reasumując Sąd rozpoznając ww. wniosek obowiązany jest zbadać trzy kwestie: po pierwsze czy wskazany we wniosku akt administracji – decyzja, jest aktem podlegającym wykonaniu – czy nadaje się do wykonania. Po drugie, jeżeli decyzja nadaje się do wykonania, Sąd musi ocenić czy strona skarżąca w sposób przekonywujący wykazała przesłanki – okoliczności, przemawiające za koniecznością wstrzymania wykonania decyzji. Po trzecie czy owe przesłanki istnieją i czy dają one podstawę do zastosowania tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Żądaniem wstrzymania wykonania w niniejszym przypadku została objęta decyzja, którą nałożono na skarżącą spółkę karę pieniężną. Zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, że akt ten jest rozstrzygnięciem wymagającym ze strony skarżącej powinnego zachowania, polegającego na zapłacie kary. Wobec tego Sąd przyjął, że przedmiot wniosku o wstrzymanie nadaje się do wykonania, a zatem skarżąca mogła wnieść o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Należy podkreślić, iż rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd uwzględnił postulaty strony i przy ocenie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wziął pod uwagę argumentację wskazującą na trudną kondycję finansową spółki, co zostało potwierdzone w przedłożonej przez spółkę dokumentacji. W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka powoływała się na zaistnienie przesłanki trudnych do odwrócenia skutków. Sąd podziela pogląd skarżącej, że ocena tej przesłanki nie może się ograniczyć do jej sytuacji materialnej jedynie w kontekście wykonania zaskarżonej decyzji (84.050 złotych, co również stanowi znaczną sumę), bez jednoczesnego uwzględnienia pozostałych, toczących się przeciwko niej postępowań, dotyczących nałożenia innych kar pieniężnych. Załączone do wniosku dokumenty, w tym nadesłane upomnienia jak i wyjaśnienia samej skarżącej, pozwalają na ocenę jej sytuacji finansowej. Biorąc bowiem pod uwagę wskazany zysk spółki za 2013 r., tj. 5.911.500,12 złotych oraz fakt, że główne jej źródło dochodu opiera się na działalności prowadzonej w oparciu o zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych (79% - przy czym w dużej mierze zezwolenia te w tym roku wygasają), należało przyjąć, że bezpośrednim skutkiem natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji (w połączeniu z innymi karami), będzie wzrost strat ekonomicznych przedsiębiorstwa skarżącej. Następstwem powyższego będzie z kolei ograniczenie zakresu prowadzonej działalności gospodarczej, utrata płynności finansowej przedsiębiorstwa, a w konsekwencji jak podała skarżąca nawet konieczność zupełnego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, co może wiązać się m. in. ze zwolnieniami pracowników (podobne stanowiska zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 września 2014 r. sygn. akt II GZ 497/14 oraz w postanowieniu z 4 listopada 2014 r. sygn. akt II GZ 730/14). Reasumując Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie skarżąca uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki, a tym samym, że zachodzi konieczność zastosowania żądanej przez nią ochrony tymczasowej. W związku z powyższym, w oparciu art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.