V SA/Wa 2551/11

WyrokWSA w Warszawie2012-06-21

Skład orzekający: Andrzej Kania, Izabella Janson, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemiec, który nie wykazał uzasadnionej obawy przed indywidualnym prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej, spełnia przesłanki do nadania statusu uchodźcy, udzielenia ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany. Cudzoziemiec nie wykazał uzasadnionej obawy przed indywidualnym prześladowaniem w kraju pochodzenia, a jego motywacją do opuszczenia kraju były względy ekonomiczne lub osobiste, a nie obawa przed prześladowaniem. Brak było również podstaw do udzielenia ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany, gdyż nie stwierdzono realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia cudzoziemca ani naruszenia jego praw człowieka w przypadku powrotu do kraju pochodzenia.
Stan faktyczny
Skarżący, obywatel F., złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy w Polsce, powołując się na problemy polityczne i obawę przed prześladowaniem z powodu nazwiska oraz rzekome wsparcie dla bojowników. Organy administracji odmówiły nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany, uznając jego zeznania za niewiarygodne i stwierdzając, że motywacją do wyjazdu były względy ekonomiczne. Decyzje te zostały zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokata koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - specjalista Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. I. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności udzielenia zgody na pobyt tolerowany 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokat K. P., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295, 20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy). Przedmiotem skargi z [...] listopada 2011r., wniesionej przez A. I. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] października 2011r., o nr [...]. Decyzją tą Rada, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] września 2011r. odmawiającą skarżącemu nadania statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej oraz udzielenia ochrony uzupełniającej i orzekającej o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą wobec niego okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej Szef Urzędu) podał, że zainteresowany, obywatel F., narodowości [...] złożył w dniu [...] października 2010r. za pośrednictwem Placówki Straży Granicznej [...] wniosek do Szefa Urzędu o nadanie mu statusu uchodźcy w RP. W motywach swego wniosku powołał się na fakt, iż w Polsce mieszka jego rodzina do której chce dołączyć. W [...] , jak podał autor wniosku miał problemy na tle politycznym, gdyż nosi nazwisko generała, który walczył przeciwko [...]. Zainteresowany wskazał także, że nie brał udziału w działaniach wojennych, był dwukrotnie zatrzymany oraz poddany przemocy, nie należał także do żadnej organizacji o charakterze politycznym, religijnym, społecznym oraz etnicznym. Jak wskazał organ I instancji, cudzoziemiec nie miał problemu z uzyskaniem paszportu zagranicznego ani opuszczeniem terytorium [...], pociągiem dotarł na [...], a granicę z [...] przekroczył ukryty w naczepie samochodu, w [...] złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, jego małżonka M. I. oraz ich pięcioro małoletnich dzieci złożyli wniosek o nadanie statusu uchodźcy w RP w październiku 2010r. Zainteresowany został przekazany do Polski. W dniu [...] czerwca 2011r., cudzoziemiec został szczegółowo przesłuchany na temat przyczyn i okoliczności opuszczenia swego kraju. Przesłuchiwany podał, iż posiada zameldowanie w [...], w miejscowości S. Zamieszkiwał tam stale od [...] r. do wyjazdu do Polski. Utrzymywał się, podejmując dorywcze prace, przewoził materiały budowlane ciężarówką, ponadto prowadził gospodarstwo rolne. Cudzoziemiec nie miał problemu z uzyskaniem paszportu zagranicznego ani z opuszczeniem terytorium [...]. Z zeznań, złożonych przez wnioskodawcę wynika, że pociągiem dotarł na [...], gdzie przebywał przez kilka tygodni. Następnie cudzoziemiec zorganizował nielegalny wyjazd do [...], gdzie złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Ponadto wnioskujący oświadczył, że nie brał bezpośredniego udziału w działaniach wojennych. Podczas [...] konfliktu zbrojnego (w latach [...]) pomagał bojownikom dostarczając odzież, żywność, leki, oferując im transport. Podczas [...] wojny [...] cudzoziemiec podał, że nie angażował się w żaden sposób w działania wojenne. W kraju pochodzenia nie był nigdy aresztowany ani skazany wyrokiem sądowym. Oświadczył, że został kilkukrotnie zatrzymany, po raz pierwszy w [...]r. wraz z kolegą. Obaj odzyskali wolność po zapłaceniu pieniędzy i ofiarowaniu karabinu przedstawicielom struktur siłowych. Kolejne zatrzymanie strony miało miejsce rok później, w [...]r. A. I. wspomniał ponadto, że jego brat, V. l. miał problemy ze strony funkcjonariuszy struktur siłowych, którzy dokonywali najść na dom, zatrzymali brata. Brat strony odzyskał wolność wkrótce po zapłaceniu tzw. wykupu. W [...]r. V. I. został skazany wyrokiem sądowym na karę pozbawienia wolność w wysokości 2 i pól roku (za czyn chuligański, pobicie 3 osób). W momencie wyjazdu zainteresowanego z kraju pochodzenia, jego brat przebywał w zakładzie karnym. Organ I instancji wskazał również, że z zeznań małżonki cudzoziemca M. I. wynika, że nie brała ona czynnego udziału w działaniach wojennych, nie należała do żadnej organizacji, nie była zatrzymana, poddana przemocy fizycznej, aresztowana ani skazana wyrokiem sądowym. Cudzoziemka doświadczyła jedynie przemocy psychicznej w związku z zaginięciem małżonka oraz problemami starszego syna A., który był nagabywany przez umundurowanych funkcjonariuszy. Szef Urzędu odniósł się także do sytuacji w kraju pochodzenia cudzoziemców, podając, że na całym terytorium [...] położenie osób narodowości [...] nie może być generalnie oceniane jako stwarzające zagrożenie dla ich życia, zdrowia lub innych najbardziej podstawowych praw człowieka. Organ rozpatrujący sprawę podkreślił, że poziom bezpieczeństwa ludności cywilnej uległ znaczącemu polepszeniu w porównaniu z okresem tzw. [...] wojny [...], w związku z zakończeniem działań zbrojnych (bombardowań lotniczych, ostrzałów artyleryjskich) co przyczyniło się do znacznego zmniejszenia się liczby zaginięć, porwań oraz zabójstw dokonywanych przez funkcjonariuszy struktur siłowych. Szef Urzędu podał, że czynnikiem mającym negatywny wpływ na jakość życia oraz poczucie bezpieczeństwa większości mieszkańców republiki, jest bardzo niski poziom materialny społeczeństwa [...], spowodowany strukturalnym bezrobociem, wynoszącym około 50% (najwyższym w całej [...]), niedoinwestowaniem, przeludnieniem, korupcją oraz klanowo-mafijnymi układami społeczno-ekonomicznymi. Powoduje to, że wielu [...] decyduje się na opuszczenie rodzinnej republiki w poszukiwaniu pracy i lepszych warunków do życia w innych częściach [...] albo zagranicą. Szef Urzędu uznał za niewiarygodne oświadczenia cudzoziemca w kwestii dotyczącej rzekomego przerwania kontaktów z małżonką oraz oświadczenia M. I. dotyczące problemów wnioskodawcy ze strony władz. Organ rozpatrujący sprawę wskazał, iż w jego opinii cudzoziemiec nie uprawdopodobnił, że przyczyną opuszczenia kraju pochodzenia i ubiegania się o status uchodźcy w RP jest uzasadniona obawa przed prześladowaniem z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, co jest niezbędną przesłanką do uznania wnioskującego za uchodźcę zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003r., o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2003r., nr 128, poz. 1176 z późn. zm.). Jak wskazał organ I instancji cudzoziemiec nie był członkiem żadnej organizacji, w której działalność postrzegana by była za opozycyjną wobec władz [...] bądź [...]. Nie brał bezpośredniego udziału w działaniach [...] wojny [...], chociaż wspierał bojowników żywnością, lekami, pomagał w transporcie rannych. W trakcie [...] konfliktu zbrojnego zainteresowany w żaden sposób nie angażował się w działania wojenne. Należy podkreślić, jak wskazał Szef Urzędu, że powyższa działalność nie spowodowała żadnych negatywnych konsekwencji dla strony. A. I. nie został nigdy o nic oskarżony, nie postawiono mu żadnych zarzutów, nie został wezwany na przesłuchanie. Podsumowując, w ocenie organu rozstrzygającego sprawę nie istnieje związek przyczynowo skutkowy pomiędzy wsparciem, jakiego cudzoziemiec udzielał walczącym podczas [...] wojny [...], a jego wyjazdem z kraju pochodzenia w [...] r. W tożsamy sposób organ I instancji zinterpretował fakt zatrzymania cudzoziemca w [...]r. i w [...]r. (podczas składania wniosku uchodźczego wnioskujący podał, że zatrzymania miały miejsce w latach [...] i [...], jednakże jest to niewielka rozbieżność, nie świadcząca o niewiarygodności zeznań strony w tym zakresie). Jest mało prawdopodobnym, w opinii Szefa Urzędu aby problemy sprzed około 4-5 lat stanowiły przyczynę wyjazdu z [...] w [...] r. Należy podkreślić, że podczas żadnego z zatrzymań A. I. nie został o nic oskarżony, nie postawiono mu żadnych zarzutów. Żadne z zatrzymań cudzoziemca w opinii Szefa Urzędu nie stanowi dowodu, aby A. I. był osobą prześladowaną przez władze. Szef Urzędu podkreślił, iż całokształt zgromadzonego materiału dowodowego oraz ocena okoliczności przedstawionych przez cudzoziemca pozwalają na wnioskowanie, iż obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia nie są uzasadnione, tym samym odmówił stronie nadania statusu uchodźcy na terytorium RP. Ponadto organ rozpatrujący sprawę uznał, iż cudzoziemcowi nie można udzielić ochrony uzupełniającej zgodnie z art. 15 ww. ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Powrót A. I. do [...] jak podał organ I instancji, nie zwiąże się z groźbą kary śmierci lub wykonania egzekucji, tortur, nieludzkiego lub poniżającego traktowania lub ukarania. Zdaniem Szefa Urzędu, ryzyko podjęcia przez władze lub inne podmioty działań krzywdzących wobec cudzoziemca jest znikome. Zdaniem Szefa Urzędu nie zachodzą również w stosunku do cudzoziemca przesłanki do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP zgodnie z art. 97 ust. 1 pkt 1 powołanej ww. ustawy. Do uzyskania prawa do pobytu tolerowanego, jak wskazał organ uprawnione są osoby, które wykażą, iż po powrocie do kraju pochodzenia stanęłyby wobec indywidualnych zagrożeń zawartych w Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r. (art. 2-7 Konwencji). Sytuacja panująca na terytorium [...] nie stanowi realnego zagrożenia dla któregokolwiek z ww. praw cudzoziemca, w opinii Szefa Urzędu nie stanowi podstawy do uznania, że A. I. po powrocie do kraju pochodzenia grozi poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla jego życia lub zdrowia. Organ rozpatrujący sprawę wskazał, że obecnie na całym terenie [...] nie toczy się konflikt zbrojny, w związku z czym ta przesłanka nie może mieć zastosowania wobec osób na stale zamieszkujących w [...]. W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z [...] października 2011r. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia treści art. 13 ust. 1 ww. ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP oraz naruszenia przepisów postępowania. Rada wskazała, iż przyznanie statusu uchodźcy w konkretnej indywidualnej sytuacji strony, wymaga wykazania przez niego, że istnieje realna obawa przed prześladowaniami z uwagi na wymienione w art. 13 ww. ustawy powody. Organ odwoławczy nadmienił, że w świetle stwierdzonych sprzeczności w zeznaniach wnioskodawcy i jego żony z uzasadnioną rezerwą odnosi się do przedstawionych w sprawie okoliczności i przyczyn poszukiwania ochrony międzynarodowej. W tym także wobec dodatkowo zgłoszonemu oświadczeniu R. A. potwierdzającym aktywny udział wnioskodawcy w wojnie w latach [...]. Zdaniem Rady stwierdzenie, że cudzoziemiec jest poszukiwany przez władze [...] jest niewiarygodne. Dalej w treści uzasadnienia decyzji organ podał, że w jego opinii w istocie cudzoziemiec wraz z rodziną poszukiwał najkorzystniejszych warunków bytowych dla osiedlenia się w innym kraju europejskim z przyczyn ekonomicznych lub osobistych, a nie z powodu obaw przed prześladowaniem. Świadczy o tym wystąpienie o nadanie statusu uchodźcy w [...] i sprowadzenie żony wraz z dziećmi do Polski. Zdaniem Rady nie zachodzą także, w sytuacji cudzoziemca warunki do udzielenia mu ochrony uzupełniającej na mocy art. 15 wspomnianej ustawy. Cudzoziemiec, jak podał organ odwoławczy nie wykazał, że orzeczono wobec niego karę śmierci lub groziło mu wykonanie egzekucji, nie powołał się na realnie grożące mu tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie lub karanie. Nigdy, co podkreśliła Rada cudzoziemiec nie był ścigany ani poszukiwany przez podmioty sprawujące władzę w kraju pochodzenia. Skarżący, jak wskazała Rada nie wykazał, iż istnieje obiektywna uzasadniona obawa przed prześladowaniem w kraju pochodzenia, co uprawniałoby go do ubiegania się o zgodę na pobyt tolerowany w świetle unormowań art. 97 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy. Decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] października 2011r., stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której cudzoziemiec domaga się uchylenia decyzji obu instancji. Cudzoziemiec zarzucił zaskarżonej decyzji: - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 13, art. 15 i art. 97 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, poprzez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, - istotne naruszenie przepisów postępowania poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie, a wynikających z art. 7 i art. 77 kpa. Autor skargi podkreślił, iż po powrocie do kraju pochodzenia obawia się o życie swoje i swojego syna A. Jak podkreślił skarżący, w jego kraju wszelka pomoc bojownikom [...], nawet w postaci odzieży, żywności czy lekarstw jest uważana za działalność terrorystyczną. Wskazał, że był trzykrotnie zatrzymany przez miejscowe służby, po powrocie obawia się zatrzymania z uwagi na incydent zestawienia obrazów [...] na bazarze w G. Niedopuszczalne jest, w opinii cudzoziemca zestawienie zeznań jego i małżonki, gdyż w obawie o życie skarżącego nie mogła ona posiadać wszelkich informacji o prześladowaniach męża. Wnoszący skargę wskazał również na pogorszenie się sytuacji na terytorium [...], którą określa się mianem "wojny domowej". W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, Rada do Spraw Uchodźców podtrzymała swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Sąd dokonując kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniami w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 lit. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 119, poz. 515 ze zm.). Uregulowanie to zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba – jak wskazane zostało w Podręczniku "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) – muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. Analizując pod tym kątem całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Sąd stwierdza, że ustalenia faktyczne dokonane w sprawie są prawidłowe i uzasadniają wydanie zaskarżonych decyzji. Na materiał dowodowy w sprawie składają się przede wszystkim oświadczenia skarżącego zawarte we wniosku statusowym oraz zeznania złożone przez niego i jego żonę. Uzupełnieniem tych wypowiedzi są materiały dotyczące kraju pochodzenia oraz sytuacji w [...] przedstawione w uzasadnieniu decyzji organu I instancji i przyjęte do rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego. Odnosząc się do oświadczeń skarżącego złożonych w trakcie procedury uchodźczej stwierdzić należy, że nie wykazał on faktów czy okoliczności, które mogły uzasadniać jego obawę przed indywidualnym prześladowaniem, co zasadnie doprowadziło organy obu instancji do wniosku, iż skarżący nie spełnia przesłanek warunkujących nadanie mu statusu uchodźcy. Zauważyć bowiem należy, że skarżący we wniosku statusowym nie zadeklarował członkowstwa w żadnej z partii politycznych, organizacji religijnych, etnicznych lub społecznych. Oświadczył też, że nie brał udziału w działaniach wojennych, jednak był kilkakrotnie zatrzymany i bity, a wolność uzyskał po zapłaceniu pieniędzy i ofiarowaniu karabinu przedstawicielom struktur siłowych. Podczas przesłuchania w dniu [...] czerwca 2011r. skarżący zeznał natomiast, że nie angażował się bezpośrednio w działania [...] i [...] wojny [...], jedynie podczas [...] wojny wspierał żywnością, odzieżą, lekami, oferował transport bojownikom walczących w obrębie G. Wskazał też, że miał problemy z uwagi na tożsamość nazwiska z generałem walczącym przeciwko [...]. Cudzoziemiec powołał się też na incydent na bazarze w G., gdy zestawił dwa portrety [...]. Wspomniał też, o problemach ze strony funkcjonariuszy struktur siłowych, którzy dokonywali najść na dom brata V. i go zatrzymali. W ocenie Sądu słusznie organ rozpoznający sprawę uznał za nieudowodnione i budzące wątpliwości oświadczenia cudzoziemca dotyczące nie utrzymywania kontaktu z małżonką, M. I. w okresie od lutego do października [...]r. Cudzoziemka wskazała, że jej mąż rzekomo zaginął po zatrzymaniu w lutym [...]r. (sam cudzoziemiec zaś zeznał, że jego ostatnie zatrzymanie miało miejsce w [...]r., zaś w połowie [...]r. funkcjonariusze przyjechali do jego domu, ale odstąpili od zamiaru zatrzymania wnioskodawcy po otrzymaniu pieniędzy). Małżonka skarżącego dodała ponadto, że zaginionego poszukiwali jego krewni, podczas gdy sam zainteresowany stwierdził, że istotnie nie utrzymywał kontaktu z żoną w okresie od lutego do października [...]r., gdyż ukrywał się wówczas u kolegów. Jednak w innym momencie przesłuchania statusowego cudzoziemiec wskazał, że wiedział o wyjeździe do Polski swojej małżonki wraz z dziećmi (M. I. oświadczyła, że w momencie wyjazdu do Polski nie miała z mężem żadnego kontaktu), natomiast po jego wyjeździe do [...] żona pierwsza się z nim skontaktowała i poinformowała o chorobie córki S. Ponadto, pomimo oświadczeń Cudzoziemca dotyczących rzekomego ukrywania się, I. wskazał jednocześnie, że pracował jako taksówkarz w G. Uzasadnieniem dla tych sprzeczności w opinii skarżącego, jest fakt, że małżonka nie posiadała informacji o miejscu pobytu męża. W opinii Sądu taki argument jest mało wiarygodny, z akt sprawy wynika, że małżonkowie mieli zapewniony kontakt, skarżący wiedział o problemach syna A., córki S., pobycie męża w [...]. Zatem sprzeczne zeznania małżonków powodują zakwestionować wiarygodność składanych przez nich informacji. Wskazać należy, że całokształt materiału dowodowego doprowadza do konstatacji, iż skarżący nie jest osobą pozostającą bezpośrednio i indywidualnie w zainteresowaniu [...] służb bezpieczeństwa lub bojowników [...]. Świadczy o tym fakt, iż skarżący nie brał nigdy żadnego udziału w działaniach wojennych, a jedynie [...] temu dostarczał bojownikom pożywienie, leki, odzież oraz służył transportem. Skarżący nie należał do żadnej partii bądź też organizacji, w której działalność jego osoby mogłaby być postrzegana za opozycyjną wobec władz kraju. Powyższe okoliczności, świadczą o tym, że zatrzymanie skarżącego było jedynie skutkiem trwającego konfliktu [...], podczas którego stał się on ofiarą niestabilnej sytuacji w [...] i związanego z tym bezprawia. On sam upatruje źródła tych problemów w zbieżności nazwisk jego i generała walczącego przeciwko [...]. Zaś incydent na bazarze w G., gdy zestawił dwa portrety [...] został zauważony przez (prawdopodobnie) funkcjonariuszy federalnych struktur siłowych, z którymi wywiązała się bójka, czyn ten jednak nie wyczerpywał znamion "prześladowania" z przyczyn w rozumieniu przepisów stosowanych w sprawie, w tym Konwencji Genewskiej, w szczególności gdy skarżącemu udało się uciec z miejsca zdarzenia. Fakt przebywania w więzieniu brata skarżącego V. skazanego na karę pozbawienia wolności w wysokości dwa i pół roku za pobicie 3 osób, nie wpływa na ocenę sytuacji skarżącego i jego rodziny w świetle postępowania statusowego. Ponadto podkreślić należy, że wskazane przez skarżącego zdarzenia – pomoc bojownikom [...] w latach [...] i zatrzymanie z [...] r. i [...]r. – miały miejsce na długo przed opuszczeniem przez skarżącego i jego rodzinę kraju pochodzenia. Brak jest zatem związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy tymi zdarzeniami, a wyjazdem skarżącego z kraju pochodzenia, co nastąpiło w kwietniu [...]r.. Trudno też uznać żeby uzasadniona obawa skarżącego przed prześladowaniem mogła być związana z problemami starszego syna A., który według zeznań jego matki był w maju [...]r.. zaczepiony przez funkcjonariuszy, którzy według jej relacji pytali o ojca i przestrzegali by nie pomagać bojownikom [...]. Gdyby rzeczywiście skarżący stanowił zagrożenie dla władz [...], to nie zostałby wypuszczony po zapłacenia okupu i ofiarowaniu karabinu, by następnie być ponownie poszukiwanym przez władze kraju. Powyższe okoliczności w pełni uzasadniają, w ocenie Sądu, stanowisko orzekających w sprawie organów, iż skarżący nie spełnia warunków określonych w art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie wobec czego nie można go uznać za uchodźcę w rozumieniu Konwencji Genewskiej, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy. Powodem wyjazdu z kraju pochodzenia nie była bowiem uzasadniona obawa przed prześladowaniem, lecz chęć poprawienia sobie i rodziny warunków bytowych poprzez zamieszkanie na terytorium [...] lub Polski. Podkreślić jednak należy, że nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia, ani stan postrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia, lecz z uwagi na istnienie uzasadnionej obawy prześladowania osoby ubiegającej się o nadanie statusu uchodźcy (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 1998 r., sygn. akt V SA 1765/97). W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego - i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Organy prawidłowo uznały, iż w stosunku do skarżącego nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, iż brak jest podstaw do przyjęcia, iż skarżący ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażony na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie. Trafnie w tym zakresie stwierdzono w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji, że jeżeli skarżący uzna, że warunki życia w [...] mu nie odpowiadają może podjąć próbę osiedlenia się w innej, bezpieczniejszej części [...]. Odnosząc się do przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany wskazać należy, iż zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę oraz udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1a, cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie: - mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r.; - naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., (Dz. U. z 1991 r. nr 120, poz. 526 oraz z 2000r. nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Mając na względzie ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego organ prawidłowo przyjął, iż skarżący nie uwiarygodnił, że ze względu na swoje działania byłby w konsekwencji wydalenia do [...] narażony na ww. naruszenia praw człowieka. Niestabilna sytuacja w kraju pochodzenia skarżącego nie jest natomiast równoznaczna z realnym zagrożeniem naruszenia tych praw. Nawet z okoliczności podanych przez skarżącego nie wynika aby istniało niebezpieczeństwo, że zostanie poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub będzie zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego lub będzie ukarany bez podstawy prawnej. Wobec tego zaś, że zarówno skarżący jak i jego małżonka oraz ich małoletnie dzieci przebywają razem nie istnieje w ich przypadku niebezpieczeństwo naruszenia prawa do życia rodzinnego. Podsumowując wskazać należy, że zarzuty naruszenia prawa materialnego podniesione w skardze nie znajdują uzasadnienia. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naruszenia powołanych w skardze przepisów k.p.a., uznając, że sprawa została rozpatrzona z dużą wnikliwością, materiał został zebrany i przeanalizowany bardzo starannie i skonfrontowany był z rzetelną i pogłębioną wiedzą o sytuacji w kraju pochodzenia skarżącego. Wydane w sprawie decyzje nie opierają się jedynie na informacjach podanych przez skarżącego we wniosku o udzielenie ochrony. Skarżący został bowiem w trakcie prowadzonego postępowania przesłuchany w języku [...]. W trakcie tych przesłuchań dokonano ustaleń niezbędnych w postępowaniu o nadanie statusu uchodźcy. Przedstawione w trakcie wywiadu okoliczności, istotne z punktu widzenia prawidłowości wydawanego rozstrzygnięcia, zostały skonfrontowane następnie z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Organ zwrócił jedynie uwagę na sprzeczności występujące w zeznaniach skarżącego i jego małżonki. Dokonano też zdaniem Sądu szczegółowej oceny sytuacji w kraju pochodzenia i oceny tej nie zmienia wskazanie przez skarżącego na inne raporty organizacji międzynarodowych. W ocenie Sądu, decyzje w niniejszej sprawie wydane zatem zostały na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekających w sprawie organów. Ocena ta została następnie prawidłowo przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji. Czyni to nietrafnymi zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania poprzez niedopełnienie obowiązku powinności dokładnego ustalenia stanu faktycznego, i wyczerpującego zebrania dowodów. Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. i § 18 ust.1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz.1348 ze zm).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło