V SA/Wa 260/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, , Protokolant sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz M. D. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. D. [...]marca 2008 r. złożył w W. Oddziale Regionalnym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Do wniosku załączył oświadczenie o posiadanych/zadeklarowanych do przejęcia działkach ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz akt notarialny: [...] z [...] lutego 2008 r. (umowa sprzedaży nieruchomości, dla których Sąd Rejonowy w N. prowadzi księgi wieczyste: [...] – pod warunkiem, że Agencja Nieruchomości Rolnych nie wykona prawa pierwokupu). Skarżący [...] czerwca 2008 r. złożył korektę wniosku, a [...] lipca 2009 r. złożył: akt notarialny z [...] kwietnia 2008 r. Rep. [...] (umowa przeniesienia własności działki nr [...] i objętej księgą wieczystą [...]), akt notarialny z [...] kwietnia 2008 r. Rep. A [...] (umowa przeniesienia własności wskazanych w niniejszym akcie notarialnym działek objętych księgami wieczystym [...]), akt notarialny z [...] października 2007 r. Rep. A [...] (umowa przedwstępna sprzedaży działek z nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta [...], w której w § 7 wskazano, iż wydanie w posiadanie przedmiotu umowy kupującemu już nastąpiło), akt notarialny z [...] grudnia 2007 r. Rep. 14158/2007 (umowa przedwstępna sprzedaży działek w nim wskazanych, z zapisem w § 7 o wydaniu kupującemu przedmiotu umowy), akt notarialny z 18 grudnia 2007 r. Rep. A [...] (zmiana umowy przedwstępnej zawartej [...] października 2007r.) oraz zaświadczenie z KRUS o okresach podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników jako rolnik. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w P. decyzją z [...] sierpnia 2008 r., wydaną na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 2 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007, Nr 64, poz. 427 ze zm.) oraz § 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 200, poz. 1443 ze zm.; zwanego dalej: rozporządzeniem), odmówił Skarżącemu przyznania pomocy finansowej z tytułu działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w P. wskazał, iż bezpośrednią przyczyną odmowy jest fakt, iż M. D. w momencie składania wniosku nie był właścicielem gospodarstwa rolnego. Organ stwierdził, że pozostawanie właścicielem gospodarstwa jest warunkiem koniecznym by ubiegać się o przyznanie pomocy na podstawie § 26a rozporządzenia. Zdaniem organu umowa sprzedaży nieruchomości pod warunkiem może mieć jedynie charakter zobowiązujący i nie powoduje przeniesienia prawa własności nieruchomości na nabywcę, może mieć charakter jedynie zobowiązujący. Po rozpatrzeniu odwołania M. D. Prezes ARiMR decyzją z [...] stycznia 2009 r., nr [...] uchylił – na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Prezes ARiMR wskazał, iż zgodnie z treścią § 26a ust. 2 rozporządzenia przepis ten ma zastosowanie do osób, które w momencie wnioskowania nabyły już gospodarstwo rolne. Tymczasem wnioskodawca nabył własność nieruchomości stanowiących prowadzone przez niego gospodarstwo rolne dopiero [...] kwietnia 2008 r., aktem notarialnym Nr Rep. [...] z tej daty, a więc już po złożeniu wniosku o przyznanie pomocy finansowej. Prezes uznał, iż w tej sytuacji organ pierwszej instancji powinien od razu stwierdzić, że w chwili składania wniosku strona nie była objęta zakresem stosowania § 26a ust. 2 rozporządzenia i postąpić stosownie do treści ust. 4 tegoż paragrafu tzn. poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek uważa się za niezłożony. Od powyższej decyzji M. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie § 26a zamiast § 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. do złożonego w [...] marca 2008 r. wniosku., a nadto naruszenie przepisów postępowania administracyjnego: art. 105 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez przyjęcie przez organ odwoławczy, że postępowanie w niniejszej sprawie było przeprowadzone w pierwszej instancji jako bezprzedmiotowe oraz naruszenie art. 10 k.p.a. w zw. z art. 32 k.p.a. poprzez niedoręczenie pełnomocnikowi skarżącego decyzji organu II instancji. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zastosowanie przez organy administracji wobec skarżącego § 26 a rozporządzenia jest pozbawione jakiejkolwiek logiki, organy powinny zastosować § 2 rozporządzenia, w ust. 1 pkt. 1 lit. a tego paragrafu wskazano bowiem, że pomoc finansowa w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem, zwana dalej "pomocą", jest przyznawana osobie fizycznej, która do dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy nie prowadziła działalności rolniczej i po raz pierwszy rozpocznie prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu art. 55³ Kodeksu cywilnego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 sierpnia 2009 r. sygn. akt V SA/Wa 520/09 oddalił skargę. Skarżący od powyższego wyroku wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 7 grudnia 2010 r. sygn. akt II GSK 1015/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że § 26a ust. 2 rozporządzenia – w brzmieniu obowiązującym w dacie zgłoszenia przez skarżącego wniosku ([...] marca 2008 r.) – stanowił, że w 2008 r., w okresie do dnia 30 czerwca, o przyznanie pomocy mogą się ubiegać również inne niż określone w ust. 1 osoby fizyczne (tzn. inne niż te, które nabyły gospodarstwo zgodnie z warunkami określonymi w § 7 ust. 1), które nabyły gospodarstwo, nawet jeżeli nabycie to nastąpiło przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, oraz rozpoczęły prowadzenie działalności rolniczej nie wcześniej niż w okresie 14 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy, jeżeli są spełnione pozostałe warunki jej przyznania, z tym że do tych osób stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące przyznawania pomocy osobom fizycznym, o których mowa w § 7 ust. 1. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia – pomoc finansowa w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem jest przyznawana osobie fizycznej, która, z zastrzeżeniem § 7, do dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy nie prowadziła działalności rolniczej i po raz pierwszy rozpocznie prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu art. 553 Kodeksu cywilnego, zwanym dalej "gospodarstwem", jeżeli w wymaganym okresie spełni dodatkowe, przewidziane w tym przepisie, warunki. Prawodawca w § 2 ust. 2 rozporządzenia zdefiniował przy tym "prowadzenie działalności rolniczej", stanowiąc, że uznaje się, że osoba fizyczna prowadziła działalność rolniczą, m.in. jeżeli – zgodnie z pkt 1 – była właścicielem lub posiadaczem nieruchomości rolnej o powierzchni użytków rolnych co najmniej 1 ha. Naczelny Sąd Administracyjny z przytoczonych przepisów wywiódł, że zasadą jest przyznawanie pomocy w ramach "Ułatwianie startu młodym rolnikom" tylko osobom fizycznym do dnia złożenia wniosku nieprowadzącym działalności rolniczej tzn. niebędącym właścicielami lub posiadaczem nieruchomości rolnej o prawem określonej powierzchni. Wyjątek od tej zasady prawodawca wprowadza w § 7 oraz § 25 i 26a rozporządzenia – zawierających analogiczne uregulowania. W ww. § 7 ust. 1 dopuszcza się przyznanie pomocy osobie fizycznej, która przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy rozpoczęła prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym nabytym: 1) w drodze spadku lub 2) w drodze darowizny przed ukończeniem 18 roku życia, lub 3) w drodze darowizny po ukończeniu 18 roku życia w trakcie nauki – w systemie i pod warunkiem szczegółowo tym przepisem określonych. Wyjątek – dopuszczający przyznanie pomocy osobie, która przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy rozpoczęła w gospodarstwie rolnym prowadzenie działalności rolniczej (w rozumieniu rozporządzenia) – wiąże się więc ze sposobem nabycia gospodarstwa (w drodze spadku lub darowizny) oraz wiekiem obdarowanego i faktem pobierania przez niego nauki. Zgodnie zaś z § 26a ust. 1 rozporządzenia w 2008 r., w okresie do dnia 30 czerwca, o przyznanie pomocy mogą ubiegać się osoby fizyczne, które nabyły gospodarstwo zgodnie z warunkami określonymi w § 7 ust. 1, nawet jeżeli nabycie to nastąpiło przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, oraz rozpoczęły prowadzenie działalności rolniczej nie wcześniej niż w okresie 14 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy, z tym że pomoc przyznaje się, jeżeli są spełnione pozostałe warunki jej przyznania. Określone tym przepisem odstępstwo od zasady przyznawania pomocy, wyrażonej w § 2 rozporządzenia, dotyczy zatem płatności za 2008 r. i wniosków składanych w tym przedmiocie w określonym czasie oraz odnosi się – wobec odesłania do treści § 7 ust. 1 – do nabycia gospodarstwa w drodze spadku i darowizny, z tą różnicą w stosunku do regulacji ww. § 7 ust. 1, że nabycie to mogło mieć miejsce przez wejściem w życie omawianych przepisów. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że skoro z treści § 26a ust. 2 rozporządzenia wynika, że reguluje on możliwość przyznawania osobom innym niż określone w ust. 1, a zatem innym osobom niż osoby objęte regulacją § 7 ust. 1, to znaczy, że w tym przypadku wyjątek – obejmujący składane w określonym czasie wnioski o płatności za 2008 r. – nie ogranicza się do nabycia gospodarstwa w określonej formie (jak ma to miejsce w § 26a ust. 1). Ponadto Sąd II instancji podkreślił, że prawodawca w § 26a ust. 2 używając pojęcia "prowadzenia działalności rolniczej" nie wskazał na rozumienie tego sformułowania w sposób odmienny od zdefiniowanego w § 2 ust. 2. Nie ma zatem żadnych podstaw prawnych ku temu, by zakładać, że "nabycie" gospodarstwa, jako przesłanka przyznana pomocy na podstawie § 26a ust. 2 rozporządzenia oznacza wymóg bycia właścicielem a nie tylko posiadaczem gospodarstwa. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że w Biuletynie Informacyjnym, wydawanym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz ARiMR – prezentując działanie "Ułatwianie startu młodym rolnikom w ramach PROW na lata 2007 – 2013" wyjaśniono, że zgodnie ze znowelizowanym rozporządzeniem w naborze w 2008 r. do dnia 30 czerwca wnioski będą mogły składać jedynie te osoby, które już nabyły gospodarstwo rolne (w tym również w drodze zakupu lub dzierżawy). Powyższe popiera stanowisko, że dla potrzeb rozpoznawanej sprawy "nabycie" gospodarstwa nie oznacza jedynie nabycia jego własności (v. Biuletyn Informacyjny nr 3/2008, str. 16). W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny zarzut błędnej wykładni § 26a ust. 2 rozporządzenia uznał za trafny. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił natomiast zarzutów skargi kasacyjnej, że błędna ww. przepisu polega na wadliwym założeniu, że o nabyciu gospodarstwa decyduje jedynie data nabycia własności gruntów z pominięciem art. 553 i 461 k.c. Istotnie przepis 553 określa pojęcie gospodarstwa rolnego w sensie przedmiotowym i gospodarstwo rolne jest ujmowane jako pewna zorganizowana całość gospodarcza. Jednak NSA podziela pogląd, że o istnieniu gospodarstwa rolnego decydują grunty rolne, o jakich mówi 461 k.c. Pozostałe składniki gospodarstwa rolnego, wymienione w 553 k.c., nie są składnikami koniecznymi i ich brak nie odbiera gruntom rolnym przymiotu gospodarstwa rolnego, jeżeli tylko same grunty stanowią, lub mogą stanowić, zorganizowaną całość gospodarczą. Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Dla oceny zasadności skargi wniesionej przez M. D. zasadnicze znaczenie ma fakt, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygania przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 grudnia 2010 r. sygn. akt II GSK 1015/09. Sąd ten uznał zasadność skargi kasacyjnej od wcześniejszego wyroku tutejszego Sądu, uchylając zaskarżone orzeczenie i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Zgodnie z art. 190 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) – Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przeprowadzona przez Sąd, z zastrzeżeniem uwag i wytycznych zawartych w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego ponowna analiza zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że skarga jest zasadna i w związku z tym zaskarżoną decyzję należało uchylić. Przepis § 26a ust. 2 rozporządzenia – w brzmieniu obowiązującym w dacie zgłoszenia przez skarżącego wniosku ([...] marca 2008 r.) – stanowił, że w 2008 r., w okresie do dnia 30 czerwca, o przyznanie pomocy mogą się ubiegać również inne niż określone w ust. 1 osoby fizyczne (tzn. inne niż te, które nabyły gospodarstwo zgodnie z warunkami określonymi w § 7 ust. 1), które nabyły gospodarstwo, nawet jeżeli nabycie to nastąpiło przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, oraz rozpoczęły prowadzenie działalności rolniczej nie wcześniej niż w okresie 14 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy, jeżeli są spełnione pozostałe warunki jej przyznania, z tym że do tych osób stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące przyznawania pomocy osobom fizycznym, o których mowa w § 7 ust. 1. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia – pomoc finansowa w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem jest przyznawana osobie fizycznej, która, z zastrzeżeniem § 7, do dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy nie prowadziła działalności rolniczej i po raz pierwszy rozpocznie prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w rozumieniu art. 553 Kodeksu cywilnego, zwanym dalej "gospodarstwem", jeżeli w wymaganym okresie spełni dodatkowe, przewidziane w tym przepisie, warunki. Prawodawca w § 2 ust. 2 rozporządzenia zdefiniował przy tym "prowadzenie działalności rolniczej", stanowiąc, że uznaje się, że osoba fizyczna prowadziła działalność rolniczą, m.in. jeżeli – zgodnie z pkt 1 – była właścicielem lub posiadaczem nieruchomości rolnej o powierzchni użytków rolnych co najmniej 1 ha. Z przytoczonych przepisów wynika, że zasadą jest przyznawanie pomocy w ramach "Ułatwianie startu młodym rolnikom" tylko osobom fizycznym do dnia złożenia wniosku nieprowadzącym działalności rolniczej tzn. niebędącym właścicielami lub posiadaczem nieruchomości rolnej o prawem określonej powierzchni. Wyjątek od tej zasady prawodawca wprowadza w § 7 oraz § 25 i 26a rozporządzenia – zawierających analogiczne uregulowania. W ww. § 7 ust. 1 dopuszcza się przyznanie pomocy osobie fizycznej, która przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy rozpoczęła prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym nabytym: 1) w drodze spadku lub 2) w drodze darowizny przed ukończeniem 18 roku życia, lub 3) w drodze darowizny po ukończeniu 18 roku życia w trakcie nauki – w systemie i pod warunkiem szczegółowo tym przepisem określonych. Wyjątek – dopuszczający przyznanie pomocy osobie, która przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy rozpoczęła w gospodarstwie rolnym prowadzenie działalności rolniczej (w rozumieniu rozporządzenia) – wiąże się więc ze sposobem nabycia gospodarstwa (w drodze spadku lub darowizny) oraz wiekiem obdarowanego i faktem pobierania przez niego nauki. Zgodnie zaś z § 26a ust. 1 rozporządzenia w 2008 r., w okresie do dnia 30 czerwca, o przyznanie pomocy mogą ubiegać się osoby fizyczne, które nabyły gospodarstwo zgodnie z warunkami określonymi w § 7 ust. 1, nawet jeżeli nabycie to nastąpiło przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, oraz rozpoczęły prowadzenie działalności rolniczej nie wcześniej niż w okresie 14 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy, z tym że pomoc przyznaje się, jeżeli są spełnione pozostałe warunki jej przyznania. Określone tym przepisem odstępstwo od zasady przyznawania pomocy, wyrażonej w § 2 rozporządzenia, dotyczy zatem płatności za 2008 r. i wniosków składanych w tym przedmiocie w określonym czasie oraz odnosi się – wobec odesłania do treści § 7 ust. 1 – do nabycia gospodarstwa w drodze spadku i darowizny, z tą różnicą w stosunku do regulacji ww. § 7 ust. 1, że nabycie to mogło mieć miejsce przez wejściem w życie omawianych przepisów. Skoro więc z treści § 26a ust. 2 rozporządzenia wynika, że reguluje on możliwość przyznawania osobom innym niż określone w ust. 1, a zatem innym osobom niż osoby objęte regulacją § 7 ust. 1, to znaczy, że w tym przypadku wyjątek – obejmujący składane w określonym czasie wnioski o płatności za 2008 r. – nie ogranicza się do nabycia gospodarstwa w określonej formie (jak ma to miejsce w § 26a ust. 1). Ponadto prawodawca w § 26a ust. 2 używając pojęcia "prowadzenia działalności rolniczej" nie wskazał na rozumienie tego sformułowania w sposób odmienny od zdefiniowanego w § 2 ust. 2. Nie ma zatem żadnych podstaw prawnych ku temu, by zakładać, że "nabycie" gospodarstwa, jako przesłanka przyznana pomocy na podstawie § 26a ust. 2 rozporządzenia oznacza wymóg bycia właścicielem a nie tylko posiadaczem gospodarstwa. Dodatkowo wskazać należy, co podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w swym wyroku, że w Biuletynie Informacyjnym, wydawanym przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz ARiMR – prezentując działanie "Ułatwianie startu młodym rolnikom w ramach PROW na lata 2007 – 2013" wyjaśniono, że zgodnie ze znowelizowanym rozporządzeniem w naborze w 2008 r. do 30 czerwca wnioski będą mogły składać jedynie te osoby, które już nabyły gospodarstwo rolne (w tym również w drodze zakupu lub dzierżawy). Popiera to stanowisko, że dla potrzeb rozpoznawanej sprawy "nabycie" gospodarstwa nie oznacza jedynie nabycia jego własności (v. Biuletyn Informacyjny nr 3/2008, str. 16). Reasumując Sąd za trafne uznał zarzuty skargi dotyczące błędnej wykładni § 26a ust. 2 rozporządzenia i z tego też powodu orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Prezesa ARiMR winien ponownie rozpoznać odwołanie skarżącego i wydać decyzję, w której zostanie uwzględniona wyżej przytoczona wykładnia przepisów dotyczących przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Sąd odnosząc się do zarzucanego w skardze naruszenia przepisów postępowania, co do doręczenia zaskarżonej decyzji stronie – zamiast ustanowionemu pełnomocnikowi, stwierdza, że było to działanie oczywiście wadliwe, ze względu na treść art. 40 § 2 k.p.a. Jednakże wadliwość działania organu administracji nie wpłynęła na wynik sprawy, ani możność obrony praw strony – skarga do sądu została bowiem wniesiona w terminie, przez pełnomocnika, a z jej treści wynika, iż również pełnomocnik zapoznał się z treścią decyzji. Decyzja podlega – jak wyżej wskazano – z uwagi na błędną interpretacją przepisów prawa materialnego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) Sąd orzekł o kosztach postępowania sądowego, jak w pkt 2 sentencji wyroku.