V SA/Wa 2656/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-14
Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Ewa Wrzesińska-Jóźków, Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie odwołania po terminie, bez wyraźnego wniosku o przywrócenie terminu, może być interpretowane przez organ jako taki wniosek, zwłaszcza gdy strona podnosi, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy (np. z powodu choroby)?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie ma obowiązku interpretowania pisma strony jako wniosku o przywrócenie terminu, jeśli taki wniosek nie został wyraźnie sformułowany. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a., przywrócenie terminu następuje na wyraźną prośbę zainteresowanego, który musi uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Sam fakt złożenia pisma po terminie nie może być podstawą do domniemania wniosku o przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Dyrektor ARiMR wydał decyzję ustalającą kwotę nienależnie pobranych płatności. Skarżący wniósł odwołanie, które zostało uznane przez Prezesa ARiMR za wniesione z uchybieniem terminu, ponieważ przesyłka z odwołaniem została nadana po terminie. Skarżący w skardze do WSA podniósł, że przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie został pouczony o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, co uważał za oczywiste w przypadku choroby.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi S. Ż. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR (dalej: "Dyrektor Oddziału" lub "organ I instancji") wydał w dniu [...] czerwca 2016 r. decyzję nr [...], którą ustalił S. Ż. (dalej: "Skarżący") kwotę nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom.
Skarżący wniósł odwołanie od tej decyzji do Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARIMR" lub "organ odwoławczy"), który postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] stwierdził uchybienie przez Skarżącego terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji organu I instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygniecie Prezes ARiMR podkreślił, że warunkiem skuteczności czynności procesowej, jaką jest wniesienie odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Bezskuteczny upływ terminu do wniesienia odwołania prowadzi do ostateczności decyzji wydanej przez organ I instancji, zatem organ odwoławczy obowiązany jest zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w terminie przewidzianym przepisami prawa. Decyzja Dyrektora Oddziału z dnia [...] czerwca 2016 r. została doręczona Skarżącemu w dniu[...] czerwca 2016 r. w trybie określonym w art. 42 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej: "k.p.a.". Skarżący potwierdził odbiór przesyłki własnoręcznym podpisem. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął zatem swój bieg [...] czerwca 2016 r., a ostatni jego dzień przypadał na [...] czerwca 2016 r. Skarżący tymczasem nadal przesyłkę zawierającą odwołanie w placówce pocztowej dopiero w dniu [...] czerwca 2016 r.
Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie Prezesa ARiMR Skarżący podniósł, iż w terminie otwartym do wniesienia odwołania przebywał na zwolnieniu lekarskim, co skutkowało niedochowaniem terminu. W treści odwołania nie wspomniał o tej okoliczności, gdyż nie uważał jej za istotną dla dalszego rozstrzygniecie sprawy. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W piśmie procesowym z dnia [...] października 2016 r. Skarżący stwierdził, że było dla niego oczywiste, iż skoro wnosi pismo po terminie, lecz bez swojej winy, to termin ulega dla niego przedłużeniu. Nie jest bowiem możliwe, aby w przypadku choroby móc zebrać myśli i sformułować skargę. Podniósł, iż nie został pouczony o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w przypadku jego uchybienia, a dowiedział się o tym dopiero jak otrzymał zaskarżone postanowienie. Zdaniem Skarżącego organ odwoławczy powinien wyjaśnić mu tę kwestię w sposób nie budzący wątpliwości, bowiem rozpoznawana sprawa administracyjna jest jego pierwszą, w której odmówiono uwzględnienie jego prawa. Zaznaczył, że z zawodu jest rolnikiem i nie są mu znane procedury prawne, a zwolnienie lekarskie może przedłożyć w Sądzie jako dowód w sprawie. Skarżący uważa również, że nie może ponosić negatywnych konsekwencji braku należytego poinformowanie go o skutkach niezachowania terminu i środkach służących do naprawienia tego błędu.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie jest zasadna.
Na wstępie wskazać należy, że Sąd uznaje stan faktyczny ustalony przez organ za prawidłowy i czyni go przedmiotem własnych ustaleń.
Istotę sporu w przedmiotowej sprawie stanowi rozstrzygnięcie, czy zaistniała przesłanka do uznania, iż odwołanie od decyzji z dnia [...] czerwca 2016r. r. wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zostało złożone z uchybieniem terminu. Skarżący nie kwestionuje przy tym samego faktu wniesienia odwołania z naruszeniem terminu, lecz wskazuje, że z treści tego odwołania organ powinien wywieść, że Skarżący wnosi o przywrócenie terminu do jego złożenia.
W związku z powyższym wskazać należy, że wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, z odwołania od decyzji z dnia [...] czerwca 2016r. nie sposób wnioskować, że Skarżący poza odwołaniem wnosi również o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Żaden fragment odwołania – nawet pośrednio – nie wskazuje na to, że Skarżący ubiega się również o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Za zupełnie pozbawione podstaw należy też uznać stanowisko Skarżącego jakoby z samego faktu, iż złożył on odwołanie należało wnioskować, że wnosi również o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Uznanie takiego stanowiska za trafne kwestionowałoby sens art. 58 § 1 k.p.a., z którego wynika, że przywrócenie terminu następuje na wyraźną prośbę zainteresowanego, który powinien uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Analogiczny pogląd utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych, np. w wyroku NSA z dnia 3 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 268/07 (LEX nr 401669) wskazano, że ewentualne przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej może nastąpić jedynie na wyraźną prośbę zainteresowanego. Sam fakt dokonania określonej czynności po terminie nie może być podstawą do domniemania, że osoba zainteresowana składa wniosek o przywrócenie terminu. W wyroku tym wskazano ponadto, że nie można podzielić poglądu, zgodnie z którym organ administracji w drodze interpretacji treści oświadczenia strony winien mieć na uwadze cel wynikający z treści tego oświadczenia. Nawet gdyby przyjąć, że celem strony było przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wniosek taki powinien wynikać wprost z pisma (podania lub odwołania), a nie być ustalany przez organ w procesie interpretacji celu wynikającego z oświadczenia zawartego we wniosku.
Podsumowując tę część rozważań wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie w odwołaniu nie wskazano w jakikolwiek sposób, że Skarżący wnosi również o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
W tej sytuacji na podstawie art. 134 k.p.a. organ odwoławczy zobowiązany był do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Wbrew zarzutom skargi Skarżący był należycie pouczony w decyzji organu I instancji o terminie złożenia odwołania w myśl art. 107 § 1 k.p.a. Nieuprawnione jest oczekiwanie Skarżącego aby w decyzji organu I instancji znajdowało się również pouczenie o prawie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W tym miejscu wskazać należy, że z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. w sposób jednoznaczny wynika, że o terminie złożenia pisma decyduje data jego przekazania polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. Z kserokopii koperty, w której Skarżący nadał odwołanie wynika jedynie, że pismo to zostało nadane w dniu [...] czerwca 2016 r., a wiec [...] dni po upływie terminu do jego złożenia.
Biorąc pod uwagę powyższe oraz nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2016r. poz. 718 j.t., ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło