V SA/Wa 273/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-02-23
Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na decyzję organu pierwszej instancji wydaną w trybie nadzoru (np. odmowa stwierdzenia nieważności decyzji) jest dopuszczalna bez wyczerpania środków zaskarżenia przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu administracyjnym. Decyzja organu pierwszej instancji wydana w trybie nadzoru (np. odmowa stwierdzenia nieważności decyzji) nie jest decyzją ostateczną, a przysługuje od niej odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w zależności od organu wydającego decyzję. Niewniesienie takiego środka przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
W. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej jego odpowiedzialność jako wspólnika spółki cywilnej za zobowiązania spółki z tytułu nieopłaconych składek. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji ZUS. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Jakubiec-Kudiura po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ([...] Oddział ZUS w W.) z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności wspólnika spółki cywilnej za zobowiązania spółki z tytułu nieopłaconych składek postanawia: odrzucić skargę
W. K. wniósł, zgodnie z zawartym w zaskarżonej decyzji pouczeniem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ([...] Oddział ZUS w W.) z dnia [...] grudnia 2009r., w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności wspólnika spółki cywilnej za zobowiązania spółki z tytułu nieopłaconych składek.
Skarżący domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdzenia nieważności decyzji ZUS z [...] stycznia 2008r. Zobowiązany zaznaczył, iż organ nałożył na niego należność, którą miał uregulować jego były wspólnik spółki cywilnej "W.".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
W przedmiotowej sprawie zobowiązany zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydaną w I instancji decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] grudnia 2009r., odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddziału w W. z [...] stycznia 2008r., w której organ stwierdził, iż W. K. jako były wspólnik spółki cywilnej "W." odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z drugim byłym wspólnikiem za nieopłacone przez spółkę oraz przez byłego wspólnika należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy wraz z odsetkami.
Zaskarżona decyzja wydana w oparciu o art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 §1 k.p.a. jest rozstrzygnięciem wydanym w trybie nadzoru, w nowej sprawie, a więc jest decyzją organu pierwszej instancji i przysługuje od niej odwołanie w postępowaniu instancyjnym.
Organ administracji II stopnia w postępowaniu z wniosku o stwierdzenie nieważności działa jako organ nadzoru, a nie jako organ odwoławczy, w konsekwencji od decyzji wydanej przez taki organ przysługuje co do zasady odwołanie, a nie skarga do sądu administracyjnego, gdyż złożenie takiej skargi wymaga wyczerpania wszystkich przysługujących w postępowaniu administracyjnym środków odwoławczych (por.wyrok NSA z dnia 12 marca 1981r., sygn.akt SA 472/81, publ. ONSA 1981/1/21; postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 1981r., sygn.akt SA 584/81, publ.1981/1/55).
Zaskarżenie decyzji organu I instancji jest niedopuszczalne z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia (postanowienie WSA z dnia 12 lipca 2004r., sygn.akt III SA/Gd 377/04, niepubl., dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX, Lex nr 220387).
Reasumując od decyzji podjętej w trybie k.p.a. przysługuje odwołanie (art. 127 § 1 k.p.a.) bądź wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.). W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z decyzją Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a więc organu, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a. w związku z art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a., w związku z powyższym od decyzji tej służy prawo złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Strona skarżąca nie występowała z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy i dlatego skarga na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Należy jednak zauważyć, iż w zamieszczonym w zaskarżonej decyzji pouczeniu nie wspomniano o konieczności wyczerpania środka odwoławczego, o którym mowa wyżej. W tym miejscu należy przywołać pogląd wyrażony w jednym z orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego: ponieważ błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała (art. 112 Kpa), skarżący - wskazując, iż uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nastąpiło bez jego winy - może złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego na zasadach określonych w art. 58 Kpa. (postanowienie NSA z dnia 4 czerwca 1997 r., sygn. akt III SA 342/96).
Sąd w pełni ten pogląd podziela i stwierdza, że W. K. może złożyć do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego na zasadach określonych w art. 58 Kpa, tj. w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia. Do wniosku o przywrócenie terminu, stosownie do art. 58 § 2 Kpa, należy dołączyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W przypadku zaś nieuwzględnienia tego środka prawnego przysługuje mu prawo złożenia skargi do sądu administracyjnego na zasadach przewidzianych w p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło