V SA/Wa 2752/24

WyrokWSA w Warszawie2025-09-11

Skład orzekający: Konrad Łukaszewicz, Monika Kramek, Robert Żukowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadanie partii nasion soi na polskim przejściu granicznym po dokonaniu odprawy celnej, przy udziale agenta celnego, stanowi "wprowadzenie do obrotu" w rozumieniu przepisów o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, zwłaszcza gdy umowa sprzedaży przewiduje możliwość dostosowania ceny lub zwrotu towaru w przypadku niespełnienia określonych parametrów jakościowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracyjne nie wykazały w sposób wystarczający, czy Skarżąca faktycznie objęła w posiadanie sporną partię nasion soi w miejscu prawidłowo ustalonym przez strony umowy, co jest kluczowe dla stwierdzenia "wprowadzenia do obrotu". Ponadto, organy błędnie zinterpretowały umowę sprzedaży, pomijając jej postanowienia dotyczące weryfikacji jakości i rozliczeń finansowych w przypadku odchyleń od deklarowanych parametrów, co miało wpływ na ocenę naruszenia przepisów o jakości handlowej.
Stan faktyczny
Skarżąca Spółka importowała nasiona soi, które po kontroli na przejściu granicznym wykazały zawyżoną wilgotność w stosunku do deklaracji producenta. Organy administracyjne uznały, że fakt posiadania towaru na przejściu granicznym po odprawie celnej stanowi "wprowadzenie do obrotu" i wymierzyły karę pieniężną. Skarżąca kwestionowała zarówno fakt wprowadzenia towaru do obrotu (twierdząc, że nie trafił on na rynek krajowy i został zwrócony), jak i błędną interpretację umowy sprzedaży oraz ocenę jakości towaru przez organy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych i zasądził od Głównego Inspektora na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Konrad Łukaszewicz, Sędzia WSA - Monika Kramek, Asesor WSA - Robert Żukowski (spr.), Protokolant referent - Dariusz Bychawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2025 r. sprawy ze skargi [...]sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia 1 sierpnia 2024 r. nr BOL.610.47.2024 w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu produktów nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...]; 2) zasądza od Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno -Spożywczych na rzecz [...]Sp. z o.o. w [...] kwotę 4.017 zł (cztery tysiące siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Przedmiotem skargi [...] Sp. z o.o. w [...] (dalej: "Skarżąca", "Spółka") jest decyzja Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia 1 sierpnia 2024 r. wydana w przedmiocie wymierzenia kary za pieniężnej za wprowadzenie do obrotu partii nasion soi niespełniającej wymagań jakości handlowej zadeklarowanej przez producenta. Zaskarżona decyzja została wydana przy następujących ustaleniach faktycznych i prawnych. Skarżąca zajmuję się m.in. dystrybucją nasion zakupionych u innych podmiotów w tym importowanych z państwa spoza UE. W dniu 15 listopada 2023 r. Inspektorzy [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych przeprowadził kontrolę jakości handlowej partii nasion soi w ilości 70.150 kg importowanej przez Skarżącą z [...] i zgłoszonej do kontroli przez przedstawiciela Spółki tj. [...] Sp. z o.o. w [...]. Kontrolę przeprowadzono w trakcie kontroli na przejściu granicznym w [...] pobrano próbki nasion do badań jakościowych. W wyniku badań laboratoryjnych stwierdzono zawyżoną wilgotność o 1,6 %. względem deklaracji producenta, oznaczona wartość to 14,6 ± 0,2 % przy deklarowanej max. 13,0 %. Skarżąca wystąpiła o ponowne badanie w zakresie wilgotności a w wyniku ponownej analizy odwoławczej potwierdzono zawyżoną wilgotność o 1,6 %. Jednocześnie przed wykonaniem ponownego badania dokonano oględzin wtórnika próbki (protokolarnie z udziałem przedstawiciela Agencji Celnej) nie stwierdzając żadnych uszkodzeń czy wątpliwości co do jego przechowywania. Do protokołu Oględzin nie zgłoszono uwag. Z uwagi na powyższe w dniu 25 listopada 2023 r. wszczęto postępowanie administracyjne o czym zawiadomiono stronę, co do wprowadzenia do obrotu przez Skarżącą partii nasion o łącznej wadze 70.150 kg nasion soi, niespełniającej wymagań w zakresie jakości handlowej ze względu na zawyżona wilgotność. Pismem z 1 grudnia 2023 r. zawiadomiono o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie wprowadzenia nasion soi w ilości 70.150 kg do obrotu i możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w sprawie. Decyzją z dnia [...] grudnia 2023 r. [...] Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej: [...]WIJHARS) zakazał Skarżącej wprowadzania do obrotu nasion soi zakwestionowanej co do jakości partii towaru w ilości 70.150 kg. Następnie [...]WIJHARS pismem z dnia [...] grudnia 2023 r., znak: [...] wszczął postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego niespełniającego wymagań jakości handlowej, tj. 70.150 kg nasion soi ([...], [...]), importowanych z [...], w wagonie o numerze [...]. Odpowiadając na wezwanie organu Skarżąca przy piśmie z 21 grudnia 2023 r. poinformowała, że wielkość przychodu i obrotu osiągniętego za rok 2022 to 5.164.451.429,49 zł. Zawiadomieniem z dnia 29 grudnia 2023 r. poinformowano Skarżącą o zakończeniu postepowania dowodowego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie ww. partii towaru do obrotu. Pismem z 5 stycznia 2024 r. poinformowano, iż przychody Skarżącej spółki za rok 2023 to ok. 4,02 mld złotych. Następnie Skarżąca po zapoznaniu się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym pismem z 7 lutego 2024 r. wniosła o umorzenie postępowania w sprawie z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Skarżąca wskazała m.in., iż nie było jej zamiarem wprowadzenie przedmiotowego towaru celem dalszej odsprzedaży ale w celu produkcji oleju sojowego w ramach swojego zakładu produkcyjnego. Ponadto wskazano, iż z uwagi na podwyższony parametr wilgotności nie sporządzono zgłoszenia celnego przedmiotowego towaru a zatem nie doszło do jego wprowadzenia na rynek. Skoro bowiem wprowadzenie nasion soi do obrotu wymagała uprzedniego dopuszczenia towaru do obrotu to z uwagi na brak dopuszczenia do obrotu towary te nigdy nie zostały wprowadzone i zwrócono je na [...] dlatego też ewentualna kara za wprowadzenie jest niedopuszczalna. Decyzją z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] [...]Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej [...] wymierzył karę pieniężną w wysokości 20.000 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano m.in., iż sam fakt posiadania przedmiotowej partii artykułu rolno-spożywczego na polskim przejściu granicznym, a więc po dokonanej odprawie granicznej przez stronę [...], jest równoznaczne z wprowadzeniem danego artykułu rolno-spożywczego do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym nie ma znaczenia, czy przedmiotowa partia artykułu rolno-spożywczego ma być przeznaczona na rynek krajowy czy na eksport poza granice Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie Organu I instancji zebrany materiał dowodowy i jego analiza wskazują, iż popełniony czyn przedstawiony w niniejszej sprawie charakteryzuje się średnim stopniem szkodliwości i średnim zakresem naruszenia, wobec czego w kontekście przedstawionego powyżej uzasadnienia faktycznego i prawnego właściwym jest wymierzenie kary w 20 000 zł (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych 00/100), co stanowi w przybliżeniu 17 % wartości korzyści majątkowej, która mogła by zostać uzyskana za sprzedaż zakwestionowanej partii artykułu rolno-spożywczego. W odwołaniu Skarżąca zarzuciła, iż nie wprowadziła przedmiotowego towaru do obrotu, wbrew twierdzeniom organu Skarżąca umówiła się ze sprzedającym jedynie w kwestii ceny za towar o parametrach 13 % wilgotności z możliwością zmiany ceny w przypadku braku norm jakościowych. Strony nie umówiły się zatem na towar o wilgotności 13 % a przepisy dotyczące soi nie określają jakości handlowej w zakresie wilgotności. Zarzucono także nielogiczne rozważenia w zakresie wymiaru określonej kary. Zaskarżoną w tej sprawie decyzją z 1 sierpnia 2024 r. znak: BOL:610.47.2024 Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej uchylił decyzję organu I instancji w części odnoszącej się do kary pieniężnej i wymierzył karę pieniężną w wysokości 11.563,53 zł za wprowadzenie do obrotu partii artykułów rolno-spożywczych o niewłaściwej jakości. W uzasadnieniu przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania oraz treść zastosowanych przepisów prawa. Organ II instancji wskazał m.in., iż w myśl art. 3 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych "obrót" to czynności w rozumieniu art. 3 pkt 8 rozporządzenia (WE) nr 178/2002. "Wprowadzenie na rynek" oznacza posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy dysponowania. W ocenie Organu II instancji sam fakt posiadania przedmiotowej partii artykułu rolno-spożywczego na polskim przejściu granicznym (po dokonaniu odprawy granicznej przez stronę [...]) jest równoznaczny z wprowadzeniem tego artykułu rolno-spożywczego do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Organ odwoławczy wskazał, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 czerwca 2023 r., sygn. akt: II GSK 276/20, potwierdził, że z wprowadzeniem do obrotu w rozumieniu prawa żywnościowego, mamy do czynienia także w sytuacji, kiedy w stosunku do importera danego środka spożywczego została wydana decyzja z art. 30 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych i produkt nie został dopuszczony do obrotu w rozumieniu przepisów prawa celnego. Odnosząc się do kwestii jakości towaru Organ II instancji wyjaśnił, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Obowiązkiem importera artykułów rolno-spożywczych jest zatem wprowadzanie do obrotu produktów o właściwej jakości handlowej, które są zgodne z deklaracją producenta, niezależnie od tego czy importowany artykuł rolno-spożywczy ma być przeznaczony do celów sprzedaży, czy też na stanowić surowiec do wytworzenia pasz lub środków spożywczych. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych rozpatrując sprawę i mając na względzie poszanowanie praw przy nabywaniu artykułów rolno-spożywczych oraz ilość i rodzaj stwierdzonych nieprawidłowości, postanowił uchylić nałożoną karę pieniężną i ustalając jej wysokość na nowo obniżyć wymiar kary pieniężnej do kwoty 11.563,53 zł, przyjmując jej wysokość na poziomie 10 % wartości partii towaru o kwestionowanej jakości w PLN na dzień zgłoszenia do kontroli. Skarżąca w ustawowym terminie wniosła skargę na ww. decyzję organu II instancji. W skardze określono, iż Strona kwestionuje wydaną decyzję w części utrzymującej karę pieniężną co do kwoty 11.563,53 zł. Zaskarżonej decyzji zarzucono przy tym naruszenie nstp. przepisów prawa: - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na: błędnej ocenie materiału dowodowego w postaci umowy sprzedaży nr [...], skutkujące przyjęciem, że jakość ziaren soi narusza przepisy o jakości handlowej; - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na sprzeczności ustaleń poczynionych przez organ ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym polegającej na: przyjęciu, że stopień społecznej szkodliwości czynu odwołującej się był średni, ponieważ artykuły rolno-spożywcze nie trafiły do nabywców, ustaleniu średniego zakresu naruszenia w związku z niespełnianiem wymagań jakościowych jedynie co do jednego parametru jakościowego; - art. 8 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegającym na nielogicznym i niezrozumiałym opisaniu przesłanek, którymi kierował się organ przy wymierzaniu kary, lakonicznym uzasadnieniu poszczególnych zarzutów stawianych odwołującej się spółce, nieodniesieniu się do argumentów podnoszonych przez Stronę, a tym samym naruszeniu zasad przekonywania i pogłębiania zaufania obywateli do administracji publicznej; - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie prawne i faktyczne decyzji, polegające na: a) wadliwej i tendencyjnej analizie przesłanek pozwalających na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej, b) nieustosunkowaniu się do argumentów podniesionych przez Stronę, w szczególności zawartych w piśmie z 7 lutego 2024 r., c) przyjęciu niewłaściwej ceny towaru do wyliczenia wartości uzyskanej korzyści. - naruszenie art. art. 3 pkt 5 i art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez uznanie, iż Skarżąca wprowadziła do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej, podczas gdy: - jakość sprowadzonego ziarna soi była zgodna z przepisami o jakości handlowej, ponieważ spełniła wymagania określone w przepisach powszechnie obowiązujących oraz zawarte w umowie sprzedaży nr [...]; - art. 65 §1 k.c. poprzez dokonanie błędnej wykładni zapisów umowy sprzedaży nr [...], polegającej na przyjęciu, że strony umowy uzgodniły, iż przedmiotem umowy jest sprzedaż ziaren soi o wilgotności, która ma wynosić 13% w sytuacji, gdy z umowy jasno wynika, że jej strony nie chciały ustalić jednej dopuszczalnej wartości wilgotności na poziomie 13%; - art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez błędne zastosowanie i nałożenie na odwołującą się spółkę kary administracyjnej, mimo że spółka nie wprowadziła do obrotu artykułów rolno-spożywczych nieodpowiadających jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej; - art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez dokonanie pozornej analizy przesłanek uzasadniających odstąpienie od nałożenia kary i nieodstąpienie od jej nałożenia pomimo że szkodliwość czynu Skarżącego była niska, zakres naruszenia najniższy z możliwych i organ nie wykazał, aby Skarżąca dopuściła się wcześniej istotnych uchybień w prowadzeniu swojej działalności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej "p.p.s.a."). W myśl art. 145 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 kpa lub innych przepisach. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały podjęta z naruszeniem prawa. Podstawą prawną wymierzenia Skarżącej kary pieniężnej był przepis art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1980 – dalej; "ujh") zgodnie z którym, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno-spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł. Przy czym ustalając wysokość kary pieniężnej, wojewódzki inspektor uwzględnia stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych (zob. art. 40a ust. 5 ww. ustawy). Istota przedmiotowej sprawy w kontekście określonej powyżej sankcji dotyczy zatem wykazania dwóch okoliczności tj. wprowadzenia do obrotu towaru oraz nieprawidłowej jakości tego towaru. W ocenie Sądu stan faktyczny przedstawiony w decyzjach organów obu instancji orzekających w sprawie nie został ustalony w tym zakresie w sposób prawidłowy. Odnosząc się w pierwszej kolejności do strony podmiotowej zarzucanego deliktu wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 3 pkt 4 ujh "obrót" oznacza czynność w rozumieniu art. 3 pkt 8 rozporządzenia nr 178/2020, zatem "posiadanie żywności lub pasz w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy dysponowania". W kontekście przyjęcia, że podmiot wprowadza artykuł rolno-spożywczy do obrotu (wprowadza na rynek – w nomenklaturze unijnej) konieczne jest stwierdzenie, że: 1) posiada żywność lub pasze w celu sprzedaży, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaży lub innej formy dysponowania, lub 2) dokonuje sprzedaży, dystrybucji lub w innej formie dysponuje towarem. W pierwszym ze wskazanych przypadków kluczowe znaczenie ma "posiadanie", zaś w drugim – "dysponowanie" w taki sposób, że określa się przeznaczenie towaru nawet go nie posiadając. Jednakże w każdym z tych przypadków, aby podmiot mógł dokonywać sprzedaży, dystrybucji lub innej formy dysponowania towarem, musi mieć jednak realne władztwo nad towarem. Organy administracyjne orzekające w sprawie ustaliły, iż Skarżąca wprowadziła przedmiotowy artykuł rolno-spożywczy do obrotu w rozumieniu ww. przepisu prawa bowiem już sam fakt objęcia w posiadanie przedmiotowej partii towaru na polskim przejściu granicznym w miejscu kontroli (po dokonaniu odprawy granicznej przez stronę [...]) jest równoznaczny z wprowadzeniem tego artykułu rolno-spożywczego do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W ocenie Sądu organy administracyjne nie dokonały jasnych ustaleń gdzie wg woli stron miało dojść do dostawy i odbioru przedmiotowego towaru. Jak wynika bowiem z umowy dołączonej do protokołu kontroli umowy sprzedaży w której kupującym jest Skarżąca spółka, strony tej umowy ustaliły reguły dostawy [...]przejście [...] (vide pkt 4 umowy), natomiast na fakturze nr [...]ustalono [...]. Moment przejścia ryzyka i władztwa następuje nad towarem w konkretnym określonym przez strony miejscu. Warunki dostawy [...] ([...]) zgodnie z międzynarodowymi warunkami dostaw w handlu (w obu wskazanych wyżej wersjach 2010 i 2020) oznaczają, że sprzedający dostarcza towary i przenosi ryzyko na kupującego, gdy towary są pozostawione do dyspozycji kupującego na przybywających środkach transportu, gotowe do wyładunku w oznaczonym miejscu przeznaczenia lub w uzgodnionym punkcie w obrębie tego miejsca, jeżeli taki punkt jest uzgodniony. Sprzedający ponosi wszelkie ryzyko związane z dostarczeniem towarów do oznaczonego miejsca przeznaczenia lub do uzgodnionego punktu w obrębie tego miejsca. W regule [...] dostawa i przybycie do miejsca przeznaczenia są zatem takie same. To miejsce przybycia oznaczone zostało jako przejście graniczne [...] lub [...] (odpowiednio wg woli stron, która nie została przez Organ wyjaśniona). Zatem dopiero dotarcie transportu do danego (właściwego) miejsca mogło oznaczać wejście przez Skarżącą jako nabywcę w posiadanie towaru. W kontekście powyższego zwrócić należy także uwagę na to, iż czynności związane z przyjęciem towaru na terytorium Polski były dokonywane przy udziale agencji celnej [...] Sp. z o.o. tj. J.Ł. upoważnionego Agenta Celnego. Niemiej jednak zgodnie z art. 5 pkt 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (Dz.U.UE.L.2013.269.1 z dnia 2013.10.10, dalej "UKC") "przedstawiciel celny" (a więc w tym przypadku agent celny) oznacza każdą osobę ustanowioną przez inną osobę w celu prowadzenia czynności i załatwiania formalności wymaganych przepisami prawa celnego przed organami celnymi. Z przepisu tego wynika, że agent celny co do zasady jest tylko pełnomocnikiem do załatwiania formalności przed organami celnymi (na podstawie znajdującego się w aktach sprawy pełnomocnictwa – również przed organami jakości handlowej artykułów spożywczych), natomiast nie przyjmuje zgłaszanego (importowanego) towaru w "posiadanie" w imieniu zgłaszającego (importera) ani nie staje się upoważniony przez zgłaszającego (importera) do dysponowania towarem w rozumieniu art. 3 pkt 8 rozporządzenia nr 178/2002. Z akt administracyjnych sprawy nie wynika również, by organy inspekcji handlowej dysponowały tego rodzaju dokumentami wystawionymi przez Spółkę tj. przekazującymi posiadanie (władztwo nad towarem) agentowi celnemu bądź upoważniającymi go do dysponowania zgłaszanym towarem na terytorium Polski. W tej sytuacji za niedostatecznie wyjaśnione należało uznać wprowadzenie przez Skarżącą spornego towaru do obrotu z uwagi na brak możliwości stwierdzenia objęcia posiadania w miejscu prawidłowo ustalonym przez Strony. W ocenie Sądu w pełni zasadne okazały się zarzuty Skarżącej co do naruszenia przepisów w zakresie błędnej oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie w kontekście przedmiotowej oceny zarzucanego deliktu administracyjnego. Z ustaleń organów dokonanych w oparciu o materiał dowodowy (tj. umowa sprzedaży nr [...] z [...] września 2023 r.) wynika, iż przedmiotem sprzedaży były nasiona soi o wilgotności max 13%, a w przypadku przekroczenia tej wartości nasiona należało uznać za towar niezgodny z umową czy też z deklaracją sprzedającego co do jakości towaru, a tym samym naruszający przepisy ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. W ocenie Sądu w pełni zasadne są tutaj zarzuty Skarżącej co do błędnej wykładni zapisów umowy nr [...]. Organ swoje wnioski oparł bowiem na wyrwanym z umowy fragmencie dotyczącym jednego z parametrów nie zestawiając go z pozostałymi zapisami a nadto w oderwaniu od specyfiki i charakteru umów dotyczącej uprawianych produktów rolnych. Z treści przedmiotowej umowy faktycznie wynika, że między Skarżącą a Sprzedającym określono m.in. wskaźnik wilgotności (pkt 1 umowy) na 13 % ale jednocześnie zastrzeżono sposób określenia jakości towaru (pkt 5 umowy), który miał być weryfikowany oraz zasady potrąceń na wypadek przekroczenia ustalonych wartości (pkt 5 tiret pierwszy). Ponadto po ustaleniu znaczącego przekroczenia ustalonych parametrów towaru określono możliwość odmowy przyjęcia tego Towaru. Powyższe jednoznacznie wskazuje, że Strony (co istotne sam dostawca/Producent) przewidywały dopuszczalność dostawy towaru w parametrach niższych przy czym skutkiem tego miało być odpowiednie rozliczenie finansowe a w skrajnym przypadku nawet zwrot towaru do dostawcy. Tymczasem Organy obu instancji dokonały oceny dowodu w postaci ww. umowy naruszając zasady logiki i doświadczenia życiowego zupełnie pomijając charakter i cel sporządzenia przedmiotowego dokumentu. Faktem powszechnie znanym jest to, iż zboża czy nasiona roślin oleistych posiadają różne parametry jakościowe, które zależą w znacznej mierze od warunków atmosferycznych danego roku, sposobu i czasu ich zbioru, miejsca przechowywania czy użytego środka transportu. Towary te zmieniają swoje właściwości i w związku z tym, zwłaszcza wilgotność w momencie załadunku u sprzedającego może być zupełnie inna niż w momencie kontroli na granicy czy podczas rozładunku u kupującego. Z uwagi na ten "nieprzewidywalny" w pewnym sensie skład jakościowy danej partii zbiorów Strony umów sprzedaży takich produktów ustalają sposób oceny jakości towaru oraz ewentualne potrącenia w przypadku mniejszych niż umówione parametrów jakościowych. Organy administracyjne dokonując wykładni przedmiotowej umowy winny mieć więc na uwadze wskazane wyżej okoliczności zarówno przy ocenie samego faktu naruszenia przepisów o jakości danego produktu (o ile jest ona zobiektywizowana normatywnie) jak i w przypadku w przypadku oceny stopnia szkodliwości czyny czy zakresu danego naruszenia. Reasumując, Sąd uznał, iż z uwagi na powyższe naruszono art. 7 i 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie umówionego miejsca dostawy towaru oraz faktu jego objęcia w posiadanie, jak również pominięcie przy ocenie ustalonych parametrów jakościowych artykułów rolno-spożywczych istotnych postanowień umowy odnoszących się do zasad ustalania umówionej jakości towarów. Zważywszy natomiast na fakt braków w zakresie ustaleń faktycznych i błędnej wykładni prawa organów obu instancji Sąd uchylił zaskarżoną decyzję jak i decyzję ją poprzedzającą. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany ustalić czy Spółka wprowadziła sporną partię artykułów rolno-spożywczych do obrotu poprzez dostawę we wspólnie ustalone miejsce [...] oraz dokona oceny zarzucanego naruszania w oparciu o kompletną analizę całej treści umowy sprzedaży przy uwzględnieniu powyższych uwag dotyczących tej umowy i specyfiki kwestionowanego towaru. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1. sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w pkt 2 sentencji w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. przy uwzględnieniu kosztów zastępstwa procesowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło