V SA/Wa 2758/10
WyrokWSA w Warszawie2011-01-18
Skład orzekający: Piotr Piszczek, Irena Jakubiec-Kudiura, Olga Żurawska-Matusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu w ramach konkursu na rewitalizację miast została przeprowadzona zgodnie z prawem, w szczególności czy zmiana podstawy prawnej negatywnego rozstrzygnięcia jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa, ponieważ organ zmienił podstawę prawną negatywnego rozstrzygnięcia w trakcie postępowania, co jest niedopuszczalne. Ponadto sprzeczność w regulaminie konkursu powoduje dowolność rozstrzygnięcia, a organ jest związany wskazaniami sądu i powinien ponownie rozpatrzyć protest zgodnie z wyrokami WSA i NSA.Stan faktyczny
W dniu maja 2009 r. M. Jednostka Wdrażania Programów Unijnych ogłosiła konkurs na dofinansowanie projektów rewitalizacji miast w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie, który został odrzucony z przyczyn formalnych, wskazując na niespełnienie kryterium zgodności z regulaminem konkursu. Skarżący złożył protest, który został rozpatrzony negatywnie. Skarżący wniósł skargę do WSA, który stwierdził naruszenie prawa w ocenie projektu i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwołał się do NSA, który oddalił skargę kasacyjną. Po ponownym rozpatrzeniu protestu organ ponownie oddalił protest, co skarżący znowu zakwestionował.Rozstrzygnięcie
Stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia M. Jednostce Wdrażania Programów Unijnych; zasądził od MJWPU na rzecz skarżącego kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Olga Żurawska-Matusiak, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi L. Z.W. N. w P. na informację M.Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia M. Jednostce Wdrażania Programów Unijnych; 2. zasądza od M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych na rzecz L. Z. W. N. w P. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
L.Z.W.N. w P. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na informację zawartą w piśmie M. Jednostki Wdrażania Programów Unijnych w Warszawie z dnia [...] listopada 2010r. nr [...] dotyczącą negatywnego rozpatrzenia protestu złożonego wniosku o dofinansowanie realizacji projektu, wydaną w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] maja 2009r. M. Jednostka Wdrażania Programów Unijnych (dalej: MJWPU) ogłosiła konkurs na składanie wniosków do Działania 5.2. - ,,Rewitalizacja miast’’ w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa M. 2007-2013 (dalej: RPO WM ).
Wnioski o dofinansowanie miały być składane od [...] maja 2009r. do [...] czerwca 2009r.
W § 4 pkt 2 Regulaminu konkursu, przyjętego przez Komitet Monitorujący RPO WM uchwałą nr 5/08 z dnia 25 czerwca 2008 r. wskazano przykładowe projekty odnowy obszarów miejskich. Między innymi jest to ,,renowacja budynków o wartości architektonicznej i znaczeniu historycznym, m.in. zlokalizowanych w strefie ochrony konserwatorskiej, w tym prace konserwatorskie, odnowienie fasad i dachów budynków wraz z zagospodarowaniem przyległego terenu,,.
W pkt. 3 wskazanego wyżej paragrafu regulamin stanowił, że ,,konkurs nie obejmuje projektów z zakresu odnowy infrastruktury mieszkalnictwa (kategoria interwencji nr 78)".
W dniu [...] czerwca 2009r. wniosek o dofinansowanie w ramach wspomnianego Konkursu zatytułowany [...] złożyło skarżące Z.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2009r. MJWPU poinformowała Z. o odrzuceniu wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z przyczyn formalnych.
Wyjaśniła, że wniosek nie spełnia kryterium formalnego 10 Zgodność z Regulaminem konkursu przyjętego przez Komitet Monitorujący RPO WM uchwałą nr 5/08 z dnia 25 czerwca 2008r. oraz Szczegółowym Opisem Priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa M. 2007 – 2013. Wskazała, że konkurs [...] nie obejmuje projektów z zakresu odnowy infrastruktury mieszkalnictwa.
W dniu [...] sierpnia 2009r. Z. wniosło do MJWPU protest, twierdząc, m.in. , że złożony projekt jest zgodny z Regulaminem konkursu w szczególności § 4 pkt 1 i 2 oraz § 5 pkt 2. Stwierdziło, że wniosek o dotację zapobiega obniżeniu degradacji starej zabudowy Miasta P. w części dotyczącej budynków wymienionych w projekcie. Budynki posiadają indywidualny wpis do rejestru zabytków Miasta P. ze względu na ich wartość architektoniczną i znaczenie historyczne, a zakres robót wymieniony we wniosku jest bezspornie renowacją tych budynków. Wszystkie wymienione prace zostały zgłoszone do Lokalnego Planu Rewitalizacji Miasta P. i są zatwierdzone przez lokalny samorząd.
Stowarzyszenie wskazało, że ich wniosek nie zawiera propozycji polepszenia funkcji mieszkalnych budynków; natomiast zmierza do zachowania substancji budynków (m.in. remont stropów) i podniesienia walorów estetycznych układu urbanistycznego P. Starówki.
W związku z tym skarżący wnosił o ponowne przeanalizowanie wniosku i nadanie mu dalszego biegu.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2009r MJWPU poinformowała Z. , iż protest został rozpatrzony negatywnie.
MJWPU stwierdziła, że zgodnie ze Szczegółowym Opisem Priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa M. 2007 – 2013 oraz Regulaminem Konkursu Priorytet V ,,Wzmocnienie roli miast w rozwoju regionu’’ Działanie 5.2. ,,Rewitalizacja miast’’ , konkurs nie obejmuje projektów z zakresu odnowy infrastruktury mieszkalnictwa. Wskazała w związku z tym, że wniosek o dofinansowanie nie spełnia kryterium formalnego 6 – Zgodność z działaniem opisanym w Uszczegółowieniu RPO WM – punkt a – zgodność z celami Działania. Wobec czego wniosek o dofinansowanie został odrzucony z przyczyn formalnych.
W dalszej części uzasadnienia Jednostka stwierdziła, że procedura oceny była przeprowadzona prawidłowo. Wskazała, że każdy wniosek poddawany jest weryfikacji formalnej pod kątem spełnienia kryteriów formalnych. W przypadku niespełnienia chociażby jednego z nich wniosek zostaje odrzucony na etapie weryfikacji formalnej.
L.Z.W.N. w P.wniosło skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w której wniosło o jej uwzględnienie i przekazanie wniosku o dotacje do dalszego postępowania.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu Z. zarzuciło bezzasadne potraktowanie wniosku jako niezgodnego z celami konkursu. Wskazało, że Regulamin konkursu w § 4 wyraźnie określa cele Działania 5.2. jako odnowę zdegradowanych obszarów miast podając przy tym przykłady takich projektów. Wśród nich wymienia się w punktorze pierwszym punktu 2 powyższego paragrafu projekt: renowacja budynków o wartości architektonicznej i znaczeniu historycznym m. in. zlokalizowanych w strefie ochrony konserwatorskiej, w tym prace konserwatorskie, odnowienie fasad i dachów wraz z zagospodarowaniem przyległego terenu.
Skarżący podkreślił, że skoro celem jego projektu (str. 7 wniosku, dział C4) jest przywrócenie świetności, dawnego wyglądu oraz poprawa stanu technicznego i estetycznego wpisanych indywidualnie do rejestru zabytków miasta P. budynków spełniających funkcje biurowo- usługowe oraz mieszkalne, w ramach Lokalnego Programu Rewitalizacji, to jest to odnową zdegradowanych obszarów miejskich.
Z. podniosło również, że jego zdaniem, punkt 3 paragrafu 4 Regulaminu konkursu, na którym opiera argumenty rozstrzygnięcie MJWPU jest sprzeczny z celami wyznaczonymi w punkcie 1 i 2 tego paragrafu. Wskazało, że traktowanie i ocena wniosku jako niezgodnego z celami konkursu jest bezzasadne.
Skarżący podkreślił, że budynki które mają podlegać renowacji, dzięki m. in. funduszom unijnym, są integralną i ważną częścią składową architektonicznej substancji zabytkowej miasta P., mają wartość historyczną i przez to są objęte ścisłą ochroną konserwatorską.
Dalej skarżący zarzucił Jednostce brak jednoznacznego stanowiska w sprawie wskazując, że : w pierwszym piśmie z dnia [...] 08.2009r. jako podstawę negatywnego rozstrzygnięcia podano kryterium nr 10 załącznika nr 5 Uszczegółowienia RPO WM, natomiast w odmowie uwzględnienia protestu – pismo z dnia [... 09.2009r. wskazano kryterium 6 powyższego załącznika. Jest to, zdaniem skarżącego, dowód na niejasność reguł rozpatrywania wniosków i na wewnętrzną sprzeczność Regulaminu konkursu, w którym pkt 3 paragrafu 4 stoi w opozycji do punktu 1 i 2 tego paragrafu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 9 kwietnia 2010 r. stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozstrzygnięcia M. Jednostce Wdrażania Projektów Unijnych oraz zasądził na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego. WSA rozpoznając skargę Z.uznał, że protest polemizował z oceną organu w przedmiocie odrzucenia wniosku. Zdaniem Sądu, w wyniku rozpoznania złożonego protestu, Instytucja Zarządzająca stwierdziła, iż protest został rozpatrzony negatywnie, gdyż wniosek o dofinansowanie nie spełnia kryterium formalnego 6 – Zgodność z Działaniem opisanym w Uszczegółowieniu RPO WM – punkt a – zgodność z celami Działania, w sytuacji, w której w toku oceny projektu wskazano na brak spełnienia kryterium nr 10. Tym samym w trakcie rozpoznawania sprawy została zmieniona podstawa prawna negatywnego rozstrzygnięcia, co nie może mieć miejsca.
Sąd powołując się na treść art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju podkreślił, że do postępowania w zakresie ubiegania się o udzielanie dofinansowania na podstawie ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże w zakresie ubiegania się o udzielenie dofinansowania w trybie określonym w ustawie obowiązują zasady zbliżone do instytucji uznania administracyjnego, którego kryteria powinny być przedstawione w obrębie aktu lub czynności, o których wydaniu lub dokonaniu strona jest informowana. Zdaniem Sądu w tej sprawie MJWPU orzekła w sposób dowolny, najpierw oceniając, że projekt Zrzeszenia nie spełnia kryterium zgodności z Regulaminem Konkursu, który nie obejmuje projektów z zakresu odnowy infrastruktury mieszkalnictwa, a następnie, że nie jest zgodny z celem Działania.
Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. Jednostka Wdrażania Programów Unijnych wniosła skargę kasacyjną, w której zarzuciła naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 30c ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 30c ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), ponieważ skarga była niekompletna i powinna być pozostawiona bez rozpatrzenia;
b) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. – poprzez niewskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia;
c) art. 30 c ust. 3 pkt 1 ustawy poprzez błędne zastosowanie w niniejszej sprawie, pomimo tego, że ocena wniosku złożonego przezL.Z.W.N. w P., dokonana przez M. Jednostkę Wdrażania Programów Unijnych, odpowiadała prawu.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca stwierdziła, że o przeprowadzeniu oceny projektu w sposób naruszający prawo można mówić wyłącznie w przypadku, gdyby w jej trakcie został naruszony konkretny przepis prawa w powiązaniu ze stosownymi zasadami wdrażania. Tymczasem Sąd I instancji nie wskazał przepisu prawa, który organ naruszył w trakcie oceny wniosku. Ponadto, Sąd nie wskazał przepisów procedury wdrażania, które miały zostać naruszone. Organ dokonujący oceny wniosku działał na podstawie procedury obowiązującej w danym konkursie, czemu dał wyraz zarówno w piśmie informującym o odrzuceniu wniosku oraz w piśmie o odrzuceniu protestu. Sam fakt, że organ zmienił podstawę rozstrzygnięcia nie stanowi, zdaniem skarżącej, o dowolności postępowania organu w sprawie.
Z wymienionych powodów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o orzeczenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 30 czerwca 2010 r. oddalił skargę kasacyjną i zasądził na rzecz Stowarzyszenia koszty postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Odnosząc się do zarzutów skargi NSA wskazał, że Sąd I instancji, stwierdził, że skarga jest kompletna a organ w postępowaniu przed tym Sądem nie kwestionował prawidłowości załączników do skargi. Wbrew stanowisku skarżącego WSA wskazał również podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia i należycie je uzasadnił. Skarżący nie zakwestionował wątpliwości Sądu co do treści i stosowania regulaminu Konkursu i Uszczegółowienia [...] w odniesieniu do złożonego wniosku, które to dokumenty trafnie zostały uznane za stanowiące równorzędną podstawę rozpoznawania złożonych wniosków. NSA stwierdził, że analiza przepisów wspomnianych aktów prawnych w sposób właściwy doprowadziła Sąd I instancji do zakwestionowania odrzucenia wniosku z przyczyn formalnych na etapie wstępnym, uznając, że stanowisko Jednostki jest wadliwe. Ponadto NSA stwierdził, że sama zmiana kryteriów oceny wniosku nie stanowiła istotnego uchybienia procesowego.
Po ponownym rozpoznaniu protestu pismem z [...] listopada 2010 r. M. Jednostka Wdrażania Programów Unijnych poinformowała Z., że protest został oddalony. W uzasadnieniu swojego stanowiska Jednostka podkreśliła, że zgodnie z § 4 ust. 3 Regulaminu konkursu zorganizowanego dla priorytetu V Działanie 5.2 "Rewitalizacja miast" nie można było dofinansować projektów z zakresu odnowy infrastruktury mieszkalnictwa. Wskazała, że Regulamin nie zawiera bliższego określenia pojęcia infrastruktura mieszkalnictwa, ale pojęcie to zdefiniowane jest w art. 47 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1828/2006 ustanawiającym przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności oraz rozporządzenia (WE) 1080/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (DZ.U.WE L 371 z 27.12. 2006 r. Z treści artykułu wynika jakie działania w zakresie mieszkalnictwa są kwalifikowalne, co powoduje, że wszelkie inne wydatki w tym zakresie są niekwalifikowalne.
Ponadto Jednostka stwierdziła, że zapisy § 4 Regulaminu konkursu tylko pozornie są sprzeczne ponieważ ustęp trzeci tego paragrafu zawiera wyjątek od reguły przewidzianej w jego ustępach jeden i dwa. Jednostka wskazała, że § 4 ustęp 1 ogólnie informuje o działaniach, które mogą być dofinansowane w ramach Działania 5.2 ( i co do zasady także w ramach tego konkursu), w ustępie drugim wskazuje się przykładowe projekty, które mogą być dofinansowane, a w ustępach 3 i 4 wskazuje się wyłączenia z dofinansowania działania, które co do zasady mogłyby podlegać takiemu dofinansowaniu ale zostały z niego wyłączone. Podkreślono, że budynki, których dotyczy wniosek są budynkami mieszkalnymi wyłączonymi z dofinansowania, przy czym w odniesieniu do działań związanych z mieszkalnictwem Zarząd Województwa M. w harmonogramie konkursów na 2010 r. przewidział oddzielny konkurs. Jednostka wskazała w związku z tym, że przedstawiony w konkursie przez Z. projekt nie spełniał kryterium formalnego nr 10 – Zgodność z Regulaminem konkursu zatem odrzucenie go było uzasadnione.
Nie zgadzając się z przedstawionym stanowiskiemL.Z.W.N. w P.wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze opisano dotychczasowy tok sprawy wskazując, że sposób oceny wniosku był już poddany ocenie WSA w sprawie V SA/Wa 367/10 oraz przez NSA w sprawie II GSK 673/10, w których zakwestionowane zostało stanowisko MJWPR podjęte na etapie formalnej oceny wniosku. Podkreślono, że stanowisko prawne zajęte przez Sądy nie budzi wątpliwości zatem sposób rozstrzygnięcia protestu dokonany pismem z 5 listopada 2010 r. musi być uznany za wadliwy. Dodatkowo skarżący wniósł o zbadanie w ramach nadzoru prowadzonego przez Sądy administracyjne czy Jednostka nie pozostawała w bezczynności w przedmiotowej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uwzględnić ponieważ jej zarzuty zawarte w skardze są trafne. Należy przypomnieć, że w sprawie oceny zgłoszonego przez skarżące Z. projektu w ramach konkursu zorganizowanego dla priorytetu V " Wzmacnianie roli miast w rozwoju regionu", Działanie 5.2 "Rewitalizacja miast", dokonanego przez MJWPU w W.w dniu [...] sierpnia 2009 r., zarówno WSA w Warszawie jak i NSA zajęły stanowisko w wydanych przez siebie wyrokach.
W odniesieniu do postępowania w przedmiotowej sprawie zastosowanie ma m.in. ustawa z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2009.84.7120). W art. 30e ustawy postanowiono, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy. Treść tego przepisu wskazuje, że nie został wyłączony art. 153 ustawy p.p.s.a., który stanowi, że "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia".
Mając powyższe wskazanie na uwadze należy uznać, że rozstrzygnięcie protestu dokonane przez Jednostkę w piśmie z [...] listopada 2010 r. było nieprawidłowe. Trafnie wskazał skarżący, że WSA w Warszawie w swoim wyroku z 9 kwietnia 2010 r. sygn. V SA/Wa 367/10 przyjął, że treść i stosowanie Regulaminu konkursu i Uszczegółowienia [... w odniesieniu do złożonego wniosku, stanowią równorzędną podstawę rozpoznawania złożonych wniosków.
Sąd przyjął, że dokonując oceny projektu w zakresie oceny spełnienia kryterium 10 określonego w Uszczegółowieniu [... t.j. jego zgodności z Regulaminem konkursu, należy mieć na względzie sprzeczność jego zapisów a konkretnie w odniesieniu do treści § 4 Regulaminu. Sąd podkreślił, że w jego pkt. 1 – poświęconym Celowi Działania 5.2. ,,Rewitalizacja miast’’ postanowiono m.in.,, planowane są działania rewitalizacyjne obejmujące również tereny poprzemysłowe i powojskowe oraz infrastrukturę mieszkaniową, w tym starą zabudowę oraz osiedla mieszkaniowe’’, w pkt.2. – wskazującym na przykładowe rodzaje projektów – z pkt.3 stanowiącym, że ,,konkurs nie obejmuje projektów z zakresu infrastruktury mieszkalnictwa’’ Sąd przyjął, że sprzeczność ta powoduje dowolność rozstrzygnięcia. Należy podkreślić, że ocenę zawartą w wyroku WSA należy odczytywać łącznie ze stanowiskiem zawartym w wyroku NSA z 30 czerwca 2010 r. II GSK 673/10 , w którym NSA uznając wyrok Sądu I instancji za prawidłowy wyraził pogląd, że w okolicznościach sprawy odrzucenie projektu we wstępnej fazie w oparciu o kryterium formalne było wadliwe i sprzeczne z Regulaminem i Uszczegółowieniem RPO WM – Celami Działania i wskazując, że powinno dojść do jego merytorycznej oceny. W tym stanie rzeczy MJWPU będąc związana w myśl art. 153 p.p.s.a. wskazaniami zawartymi w w/w wyrokach ma obowiązek jeszcze raz rozpoznać protest w kierunku wynikającym z ich treści.
Tym samym biorąc pod uwagę wspomniane okoliczności i mając na względzie treść art. 30c ust.3 pkt 1ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Ponadto Sąd stwierdza, że nie znalazł podstaw do zajęcia stanowiska w sprawie ewentualnej bezczynności Jednostki w sprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło