V SA/Wa 2803/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Anna Falkiewicz-Kluj, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A.Z. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Osób Niepełnosprawnych z [...] kwietnia 2014 r. [...]. Przedmiotem skargi, wniesionej przez A.Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jest postanowienie Ministra Pracy i polityki Społecznej nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] kwietnia 2014r. znak [...] o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Wn-D) za lipiec 2013r. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. A.Z. (Strona, Skarżąca) miała obowiązek przekazywać do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w terminie przewidzianym w § 5 ust.1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2014r. poz. 241 ze zm.), tj. do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego wniosek dotyczy. Dokument Wn-D za lipiec 2013r. został przekazany do PFRON w dniu 22 sierpnia 2013r. Strona wniosła w dniu 09.10. 2013r. (data wpływu) wniosek o przywrócenie terminu na złożenie powyższego dokumentu. W uzasadnieniu wniosku A.Z. podniosła, iż choruje na [...] od 2005r.; miała silne zaostrzenie choroby w dniach [...].07. 2013r. do [...].08. 2013r, skierowanie do szpitala [...] w dniu [...].07. 2013r., potem kolejne. Przyjmowała bardzo duże dawki leków ([...]), co spowodowało brak kontaktu z rzeczywistością, brak poczucia upływającego czasu i poczucia miejsca. Ponadto, w pismach z 9.09. 2013r., 16 09. 2013r., i 7.10. 2013r. wskazywała, że nie była świadoma o tym, ze deklarację należy złożyć do 20 dnia miesiąca i nikt jej o tym obowiązku nie poinformował. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014r Prezes PFRON odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Wn-D) za lipiec 2013r. W wyniku zażalenia wniesionego przez Stronę, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Minister Pracy i Polityki Społecznej , postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014r. utrzymał w mocy rozstrzygniecie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia, Minister wskazał na treść przepisu art. 58 k.p.a. i stwierdził, iż Strona nie spełniła przesłanek z art. 58 § 1 k.p.a. Niewysłanie wniosku w terminie z powodu nieznajomości prawa, nie świadczy- zdaniem organu – o braku winy. Podkreślił także, iż Skarżąca w toku postępowania przed organem I instancji, zmieniła argumentację dotyczącą przyczyn niezłożenia wniosku w terminie. Najpierw powoływała się wyłącznie na brak wiedzy co do obowiązujących terminów składania przedmiotowych wniosków, dopiero później na swój stan zdrowia. To budzi uzasadnione wątpliwości, co do tego, co było przeszkodą w terminowym złożeniu wniosku. Ponadto podkreślono, iż przesłanką uprawdopodobniającą brak winy w niedochowaniu terminu nie jest choroba przewlekła, a jedynie choroba nagła. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie, A.Z. wnosiła o jego uchylenie i przywrócenie terminu do złożenia wniosku Wn-D za 07. 2013r. W uzasadnieniu podkreśliła, iż miała wiedzę, że wniosek za siebie – jako pracodawca – składa do 25 dnia miesiąca. Wskazała, iż kulminacja zaostrzenia choroby nastąpiła od [...].08. 2013r. do [...].08. 2013r, czyli w okresie 6 dni, które były długim weekendem, gdzie była zupełnie sama , bez opieki i bez leków. Podniosła, że w drugiej połowie sierpnia zmieniono jej leki, a ustawienie właściwych dawek trwa jakiś czas. Podała, że posiada orzeczenie ZUS o [...] stopniu niepełnosprawności i orzeczenie o schorzeniu specjalnym. Ponadto, do dnia 7.08. 2013r miała pełnomocnika w osobie swojego pracownika, jednakże umowa o pracę z nim została rozwiązana, a trudno jest w krótkim czasie znaleźć inną odpowiednią osobe na miejsce pełnomocnika. Podkreśliła również, że nikt nie ucierpiał na 2 dniowym opóźnieniu w złożeniu przedmiotowego wniosku. W odpowiedzi na skargę MPiPS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 270, z 2012 r.), (dalej ,,p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Funkcją sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja (postanowienie) odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. . Na początku Sąd przypomina, że przedmiotem kontroli jest postanowienie z dnia [...] sierpnia 2014r. Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. § 2 stanowi, iż prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie, znane jest orzecznictwo sądowoadministracyjne odnośnie tego, iż przesłanką uprawdopodobniającą brak winy w niedochowaniu terminu jest choroba nagła, a nie przewlekła. Jednakże w tym, konkretnym stanie faktycznym należy mieć na uwadze, że choroba na którą cierpi Skarżąca, jest poważną chorobą [...], która zniekształca sposób myślenia. Ta choroba trwa zazwyczaj przez całe życie i może być kontrolowana za pomocą odpowiedniego leczenia. Tak działo się w przypadku Strony, która , mimo poważnego schorzenia na jakie choruje od 2005r., prowadziła działalność gospodarczą. Należy wyjaśnić – wobec złożonych w sprawie zaświadczeń lekarskich- na ile choroba ta, której zaostrzenie nastąpiło w miesiącu sierpniu 2013r, uniemożliwiła wykonywanie codziennych czynności, zdezorganizowała zachowanie Skarżącej, zakłóciła zdolność rozeznania rzeczywistości. Wszystko to trzeba zrobić w kontekście specyfiki choroby, jej nagłego zaostrzenia i faktów, które podnosi Skarżąca, a mianowicie, iż w okresie, o który w sprawie chodzi, była w domu sama i nie mogła posłużyć się przy złożeniu wniosku w terminie inną, bliską osobą. Należy także wziąć pod uwagę twierdzenia Skarżącej o zmianie leków i ich dawek i wpływie tego na rozeznanie Skarżącej co do konieczności wypełnienia przez nią konkretnych obowiązków w konkretnym terminie. Pamiętać przy tym należy, iż to na Skarżącej ciąży obowiązek uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do złożenia przedmiotowego wniosku. Jednakże trzeba także mieć na względzie, iż w tej konkretnej sytuacji związanej ze specyficzną chorobą, organ ma obowiązek szczególnie wnikliwie zbadać sprawę, mając także na uwadze, że – zgodnie z orzecznictwem – o ile sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim nie wyklucza możliwości dokonania czynności w terminie, o tyle przyjmowanie w tym czasie leków [...], czyni wiarygodnym twierdzenie strony, że uchybienie terminu było przez nią niezawinione, bowiem leki tego typu mogą powodować zaburzenia w funkcjonowaniu umysłu; obowiązkiem zas organu w powyższych okolicznościach jest wyjaśnienie, czy strona była w stanie pokierować swoim postępowaniem i przewidzieć jego konsekwencje (chodziło o sporządzenie odwołania – vide: wyr. NSA z 20.4. 1999r., I SA/Ka 1609/97, z 1.3. 1999r., II SA 45/99, z 22.4. 1998r., SA/Sz 1435/97. 21.3. 2006r., I OSK 639/05.). Oczywiście, organ winien także porównać okoliczności wskazywane przez Skarżącą jako przyczyny opóźnienia, we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o dofinansowanie, jak też w pismach uzupełniających kierowanych do organu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1) c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.