V SA/Wa 3011/16

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych W. Sp. z o. o. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazała, iż jej kapitał zakładowy wynosi 5.000 zł, Skarżąca posiada środki trwałe o wartości 405.593,50 zł, a w ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w prowadzonej działalności w wysokości 136.525,17 zł. Oświadczyła, że nie posiada środków na rachunku bankowym. Do wniosku Skarżąca załączyła zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej, tytuły wykonawcze stosowane w egzekucji należności pieniężnych, wezwania (upomnienia) do uregulowania należności w tytułu kary pieniężnej od gier. Wbrew oświadczeniu złożonemu na urzędowym formularzu PPPr do wniosku nie załączono sprawozdania finansowego oraz wydruku z rachunku bankowego. Ponieważ złożone oświadczenia okazały się niewystarczające dla oceny możliwości majątkowych Spółki, na podstawie zarządzenia z 19 grudnia 2016 r. Stronę wezwano do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów (karta 199 akt sądowych). Wezwanie zostało doręczone w dniu 10 stycznia 2017 r. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądem administracyjnym zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie, wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Na podstawie art. 245 § 1 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie Spółka złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy jednostka taka wykaże, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. W sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku budzi wątpliwości lub jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, na podstawie art. 255 p.p.s.a., można wezwać taką osobę do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności. W przedmiotowej sprawie, oświadczenie zawarte we wniosku Strony złożonym na urzędowym formularzu PPPr było niewystarczające do oceny, czy Spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów sądowych. Skarżąca załączyła do wniosku zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej, tytuły wykonawcze stosowane w egzekucji należności pieniężnych, wezwania do uregulowania należności pieniężnych, ale nie przedstawiła dokumentów finansowych na podstawie których można było określić stan majątkowy i możliwości płatnicze. Dlatego też niezbędne okazało się jej wezwanie do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę sytuacji majątkowej. Skarżąca nie dopełniła ciążącego obowiązku wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej. Nie przedstawiła bowiem informacji oraz dokumentów, o które została wezwana na podstawie art. 255 p.p.s.a. Uznać więc należy, iż Skarżąca nie wykazała, że ustawowa przesłanka przyznania prawa pomocy w odniesieniu do jej osoby wystąpiła, a tym samym przyznanie jej prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych nie jest zasadne. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej jej sytuacji materialnej uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 27 lipca 2011 r. o sygn. akt II OZ 650/11). Czynności określone w art. 255 p.p.s.a. podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona wezwana do uzupełnienia oświadczenia winna z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania. To w jej interesie leży bowiem przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2010 r. o sygn. akt II GZ 318/10). Wskazać dodatkowo należy na stanowisko orzecznictwa, zgodnie z którym, sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego nie są znane mimo istniejącego po stronie skarżącego ciężaru wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 774/13; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto warto zwrócić uwagę, że pomimo powoływania się przez Skarżącą na stratę poniesioną z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej oraz prowadzone wobec niej postępowania egzekucyjne, w dalszym ciągu prowadzi ona działalność gospodarczą. W informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego odnoszącego się do Spółki brak jest wpisów dotyczących prowadzenia wobec niej postępowania upadłościowego, jej rozwiązania, czy choćby zawieszenia prowadzonej działalności gospodarczej. To zaś, że aktualnie Spółka ma faktycznie pewne problemy finansowe, o czym świadczą liczne postępowania egzekucyjne z jej udziałem, nie może stanowić samo w sobie przyczyny uwzględnienia jej żądania. Strata, na którą się powołuje nie przesądza o braku środków finansowych, a wskazuje, że koszty prowadzonej działalności są wyższe od uzyskanego przychodu. Należy zwrócić uwagę na dwie wskazane przez Spółkę wielkości tj. kapitał zakładowy oraz środki trwałe. Wysokość każdej z nich tj. odpowiednio 5.000 zł oraz 405.593,50 zł wielokrotnie przewyższa wartość wpisu w niniejszej sprawie (12.000 zł), zwłaszcza jeśli chodzi o te ostatnie, przy czym nie ma znaczenia, że w większości zostały zajęte w toku egzekucji. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.