V SA/Wa 3091/14

WyrokWSA w Warszawie2015-04-20

Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Mirosława Pindelska, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatek na wyżywienie dzieci w niepublicznym przedszkolu, w tym tzw. wsad do kotła, może być finansowany z dotacji oświatowej przyznanej na podstawie art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wydatek na wyżywienie dzieci w przedszkolu, w tym tzw. wsad do kotła, stanowi realizację zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, o których mowa w art. 90 ust. 3d ustawy o systemie oświaty, i może być finansowany z dotacji. Jednakże, zgodnie z art. 67a ust. 2 i 4 ustawy o systemie oświaty, koszty wyżywienia, w tym tzw. wsad do kotła, są odpłatne przez rodziców i nie mogą być finansowane z dotacji, co potwierdza prawidłowość decyzji organów w tym zakresie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. o nakazaniu zwrotu części dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Zakwestionowana kwota dotyczyła wydatków na wyżywienie dzieci w niepublicznym przedszkolu. Skarżąca kwestionowała prawidłowość interpretacji przepisów dotyczących wykorzystania dotacji na wyżywienie oraz nierozpatrzenie korekty rozliczenia dotacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi O.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości dotacji przypadającej do zwrotu oddala skargę Przedmiotem skargi O. B.(dalej: skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: SKO) z [...] września 2014 r. nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z [...] listopada 2013 r. nr [...], którą określono wysokość dotacji wykorzystanej w 2012 r. niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie [...] zł oraz nakazującej dokonanie zwrotu tej dotacji wykorzystanej wraz z odsetkami liczonymi jak od zaległości podatkowych od dnia podanego do dnia zapłaty. Zaskarżona decyzja została wydana w poniższym stanie faktycznym i prawnym. Skarżąca otrzymała w okresie [...] dotację w wysokości [...] zł. Kwota ta, zgodnie z art. 90 ust. 3d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.; dalej: u.s.o.), powinna być przeznaczona na dofinansowanie realizacji zadań placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej i wykorzystana wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących. Kontrola prawidłowości wykorzystania środków dotacji przeprowadzona [...] wykazała, że wydatki bieżące przedszkola poniesione ze środków dotacji w okresie [...] wyniosły [...] zł, natomiast pozostała kwota przekazanej dotacji tj. [...] zł została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem określonym w art. 90 ust. 3d u.s.o., ponieważ: 1) kwota [...] zł dotyczyła połączeń w roamingu z telefonów komórkowych użytkowanych przez osobę prowadzącą przedszkole oraz Dyrektora przedszkola; 2) kwota [...] dotyczyła nieuzasadnionych wydatków za gaz będących przedpłatą faktur dotyczących prognozowanego zużycia gazu w 2013 r. z terminami płatności w 2013 r. Przedpłata nie była wydatkiem bieżącym w 2012 r., co oznacza, że nie było podstaw do jej rozliczenia w tym roku; 3) kwota [...] zł dotycząca odsetek za nieterminowe płatności energii elektrycznej, nie była realizacją zadań określonych w art. 90 ust. 3d u.s.o.; 4) kwota [...] zł za ogłoszenia drobne, usługi reklamowe nie są związane z kształceniem dzieci, na które gmina przekazała dotację, ponieważ są skierowane do przyszłych uczniów; 5) kwota [...] zł za wyżywienie dzieci. Zgodnie z umowami zawartymi z rodzicami dzieci przedszkole zobowiązuje się m.in. do zapewnienia wyżywienia tj. pięciu posiłków dziennie. Natomiast za czynności wymienione w § 2 (m.in. zapewnienie wyżywienia) rodzice zobowiązani są do wnoszenia przez 12 miesięcy opłaty miesięcznej w wysokości [...] zł za jedno dziecko. Najwyższa Izba Kontroli wskazuje, że dotacją powinny być rozliczane wydatki na realizację zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, do których nie można zaliczyć wydatków za posiłki i artykuły spożywcze; 6) kwoty: a) [...] zł za obsługę księgową działalności gospodarczej organu prowadzącego przedszkole, b) [...]zł za badania profilaktyczne pracowników, c) [...] zł za zakup odzieży bhp, d) [...] zł za legitymację służbową nauczyciela, e) [...] zł za doradztwo w zakresie rozliczania dotacji i f) [...] zł za zdjęcia do paszportu, - nie dotyczą zadań wymienionych w art. 90 ust. 3d u.s.o., lecz zadań organu prowadzącego. Mając na uwadze powyższe organ I instancji decyzją z [...] listopada 2013 r. określił skarżącej wysokość dotacji wykorzystanej w 2012 r. niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie [...] zł oraz nakazującej dokonanie zwrotu tej części dotacji wraz z odsetkami. W odwołaniu od decyzji skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie: 1) art. 80 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: k.p.a.) polegające na przyjęciu w stanie faktycznym, iż rodzice w opłacie wnoszonej do przedszkola, ponoszą koszty wyżywienia dzieci, mimo iż jest to sprzeczne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, w postaci umowy zawieranej przez przedszkole z rodzicami; 2) art. 77 § 1 w zw. z art. 7 i 8 k.p.a., poprzez brak rozpoznania, iż strona wraz z zastrzeżeniami wniesionymi do protokołu kontroli, przedłożyła korektę zestawienia wydatków w związku z którymi dotacja powinna być rozliczona; 3) art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 8 k.p.a. polegające na nieprzedstawieniu w uzasadnieniu decyzji, jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego, w szczególności przyjętej przez organ wykładni art. 90 ust. 3d u.s.o., którą organ posłużył się uznając, że zapewnienie wyżywienia dzieciom nie stanowi realizacji zadania z zakresu kształcenia, wychowania i opieki, o której mowa ww. przepisie prawa materialnego; 4) art. 90 ust. 3d u.s.o., poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na stwierdzeniu, iż zapewnienie dzieciom przebywającym w przedszkolu nie mieści się w zakresie wydatków, określonych w ww. przepisie, w szczególności nie stanowi realizacji zadania z zakresu kształcenia, wychowania i opieki. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. SKO decyzją z [...] września 2014 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO powołało się na wyniki kontroli, w których zostało zakwestionowane rozliczenie dotacji otrzymanej w 2012 r. na pokrycie wydatków bieżących placówki w łącznej kwocie [...] zł. Na kwotę tę składają się: 1) [...] zł jako koszt połączeń w roamingu z telefonów komórkowych; 2) [...] zł jako wydatki za gaz będących przedpłatą faktur dotyczących prognozowanego zużycia gazu w 2013 r. z terminami płatności w 2013 r.; 3) [...] zł odsetki za nieterminowe płatności energii elektrycznej; 4) [...] zł za ogłoszenia drobne - usługi reklamowe niezwiązane z kształceniem dzieci; 5) [...] za wyżywienie dzieci, które zgodnie z art. 67a z zw. z art. 14 ust. 6 u.s.o. jest odpłatne; 6) [...] zł jako wydatki dotyczące zadań organu prowadzącego. SKO wyjaśniło, że problem merytoryczny w sprawie dotyczy zagadnienia, czy w ramach dotacji przysługującej szkole lub placówce niepublicznej mogą być finansowane wydatki poniesione przez nią na cele pośrednio związane z jej działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą, o której mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. Przy czym SKO podkreśliło – powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 maja 2014 r., II GSK 230/13 – że dotację oświatową można wydatkować na cele ściśle związane z procesem kształcenia uczniów szkoły, a reklamowanie, czy też promowanie szkoły nie realizuje tych celów. Rola dotacji oświatowej nie polega bowiem na subsydiowaniu wszelkiej działalności prowadzonej przez szkołę bądź jednostkę prowadzącą szkoły, czy też pokrywania wszelkich ich wydatków. SKO wskazało także, że zgodnie z art. 90 ust. 3d u.s.o. (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2014 r.) – dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na: 1) pokrycie wydatków bieżących szkół, przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i placówek, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki, w tym na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej szkolą, przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora szkoły, przedszkola lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego, z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego; 2) zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, obejmujących: a) książki i inne zbiory biblioteczne, b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w szkołach, przedszkolach i placówkach, c) sprzęt sportowy i rekreacyjny, d) meble, e) pozostałe środki trwale oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości ustalonej w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w' 100% ich wartości, w momencie oddania do używania. SKO stwierdziło, że istotą sporu w sprawie jest uznanie przez organ I instancji, że kwota [...] zł wydatkowana na zakup żywności (tzw. wsad do kotła) nie stanowi realizacji celu określonego w art. 90 ust. 3d u.s.o. SKO podało, że zgodnie z art. 124 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.; dalej: u.f.p.) – wydatki bieżące jednostek budżetowych obejmują: 1) wynagrodzenia i uposażenia osób zatrudnionych w państwowych jednostkach budżetowych oraz składki naliczane od tych wynagrodzeń i uposażeń; 2) zakupy towarów i usług; 3) koszty utrzymania oraz inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych i realizacją ich statutowych zadań; 4) koszty zadań zleconych do realizacji jednostkom zaliczanym i niezaliczanym do sektora finansów publicznych, z wyłączeniem organizacji pozarządowych. SKO powołało się na Komentarz do przepisu ustawy o finansach publicznych Ludmiły Lipiec-Warzechy oraz wyrok NSA z 17 stycznia 2008 r., II GSK 320/07 i stwierdziło, że zwrotu "wydatki bieżące" nie można utożsamiać z "wydatkami teraźniejszymi", zgodnie z potocznym czy słownikowym znaczeniem tego przymiotnika. Dotacja celowa udzielana jest w określonym celu i nie jest przeznaczona na pokrycie wszystkich wydatków związanych z prowadzeniem przedszkola. SKO odniosła się do argumentów odwołania, że wyżywienie dzieci spełnia cele określone w art. 90 ust. 3d u.s.o., ponieważ zapewnienie wyżywienia stanowi element niezbędny wspierania prawidłowego rozwoju dzieci, co jest jednym z podstawowych wymiarów realizacji zadań opiekuńczo-wychowawczych. SKO przypomniało, że w myśl art. 67a u.s.o.: 1. w celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań opiekuńczych, w szczególności wspierania prawidłowego rozwoju uczniów, szkoła może zorganizować stołówką. 2. Korzystanie z posiłków stołówce szkolnej jest odpłatne. 3. Warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołą. 4. Do opłat wnoszonych za korzystanie przez uczniów z posiłku w stołówce szkolnej, o których mowa w ust. 3 nie wlicza się wynagrodzeń pracowników i składek naliczanych od tych wynagrodzeń oraz kosztów utrzymania stołówki. 5. Organ prowadzący szkolą może zwolnić rodziców albo ucznia z całości lub części opłat, o których mowa w ust. 3: 1) w przypadku szczególnie trudnej sytuacji materialnej rodziny; 2) w szczególnie uzasadnionych przypadkach losowych. 6. Organ prowadzący szkołą może upoważnić do udzielania zwolnień, o których mowa w ust. 5, dyrektora szkoły, w której zorganizowano stołówką. Z kolei art. 14 ust. 6 u.s.o. wskazuje, że do ustalania opłat za korzystanie z wyżywienia w przedszkolach publicznych oraz publicznych innych formach wychowania przedszkolnego przepisy art. 67a stosuje się odpowiednio. Mając powyższe na uwadze SKO za zasadne uznało stanowisko organu I instancji, iż tzw. wsad do kotła jest finansowany przez rodziców (co wynika z zacytowanych wyżej przepisów), zaś kwestia konstrukcji umowy z rodzicami i nieujęcie w niej obowiązku pokrycia przez rodziców kosztów wyżywienia jest ryzykiem organu prowadzącego. Ponadto umowy cywilnoprawne nie mogą być sprzeczne z obowiązującym prawem. Odnosząc się do nierozpatrzenia przez organ I instancji korekty rozliczenia dotacji za 2012 r. z [...] września 2013 r., SKO stwierdziło, że w piśmie z [...] października 2013 r. [...] wyjaśnił, iż termin do złożenia rozliczenia dotacji za rok 2012 upłynął [...] stycznia 2013 r. Powyższy termin wynika z § 5 ust. 4 załącznika do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla szkół i przedszkoli prowadzonych na terenie Gminy P. przez inne niż Gmina P. osoby prawne i osoby fizyczne (...), który stanowi, że "Sporządzone roczne rozliczenie dotacji, o którym mowa w ust. 1 podlega przekazaniu do ZEAS w nieprzekraczalnym terminie do dnia [...] stycznia roku następnego". Również w poprzednio obowiązującym regulaminie rozliczania dotacji dla szkół i przedszkoli uchwalonym uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. Rady Miejskiej w P. w § 4 ust. 2 ustalony został termin [...] stycznia następnego roku do rocznego rozliczenia dotacji. W skardze z 22 października 2014 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o uchylenie decyzji SKO i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 80 w zw. z art. 8 k.p.a. polegające na przyjęciu w stanie faktycznym, iż rodzice w opłacie wnoszonej do przedszkola, ponoszą koszty wyżywienia dzieci, mimo iż jest to sprzeczne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie; 2) art. 77 § 1 w zw. z art. 7 i 8 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 w zw. 140 k.p.a. poprzez brak rozpoznania, iż skarżąca wraz zastrzeżeniami wniesionymi do protokołu kontroli, przedłożyła korektę zestawienia wydatków w związku z którymi dotacja powinna być rozliczona oraz nieprzedstawienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powodów, dla których odmówiono skuteczności korekty dokonanej przez skarżącą; 3) art. 67a ust. 2 i 4 w zw. z art. 14 ust. 6 u.s.o., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i oparcie na nich decyzji, wbrew ich dyspozycji, wskazującej, że są nią objęte wyłącznie przedszkola publiczne, co wyłącza możliwość zastosowanie do skarżącej, która prowadzi placówkę niepubliczną; 4) art. 90 ust. 3d u.s.o.; poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na stwierdzeniu, że zapewnienie wyżywienia dzieciom przebywającym w przedszkolu skarżącej, nie mieści się w zakresie wydatków, określonych ww. przepisie, w szczególności nie stanowi realizacji zadania z zakresu kształcenia, wychowania i opieki. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, choć część zarzutów była trafna. Zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy skarżąca mogła w ramach otrzymanej dotacji na 2012 r. rozliczyć kwotę [...] zł na wyżywienie dzieci. Przy czym zaznaczyć należy, że zakwestionowana kwota dotyczyła wyłącznie wydatków dotyczących tzw. wsadu do kotła (artykułów żywnościowych), nie były kwestionowane wydatki bieżące poniesione na wynagrodzenia i pochodne od wynagrodzeń pracowników kuchni, jak i wyposażenia kuchni. SKO podało w zaskarżonej decyzji trzy powody dla których powyższy wydatek został nieprawidłowo rozliczony w ramach dotacji. Po pierwsze – wydatek ten nie stanowi realizacji celu określonego w art. 90 ust. 3d u.s.o.; po drugie – nie jest wydatkiem bieżącym, o jakim mowa w art. 124 ust. 3 u.f.p.; a po trzecie – art. 67a u.s.o. stanowi, że tzw. wsad do kotła jest finansowany przez rodziców. Skarżąca z powyższym stanowiskiem SKO nie zgadza się i twierdzi, że wymienione unormowania zostały błędnie zinterpretowane przez organy. Sąd wskazuje, że regulacje, jakie wiążą się z przyznaniem i wykorzystaniem dotacji niepublicznemu przedszkolu zawierają przepisy powołanej na wstępie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Jak wynika z art. 90 ust. 3d u.s.o. – dotacje są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Ponadto dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki. Wysokość dotacji dla niepublicznego przedszkola zależy od ilości uczniów, o czym stanowi art. 90 ust. 2b u.s.o. Przyjmuje się zatem, że dotacja w tym zakresie jest z istoty dotacją podmiotową jednakże ograniczenie celów na jakie dotacja może być wydatkowana wskazuje na jej mieszany, podmiotowo-celowy charakter, ponieważ udziela się jej jednostkom spoza sektora finansów publicznych na cel ogólnego dofinansowania ich bieżącej działalności statutowej. System oświaty, zgodnie z art. 2 pkt 1 i 2 u.s.o. obejmuje zarówno przedszkola, jak i szkoły, a art. 3 pkt 1 u.s.o. stanowi, że ilekroć w przepisach mowa jest bez bliższego określenia o szkole należy przez to rozmieć także przedszkole. Odrębną i specjalną dla przedszkoli regulację zawierają przepisy art. 14 - 14c u.s.o., umieszczone w rozdziale 2 "Wychowanie przedszkolne, obowiązek szkolny i obowiązek nauki". Wskazują one, że wychowanie przedszkolne obejmuje dzieci w wieku 3-6 lat i jest realizowane w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz w innych formach wychowania przedszkolnego (14 ust. 1). Przedszkole realizuje programy wychowania przedszkolnego uwzględniające podstawę programową wychowania przedszkolnego (art. 14 ust. 2). Nie ulega wątpliwości, że obowiązek realizacji tych programów rozciąga się na wszystkie przedszkola: zarówno publiczne, jak i niepubliczne (p. M. Pilch, "Ustawa o systemie oświaty. Komentarz", ABC 2012). Podstawa programowa wychowania przedszkolnego została określona w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół (Dz. U. z 2009 r. Nr 4, poz. 17). Dla ścisłości należy dodać, że przepis art. 22 ust. 2 pkt 2 u.s.o., stanowiący delegację ustawową do wydania tego rozporządzenia został zmieniony z dniem 1 września 2012 r. ustawą z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 205, poz. 1206) - art. 1 pkt 17 lit. a tiret pierwsze, jednakże jak stanowi art. 21 ust. 2 ustawy nowelizującej, dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 lit. a i b u.s.o. zachowują moc do czasu wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 sierpnia 2015 r. Z podstawy programowej wynika, że celem wychowania przedszkolnego jest m.in. troska o zdrowie dzieci i ich sprawność fizyczną. Nie może zatem budzić wątpliwości, że realizację tego celu stanowi żywienie dzieci w przedszkolu, które służy zaspokojeniu jednej z podstawowych potrzeb fizjologicznych. W związku z powyższym Sąd stwierdza, że rację ma skarżąca wskazując, że wydatek na wyżywienie dzieci w wieku przedszkolnym stanowi realizację obowiązku gminy w zakresie edukacji publicznej, a więc wchodzi w zakres wydatków, o jakich mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. Tym samym organy błędnie zinterpretowały treść tego przepisu. Sąd stwierdza także, że podstawą dla odmowy rozliczenia "wydatków bieżących" o których mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o. nie mógł być przepis art. 124 ust. 3 u.f.p. Zgodnie art. 124 ust. 3 u.f.p. wydatki bieżące jednostek budżetowych obejmują: 1) wynagrodzenia i uposażenia osób zatrudnionych w państwowych jednostkach budżetowych oraz składki naliczane od tych wynagrodzeń i uposażeń; 2) zakupy towarów i usług; 3) koszty utrzymania oraz inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych i realizacją ich statutowych zadań; 4) koszty zadań zleconych do realizacji jednostkom zaliczanym i niezaliczanym do sektora finansów publicznych, z wyłączeniem organizacji pozarządowych. Sąd zwraca uwagę, że w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli było wprawdzie wydatkowanie środków publicznych ale pochodzących z gminnej dotacji oświatowej, która przeznaczona jest na realizację określonych w ustawie celów. Dotacja ta został udzielona niepublicznemu przedszkolu by mogło ono pokryć swoje wydatki bieżące ale tylko te, które są przeznaczone na realizację zadań przedszkola w zakresie kształcenia, wychowania i opieki w tym profilaktyki społecznej. Dotacja nie obejmuje więc wszystkich wydatków. Podkreślić także trzeba, że źródłem finansowania wydatków jest dotacja. Instytucja dotacji stanowi rodzaj wydatku budżetowego określany jednostronnie, przez podmiot dotujący w imieniu państwa, na rzecz podmiotu dotowanego, udzielanego w celu uzupełnienia brakujących środków na finansowanie działalności mającej znaczenie dla interesu ogólnego, uwarunkowanego, w ściśle określonej wysokości, nieodpłatnego i bezzwrotnego. Dotacje są podstawowym rodzajem wydatków redystrybucyjnych budżetu państwa. Nie można zatem jak to uczyniło SKO zrównywać udzielania dotacji oświatowej z wydatkami bieżącymi jednostek budżetowych, gdyż są to odrębne instytucje prawne. W związku z powyższym także art. 124 ust. 3 u.f.p. nie mógł stanowić podstawy do zakwestionowania rozliczenia wkładu do kotła. Pomimo błędnej interpretacji powyższych dwóch przepisów przez organy w sprawie, powołanie w zaskarżonej decyzji trzeciego argumentu w postaci art. 67a u.s.o. był prawidłowe i powodowało trafność podjętej decyzji. Sąd wskazuje, że zgodnie art. 67a ust. 2 u.s.o. – korzystanie z posiłków w stołówce szkolnej jest odpłatne. Warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szkoły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę (ust. 3). W myśl art. 67a w ust. 4 u.s.o. – do opłat wnoszonych za korzystanie przez uczniów z posiłku w stołówce szkolnej, o których mowa w ust. 3, nie wlicza się wynagrodzeń pracowników i składek naliczanych od tych wynagrodzeń oraz kosztów utrzymania stołówki. Stosowanie do art. 84a u.s.o., przepisy art. 67a ust. 1-3, 5 i 6 (a więc z wyłączeniem ust. 4), stosuje się odpowiednio do szkół niepublicznych. Przypomnieć należy, że zgodnie ze słowniczkiem zawartym w art. 3 pkt 1 u.s.o. – ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o szkole – należy przez to rozumieć także przedszkole. Literalna wykładnia powyższych przepisów oznacza, że w przypadku przedszkola niepublicznego rodzice dzieci ponoszą pełne koszty wyżywienia, w tym m.in. koszty utrzymania stołówki (które nie zostały zakwestionowane w niniejszej sprawie przez kontrolerów), stąd też jakiekolwiek wydatki na wyżywienie nie mogą być rozliczane z dotacji. Sąd wskazuje jednak, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wykształcił się pogląd, który przyjęły organy, a skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że ust. 4 art. 67a u.s.o. ma także zastosowanie do przedszkoli niepublicznych (v. NSA z 7 lipca 2009 r., I OSK 1450/08; wyrok WSA w Rzeszowie z II SA/Rz 110/13 z 22 maja 2013 r. pub. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku przedszkoli kwestia opłat za wyżywienie została uregulowana także w art. 14 ust. 6 u.s.o. Przepis ten stanowi, że do ustalania opłat za korzystanie z wyżywienia w przedszkolach publicznych oraz publicznych innych formach wychowania przedszkolnego przepisy art. 67a stosuje się odpowiednio. W ocenie Sądu specyfika przedszkola prowadzić musi do przyjęcia prokonstytucyjnej wykładni art. 14 ust. 6 u.s.o. i objęcia nim również przedszkoli niepublicznych. Skoro bowiem ustawodawca nałożył na gminę obowiązek prowadzenia przedszkoli, a gminę w tym zakresie zastępują inne podmioty prowadzące przedszkole niepubliczne, regulacja przerzucająca na rodziców dzieci pełne koszty ich wyżywienia w przedszkolu niepublicznym, obejmujące zgodnie z art. 67a ust. 4 oprócz opłat za posiłki - koszty utrzymania stołówki i wynagrodzenia pracowników, musi zostać uznana za krzywdzącą, niesprawiedliwą i naruszającą wspomnianą już konstytucyjną zasadę równości. W powyższych orzeczeniach podkreślono, że wykładnia art. 14 ust. 6 u.s.o. nie narusza też art. 90 ust. 3d u.s.o., bowiem zgodnie z wcześniej podniesioną argumentacją, wyżywienie dzieci w przedszkolu mieści się w zakresie zadań wskazanych w tym przepisie – kształcenia, wychowania i opieki, wydatki na ten cel mają charakter bieżący. Przy czym Sąd podkreśla, że wydatki mogące być objęte dotacją ograniczają się jedynie do wyżywienia w zakresie "przygotowania" posiłku, zaś wkład do kotła, tak w przypadku placówek publicznych, jak i niepublicznych jest odpłatny i nie może być finansowany w drodze dotacji. Oznacza to, że zakwestionowanie przez organy prawidłowości wydatkowania przez skarżącą w ramach dotacji kosztów wyżywienia w części dotyczącej wkładu do kotła było prawidłowe. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nierozliczenia przez organ korekty złożonej przez skarżącą we wrześniu 2013 r. w kwocie [...] zł, Sąd za prawidłowe uznał stanowisko SKO wyrażone w zaskarżonej decyzji o braku podstaw prawnych do jej rozliczenia już po upływie 2012 r. O fakcie braku możliwości jej rozliczenia skarżąca została poinformowana pismem z [...] października 2013 r., w którym wyjaśniono, iż termin do złożenia rozliczenia dotacji za rok 2012 upłynął [...] stycznia 2013 r. Termin ten wynikał z § 5 ust. 4 załącznika do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla szkół i przedszkoli prowadzonych na terenie Gminy P. przez inne niż Gmina P. osoby prawne i osoby fizyczne (...). Także w poprzednio obowiązującym regulaminie rozliczania dotacji dla szkół i przedszkoli uchwalonym uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. Rady Miejskiej w P. w § 4 ust. 2 ustalony został termin [...] stycznia następnego roku do rocznego rozliczenia dotacji. Na końcu Sąd zaznacza, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a także inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tak jak wyżej wskazano w sprawie doszło do naruszenia części przepisów prawa materialnego ale bez wpływu na jego wynik. Ponadto w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w szczególności do naruszenia art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zakresie uzasadnienia decyzji, niemniej jednak – w ocenie Sądu – nie miały one istotnego wpływu na wynik sprawy. W związku z powyższym, mając na uwadze okoliczności tej sprawy i oceniając zgodność z prawem działania organu administracyjnego, Sąd uznał, że ani przeprowadzona z urzędu ocena legalności działania organu, ani zarzuty zawarte w skardze nie uzasadniają wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Skargę należało więc, stosownie do art. 151 p.p.s.a, oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło