V SA/Wa 3149/14
WyrokWSA w Warszawie2015-03-31
Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura, Anna Falkiewicz-Kluj, Izabella Janson
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawcy przysługują odsetki od nieterminowo wypłaconego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, jeśli prawo do odsetek nie było uregulowane w przepisach obowiązujących w dacie złożenia wniosku o dofinansowanie, a jedynie w przepisach późniejszych lub w rozporządzeniu wydanym z przekroczeniem delegacji ustawowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pracodawcy nie przysługują odsetki od nieterminowo wypłaconego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, ponieważ prawo do odsetek nie było uregulowane w przepisach obowiązujących w dacie złożenia wniosku o dofinansowanie (2005 r.). Rozporządzenie z 2003 r., które przewidywało możliwość żądania odsetek, zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, a przepisy wprowadzające możliwość naliczania odsetek weszły w życie dopiero w 2009 r. i nie miały zastosowania do stanu faktycznego z 2005 r. Ponadto, wniosek o wypłatę odsetek został złożony po terminie określonym w rozporządzeniu z 2003 r.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wnioski o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za marzec i kwiecień 2005 r. Po ustaleniu przez PFRON niższej kwoty dofinansowania i odmowie wypłaty, po wieloletnim postępowaniu, Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z października 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu PFRON z lutego 2014 r. odmawiającą wypłaty dofinansowania. Skarżąca następnie wniosła o wypłatę dofinansowania wraz z odsetkami. Organy administracji odmówiły wypłaty odsetek, argumentując, że przepisy regulujące prawo do odsetek weszły w życie po dacie złożenia wniosku o dofinansowanie, a rozporządzenie z 2003 r. przewidujące odsetki zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. błędną wykładnię przepisów przejściowych i naruszenie praw nabytych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, , Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2015 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w [...] na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty odsetek od dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych oddala skargę
Decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...], Minister Pracy i Polityki Społecznej (dalej "Minister", "organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółki z. o.o. z siedzibą w [...] (dalej również "skarżącego") od decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej również "organu pierwszej instancji") z dnia [...] lutego 2014 r. /w treści decyzji mylnie wpisano [...] lutego/, nr [...] o odmowie wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za marzec i kwiecień 2005 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Stan sprawy przedstawiał się następująco:
[...] spółka z. o.o. z siedzibą w [...] pismem z 17 maja 2005 r. zwróciła się z wnioskami Wn-D do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące: marzec i kwiecień 2005 r. w łącznej kwocie 485 086,35 zł. Wnioski te złożono w terminie określonym w art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2007 r.
Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] organ pierwszej instancji odmówił stronie wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych osób niepełnosprawnych za miesiąc marzec i kwiecień 2005r.
Na skutek wniesionego przez skarżącego odwołania Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] października 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ ustalił, że kwota dofinansowania której domagała się strona była niezgodna z kwotą ustaloną przez PFERON, który nie wypłacił dofinansowania w terminie. Fundusz, na podstawie dokumentacji kadrowej i finansowo księgowej ustalił dofinansowanie dla pracodawcy w kwocie 17 773,22 zł. i przesłał tę informację pracodawcy pismem z 30 kwietnia 2013 r. Kwota ta nie została przez pracodawcą potwierdzona. Prezes Zarządu PFERON decyzją z [...] lipca 2013 r. odmówił wypłaty dofinansowania. Po rozpatrzeniu odwołania strony Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] listopada 2013 r. znak [...] uchylił ww decyzję w całości i orzekł o wypłacie dofinansowania w kwocie 17 773,22 zł. W wyniku postępowania wznowieniowego Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] czerwca 2014 r. znak: [...] uchylił decyzję MPiPS z [...] listopada 2013 r. i decyzję Prezesa Zarządu PFERON z [...] lipca 2013r. znak: [...] i orzekł o wypłacie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres marzec i kwiecień 2005 r. w wysokości ustalonej przez Prezesa Zarządu PFERON.
Wnioskiem z 27 listopada 2013 r. strona skarżąca zwrócił się o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc marzec i kwiecień 2005 r. wraz z odsetkami.
Organ rozpoznając wniosek wskazał, że 1 stycznia 2009 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 2008, Nr 237, poz. 1652), która w art. 6 i 7 wprowadziła przepisy intertemporalne. Wynikało z nich, że do stosunków prawnych powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe a sprawy wszczęte a niezakończone przed dniem wejścia jej w życie rozpoznaje się według przepisów dotychczasowych. Postępowanie w sprawie wypłaty odsetek jest postępowaniem akcesoryjnymi w stosunku do postępowania dotyczącego roszczenia głównego i zastosowanie będą miały przepisy dotyczące należności głównej. Zatem w odniesieniu do żądania wypłaty odsetek będą miały zastosowanie przepisy obowiązujące w dacie w której strona składała wniosek o dofinansowanie.
Organ dokonał wykładni art. 6 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. w tym, rozumienia pojęcia "zastosowania przepisów dotychczasowych" i uznał, że dotyczy ono przepisów "obowiązujących co najmniej od daty wejścia w życie". Powołał się w tym zakresie na wyrok WSA w Warszawie z dni 12 czerwca 2014 r., sygn. akt V SA/WA 393/14.
W związku z tym organ wywiódł, że Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2003 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych obowiązujące od 1 stycznia 2004 r. do 31 grudnia 2007 r. przewidywało w § 6 ust. 2 uprawnienie pracodawcy do złożenia wniosku o wypłatę kwoty dofinansowania będącej różnicą pomiędzy kwotą należną a kwotą wypłaconą pracodawcy wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych w terminie do 30 września roku następującego po roku w którym przypadał okres zatrudnienia, którego dotyczył wniosek. Rozporządzenie zostało zastąpione rozporządzeniem z dnia 13 grudnia 2007 r., które obowiązywało do 21 stycznia 2009 r. W dniu 31 grudnia 2008 r. żaden przepis ustawy o rehabilitacji ani obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 13 grudnia 2007 r. nie przewidywał możliwości wypłaty odsetek od nieterminowo przekazanego dofinansowania. Art. 26c ust. 3a ustawy o rehabilitacji przewidujący możliwość żądania odsetek wszedł w życie 1 stycznia 2009 r. na mocy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych a przepis art. 6 tej ustawy nie może być uznany za przepis dotychczasowy.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia § 6 ust. 2 i 2a rozporządzenia z 30 grudnia 2003 r. organ wskazał, że w dniu 31 grudnia 2008 r. rozporządzenie to już nie obowiązywało. Co prawda Prezes Zarządu PFERON w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał się na treść tego rozporządzenia ale w ocenie organu odwoławczego nie wpływa to na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia.
Skarżąca wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zarzuciła naruszenie:
-art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, która nawet w ocenie organu II instancji nie zawierała prawidłowej podstawy prawnej ani adekwatnego uzasadnienia;
-art. 15 i 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji w wyniku prób konwalidacji jej wad na etapie decyzji organu odwoławczego, co pozbawia skarżącej prawa do dwukrotnego, niezależnego rozstrzygnięcia sprawy przez organy dwu instancji;
-art. 6 i 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia stanowiska, iż ww przepisy przejściowe w stosunku do stanów i skutków zaistniałych w 2005 r. wyłączały możliwość zastosowania przepisów obowiązujących w 2005 r. tj. rozporządzenia z 30 grudnia 2003r., które przewidywały możliwość domagania się odsetek;
-art. 6 i 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia stanowiska, że ww przepisy przejściowe regulowały nie tylko zagadnienia intertemporalne pomiędzy przepisami dotychczasowymi i nowymi na dzień 1 stycznia 2009 r. ale jednocześnie modyfikowały reguły intertemporalne dotyczące przepisów sprzed i po dniu 1 stycznia 2008 r. a więc daty wejścia w życie rozporządzenia MPiPS z 13 grudnia 2007 r., które nie zawierało w tym zakresie żadnych szczegółowych przepisów przejściowych;
-art. 6 i 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia nieuprawnionego wniosku, że użyte w tych przepisach sformułowanie "przepisy dotychczasowe" oznacza faktycznie jedynie "przepisy obowiązujące co najmniej do daty wejścia w życie", podczas gdy odwołanie się do kategorii "przepisów dotychczasowych" dotyczy zarówno przepisów obowiązujących formalnie, jak również przepisów już uchylonych, ale które znajdują zastosowanie przy rekonstrukcji norm prawnych odnośnie zdarzeń zaistniałych w czasie kiedy te przepisy nie zostały uchylone;
-art. 6 i 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej w zw. z art. 2 Konstytucji R.P: oraz wynikającą z niego zasadę ochrony praw nabytych poprzez przyjęcie, że ww przepisy przejściowe pozbawiły skarżącą prawa do otrzymania odsetek od nieterminowej wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za marzec/kwiecień 2005 r., które to prawo skarżąca nabyła z mocy obowiązującego ówcześnie rozporządzenia z 30 grudnia 2003r.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi, stwierdzić należy, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Przedmiotem rozstrzygania organu była kwestia związana z możliwością domagania się przez uprawniony podmiot wypłaty odsetek od nieterminowo wypłaconej kwot wynagrodzeń.
Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej wskazać należy, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia rozstrzygnięcia decyzja ostatecznie odpowiada prawu.
Skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie 17 maja 2005 r. natomiast wniosek o wypłatę odsetek 27 listopada 2013 r.
Organ II instancji prawidłowo wywiódł, że dla oceny możliwości ubiegania się przez skarżącą wypłaty odsetek należy stosować przepisy prawa materialnego obowiązujące w dacie składania wniosku o wypłatę dofinansowania tj. 17 maja 2005r. jako właściwe dla tych stosunków prawnych, ponieważ roszczenie o zapłatę odsetek jest żądaniem akcesoryjnym w stosunku do roszczenia głównego a to dotyczyło wypłaty dofinansowania wynagrodzeń w 2005 r. Przepisami tymi będzie wyżej powołana ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr 123, poz. 776 ze zm.), dalej zwana ustawą.
Ustawa ta w brzmieniu z 2005 r. nie regulowała w swej treści kwestii odsetek od nieterminowo wypłaconych kwot dofinansowania. Mowa o nich była natomiast w rozporządzeniu wykonawczym z 30 grudnia z 2003 r. (Dz.U. 2003., Nr 232, poz. 2330), dalej rozporządzenie z 2003 r., wydanym na podstawie art. 26 c ust. 6 tej ustawy. Z § 6 ust. 2a rozporządzenia wynikało, że odsetki należą się pracodawcy gdy dofinansowanie zostało wypłacone pracodawcy w wysokości niższej niż "należna od dnia jego wypłaty, w przypadkach zawinionych przez Fundusz a w szczególności gdy kwoty należnego dofinansowania zostały ustalone w wyniku postępowania o którym mowa w art. 26c ust. 4a i 4b ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych".
W ocenie Sądu rozporządzenie zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej ponieważ zgodnie z nią (art. 26c ust. 6) Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego był uprawniony do określenia w drodze rozporządzenia trybu przekazania oraz rozliczenia miesięcznego wynagrodzenia, terminów składania i wzorów informacji i wniosku o których mowa w ust. 1, wzoru formularza rozliczenia i wymogów jakie muszą spełniać pracodawcy przekazując dokumenty w formie elektronicznej lub teletransmisję danych. Nie mieści się w tym upoważnieniu kompetencja materialnoprawna do ustalania prawa do domagania się odsetek. Uprawnienia Ministra mają w świetle art. 26c ustawy o rehabilitacji wyłącznie charakter proceduralno-techniczny.
Zgodnie z art. 92 ust. 1 Konstytucji R.P. "Rozporządzenia są wydawana przez organy wskazane w Konstytucji, na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie i w celu jej wykonania. Upoważnienie powinno określać organ właściwy do wydania rozporządzenia i zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu". Rozporządzenie jest więc aktem wydawanym w celu wykonania ustawy i na podstawie udzielonych w niej upoważnień, co znaczy, że powinno być wydane na podstawie wyraźnego szczegółowego upoważnienia w zakresie określonym w upoważnieniu, w granicach tego upoważnienia i nie może być sprzeczne z normami Konstytucji, aktem na podstawie którego zostało wydane i innymi aktami które regulują materię będącą przedmiotem rozporządzenia. Naruszenie tych warunków wszystkich razem lub choćby jednego z nich powoduje niezgodność rozporządzenia z ustawą.
Jak wynika z art. 26c ust. 6 in fine ustawy o rehabilitacji Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego miał w drodze rozporządzenia określić ww kwestie techniczno proceduralne "uwzględniając potrzebę zapewnienia jednolitych warunków niezbędnych dla prawidłowego przekazywania dokumentów oraz racjonalne gospodarowanie środkami Funduszu". Pojęcie "warunków" w języku prawniczym jest najczęściej rozumiane jako określenie zasad regulujących dane zagadnienie. Posługiwanie się klauzulą warunków nie może być zatem rozumiane jako określenie odnoszące się do materialnoprawnych warunków przesłanek nabycia danego prawa (por. Wojciech Kręcisz "Terminy w postępowaniu o przyznanie producentom rolnym". ZNSA nr 1 z 2013 r, str. 61 -62 i podane tam orzecznictwo i literatura) – w tym prawa do domagania się odsetek. W ocenie Sądu w treści art. 26 c ustawy o rehabilitacji nie można się dopatrzeć upoważnienia ustawowego do zawarcia w rozporządzeniu materialnoprawnej podstawy do żądania odsetek.
Z tego powodu wywody skargi co do istnienia podstaw prawnych do stosowania przepisów tego rozporządzenia w odniesieniu do żądania odsetek nie mogą odnieść zamierzonego skutku.
W drugiej kolejności Sąd odniesienie się do podnoszonych przez organ i skarżącego kwestii dotyczących stosowania rozporządzenia wykonawczego i wykładni art. 6 i 7 ustawy zmieniającej (abstrahując od mocy rozporządzenia w świetle delegacji ustawowej).
W okresie którego dotyczy dofinansowanie obowiązywało rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2003 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych którego § 6 ust. 1 stanowił, że jeżeli dofinansowanie zostało wypłacone pracodawcy w wysokości wyższej od należnej pracodawca informuje Fundusz o wysokości nienależnie pobranej kwoty dofinansowania oraz dokonuje zwrotu tej kwoty w terminie 14 dni od dnia jej ujawnienia wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. W ust. 2 mowa jest natomiast o sytuacji w której dofinansowanie zostało wypłacone pracodawcy w wysokości niższej niż należnej, dając pracodawcy możliwość złożenia wniosku o wypłatę różnicy pomiędzy kwotą należną a wypłaconą, wraz z odsetkami w terminie do dnia 30 września roku następnego po roku w którym przypadał okres zatrudnienia, którego dotyczył wniosek.
Rozporządzenie to weszło w życie 1 stycznia 2004 r. i obowiązywało do 31 grudnia 2007 r. po czym zostało zastąpione rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 13 grudnia 2007 w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, które obowiązywało do 21 stycznia 2009 r. i którego uregulowania nie przewidywały oprocentowania zwracanych, nienależnie pobranych kwot. W związku z wejściem w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. 2008, poz. 1652), dalej zwaną ustawą zmieniającą, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2009 r. dodano art. 49 e który stanowił, że jeżeli środki Funduszu zostały wypłacone w wysokości niższej od należnej kwotę stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą wypłaconą, wypłaca się wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych w terminie 3 miesięcy od dnia przedłożenia żądania wypłaty tej kwoty lub ujawnienia okoliczności powodujących obowiązek jej wypłacenia a w pkt 4, że odsetek nie nalicza się w przypadku gdy wystąpienie okoliczności powodujących obowiązek zwrotu lub wypłaty były nienależne od zobowiązanego do zapłaty.
Jednocześnie w art. 6 ustawy z 5 grudnia 2008 r. zmieniającej ustawę o rehabilitacji zawarty został przepis przejściowy zgodnie z którym "do stosunków prawnych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe".
W ocenie Sądu pod pojęciem "przepisy dotychczasowe" należy rozumieć przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej czyli w tym wypadku przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 13 grudnia 2007 r. a nie rozporządzenia z 30 grudnia 2003 r., które w dacie wejścia w życie ustawy zmieniającej nie obowiązywało. Utraciło moc z dniem wejścia w życie kolejnego rozporządzenia tj. z dniem 31 grudnia 2007 r. (rozporządzenie z 2007 r. weszło w życie 1 stycznia 2008 r.). Rozporządzenie to nie przewidywało możliwości wypłaty odsetek. Treść art. 6 ustawy zmieniającej należy więc rozumieć jako dotyczący przepisów obowiązujących w dacie sprzed wejścia jej w życie.
Wskazać należy, że wprowadzenie art. 46e ustawy o rehabilitacji stanowiącego w ust. 1, że: "Środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych" oraz w ust. 2, że "zwrotu, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wezwania do zapłaty lub ujawnienia okoliczności powodujących obowiązek zwrotu" stanowi o woli ustawodawcy wprowadzenia m.in. możliwości domagania się odsetek ustawowych mocą aktu rangi ustawowej. Jak wynikało z uzasadnienia projektu ustawy jedną ze zmian było umożliwienie naliczania odsetek w przypadku nieterminowego przekazania przez Fundusz kwoty dofinansowania i dodanie art. 49 e "regulującego kwestie zwrotu środków PFRON, wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, pobranych w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, a także kwestie dotyczące możliwości wypłacenia przez PFRON kwot stanowiących różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą faktycznie wypłaconą, w przypadku gdy kwota faktycznie wypłacona była niższa od należnej.
W powyższych przypadkach przewidziano możliwość naliczania oraz odpowiednio - pobierania i wypłacania odsetek od środków PFRON, z wyjątkiem sytuacji, gdy okoliczności powodujące obowiązek zwrotu lub wypłaty były niezawinione przez zobowiązanego do zapłaty". (Sejm RP VI Kadencji nr druku 1275, uzasadnienie projektu – zamieszone w Lex do ustawy zmieniającej). Tym samym ustawodawca dostrzegł potrzebę uregulowania kwestii odsetek w akcie prawnym rangi ustawowej.
W związku z tym Sąd doszedł do wniosku, że organ II instancji co do zasady prawidłowo przyjął brak podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie przepisów rozporządzenia z 2003 r. Nie ulega także wątpliwości, że w związku z art. 6 ustawy zmieniającej treść art. 49e ustawy o rehabilitacji jako odnosząca się do stosunków powstałych po tym dniu, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Organ I instancji jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji (Dz. 2011, Nr 127, poz. 721) mimo, że z uzasadnienia rozstrzygnięcia wynikało, że podstawę tę stanowiły przepisy ustawy i rozporządzenia wykonawczego w brzmieniu z 2005 r. Organ II instancji utrzymując w mocy zaskarżone odwołaniem rozstrzygnięcie wskazał jako podstawę prawną art. 66 powołanej wcześniej ustawy. Z uzasadnienia wynika jednak, że po pierwsze nie widzi możliwości zastosowania przepisów ustawy zmieniającej i obowiązującego w dacie rozstrzygania rozporządzenia wykonawczego, ponieważ nie obowiązywało ono w 2005 r. a po drugie w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy dotyczące należności głównej obowiązujące w 2005 r. przy uwzględnieniu art. 6 i 7 ustawy zmieniającej.
Sąd stwierdza, że powołane w sentencji obu decyzji przepisy prawa są przepisami wyłącznie kompetencyjnymi oraz odsyłającymi w zakresie nieuregulowanym ustawą do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Mimo częściowej wadliwości uzasadnienia (naruszenie art. 107 § 3 K.p.a.), Sąd uznał, że organ ostatecznie prawidłowo przyjął, że nie ma zastosowania w niniejszej sprawie art. 26c ust. 3a ustawy o rehabilitacji jak również że brak jest podstaw do stosowania rozporządzenia z 2003 r. a błąd w podstawie prawnej wskazanej przez organ I instancji ostatecznie nie ma wpływu na trafność i zgodność z prawem decyzji. Jak wynika z uzasadnienia organ II instancji dokonał ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i wydał decyzję której ostatecznie rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Skarżąca w 2005 r. nie miała bowiem podstaw prawnych do domagania się odsetek od wypłaconego z opóźnieniem dofinansowania (por. wyrok NSA z 9 lipca 2014 r, sygn. akt II GSK 823/13, Lex nr 1519211).
Powyżej wskazana wykładnia przepisów prawa czyni niezasadnymi zarzuty naruszenia art. 6 i 7 ustawy zmieniającej.
Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 2 Konstytucji R.P. w sytuacji w której wniosek o wypłatę odsetek pochodził z 2013 r. Skarżąca nie nabyła uprawnienia do żądania odsetek na podstawie Rozporządzenia z 30 grudnia 2003 r. skoro nie miało ono zastosowana w niniejszej sprawie.
Nie trafny jest zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a.
Przepis ten w powiązaniu z § 2 tego artykułu K.p.a. nakłada na organ obowiązek uchylenia zaskarżonej decyzji tylko w sytuacji gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jego rozstrzygnięcie. Jednocześnie z art. 15 K.p.a. z której wynika zasada dwuinstancyjności nakładają na organ II instancji obowiązek ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i jego oceny. Nie mieści się w granicach art. 138 § 2 K.p.a. możliwość uchylenia decyzji z powodu błędnie wskazanej podstawy prawnej.
Nawiasem mówiąc stwierdzić należy, że umknęło uwadze skarżącego, że zgodnie z uregulowaniami rozporządzenia z 30 grudnia 2003 r. pracodawca gdy stwierdzi, że dofinansowanie zostało wypłacone w wysokości niższej niż należne (co i tak nie ma miejsca w tym przypadku) to ma prawo do złożenia wniosku o wypłatę tej kwoty z odsetkami w terminie do dnia 30 września roku następującego po roku, w którym przypadał okres zatrudnienia, którego dotyczył wniosek (§ 6 ust. 2a). W tej sprawie termin upływał więc 30 września 2006 r. Tymczasem wniosek o wypłatę odsetek został złożony w 2013 r. a więc po terminie. Poza tym zarówno w sytuacji opisanej w § 6 ust. 2 i 2 a rozporządzenia mowa jest o różnicy pomiędzy wysokością należną a wypłaconą. Chodzi więc o taką sytuację, w której pracodawca otrzymał wypłatę w wysokości innej niż prawnie uzasadniona a nie innej od tej, o którą wnosiła strona. Nie dotyczy natomiast sytuacji w której organ ustalił inną wysokość tej kwoty niż kwota podana przez pracodawcę.
Podsumowując należy stwierdzić, że organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło