V SA/Wa 3331/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Sowiński po rozpoznaniu w dniu 14 października 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Powiatu B. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2010 p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji W dniu 9 lipca 2015 r. (data nadania pocztowego) Powiat B., dalej "Skarżący" zaskarżył decyzję Ministra Finansów z [...] czerwca 2015r. nr [...], w przedmiocie zobowiązania do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej w kwocie 1.208.430,73 zł. W skardze jej autor wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając to faktem, iż wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci likwidacji M. w P., a także miałoby wpływ na realizację innych zadań powiatu. Wynika to z bardzo trudnej sytuacji finansowej powiatu spowodowanej realizacją licznych inwestycji w ostatnich latach. Skarżący załączył uchwałę budżetową na rok 2015. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej ustawy p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych zawartym w wymienionym przepisie. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Wyjaśnić przy tym należy, iż przesłanki wstrzymania wykonania decyzji dotyczą zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, czy to w drodze egzekucji administracyjnej, czy to w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Skutki te mają w ocenie wniosku znaczenie niejako potencjalne. Nie jest wymagane, żeby w jakimś zakresie, mniejszym lub większym rzeczywiście wystąpiły. Przepis art. 61 § 3 zd. 1 in fine ustawy p.p.s.a. wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. J. Borkowski, Wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu kasacyjnym, "Monitor Prawniczy", 2006 r., nr 14, s. 677). Jednocześnie wskazać należy, iż Sąd w postępowaniu o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie bada kwestii zasadności skargi. Wniosek [...] zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie Skarżący argumentował, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci likwidacji M. w P., a także miałoby wpływ na realizację innych zadań powiatu. Wynika to z bardzo trudnej sytuacji finansowej powiatu spowodowanej realizacją licznych inwestycji w ostatnich latach. Z dołączonych dokumentów wynika, że w budżecie Powiatu zostały utworzone rezerwy: ogólna w kwocie 73.879,39 zł oraz celowa w kwocie 105.100,00 zł, z przeznaczeniem na realizację zadań z zakresu zarządzania kryzysowego. Zwrot środków określonych w decyzji organu byłby zatem możliwy tylko ze środków utworzonej rezerwy ogólnej. Wskazać należy, że swoboda w dysponowaniu środkami pieniężnymi powiatu – jako jednostki samorządu terytorialnego działającego na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa - jest znacznie ograniczona i odmienna, niż w przypadku przedsiębiorstw prywatnych działających w ramach swobody działalności gospodarczej. Celem utworzonej w budżecie rezerwy celowej jest jej przeznaczenie przede wszystkim na realizację zadań z zakresu zarządzania kryzysowego, a więc nie może być ona przeznaczona na inny cel. Ustanowiona w budżecie powiatu rezerwa ogólna może być przeznaczona w toku wykonywania budżetu na jakiekolwiek rodzaje wydatków budżetowych, pamiętać należy jednak, że w przypadku jednostek samorządu terytorialnego wykonywanie budżetu związane jest ściśle z realizowaniem zadań własnych, jak i zleconych na podstawie poszczególnych ustaw. Mając na uwadze powyższe oraz argumenty przedstawione przez Skarżącego we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, w ocenie Sądu, wnioskodawca uprawdopodobnił wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków finansowych dla budżetu Powiatu w przypadku wyegzekwowania przez organ kwoty przypadającej do zwrotu. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego celem zwrotu przez Skarżącego do budżetu państwa należności w wysokości 1.208.430,73 zł może spowodować trudną sytuację materialną i brak wolnych środków w budżecie, a ponadto może skutkować nieodwracalnymi konsekwencjami, których w większości Powiat nie będzie mógł odwrócić nawet w sytuacji uwzględnienia skargi. Relacja wysokości utworzonej w budżecie przez Skarżącego rezerwy ogólnej (73.879,39 zł) oraz wysokości środków finansowych określonych do zwrotu w zaskarżonej decyzji może oznaczać, że Powiat będzie miał problemy z realizacją jego zadań określonych przepisami ustaw. Sąd miał na względzie, że skarżący jest specyficzną instytucją działającą na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa oraz uchwałą budżetową, a zatem jej swoboda w dysponowaniu środkami pieniężnymi jest znacznie ograniczona i odmienna niż w przypadku przedsiębiorstw prywatnych działających w ramach swobody działalności gospodarczej (por. postanowienia NSA z dnia 27 lipca 2011 r. sygn. akt II GZ 371/11, z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 72/13). Przytoczone okoliczności w wystarczającym stopniu uprawdopodobniają obawę wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, zatem zasadnym jest wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpoznania skargi przez Sąd. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.