V SA/Wa 336/18
WyrokWSA w Warszawie2018-10-15
Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Bożena Zwolenik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo odmówiła przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych z powodu nieusunięcia przez wnioskodawcę wszystkich braków we wniosku, w tym błędnie sporządzonych tabel finansowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo odmówiła przyznania pomocy finansowej, ponieważ wnioskodawca pomimo dwukrotnego wezwania nie usunął wszystkich wskazanych braków we wniosku, w szczególności nie przedłożył prawidłowo sporządzonych tabel finansowych (bilansu, rachunku zysków i strat, wskaźników), co uniemożliwiło stwierdzenie spełnienia warunku zdolności do realizacji operacji i osiągnięcia jej celu. Sąd podkreślił, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie miały zastosowania w tej sprawie, a organ działał zgodnie z przepisami rozporządzenia wykonawczego.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na rozwój działalności pozarolniczej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Agencja dwukrotnie wzywała wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, wskazując na błędy w tabelach finansowych (bilans, rachunek zysków i strat, wskaźniki). Wnioskodawca częściowo uzupełnił braki, jednakże Agencja uznała, że nie usunięto wszystkich nieprawidłowości, co skutkowało odmową przyznania pomocy. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2018 r. sprawy ze skargi K. K. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej przez K. K. (dalej: Skarżący, Wnioskodawca) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Organ), zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] , o odmowie przyznania pomocy finansowej na poddziałanie "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój działalności pozarolniczej", typ operacji "Rozwój przedsiębiorczości – rozwój usług rolniczych", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014- 2020.
Rozstrzygnięcie to zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Skarżący w dniu 29 listopada 2016 r. złożył wniosek o przyznanie pomocy w
ramachpoddziałania "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój działalności
pozarolniczej"typ operacji "Rozwój przedsiębiorczości - rozwój usług rolniczych"
objętego ProgramemRozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (zwany dalej
"wnioskiem o przyznaniepomocy").
Pismem z dnia 07 września 2017 r. Agencja - w trybie § 14 ust. 1 rozporządzenia
Ministra RolnictwaiRozwoju Wsi z dnia 23 października 2015 r. w sprawie
szczegółowych warunków i trybuprzyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na
operacje typu "Rozwój przedsiębiorczości —rozwójusług rolniczych"" w ramach
poddziałania "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój działalnościpozarolniczej"
objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020(Dz. U. z 2015 r.,
poz. 1843) zwanego dalej "rozporządzeniem wykonawczym" - wezwała Skarżącegodo
uzupełnienia złożonego wniosku o przyznanie pomocy, wskazując sposób uzupełnienia
braków.
W odpowiedzi na wezwanie Skarżący uzupełnił częściowo braki wskazane w
wezwaniu Agencji, dołączając stosowne dokumenty.
W dniu 24 listopada 2017 r. ARiMR po analizie złożonego wniosku oraz
uzupełnień dokonanych przez Skarżącego, ponownie wezwała Skarżącego do
uzupełnienia wniosku o przyznanie pomocy, wskazując sposób uzupełnienia braków
oraz pouczając o skutkach nie usunięcia wszystkich braków, przewidzianych w § 14 ust.
2 rozporządzenia wykonawczego. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący uzupełnił
częściowo braki wskazane w wezwaniu Agencji.
Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. ([...] ), Agencja po
rozpatrzeniu wniosku o przyznanie pomocy, zgodnie z dyspozycją § 14 ust. 2
rozporządzenia wykonawczego w związku z art. 35 ustawy o wspieraniu rozwoju
obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz
Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramachProgramu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata
2014-2020 (Dz.U. z 2017 r., poz. 562 ze zm.; dalej jako ustawa), poinformowała
Skarżącego o odmowie przyznania pomocy.
W uzasadnieniu Agencja wskazała, że w ramach uzupełnień nie zostały usunięte
wszystkie nieprawidłowości wskazane przez Agencję, co skutkuje odmową przyznania
pomocy.
W ramach kontroli złożonej dokumentacji zostały stwierdzono nieprawidłowo
sporządzone tabele finansowe (bilans, rachunek zysków i strat, wskaźniki), stanowiące
załącznik do biznesplanu. Wskazano przy tym, że zgodnie z § 2 ust. 2, w związku z § 2
ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 października 2015 r.
pomoc przyznaje się podmiotowi, który jest zdolny do zrealizowania operacji i
osiągnięcia jej celu. Spełnienie tego warunku ocenia się na podstawie dotychczasowych
i prognozowanych wyników finansowych wnioskodawcy, możliwości sfinansowania
operacji, w tym ze środków pochodzących z kredytu lub pożyczki, jak również biorąc
pod uwagę posiadane zasoby rzeczowe i ludzkie weryfikowane na podstawie analizy
danych ekonomicznych, zawartych w biznesplanie. Tym samym jedynie poprawne
wypełnienie bilansu i rachunku zysków i strat oraz uzasadnienie przyjętych założeń
może stanowić podstawę do uznania, że wnioskodawca jest zdolny do zrealizowania
operacji i osiągnięcia jej celu. Wskazano, że w dołączonym do Biznesplanu bilansie
błędnie wykazano refundację w ramach operacji, która nie uwzględnia odpisów
dotacji/refundacji z Rachunku zysków i strat w prawidłowo wyliczonej wysokości. W
rachunku zysków i strat podany koszt wynagrodzenia pracownika jest inny niż
wynikający z przedstawionej kalkulacji kosztów. Ponadto wyliczono podatek w ujemnej
kwocie dla lat, kiedy przedsiębiorstwo Wnioskodawcy generuje stratę. Wskaźnik
płynności bieżącej w tabeli wskaźniki dla lat 2019-2021 wynosi "0". Zgodnie z Instrukcją
wypełniania Biznesplanu dla operacji typu "Rozwój przedsiębiorczości - rozwój usług
rolniczych " w ramach poddziałania 6.4 "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój
działalności pozarolniczej" wramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata
2014-2020 wskaźnik płynności bieżącej w każdym roku, licząc od dnia złożenia wniosku
o płatność końcową, musi być równy lub większy od 1. Dopuszczalne jest uznanie za
uzasadnioną ekonomicznie operacji, w której wskaźnik płynności bieżącej jest mniejszy
od 1, jednak w takiej sytuacji należy przedstawić możliwość pokrycia bieżących
wydatków w danym roku. W ocenie organu wyjaśnienia w tym zakresie nie zostały
przedstawione.
Tym samym uznano, że Wnioskodawca nie usunął wszystkich braków wniosku,
wskazanych przez Agencję w drugim piśmie [...] z dnia 24 listopada 2017 r.
Niepoprawne wypełnienie bilansu i rachunku zysków i strat oraz brak uzasadnienia
ekonomicznego operacji, które opiera się na wskaźnikach zawartych w tabelach
finansowych do Biznesplanu nie daje podstawy do uznania, że Wnioskodawca jest
zdolny do zrealizowania operacji i osiągnięcia jej celu. Stwierdzenie powyższego tym
samym skutkowało odmową przyznania pomocy stosownie do § 14 ust. 2a w związku z
ust. 1 i ust. 2 oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa iRozwoju Wsi z
dnia 23 października 2015 r.
Pismem z dnia 26 stycznia 2018 r. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego
Sądu Administracyjnego w Warszawie na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i
Modernizacji Rolnictwa, zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r., wydane w
przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej
Skarżący w skardze podniósł zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego,
a w szczególności:
a) naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez zinterpretowanie wszelkich
niejasności i niedopowiedzeń na niekorzyść podmiotu, nie podjęcie wszelkich kroków
niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zinterpretowanie wszelkich
niejasności i wątpliwości na niekorzyść strony, a w konsekwencji niezasadne przyjęcie
bez wyjaśnień na etapie oceny ekonomicznej, a jedynie na podstawie błędnie
wypełnionych tabel finansowych, iż Skarżący nie ma możliwości finansowania realizacji
operacji;
b) naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art.80 k.p.a. oraz art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy
z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałemśrodków
Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich wramach
Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, polegające na
niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu
wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i
załatwienia sprawy, polegające na uznaniu Skarżącego za niezdolnego do
sfinansowania realizacji operacji na etapie uzupełnień braków formalnych wniosku, bez
dokonania oceny ekonomiczno-technicznej i niezasadne przyjęcie na etapie
uzupełnienia braków wniosku, że nieprawidłowo wypełniona tabela wyników
finansowych oznacza brak możliwości sfinansowania realizacji operacji;
c) naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez wydanie odmownej decyzji w przedmiocie
przyznania pomocy bez umożliwienia Skarżącemu wyjaśnienia albo skorygowania tabel
finansowych biznesplanu na etapie oceny ekonomiczno-technicznej, to znaczy
niezgodnie z procedurą jaka obowiązuje w odniesieniu do wszystkich wniosków i
powinna być stosowana jednoliciedo wszystkich wnioskodawców ;
d) naruszenie art. 50 k.p.a. poprzez zaniechanie wezwania strony do
złożenia wyjaśnień i dokonanie rozstrzygnięcia na podstawie błędnie wypełnionego
załącznika do biznesplanu, mimo, że Instrukcja wypełniania biznesplanu (str. 1, pkt 3
tiret 3) dopuszcza możliwość zaakceptowania wskaźnika płynności bieżącej niższego
od 1, warunkując to przedstawieniem możliwości pokrycia bieżących wydatków w
danym roku, zaś o takie wyjaśnienia organ powinien był wystąpić w oparciu o
obowiązek wynikający z art. 50 k.p.a.
Podniesiono również naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało
wpływ na wynik sprawy w postaci naruszenia § 14 ust. 2a w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2
rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 października 2015 r.
poprzez bezpodstawną odmowę przyznania Skarżącemu pomocy finansowej w sytuacji,
gdy Skarżący dokonał uzupełnienia wszystkich braków formalnoprawnych, zaś organ
nie wyczerpał ścieżki postępowania umożliwiającej wyjaśnienia i korygowanie błędów w
wypełnieniu tabel finansowych, zaś nieprawidłowości będące przyczyną odmowy nie
były przedmiotem dwukrotnego wezwania do uzupełnień.
W odpowiedzi na skargę ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując
stanowisko wyrażone w zaskarżonym piśmie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów
administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują
wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod
względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem
tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; zwanej dalej
p.p.s.a.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w
ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego
się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru
sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ
administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik
sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada
prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami
uzasadniającymi jego uchylenie.
Badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami
wyżej wskazanej ustawy p.p.s.a oraz ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu
rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na
rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich
na lata 2014-2020 (Dz. U. poz. 349 z p. zm.; obecnie Dz. U. z 2017 r., poz. 562 z p.
zm.; dalej jako ustawa o wspieraniu), jak i z normami prawa materialnego mającymi
zastosowanie w sprawie, Sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to zostało wydane prawidłowo, a
tym samym skarga podlega oddaleniu.
Należy przy tym podkreślić, iż zgodnie z treścią art. 34 ust. 2 ustawy o
wspieraniu do postępowań w sprawach o przyznanie pomocy w ramach działań i
poddziałań, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, 3 lit. b, pkt 4, 5, 6 lit. d, pkt 7, 13 i 14,
prowadzonych przez agencję płatniczą i podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów
ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z
2017 r., poz. 1257 z p. zm., dalej: k.p.a.), z wyjątkiem przepisów dotyczących
właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań,
udostępniania akt, skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
Przepisy art. 27 ust. 1 i 2 tej ustawy stosuje się odpowiednio.
W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1
p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest
wadliwością, automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego.
Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub
postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik
sprawy;
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ
na wynik sprawy.
Sąd ponadto stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w
części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a, lub w innych przepisach.
Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą
przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach.
Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji
naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku
prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba,
że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w
postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub
postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje
uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie
musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.
Podkreślenia wymaga również to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga
w granicach danej sprawy, jednakże w mocy art. 134 prawa o postępowaniu przed
sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną
podstawą prawną.
Realizując powyższe uprawnienia Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na
uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia zastosowanych przepisów
prawa materialnego, zaś w działaniach organów nie sposób dopatrzyć się uchybień
proceduralnych, które mogłyby skutkować uchyleniem decyzji.
Zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach działania reguluje
wspomniana ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z
udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów
Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, zaś
szczegółowe nasady i tryb przyznawania pomocy finansowej na operacje w ramach
poddziałania "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój działalności pozarolniczej" typ
operacji "Rozwój przedsiębiorczości - rozwój usług rolniczych" objętego Programem
Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, reguluje - w stosunku do stanu
faktycznego w niniejszej sprawie - rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z
dnia 23 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania
oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Rozwój przedsiębiorczości - rozwój
usług rolniczych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój
działalności pozarolniczej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata
2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1843 z późn. zm.; dalej jako rozporządzenie
wykonawcze), wydane w oparciu o delegację ustawową, a mianowicie art. 45 ust. 1 pkt
1 ustawy o wspieraniu.
Sąd - rozpoznając przedmiotową sprawę - uznał za prawidłowe stanowisko
organu, którego emanacją jest zaskarżone pismo z dnia [...] grudnia 2017 r. o odmowie
przyznania pomocy.
Na wstępie należy wskazać, że niezasadne są zarzuty odnoszące się do
naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem przepisy
tego Kodeksu nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.
Jak to już wyżej wspomniano, zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy o wspieraniu, do
postępowań w sprawach o przyznanie pomocy w ramach działań i poddziałań,o których
mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, 3 lit. b, pkt 4, 5, 6 lit. d, pkt 7, 13 i 14, prowadzonychprzez
agencję płatniczą i podmioty wdrażające, nie stosuje się przepisów Kodeksu
postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości
miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań,
udostępniania akt, skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
Nie jest również zasadnym zarzut odnoszący się do naruszenia art. 50 K.p.a.
(mylnie wskazany w treści skargi jako § 50 k.p.a.), albowiem cyt. przepisy prawa
materialnego przewidują odrębny sposób składania uzupełnień wniosku i składania
wyjaśnień, a regulacja art. 50 K.p.a. nie znajduje w tym postępowaniu zastosowania w
takim kształcie, jak na to wskazuje pełnomocnik w skardze. Trzeba bowiem podkreślić,
że jeżeli w sprawie zaistniały określone braki, które należało usunąć, to należało
zastosować regulację szczególną, wskazaną w cyt. rozporządzeniu wykonawczym.
Organ winien zatem - zgodnie z § 14 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia - wezwać
dwukrotnie Wnioskodawcę w pisemnej formie, do usunięcia braków w terminie 14 dni, a
następnie – po zajęciu stanowiska przez Stronę – przyznać pomoc lub zastosować § 14
ust. 2a cyt. rozporządzenia. Wniosek nie może być przy tym zmieniany przez podmiot
ubiegający się o przyznanie pomocy w zakresie kwoty wnioskowanej pomocy przez jej
zwiększenie lub w zakresie planu finansowego operacji lub zestawienia rzeczowofinansowego operacji, z
wyłączeniem zmian wynikających z wezwań Agencji (§ 14 ust.
3).
Regulacje § 14 rozporządzenia wykonawczego stanowią, że jeżeli wniosek o
przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w § 13 ust. 1 i 3 wymagań lub
został wypełniony nieprawidłowo, Agencja wzywa podmiot ubiegający się o przyznanie
pomocy, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 14 dni od dnia doręczenia
wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania
pomocy.
Jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy pomimo wezwania nie
usunął braków w wyznaczonym terminie, Agencja wzywa ponownie ten podmiot, w
formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania.
Jednocześnie - jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy pomimo
powtórnego wezwania nie usunął wszystkich braków wskazanych przez Agencję -
Agencja nie przyznaje pomocy, przy czym przepis art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu
stosuje się odpowiednio.
Odtwarzając tym samym wzór zachowania ARiMR, badającej złożony wniosek o
przyznanie pomocy ustalony w rozporządzeniu, należy powiązać kwestię wezwań do
usunięcia braków z badaniem ich wykonania. Z odtworzonego modelu wynika, co
zakłada racjonalne działanie ARiMR, aby były co najwyżej dwa wezwania do usunięcia
braków. ARiMR w pierwszym wezwaniu powinna wezwać do usunięcia wszystkich
braków, które wystąpiły w złożonym wniosku (chyba że zachodzą niebudzące
wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy - § 14 ust. 1 rozporządzenia), a następnie
ustalić czy zostały one usunięte w terminie. ARiMR ma też obowiązek ponownego
wezwania wnioskodawcy. Z powyższej regulacji wynika, że istnieje powiązanie
pomiędzy brakami wymienionymi w wezwaniu do ich usunięcia a ponownym
wezwaniem, gdyż po wysłaniu wezwania do usunięcia braków, ARiMR dokonuje
analizy, czy zostały one usunięte. Dopiero, gdy pomimo ponownego wezwania do
usunięcia braków nie usunięto wszystkich braków, wówczas ARiMR nie przyznaje
pomocy (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2012 r. o sygn. akt II GSK 1405/11;
orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod
adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż określony w przepisach § 14
rozporządzenia sposób zachowania ARiMR ma charakter wzorcowy. Z
przedstawionego w tych przepisach wzorca wynika, iż ARiMR ma obowiązek
dwukrotnego wezwania do usunięcia tych samych braków. Ponowne wezwanie do
usunięcia braków, dokonywane jest po przeprowadzeniu oceny otrzymanej odpowiedzi.
W orzecznictwie podkreśla się, iż w postępowaniu dotyczącym usunięcia braków
istotne jest prawidłowe powiązanie wezwania do usunięcia braków z udzieloną
odpowiedzią, co ma na celu ustalenie, czy w wyniku udzielonej odpowiedzi ujawnił się
nowy brak, czy też jest on związany z poprzednio ujawnionym, do którego usunięcia
strona została już wezwana (por. wyroki NSA: z 23 października 2012 r., sygn. akt II
GSK 1405/11, oraz z 6 lutego 2013 r., sygn. akty II GSK 2156/11, dostępne tamże). Z
kolei w wyroku z dnia 25 czerwca 2013 r. o sygn. akt II GSK 421/12, Naczelny Sąd
Administracyjny podniósł, iż z uwagi na surowe konsekwencje nieusunięcia braków
wniosku lub niezłożenia wyjaśnień w terminie, konieczne jest, aby kierowane do strony
– dwukrotne i takie same – wezwania były czytelne i jednoznaczne.
Analizując akta administracyjne sprawy należy stwierdzić, iż pomimo
dwukrotnego wezwania do uzupełnienia wniosku, Skarżący nie przedłożył prawidłowo
sporządzonych tabel finansowych, stanowiących załącznik do biznesplanu (bilans,
rachunek zysków i strat, wskaźniki), tj.:
- w tabeli Bilans błędnie wykazano refundację w ramach operacji, która nie
uwzględnia odpisów dotacji/refundacji z Rachunku zysków i strat w prawidłowo
wyliczonej wysokości;
- w tabeli Rachunek zysków i strat wskazany koszt wynagrodzenia pracownika
jest inny niż wynikający z przedstawionej kalkulacji kosztów, również wyliczono podatek
w ujemnej kwocie dla lat, kiedy przedsiębiorstwo Skarżącego generuje stratę;
- wskaźnik płynności bieżącej w tabeli wskaźniki dla lat 2019-2021 wynosi "0".
Należy przy tym podkreślić, że dopuszczalne jest uznanie za uzasadnioną
ekonomicznie operację, w której wskaźnik płynności bieżącej jest mniejszy od 1, jednak
w takiej sytuacji należy przedstawić możliwość pokrycia bieżących wydatków w danym
roku. Skarżący w ramach złożonych uzupełnień do wniosku nie przedstawił takich
wyjaśnień.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji została przedstawiona argumentacja, z
której wynika, że w następstwie nienależytego wypełnienia wezwań do uzupełnienia tj.
braku prawidłowo sporządzonych tabel finansowych stanowiących załącznik do
biznesplanu, a co za tym idzie niepoprawne wypełnienie tabel finansowych biznesplanu,
w konsekwencji uniemożliwiło organowi stwierdzenie, że Skarżący spełnia warunek
przyznania pomocy określony w § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego.
Co prawda w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie znalazło się
wyczerpujące wyjaśnienie, dlaczego organ uznał złożone uzupełnienia wniosku za
niewystarczające (szczegółowy opis znajduje się w odpowiedzi na skargę, powtórzony
za pismami organu wzywającymi do złożenia wyjaśnień), jednakże w ocenie Sądu takie
naruszenie zapisów rozporządzenia wykonawczego nie powinno stanowić podstawy do
uznania skargi, albowiem z treści pism kierowanych do Skarżącego jasno wynika, że
organ wzywał go do wyjaśnienia sytuacji ekonomicznej przedsięwzięcia i uznania
operacji za uzasadnioną ekonomicznie. Organ w drugim piśmie wskazał błędy, które
zostały dostrzeżone w tabeli bilans, tabeli rachunek zysków i strat oraz tabeli dot.
wskaźników, jednakże nie zostały one poprawione w sposób umożliwiający poprawną
weryfikację.
W analizowanej sprawie należy też podkreślić, iż wystąpienie z wnioskiem o
przyznanie pomocy jest dobrowolne, a podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy
zobowiązany jest do przestrzegania przepisów rozporządzenia wykonawczego,
kryteriów i wymogów przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, które są jednolite dla
wszystkich podmiotów ubiegających się o przyznanie pomocy.
Analiza akt sprawy wykazała brak staranności Skarżącego w przygotowywaniu
dokumentacji związanej z ubieganiem się o przyznanie pomocy. Jednocześnie
obowiązujące przepisy obligują Skarżącego do dochowania należytej staranności w
uzyskaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów niezbędnych do oceny spełniania
kryteriów przyznania pomocy.
Należy też podkreślić, iż w myśl art. 27 ust. 2 ustawy o wspieraniu wnioskodawca
obowiązany jest do przedstawiania dowodów oraz do dawania wyjaśnień, co do
okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; a ciężar
udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.
Nadto - jak na to słusznie wskazał organ - pomoc udzielana przez Agencję
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa może być przyznana wyłącznie na podstawie
dokumentacji niepozostawiającej wątpliwości, co do spełnienia wymogów jej uzyskania
przez podmiot wnioskujący o przyznanie pomocy, a przepis § 14 pkt 2a rozporządzenia
wykonawczego nie dopuszcza dowolności w tym względzie.
W związku z powyższym organ swoim działaniem nie naruszył przepisów
rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 października 2015 r. w
sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy
finansowej na operacje typu "Rozwój przedsiębiorczości - rozwój usług rolniczych" w
ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w tworzenie i rozwój działalności
pozarolniczej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 ,
jak też ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z
udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów
Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.
W ocenie Sądu - wbrew zarzutom skargi - organy prawidłowo oceniły zebrany w
sprawie materiał dowodowy, zbierając go wcześniej zgodnie z wymogami przepisów
postępowania, w szczególności uwzględniając treść cyt. przepisów ustawy o
wspieraniu. Obowiązkiem organu jest rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co w
ocenie Sądu miało miejsce w sprawie. Organy orzekające odniosły się do wszystkich
dokumentów i dowodów zgromadzonych w sprawie i dokonały oceny ich znaczenia dla
podjętego rozstrzygnięcia.
Sąd nie dopatrzył się tym samym naruszenia przez organ przepisów prawa
materialnego, w stopniu wpływającym na wynik sprawy, ani naruszenia innych
przepisów postępowania w stopniu mogącym istotnie wpłynąć na wynik sprawy.
Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu
art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie
przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik
sprawy.
Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżona informacja
odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a.
orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło