V SA/Wa 3464/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak (spr.), Protokolant - ref. staż. Małgorzata Skomiał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2015 r. sprawy ze skargi F. Sp. jawna S.M., H.M., M.Z. z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym postanawia: postępowanie w sprawie zawiesić Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], określającą stronie skarżącej – F. Spółka jawna S.M., H.M., M.Z. z siedzibą w P. zobowiązanie w podatku akcyzowym za maj 2009 r. z tytułu sprzedaży oleju na cele opałowe bez zastosowania obniżonej stawki podatku akcyzowego. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał m.in., iż w okresie objętym postępowaniem podatkowym Spółka dokonywała sprzedaży oleju napędowego przeznaczonego do celów opałowych zakupionego od O. sp. z o.o., korzystając z obniżonej stawki podatku akcyzowego. Dalej organ wyjaśnił, iż oprócz obowiązku zbierania i przechowywania wypełnionych oświadczeń o przeznaczeniu paliw opałowych, sprzedawca jest zobowiązany z mocy art. 89 ust. 14 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2014 r., poz. 752, dalej jako: "u.p.a.") do sporządzania i przekazywania do właściwego naczelnika urzędu celnego miesięcznego zestawienia oświadczeń, w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży. W rozpoznawanej sprawie Spółka przekazała w dniu [...] kwietnia 2011 r. do Naczelnika Urzędu Celnego w P. miesięczne zestawienie oświadczeń za maj 2009 r., a zatem z naruszeniem zakreślonego w ww. przepisie ustawowego terminu. Organ wskazał ponadto, że miesięczne zestawienie oświadczeń powinno zawierać dane określone w art. 89 ust. 15 u.p.a. Prawidłowe pod kątem formalnym i materialnym oraz złożone w terminie miesięczne zestawienie oświadczeń umożliwia sprzedawcy skorzystanie z preferencyjnej stawki podatku akcyzowego. Zgodnie z art. 89 ust. 16 u.p.a. w przypadku niespełnienia warunków określonych w ust. 5-15, a więc m.in. w przypadku niezłożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców o przeznaczeniu oleju na cele opałowe w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży, stosuje się stawkę akcyzy określoną w art.89 ust. 4 pkt 1 u.p.a. W skardze na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. i umorzenie postępowania w sprawie, względnie o uchylenie decyzji organu II instancji i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie na podstawie art.125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz.270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") wniosła o zawieszenie postępowania w związku z pytaniem prejudycjalnym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skierowanym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej postanowieniem z dnia 4 czerwca 2014 r., I SA/Wr 562/14. Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie: 1. art. 89 ust. 14, ust. 15 i ust. 16 u.p.a. poprzez wadliwą ich interpretację i uznanie, że nieskładanie prowadzonych przez Spółkę miesięcznych zestawień oświadczeń o przeznaczeniu sprzedawanego oleju opałowego do Naczelnika Urzędu Celnego w P. stanowi podstawę do określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym w podwyższonej wysokości; 2. art. 120, art.121 i art.124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz.749 ze zm., dalej jako: "O.p."), poprzez zastosowanie wykładni sprzecznej z wykładnią gramatyczną, rozstrzyganie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść podatnika, a co za tym idzie – naruszenie zasady in dubio pro tributario; 3. art. 201 § 1 pkt 2 O.p., poprzez nieuwzględnienie wniosku Spółki o zawieszenie postępowania i uznanie, że pytanie prejudycjalne podlegające rozpatrzeniu przez TSUE nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania podatkowego oraz, że nie ma ono bezpośredniego związku z rozstrzygnięciem prowadzonej sprawy podatkowej w przedmiocie określenia w prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. W motywach skargi skarżąca Spółka przedstawiła stan fatyczny sprawy oraz rozwinęła podniesione wyżej zarzuty w sposób obszerny je argumentując. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Powyższy przepis ma zastosowanie wówczas, gdy sąd orzekający nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego. Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi być więc istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. W ocenie Sądu, taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 562/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej jako: "TSUE") pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego o następującej treści: "1. czy art. 5 w zw. z art. 2 ust. 3 i w zw. z art. 21 ust. 4 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. Urz. UE z dnia 31 października 2003 r. nr L 283, str. 51 i nast. dalej dyrektywa 2003/96) należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 u.p.a., która nakazuje zastosowanie stawki podatki akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14 -15 u.p.a.? 2. czy zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się wymogowi formalnemu przewidzianemu w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. uzależniającemu zastosowanie obniżonej stawki akcyzy przewidzianej dla olejów opałowych od konieczności sporządzenia i złożenia zestawienia oświadczeń nabywców w ustawowym terminie, abstrahując od zaistnienia warunku materialnego w postaci sprzedaży paliwa na cele opałowe? 3. czy zgodna z zasadą proporcjonalności jest sankcja przewidziana w art. 89 ust. 16 u.p.a., polegająca na obciążeniu sprzedawcy podatkiem akcyzowym, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wyliczonym według stawki przewidzianej dla paliw silnikowych (art. 89 ust 4 pkt 1 u.p.a.) w odniesieniu do oleju opałowego na skutek niespełnienia warunku formalnego przewidzianego w treści art. 89 ust. 14-15 u.p.a.?" Z treści art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że zawieszenie postępowania z przyczyn określonych w tym przepisie ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, z tym, że (jak już powyżej wspomniano) rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. To, że w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie wymieniono wprost Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, nie przesądza o braku możliwości zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, z uwagi na postawione w innej sprawie pytanie prejudycjalne, jeżeli zagadnienie będące przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał, będzie miało wpływ na wynik sprawy zawieszanej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest bowiem sądem wspólnotowym w znaczeniu ustrojowym (zob. A.Wróbel, [w:] pr. zb. Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich (Unii Europejskiej), Zakamycze 2002, s. 154). Podnieść należy, że wpływ na wynik postępowania sądowego nie musi być rzeczywisty, może to być wpływ potencjalny. Dla zawieszenia postępowania nie jest konieczna identyczność (tożsamość) stanu faktycznego i stanu prawnego. Jakkolwiek przepis art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. był przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. P 24/12 nie stwierdził jego niezgodności z Konstytucją RP, to wskazać należy na zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego, zgodnie z którą prawo krajowe może być stosowane jedynie w zakresie, w jakim nie jest sprzeczne z normami wspólnotowymi, polskie organy i sądy mają zaś obowiązek uwzględniania dorobku orzecznictwa TSUE (por. postanowienie NSA z 23 maja 2014 r. sygn. akt I FZ 138/14). Z uwagi na tożsamość przedstawionego w nim zagadnienia i kwestii spornej między stronami odpowiedź TSUE na przytoczone wyżej pytanie prejudycjalne, w ocenie Sądu będzie miała wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.