V SA/Wa 3481/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-08-04

Skład orzekający: Barbara Mleczko – Jabłońska, Irena Jakubiec – Kudiura, Arkadiusz Tomczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie podatku akcyzowego, gdy rozstrzygnięcie zależy od odpowiedzi Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów unijnych, które mogą mieć wpływ na krajowe przepisy dotyczące sankcji za naruszenie formalnych wymogów przy sprzedaży oleju opałowego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie, jeżeli jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego postępowania, w tym przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W sytuacji, gdy pytanie prejudycjalne TSUE dotyczy wykładni przepisów unijnych, które mają wpływ na krajowe przepisy dotyczące podatku akcyzowego i sankcji za naruszenie wymogów formalnych, a odpowiedź TSUE może wpłynąć na wynik sprawy, sąd powinien zawiesić postępowanie. Nawet jeśli przepis krajowy nie został uznany za niezgodny z Konstytucją, zasada pierwszeństwa prawa wspólnotowego i obowiązek uwzględniania orzecznictwa TSUE uzasadniają zawieszenie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za sprzedaż oleju opałowego z zastosowaniem niewłaściwej stawki. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o podatku akcyzowym oraz dyrektywy unijnej, kwestionując odpowiedzialność za treść oświadczeń nabywców i stosowanie sankcji. Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez TSUE pytania prejudycjalnego skierowanego przez inny WSA.
Rozstrzygnięcie
Postępowanie w sprawie zawiesić.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, , Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi A. D. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym postanawia: postępowanie w sprawie zawiesić Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] określił A. D., prowadzącej działalność gospodarcza pod nazwą [...], zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za okres rozliczeniowy maj 2009 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podatnik dokonał sprzedaży oleju opałowego przeznaczonego na cele opałowe z obniżoną stawką akcyzy, nie zachowując warunków uprawniających do zastosowania niższej stawki. Do kopii faktur i paragonów nie załączono bowiem oświadczeń dotyczących nabycia wyrobów z przeznaczeniem na cele opałowe, lub oświadczenia te nie zawierały wszystkich wymaganych przepisami prawa danych. Ponadto organ zauważył, że nie zostało sporządzone i przekazane w zakreślonym prawem terminie właściwemu naczelnikowi urzędu celnego miesięczne zestawienie oświadczeń o nabyciu oleju opałowego. Powyższe naruszenia art. 89 ust. 5 i 14 ustawy z dnia 6 grudnia 2014 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. 2014 r., poz. 752; dalej: u.p.a.) doprowadziły do zastosowania przez stronę niewłaściwej stawki podatku akcyzowego, a w konsekwencji do konieczności prawidłowego naliczenia zobowiązania przez organ. Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, po rozpatrzeniu którego Dyrektor Izby Celnej w W., decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymał ją w mocy. A. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2015 r. wnosząc o jej uchylenie. Organowi zarzucono naruszenie: – art. 89 ust 16 u.p.a. poprzez błąd w wykładni prawnej i przyjęcie, że naruszenie art. 89. ust 14 tejże ustawy, nie mającego w rozpatrywanej sprawie związku z naruszeniem przepisów materialnoprawnych, polegających na nieuzyskaniu oświadczeń o których mowa w art. 89 ust 5 i 6 w/w ustawy, wywołuje skutek w postaci powstania obowiązku podatkowego w dacie wstecznej w stosunku do daty przesłania miesięcznego zestawienia oświadczeń nabywców oleju opałowego; – art. 89 ust 5 pkt. 1, art. 89 ust 6 pkt. 3 w związku z art. 89 ust 16 u.p.a., poprzez błąd w wykładni prawnej i przyjęcie, że skarżąca ponosi odpowiedzialność za treść oświadczeń składanych jej przez nabywców określonych w art. 89 ust 5 pkt. 1 u.p.a., mimo, iż organ II instancji nie wskazał skarżącej przepisów w/w ustawy umożliwiających sprzedawcy wyegzekwowanie od nabywców spełnienia warunków z art. 89 ust 5 pkt. 1, ust 6 i 7 przy sprzedaży oleju opałowego w cenie zawierającej stawkę podatku akcyzowego określoną w art. 89 ust 1 pkt. 9, 10 i 15; – art. 2 ust 3, art. 21 ust 1 i ust 4 Dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. U. UE L. 03.283.51 ze zm.), poprzez błąd w wykładni prawnej i przyjęcie, że zastosowanie stawki podatku akcyzowego określonej w art. 89 ust. 4 pkt. 1 u.p.a. w przypadku możliwości bezspornego potwierdzenia prawidłowego wykorzystania oleju opałowego będącego przedmiotem sprzedaży, nie pozostaje w opozycji do uregulowań zawartych w ww. przepisach wspólnotowych; – art. 120, art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. 2015 r. nr 613; dalej: o.p.), poprzez uznanie wyższości poprawności formalnej oświadczenia nad rzeczywistym sposobem wykorzystania oleju opałowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Pismem z dnia 16 lipca 2015 r. skarżąca wniosła na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 zwanej dalej p.p.s.a.) o zawieszenie postępowania z urzędu do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania sformułowanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie o sygn.. akt I SA/Wr 562/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Powyższy przepis ma zastosowanie wówczas, gdy sąd orzekający nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, jakie wyłoniło się lub powstało w toku postępowania sądowego. Rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi być więc istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. W ocenie Sądu, taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 562/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej "TSUE") pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego o następującej treści :" 1. Czy art. 5 w zw. z art. 2 ust. 3 i w zw. z art. 21 ust. 4 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. U. UE z dnia 31 października 2003 r. nr L 283, str. 51 i nast. dalej dyrektywa 2003/96) należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 u.p.a., która nakazuje zastosowanie stawki podatku akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. 2. Czy zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się wymogowi formalnemu przewidzianemu w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. uzależniającemu zastosowanie obniżonej stawki akcyzy przewidzianej dla olejów opałowych od konieczności sporządzenia i złożenia oświadczeń nabywców w ustawowym terminie, abstrahując od zaistnienia warunku materialnego w postaci sprzedaży paliwa na cele opałowe 3. Czy zgodna z zasadą proporcjonalności jest sankcja przewidziana w art. 89 ust. 16 u.p.a., polegająca na obciążeniu sprzedawcy podatkiem akcyzowym, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wyliczonym według stawki przewidzianej dla paliw silnikowych (art. 89 ust. 4 pkt 1 u.p.a.) w odniesieniu do oleju opałowego na skutek niespełnienia warunku formalnego przewidzianego w treści art. 89 ust. 14-15 u.p.a. " Z treści art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że zawieszenie postępowania z przyczyn określonych w tym przepisie ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, z tym, że (jak już powyżej wspomniano) rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. To, że w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie wymieniono wprost Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, nie przesądza o braku możliwości zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, z uwagi na postawione w innej sprawie pytanie prejudycjalne, jeżeli zagadnienie będące przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał, będzie miało wpływ na wynik sprawy zawieszanej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest bowiem sądem wspólnotowym w znaczeniu ustrojowym (zob. A. Wróbel, [w:] pr.zb. Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich (Unii Europejskiej), Zakamycze 2002, s. 154). Ponadto należy zauważyć, iż Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej został dodany do treści art. 125 § 1 wraz z nowelizacją ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wchodzącą w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r. Podnieść należy, że wpływ na wynik postępowania sądowego nie musi być rzeczywisty, może to być wpływ potencjalny. Dla zawieszenia postępowania nie jest konieczna identyczność (tożsamość) stanu faktycznego i stanu prawnego. Jakkolwiek przepis art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. był przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego, który, w wyroku z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. akt P 24/12 nie stwierdził jego niezgodności z Konstytucją RP, to wskazać należy na zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego, zgodnie z którą prawo krajowe może być stosowane jedynie w zakresie, w jakim nie jest sprzeczne z normami wspólnotowymi, polskie organy i sądy mają zaś obowiązek uwzględniania dorobku orzecznictwa TSUE (por. postanowienie NSA z 23 maja 2014 r. sygn. akt I FZ 138/14). Z uwagi na tożsamość przedstawionego w nim zagadnienia i kwestii spornej między stronami odpowiedź TSUE na przytoczone wyżej pytanie prejudycjalne, w ocenie Sądu będzie miała wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło