V SA/Wa 368/13

WyrokWSA w Warszawie2013-02-27

Skład orzekający: Piotr Kraczowski, Irena Jakubiec – Kudiura, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracownik socjalny, który w momencie zatrudnienia nie spełniał formalnych wymogów wykształcenia do wykonywania tego zawodu, ale legitymował się dokumentem urzędowym poświadczającym jego kwalifikacje, a następnie uzupełnił wykształcenie zgodnie z przepisami, może otrzymywać dodatek do wynagrodzenia, a gmina nie musi zwracać pobranej dotacji celowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pracownik socjalny, który w momencie zatrudnienia legitymował się dokumentem urzędowym poświadczającym jego kwalifikacje, nawet jeśli formalnie nie spełniał wszystkich wymogów wykształcenia, a następnie uzupełnił wykształcenie zgodnie z przepisami, może otrzymywać dodatek do wynagrodzenia. W związku z tym, nie doszło do pobrania dotacji celowej w nadmiernej lub nienależnej wysokości, co wyklucza obowiązek jej zwrotu.
Stan faktyczny
Gmina O. otrzymała dotację celową na wypłatę dodatków dla pracowników socjalnych. Wojewoda stwierdził, że jeden z pracowników nie powinien otrzymywać dodatku z powodu niespełniania wymogów ustawowych, co skutkowało decyzją o zwrocie części dotacji. Minister Finansów utrzymał tę decyzję w mocy. Gmina wniosła skargę do WSA, który uchylił decyzję, wskazując na błędną wykładnię przepisów. NSA uchylił wyrok WSA z powodu wadliwości uzasadnienia i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Finansów oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody. Zasądził od Ministra Finansów na rzecz Gminy O. zwrot kosztów postępowania sądowego. Stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2013 r. sprawy ze skargi Gminy O. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty podlegającej zwrotowi do budżetu państwa z tytułu dotacji w nadmiernej wysokości; 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Wojewody [...] nr [...] z [...] maja 2010 r.; 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz Gminy O. 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnieniu się wyroku. Wojewoda [...] [...] marca 2010 r. po przeprowadzeniu w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w O. postępowania kontrolnego w zakresie struktury organizacyjnej ośrodka, kwalifikacji kadr i realizacji zadań z zakresu administracji rządowej i zadań własnych gminy wynikających z ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), wszczął z urzędu wobec Gminy O. postępowanie w sprawie zwrotu części dotacji celowej otrzymanej przez gminę w 2008 r. z budżetu państwa, a udzielonej na wypłatę dodatków dla pracowników socjalnych w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w O. Decyzją z [...] maja 2010 r. Wojewoda [...] określił Gminie O. kwotę dotacji celowej podlegającej zwrotowi do budżetu państwa w wysokości 3.000 zł jako dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w roku budżetowym 2008 wraz z odsetkami liczonymi od dnia stwierdzenia nieprawidłowego naliczenia tj. od 15 czerwca 2009 r. (dzień podpisania protokołu kontroli kompleksowej). W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie kontrolne wykazało, iż jeden z pracowników socjalnych, zatrudnionych w GOPS w O., na którego był pobierany w 2008 r. z budżetu państwa i wypłacany zgodnie z dyspozycją art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej dodatek do wynagrodzenia w wysokości 250 zł miesięcznie, nie powinien otrzymywać tego dodatku uwagi na fakt, że pracownik ten nie spełniał wymogów przewidzianych przepisami ustawy umożliwiających zatrudnienie go na tym stanowisku. Z tych powodów, zgodnie z dyspozycją art. 145 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 146 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.), kwota ta jako dotacja pobrana w nadmiernej wysokości podlega zwrotowi i jest ustalana decyzją wojewody w przypadku, gdy zobowiązany sam nie dokona zwrotu dotacji w terminie określonym przepisami tej ustawy. Decyzją z [...] sierpnia 2010 r. Minister Finansów na mocy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu podtrzymał wszystkie argumenty wskazane przez Wojewodę w zaskarżonej decyzji. Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie 17 września 2010 r. złożyła Gmina O., reprezentowana przez Wójta Gminy. Sąd I instancji wyrokiem z 8 kwietnia 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 2389/10 uchylił zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd stwierdził, że organy naruszyły w sprawie przepisy prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Z brzmienia art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym dodatek do wynagrodzenia przysługuje pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w samorządowej jednostce organizacyjnej pomocy społecznej, do którego podstawowych obowiązków należy świadczenie pracy socjalnej w środowisku, w tym przeprowadzanie rodzinnych wywiadów środowiskowych poza siedzibą jednostki, Sąd wywiódł, że warunkiem otrzymania tego dodatku jest sam fakt świadczenia pracy i wykonywania określonych obowiązków przez pracownika. Jeżeli zatem w danej jednostce organizacyjnej będą zatrudnione osoby, które co prawda spełniają wszystkie wymagania do tego, aby być pracownikami socjalnymi w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy społecznej, lecz nie będą świadczyły pracy socjalnej w środowisku, z przeprowadzaniem wywiadów środowiskowych poza siedzibą jednostki – dodatek nie będzie im przysługiwał, jest bowiem związany z charakterem obowiązków i czynności, nie samym faktem zatrudnienia na stanowisku pracownika socjalnego. Tym samym fakt zatrudnienia przez skarżącą osoby, która nie powinna prawidłowo zostać zatrudniona na stanowisku pracownika socjalnego, gdyż nie spełniała, zdaniem kontrolujących, wymogów ustawowych określonych dla tej profesji, może prowadzić do nałożenia na Gminę obowiązków wynikających z prawa pracy czy ustawy o pomocy społecznej i spowodować rozwiązanie umowy o pracę lub zmianę stanowiska pracy, nie może natomiast stanowić podstawy do prowadzenia postępowania w trybie art. 145 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, gdyż w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi fakt pobrania dotacji nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Na marginesie Sąd I instancji zauważył, że w dacie orzekania przez organy obowiązywała już dodana 31 marca 2010 r. treść art. 156 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, z której wynikało, że osoby, które przed dniem 1 maja 2004 r. rozpoczęły studia wyższe licencjackie lub wyższe magisterskie na kierunkach: pedagogika, psychologia, politologia lub socjologia, po uzyskaniu dyplomu ukończenia tych studiów mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego, czego organy nie uwzględniły w swoich decyzjach. Sąd stwierdził zatem, że wymienione uchybienia są istotne i mogły wpływać na wynik sprawy, zaś przy ponownym rozpoznaniu sprawy istnieje konieczność ustalenia powtórnie stanu faktycznego sprawy z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego i wskazań Sądu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Finansów. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 16 października 2012 r. sygn. akt II GSK 1453/11 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Sąd kasacyjny w uzasadnieniu wyroku wskazał, że analiza treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów określonych w art. 141 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Bowiem Sąd I instancji nie tylko nie dokonał oceny stanu faktycznego, ustalonego przez organy, ale wręcz stwierdził "Skład orzekający w sprawie dokonał odmiennych ustaleń’’, nie wskazując jednak jakich to sąd dokonał ustaleń, nie podał także podstawy prawnej umożliwiającej dokonanie innych niż organy ustaleń stanu faktycznego. Sąd kasacyjny podkreślił, że legalność kontroli decyzji administracyjnej przez sąd administracyjny polega tylko na ocenie przeprowadzonego przez organy postępowania, albowiem sąd administracyjny nie jest organem administracyjnym. Sąd I instancji wskazując jako podstawę prawną także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a, nie wskazał jakie przepisy postępowania zostały przez organ odwoławczy naruszone. Sąd I instancji stwierdził także, że "przy ponownym rozpoznaniu sprawy istnieje konieczność ustalenia powtórnie stanu faktycznego z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego". Z takiego ogólnego sformułowania nic nie wynika i nie można go uznać za wskazanie organowi administracji co do dalszego postępowania, spełniające wymogi z art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd I instancji przytoczył jedynie treść przepisów art. 145 ust. 1 i 4, art. 146 ust.1 ustawy o finansach publicznych, art. 116 ust.1 i art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej oraz art. 5 ustawy zmieniającej z dniem 1 kwietnia 2007 r. ustawę o pomocy społecznej, nie dokonując oprócz art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, żadnych ich wykładni. W przypadku art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w pełnym wymiarze czasu pracy w samorządowych jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, do którego podstawowych obowiązków należy świadczenie pracy socjalnej w środowisku, w tym przeprowadzaniu rodzinnych wywiadów środowiskowych poza siedzibą jednostki, przysługuje wypłacany co miesiąc dodatek do wynagrodzenia w wysokości 250 zł. W przypadku zatrudnienia w mniejszym wymiarze czasu pracy dodatek przysługuje w wysokości proporcjonalnej do czasu pracy. Sąd I instancji dokonał jego wykładni stwierdzając "iż warunkiem otrzymania tego dodatku jest sam fakt świadczenia pracy i wykonywanie określonych obowiązków przez pracownika". Z takim poglądem nie można się jednak zgodzić, albowiem Sąd I instancji pominął początkowy fragment tego przepisu stanowiący: "pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w pełnym wymiarze". Sąd I instancji powinien przeprowadzić interpretację tego sformułowania rozstrzygając, jak według niego należy je rozumieć. Czy pracownikiem socjalnym może być jedynie osoba spełniająca określone pod względem wykształcenia warunki (jak twierdzi organ), czy też wystarczy samo jej zatrudnienie na tym stanowisku, bez względu na wymogi dotyczące wykształcenia, zatem należy przeprowadzić bardzo wnikliwą wykładnię art. 116, art. 156 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 5 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 48 poz. 320), zmieniającej z dniem 1 kwietnia 2007 r. ustawę o pomocy społecznej, jak również rozstrzygnąć jakiego rodzaju dokumentem jest część A i B dyplomu ukończenia studiów A. B., którego kserokopie znajdują się w aktach administracyjnych (k. 100 akt adm.). Sąd I instancji tak interpretując art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej popełnił błąd pars pro toto – polegający na ustaleniu normy prawnej w oparciu o fragment przepisu a nie jego całość, gdyż skoncentrował się jedynie na części przepisu odnoszącym się do charakteru wykonywanych obowiązków i czynności pomijając początkowy fragment przepisu zawierający sformułowanie "pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu (...)". Sformułowanie to oprócz kwestii rodzaju sankcji, jaką należy zastosować w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wypłacie dodatku do wynagrodzenia stanowiło istotę prowadzonego postępowania. Sąd I instancji także wyrażając pogląd o braku możliwości zastosowania art. 145 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, nie przeprowadził w tym zakresie żadnych rozważań, stwierdzając jedynie "że fakt zatrudnienia przez skarżącą osoby, która nie powinna prawidłowo zostać zatrudniona na stanowisku pracownika socjalnego, gdyż nie spełnia – zdaniem kontrolujących (Sąd właśnie w tej kwestii, na co wskazano wyżej się nie wypowiedział), może prowadzić do nałożenia na Gminę obowiązków wynikających z prawa pracy czy ustawy o pomocy społecznej i spowodować rozwiązanie umowy o pracę lub zmianę stanowiska pracy". Sąd I instancji nie wskazał jakie obowiązki, na podstawie jakich skonkretyzowanych przepisów można nałożyć z prawa pracy czy też ustawy o pomocy społecznej. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę ponownie, ma ocenić legalność zaskarżonej decyzji w płaszczyźnie dochowania wymaganej prawem procedury oraz przeprowadzenia wykładni przepisów prawa materialnego mających zastosowanie przy jej podjęciu. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 190 p.p.s.a. – sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Rozpoznając sprawę niniejszą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie związany jest zatem wykładnią prawa oraz wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 października 2012 r. sygn. akt II GSK 1453/11 wydanym w następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej organu. NSA wskazał, że Sąd I instancji powinien przeprowadzić ponowną analizę treści całego art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, bez pominięcia jego początkowego fragmentu "pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w pełnym wymiarze". Sąd I instancji powinien przeprowadzić interpretację tego sformułowania rozstrzygając, jak według niego należy je rozumieć. Czy pracownikiem socjalnym może być jedynie osoba spełniająca określone pod względem wykształcenia warunki, czy też wystarczy samo jej zatrudnienie na tym stanowisku, bez względu na wymogi dotyczące wykształcenia, zatem należy przeprowadzić bardzo wnikliwą wykładnię art. 116, art. 156 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 5 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 48 poz. 320), zmieniającej z dniem 1 kwietnia 2007 r. ustawę o pomocy społecznej, jak również rozstrzygnąć jakiego rodzaju dokumentem jest część A i B dyplomu ukończenia studiów A. B. (B.), którego kserokopie znajdują się w aktach administracyjnych (k. 100 akt adm.). Mając na uwadze powyższe wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazać należy, że zgodnie z art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej – pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w pełnym wymiarze czasu pracy w samorządowych jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, do którego podstawowych obowiązków należy świadczenie pracy socjalnej w środowisku, w tym przeprowadzaniu rodzinnych wywiadów środowiskowych poza siedzibą jednostki, przysługuje wypłacany co miesiąc dodatek do wynagrodzenia w wysokości 250 zł. W przypadku zatrudnienia w mniejszym wymiarze czasu pracy dodatek przysługuje w wysokości proporcjonalnej do czasu pracy. Sąd dokonując wykładni przepisów dotyczących wykształcenia pracownika socjalnego obowiązujących w 2008 r., kiedy wypłacany był sporny dodatek do wynagrodzenia A. B. (B.), wskazuje, iż określenie uprawnień do wykonywania zawodu pracownika socjalnego wynika z przepisów ustawy o pomocy społecznej tj. z art. 116 ust. 1, art. 156 oraz z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. nr 48, poz. 320). Zgodnie z art. 116 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej (obowiązującego od 1 kwietnia 2007 r.) – pracownikiem socjalnym może być osoba, która spełnia co najmniej jeden z niżej wymienionych warunków: 1) posiada dyplom ukończenia kolegium pracowników służb społecznych; 2) ukończyła studia wyższe na kierunku praca socjalna; 3) do dnia 31 grudnia 2013 r. ukończyła studia wyższe o specjalności przygotowującej do zawodu pracownika socjalnego na jednym z kierunków: a) pedagogika, b) pedagogika specjalna, c) politologia, d) polityka społeczna, e) psychologia, f) socjologia, g) nauki o rodzinie. Zgodnie zaś z art. 5 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej – osoby, które przed dniem 1 stycznia 2007 r. otrzymały dyplom wyższej szkoły zawodowej o specjalności praca socjalna, mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 1). Osoby, które do dnia 1 stycznia 2008 r. otrzymały dyplom uzyskania tytułu zawodowego w zawodzie pracownik socjalny, mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 2). Osoby, które przed dniem 1 stycznia 2008 r. ukończyły lub kontynuowały studia wyższe o specjalności praca socjalna na jednym z kierunków: pedagogika, politologia, polityka społeczna, psychologia, socjologia lub nauki o rodzinie, po uzyskaniu dyplomu ukończenia tych studiów mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 3). Z powyższych unormowań wynika, że pracownikiem socjalnym mogła być osoba, która posiada dyplom ukończenia kolegium pracowników służb społecznych, bądź ukończyła studia na kierunku "praca socjalna" lub studia wyższe na innym kierunku (m.in. pedagogika) ale o specjalności "praca socjalna", jak również osoba która przed 1 stycznia 2008 r. kontynuowały studia wyższe o specjalności "praca socjalna". Z wymienionych przepisów wynika zatem, że ukończenie studiów wyższych o innej specjalności niż "praca socjalna" np. specjalności "pedagogika opiekuńcza i pracy socjalnej z doradztwem zawodowym" czy "pedagogiki opiekuńczej i pracy socjalnej" nie jest równoważne ze specjalnością "praca socjalna". W związku z tym Sąd zgadza się ze stanowiskiem organów, iż uzyskanie przez A. B. (B.) licencjatu w maju 2005 r., a w styczniu 2008 r. dyplomu ukończenia studiów na kierunku pedagogika w zakresie pedagogiki opiekuńczej i pracy socjalnej – nie uprawniały jej do zatrudnienia na stanowisku pracownika socjalnego. Ponadto Sąd zwraca uwagę, że do A. B. (B.) nie miała zastosowania żadna z przesłanek o jakich mowa w art. 156 ustawy o pomocy społecznej (w brzmieniu sprzed 31 marca 2010 r.) – osoby, które przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy były zatrudnione na stanowisku pracownika socjalnego na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują uprawnienia do wykonywania zawodu (ust. 1). Osoby, które przed dniem 1 maja 2004 r. ukończyły studia wyższe na kierunkach: pedagogika, psychologia, politologia, politologia i nauki społeczne lub socjologia, mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 1a). Osoby kierujące placówkami opiekuńczo-wychowawczymi i ośrodkami adopcyjno-opiekuńczymi powinny ukończyć specjalizację nie później niż do końca 2005 r.; osobom tym zalicza się staż pracy w placówkach opiekuńczo-wychowawczych i ośrodkach adopcyjno-opiekuńczych (ust. 2). Osoby, które w okresie 3,5 roku od dnia wejścia w życie ustawy ukończą studia wyższe magisterskie na kierunkach: pedagogika, psychologia, politologia lub socjologia, mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 3). Osoby zatrudnione przed dniem wejścia w życie ustawy na stanowisku aspiranta pracy socjalnej, które w okresie 3,5 roku od dnia wejścia w życie ustawy ukończą studia wyższe na kierunkach: pedagogika, psychologia, politologia lub socjologia i uzyskają tytuł licencjata, mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 4). Osoby zatrudnione przed dniem wejścia w życie ustawy na stanowisku aspiranta pracy socjalnej, które w okresie 5,5 roku od dnia wejścia w życie ustawy ukończą studia wyższe magisterskie na kierunkach: pedagogika, psychologia, politologia lub socjologia, mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego (ust. 5). Sąd zauważa, że warunki wykształcenia pracownika socjalnego A. B. (B.) wypełniła z mocy prawa wraz z wejściem w życie z dniem 31 marca 2010 r. (ustawa z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 40, poz. 229)) ust. 3a dodanego do art. 156 ustawy o pomocy społecznej, w myśl którego – osoby, które przed dniem 1 maja 2004 r. rozpoczęły studia wyższe licencjackie lub wyższe magisterskie na kierunkach: pedagogika, psychologia, politologia lub socjologia, po uzyskaniu dyplomu ukończenia tych studiów mogą wykonywać zawód pracownika socjalnego. A. B. (B.) studia wyższe licencjackie na kierunku pedagogika rozpoczęła przed 1 maja 2004 r. i ukończyła 10 maja 2005 r. (p. dyplom k. 92 akt adm.). Niemniej jednak powyższe konstatacje nie zmieniają faktu, iż A. B. (B.) została zatrudniona w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w O. od 1 sierpnia 2007 r. na stanowisku pracownika socjalnego w pełnym wymiarze czasu. Wskazać przy tym należy, że pracodawca zatrudniając A. B. (B.) na stanowisku pracownika socjalnego, miał podstawy by sądzić, iż posiadała ona pełne kwalifikacje do wykonywania zawodu pracownika socjalnego, ponieważ legitymowała się stosownymi dokumentami. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 16 października 2012 r. sygn. akt II GSK 1453/11 dostrzegł tą okoliczność, skoro w wytycznych nakazał rozstrzygnąć jakiego rodzaju dokumentem jest część A i B dyplomu ukończenia studiów A. B. (B.). W aktach sprawy znajdują się dwa dyplomy ukończenia studiów pierwszy – dyplom wydany przez rektora W. [...] w K. z [...] maja 2005 r. o ukończeniu studiów A. B. na kierunku pedagogika opiekuńcza i pracy socjalnej z doradztwem zawodowym i tytułem zawodowym licencjat (k. 92 akt adm.) oraz drugi – który zgodnie z wytycznymi wyroku NSA miał zostać zbadany – składający się z części A: dyplomu wydanego przez prorektora A. im. J. w K. z [...] stycznia 2008 r. o ukończeniu studiów A. B. na kierunku pedagogika w zakresie pedagogiki opiekuńczej i pracy socjalnej z tytułem zawodowym magistra i części B: suplementu (k. 100-103 akt adm.). Odpowiadając na pytanie Naczelnego Sądu Administracyjnego jakiego rodzaju dokumentem jest część A i B dyplomu ukończenia studiów stwierdzić należy, że zarówno sam dyplom (część A), jak i suplement do dyplomu ukończenia studiów wyższych (część B) są dokumentami urzędowymi sporządzonymi w przepisanej formie przez powołane do tego organy uczelni w zakresie ich działania, a zatem stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone (art. 76 § 1 i 2 k.p.a.). Ponadto podkreślić należy, że – jak wynika z przepisów wprowadzających rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 23 lipca 2004 r. w sprawie rodzajów dyplomów i tytułów zawodowych oraz wzorów dyplomów wydawanych przez uczelnie (Dz. U. Nr 182, poz. 1881) – wzór suplementu oparty jest na modelu opracowanym przez Komisję Europejską, Radę Europy oraz UNESCO/CEPES i ma zastąpić wydawane dotychczas przez uczelnie wypisy z indeksu. Mogą być w nim zawarte informacje o przebiegu studiów, zdobytych kwalifikacjach, praktykach, przydatne do celów dalszego kształcenia lub pracodawcy. Następnie należy zwrócić uwagę, że badany suplement do dyplomu zawiera m.in. informację o treści studiów i osiągniętych wynikach oraz informację o uprawnieniach posiadacza dyplomu (pkt V), która w części nr 1 "Posiadane kwalifikacje oraz kwalifikacje zawodowe" stanowi: "absolwent uzyskuje kwalifikacje pedagogiczne do pracy jako pedagog, wychowawca i pracownik socjalny w szkołach, świetlicach, internatach, poradniach psychologiczno-pedagogicznych, placówkach socjalizacyjnych, ośrodkach i instytucjach pracy socjalnej, a także w szeroko rozumianym środowisku otwartym". Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że A. B. (B.) – legitymując się dokumentem urzędowym poświadczającym jej kwalifikacje do pracy w ośrodku pomocy społecznej jako pracownik socjalny – została zatrudniona na stanowisku pracownika socjalnego zgodnie z prawem, choć w dniu zatrudnienia 1 sierpnia 2007 r. i w całym 2008 r. (okresie wypłacania dodatku do wynagrodzenia) istotnie nie posiadała wystarczającego wykształcenia do zajmowania tego stanowiska. Warunki wykształcenia pracownika socjalnego – jak zaznaczono wyżej – wypełniła z dniem 31 marca 2010 r. poprzez wejście w życie art. 156 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej. Mając na uwadze powyższe ustalenia w niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że przez sformułowanie "pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w pełnym wymiarze" o jakim mowa w art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, należy rozumieć osobę zatrudnioną na stanowisku pracownika socjalnego, o ile taka osoba w chwili zatrudnienia legitymowała się dokumentem zaświadczającym o jej kwalifikacjach zawodowych. Konsekwencją takiego rozumienia sformułowanie "pracownika socjalnego zatrudnionego w pełnym wymiarze" jest to, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, ponieważ pozostałe warunki tego przepisu dotyczące świadczenie pracy socjalnej w środowisku, w tym przeprowadzaniu rodzinnych wywiadów środowiskowych poza siedzibą jednostki zostały przez A. B. (B.) spełnione, co nie było przez organy kwestionowane. Tak więc wypłata A. B. (B.) w 2008 r. kwoty 250 zł miesięcznego dodatku do wynagrodzenia z powyższego tytułu była zasadna. W związku z tym, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 121 ust. 3a ustawy o pomocy społecznej, nie można tym samym mówić aby skarżąca wykorzystała otrzymane środki niezgodnie z prawem. Konsekwencją tego jest brak możliwości żądania od skarżącej zwrotu pobranej dotacji na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, ponieważ nie została ona pobrana w nadmiernej wysokości. Z powyższych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a w zw. z art. 190 p.p.s.a. uchylił decyzje obu instancji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło