V SA/Wa 3685/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dariusz Czarkowski (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, , Protokolant specjalista - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Usług Wodno-Kanalizacyjnych w P. - Jednostka Operatorska - Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 22 kwietnia 2021 r. nr KZT.70.12.2021/4 w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenie postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz Przedsiębiorstwa Usług Wodno-Kanalizacyjnych w P. - Jednostka Operatorska - Sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 680 złotych (słownie: sześćset osiemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej jako: "Organ" lub "Prezes PGWWP") z dnia 22 kwietnia 2021 r. nr KZT.70.12.2021/4 uchylająca decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z siedzibą w G. z dnia 17 grudnia 2020 r., znak: GD.RZT.70.141.335.D.2020.JM, dotyczącej odmowy skrócenia okresu obowiązywania taryfy zatwierdzonej decyzją Dyrektora RZGW z dnia 22 maja 2018 r, znak sprawy GD.RET.070/141/D/2018.KP, oraz odmowy zatwierdzenia nowej taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie gminy P. na okres trzech lat, a także umarzająca w całości postępowanie pierwszej instancji. Jako podstawę prawną powyższego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 zwanej dalej "k.p.a."). Zaskarżoną decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z dnia 30 lipca 2020 r. Przedsiębiorstwo Usług Wodno-Kanalizacyjnych w P. jednostka operatorska sp. z o.o. (dalej jako: "Przedsiębiorstwo", "Strona" lub "Skarżąca") złożyła wniosek o skrócenie terminu obowiązywania taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Gminy P. zatwierdzonej decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z siedzibą w G. z dnia 22 maja 2018 roku, znak: GD.RET.070/141/D/2018.KP, i zatwierdzenie nowej taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie gminy P. na okres trzech lat. W tym czasie Organ I instancji prowadził pod sygnaturą GD.RZT.70.308.141.2020 odrębne postępowanie z wniosku Strony o skrócenie terminu obowiązywania taryfy zatwierdzonej decyzją z dnia 22 maja 2018 roku nr GD.RET.070/141/D/2018.KP dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Gminy P. i zatwierdzenie nowej taryfy. We wskazanej sprawie organ regulacyjny decyzją z dnia 5 czerwca 2020 r., znak: GD.RZT.308.141.D.2020.JM odmówił skrócenia okresu obowiązywania dotychczasowej taryfy i zatwierdzenia nowej taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na okres trzech lat. Przedsiębiorstwo złożyło odwołanie od wskazanej decyzji, w wyniku którego Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z dnia 5 października 2020 r. uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ regulacyjny ponownie rozpoznawał sprawę pod sygnaturą GD.RZT.70.141.348.2020 i w dniu 18 stycznia 2021 r. wydał decyzję znak: GD.RZT.70.141.348.D.2020.JM, od której odwołanie wniosło przedsiębiorstwo. Postępowanie odwoławcze we wskazanej sprawie zostało wszczęte pod sygnaturą akt KZT.70.19.2020. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśniono także, iż w sprawie dotyczącej wniosku przedsiębiorstwa z dnia 30 lipca 2020 r. organ regulacyjny prowadził postępowanie pod sygnaturą akt GD.RZT.70.141.335.2020, a w dniu 17 grudnia 2020 r. wydał decyzję, znak: GD.RZT.70.141.335.D.2020.JM, odmawiającą zatwierdzenia taryfy złożonej z wnioskiem z dnia 18 grudnia 2019 r. i nie wyraził zgody na skrócenie terminu obowiązywania dotychczasowej taryfy. Odwołanie od decyzji złożyło przedsiębiorstwo. Organ przytoczył w uzasadnieniu decyzji art. 61a § 1 kpa, w świetle którego gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn, postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Podkreślił przy tym, iż w niniejszej sprawie niedopuszczalność wszczęcia postępowania wynikała "z innych uzasadnionych przyczyn" tj. faktu, że w sprawie będącej przedmiotem oceny organu regulacyjnego toczyło się już postępowanie administracyjne w tym samym przedmiocie, wszczęte na wniosek tego samego podmiotu. Już sama ta przeszkoda uniemożliwiała wszczęcie postępowania administracyjnego i merytoryczne rozpatrzenie wniosku przedsiębiorstwa z 30 lipca 2020 r. W ocenie Organu odwoławczego nie ma wątpliwości, iż w obu postępowaniach, tj. w postępowaniu wszczętym wnioskiem z dnia 18 grudnia 2019 r. oraz wnioskiem z dnia 30 lipca 2020 r. istnieje tożsamość sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym i przedmiotowym, jak również organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Wyjaśnienia wymaga, iż tożsamość podmiotowa będzie miała miejsce wtedy, gdy w sprawie występują te same osoby. Natomiast sprawy są tożsame pod względem przedmiotowym, o ile tożsama jest podstawa prawna, stan faktyczny oraz prawa i obowiązki stron, które z nich wynikają. Mając powyższe na uwadze Organ stwierdził, że postępowanie prowadzone przez Organ I instancji pod sygnaturą akt GD.RZT.70.141.335.2020 należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła: 1. naruszenie przepisu prawa procesowego art. 105 § 1 k.p.a. - poprzez błędne uznanie, sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe i postępowanie należy umorzyć w całości; 2. naruszenie przepisu prawa procesowego art. 61a § 1 k.p.a. - poprzez błędne uznanie, sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, iż postępowanie z innych uzasadnionych przyczyn nie może być wszczęte; 3. naruszenie przepisu prawa procesowego art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - poprzez błędne uznanie sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, iż uchylając decyzje organu I instancji w całości, postępowanie należy umorzyć w całości; 4. naruszenie przepisu prawa procesowego art. 6, 7 i 12 § 1, 77 § 1 k.p.a. – poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów postępowania (tj. umorzenie postępowania w sytuacji gdy brak temu podstaw), niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niedziałanie w sprawie w sposób wnikliwy. 5. naruszenie przepisu prawa materialnego art. 24j ust. 1 w zw. z art. 24j ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2028) - poprzez niewydanie decyzji o skróceniu obowiązywania dotychczasowych taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków i zatwierdzeniu nowych, w sytuacji gdy z przedłożonego wniosku przez Stronę z dnia 30 lipca 2020 r. wynikają udokumentowane zmiany warunków ekonomicznych oraz wielkość usług i warunków ich świadczenia. Przy tak sformułowanych zarzutach Strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 22 kwietnia 2021 r. KZT.70.12.2021/4, a także poprzedzającej jej decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z siedzibą w G. z dnia 17 grudnia 2020 r. GD.RZT.70.141.335.D.2020.JM, a także o zasądzenie na rzecz Strony kosztów niniejszego postępowania, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa radcowskiego według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę Organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 dalej: "p.p.s.a") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie. Aktem poddanym kontroli sądowej jest decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 22 kwietnia 2021 r. nr KZT.70.12.2021/4 uchylająca decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z siedzibą w G. z dnia 17 grudnia 2020 r., znak: GD.RZT.70.141.335.D.2020.JM, dotyczącej odmowy skrócenia okresu obowiązywania taryfy zatwierdzonej decyzją Dyrektora RZGW z dnia 22 maja 2018 r, znak sprawy GD.RET.070/141/D/2018.KP, oraz odmowy zatwierdzenia nowej taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie gminy P. na okres trzech lat, a także umarzająca w całości postępowanie pierwszej instancji. Odnosząc się do ram prawnych należy wskazać, iż w świetle art. 24j ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2021 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2020, poz. 2028 ze zm., dalej zwana "u.z.z.w.") W uzasadnionych przypadkach, w szczególności jeżeli wynika to z udokumentowanych zmian warunków ekonomicznych oraz wielkości usług i warunków ich świadczenia, przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w trakcie obowiązywania dotychczasowej taryfy może złożyć do organu regulacyjnego wniosek o skrócenie okresu obowiązywania tej taryfy wraz z projektem nowej taryfy oraz uzasadnieniem, jednak nie później niż przed rozpoczęciem biegu terminu 120 dni od planowanego dnia wejścia w życie nowej taryfy. Przepisy art. 24b-24e i art. 24f ust. 1 stosuje się odpowiednio. W decyzji zatwierdzającej taryfę orzeka się o skróceniu czasu obowiązywania dotychczasowej taryfy (ust. 2). Przesłanką zatem zastosowania powyższej normy prawnej jest zaistnienie "uzasadnionego przypadku" wynikający choćby z udokumentowanych zmian warunków ekonomicznych. Organ w odpowiedzi na skargę wskazuje, że "na gruncie niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w obu postępowaniach prowadzonych przez Dyrektora RZGW, tj. wszczętego wnioskiem z dnia 18 grudnia 2019 r. oraz z dnia 30 lipca 2020 r. istnieje tożsamość sprawy administracyjnej pod względem podmiotowym i przedmiotowym, a także tożsamość organu prowadzącego postępowanie administracyjne. Niewątpliwie to tożsamość podmiotowa w obu sprawach wynika z faktu, że występują w nich te same strony, natomiast tożsamość przedmiotowa wiąże się z faktem, że obie sprawy dotyczą wniosków złożonych na tej samej podstawie prawnej, dotyczą tego samego stanu faktycznego oraz praw i obowiązków stron, które z nich wynikają." Skarżąca podkreśla jednak, iż wniosek złożony w dniu 18 grudnia 2019 r. nie został rozpoznany ostatecznie, pomimo upływu 1,5 roku. Kolejny zaś wniosek tj. z dnia 30 lipca 2020 r. dotyczy innej taryfy, a powodem jego złożenia była jednak właśnie zmiana warunków ekonomicznych, wielkości usług i warunków ich świadczenia także wobec tych elementów zawartych we wniosku z dnia 18 grudnia 2019 r. Organ wydając zaskarżoną decyzję nie zadał sobie trudu porównania tych obu wniosków w powyższym zakresie. Arbitralnie uznał, że skoro został już raz złożony wniosek w trybie art. 24j u.z.z.w. to dopóki nie zostanie on rozpoznany Strona nie ma prawa do złożenia kolejnego wniosku w oparciu o tą podstawę prawną. Z takim wywodem Organu Sąd się nie zgadza. Mając bowiem na uwadze długi termin rozpatrzenia wniosku nie można wykluczć, że powyższe przesłanki określone w art. 24j u.z.z.w. mogły ulec zmianie. Tym samym wnioski oparte na tej podstawie mogą być podyktowane przykładowo inną zmianą warunków ekonomicznych. Tym samym podmiot prowadzący działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków jest uprawniony do złożenia kolejnego wniosku, pomimo iż poprzedni wniosek nie został jeszcze rozpoznany. W ocenie Sądu w takim wypadku nie zachodzi tożsamość spraw. Z uwagi na powyższe Sąd doszedł do przekonania, że Organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 105 § 1 w zw. z art. 61a § 1 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia również wymogów stawianych przez prawo (art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a.), bowiem Organ nie dokonał choćby porównania treści spornych wniosków i nie wyjaśnił dlaczego zatem konkretnie sprawy są tożsame tj. czy dotyczą one choćby tej samej taryfy. Powyższe nie znalazło zatem odzwierciedlenia w uzasadnieniu decyzji. Ponownie rozpoznając sprawę Organ uwzględni zawarte w wyroku poglądy, w tym oceni czy sprawy są tożsame biorąc pod uwagę podstawy faktyczne złożenia wniosków z dnia 18 grudnia 2019 r. oraz z dnia 30 lipca 2020 r. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję (punkt pierwszy sentencji wyroku). Zawarte w punkcie drugim wyroku postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych zostało oparte na przepisie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzoną kwotę 680 zł składa się kwota 480 zł kosztów zastępstwa procesowego oraz 200 zł uiszczonego wpisu od skargi.