V SA/Wa 376/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K.-K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. K.-K. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty kar pieniężnych p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącej adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu 13 marca 2017 r.) skarżąca A. K.-K. zażądała zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując, że jest bezrobotna i nie osiąga dochodów. Podała, że prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i czworgiem dzieci (dwiema córkami w wieku 12 i 17 lat oraz dwoma synami w wieku 3 i 20 lat), a jedyny dochód rodziny stanowią prace dorywcze, które wykonuje jej małżonek. Dochód z tego tytułu oszacowała na kwotę 1.500 zł netto miesięcznie. Oświadczyła, iż żaden z członków jej rodziny nie posiada majątku. Rodzina mieszka w użyczonym lokalu. Natomiast do miesięcznych wydatków zaliczyła koszty spłaty rat kredytów – 1.130 zł i opłaty za media - 50 zł. Z dokumentów nadesłanych przez skarżącą w dniu 14 kwietnia 2017 r. – data stempla pocztowego (w odpowiedzi na wezwanie Sądu do wykazania sytuacji materialnej) wynika, że skarżąca w roku 2015 i na początku ubiegłego roku prowadziła działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży detalicznej. W roku 2015 skarżąca odnotowała stratę w wysokości 126,15 zł przy przychodzie w kwocie 5.740 zł, a w roku 2016 r. wpracowała dochód w wysokości 1.169,321 zł przy przychodzie w kwocie 3.000 zł (zeznania podatkowe skarżącej PIT-36 z załącznikami za lata 2015 – 2016). Od 29 lutego 2016 r. skarżąca jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ch. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku (zaświadczenie z 12 kwietnia 2017 r. z Powiatowego Urzędu Pracy w Ch.). Natomiast od 1 kwietnia 2017 r. mąż skarżącej został zatrudniony w firmie FHU R. K. P. (zaświadczenie pracodawcy z 1 kwietnia 2017 r.). Decyzjami z [...] lutego 2017 r. Wójt Gminy L. przyznał skarżącej: - zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w kwocie 966,50 zł miesięcznie w okresie od 1 stycznia 2017 r. do 31 maja 2017 r. (decyzja (...)- zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności w kwocie 310 zł miesięcznie w okresie od 1 stycznia 2017 r. do 31 maja 2017 r. (decyzja nr(...). Natomiast decyzjami z [...] kwietnia 2017 r. Wójt Gminy L. przyznał córkom skarżącej (17-letniej N. K. i 12-letniej D. K.) stypendia szkolne na zakup podręczników i innych pomocy naukowych, odzieży oraz obuwia – w miesiącach od stycznia 2017 r. do czerwca 2017 r. w łącznej kwocie 600 zł – na rzecz każdej z nich (decyzje o nr: (...)i (...) Skarżąca przedstawiła również wyciąg ze swojego rachunku bankowego za okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 marca 2017 r., na którym saldo końcowe wynosiło 1.300,44 zł. Analiza transakcji na tym rachunku wskazuje, iż skarżąca pobiera zasiłek rodzinny w kwocie 551 zł miesięcznie oraz świadczenie wychowawcze w ramach Programu Rodzina 500plus w wysokości 1.500 zł miesięcznie. Przedłożyła także umowę użyczenia mieszkania zawartą w dniu 1 sierpnia 2016 r. pomiędzy skarżącą a jej bratem, w której skarżąca zobowiązała się do przeprowadzania remontów i uiszczania opłat związanych z użytkowaniem lokalu. Skarżąca udokumentowała też: • miesięczne wydatki związane z utrzymaniem wzmiankowanego mieszkania, tj. opłatę za energię elektryczną – ok. 150 zł, opłatę za gospodarowanie odpadami – 36 zł, opłaty za usługi telekomunikacyjne – 270 zł, opłatę za wodę – 53,15 zł, • zaległości względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w łącznej kwocie 2.987,95 zł (umowa z 11 kwietnia 2016 r. o rozłożenie na raty należności z tytułu składek, gdzie wysokość miesięcznej raty ustalono na kwotę ok. 21 zł), • zobowiązania z tytułu: kredytu konsumpcyjnego (udzielonego w wysokości 16.563,91 zł na okres 4 lat), tj. spłaty rat w kwocie po 427,87 zł miesięcznie; pożyczki (udzielonej w wysokości 5.000 zł na okres 2 lat), tj. spłaty rat w kwocie po ok. 300 zł miesięcznie oraz karty kredytowej, tj. spłaty zadłużenia w kwocie 50 zł miesięcznie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). Oceniając wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, stwierdzić należy, że zasługuje on na uwzględnienie w całości. Ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów jednoznacznie wynika, iż skarżąca nie jest w stanie poczynić oszczędności celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Miesięczne wydatki jej sześcioosobowej rodziny związane z utrzymaniem mieszkania i spłatami kredytów konsumpcyjnych (bez kosztów zakupu żywności, odzieży i środków czystości) oscylują wokół kwoty 1.300 zł przy miesięcznym całkowitym dochodzie na poziomie 3.200 zł. W szczególności decyzje Wójta Gminy L. o przyznaniu skarżącej i jej córkom świadczeń z zakresu pomocy społecznej potwierdzają bardzo trudną sytuację materialną skarżącej i jej rodziny. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.