V SA/Wa 4037/15

WyrokWSA w Warszawie2016-12-15

Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Mirosława Pindelska, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, jeśli skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu, mimo że wniósł środek zaskarżenia po terminie?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, ponieważ skarżący wniósł środek zaskarżenia po terminie i nie złożył wniosku o przywrócenie terminu. Instytucja przywrócenia terminu wymaga wyraźnej prośby zainteresowanego, a sam fakt wniesienia czynności po terminie nie może być podstawą do domniemania takiej prośby. Sąd nie może zastępować organu w interpretacji celu oświadczenia strony, jeśli wniosek nie wynika wprost z pisma.
Stan faktyczny
Skarżąca G. D. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Dyrektora ZUS odmawiające umorzenia kosztów egzekucyjnych. Postanowienie ZUS zostało doręczone skarżącej w dniu [...] czerwca 2015 r., a termin do wniesienia zażalenia upływał [...] czerwca 2015 r. Skarżąca nadała zażalenie [...] lipca 2015 r., nie zawierając wniosku o przywrócenie terminu. Skarżąca podnosiła, że nie była w stanie dotrzymać terminu z powodu choroby.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi G. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę Przedmiotem skargi G. D. (dalej skarżąca lub strona ) jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. ( dalej organ lub organ odwoławczy ) z dnia [...] sierpnia 2015r., nr. [...], stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddziału w [...] z dnia [...] maja 2015r., nr. [...]. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Postanowieniem z dnia [...] maja 2015r., nr. [...], Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w [...] odmówił skarżącej umorzenia kosztów egzekucyjnych przypadających na rzecz organu egzekucyjnego, powstałych w wyniku prowadzenia postepowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych: [...] z dnia [...].01.2015r.; [...] z dnia [..].01.2015r. Postanowienie została doręczona skarżącej w dniu [...] czerwca 2015r. Wymienione rozstrzygnięcie zawierało pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia do Dyrektora Izby Skarbowej w terminie 7dni od dnia doręczenia postanowienia. Wskazywało, że zażalenie należy przesłać lub dostarczyć do siedziby [...] Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w [...]. Termin do wniesienia zażalenia upływał [...] czerwca 2015r. W dniu [...] lipca 2015r. skarżąca nadała w Urzędzie Pocztowym w P. listem poleconym zażalenie na przedmiotowe postanowienie. Zażalenie nie zawierało wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015r., nr. nr. [...], stwierdził w trybie art. 134 w zw. z art. 144 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013r. j.t. ze zm., dalej k.p.a.), uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia . Termin do jego zaskarżenia upływał [...] czerwca 2015r, a zażalenie zostało wniesione po tym terminie - w dniu [...] lipca 2015r. Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. Wniosła o jego cofnięcie i umożliwienie jej złożenia sprzeciwu od odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych oraz należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Wskazała, że nie była w stanie dotrzymać terminu wniesienia środka odwoławczego gdyż jest [...]. Nikt nie zaproponował jej adwokata z urzędu mimo, że pisała o swojej chorobie. Do skargi załączyła m. in. małoczytelne orzeczenie lekarza orzecznika ZUS i zaświadczenie zastępcy dyrektora do spraw lecznictwa [...] Specjalistycznego Centrum Zdrowia z dnia [...] grudnia 2014r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t. ze zm. dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Ustalenia faktyczne i prawne dokonane przez organ są prawidłowe i podzielane przez sąd orzekający w niniejszej sprawie. Przede wszystkim sąd wskazuje, że bezsporne w sprawie jest, że postanowienie o odmowie umorzenia kosztów egzekucyjnych zostało doręczone skarżącej w dniu [...] czerwca 2015r. Skarżąca odebrała je osobiście. Bezsporne jest że orzeczenie to wskazywało jaki przysługuje od niego środek zaskarżenia oraz jaki jest termin do jego wniesienia a także gdzie i do kogo należy go kierować. Niekwestionowany jest też fakt, ze zażalenie zostało wniesione [...] lipca 2015r., tj. [...] dni po upływie terminu do jego złożenia. Analiza akt wykazuje, że złożone w dniu [...] lipca 2015r. zażalenie, napisane ręcznie przez skarżącą w dniu [...] czerwca 2015r., nie zawiera wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Żaden fragment zażalenia – nawet pośrednio – nie wskazuje na to, że skarżąca ubiega się również o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Nie ulega wątpliwości, że instytucja przywrócenia terminu przewidziana art. 58 § 1 k.p.a. stanowi, że następuje to na wyraźną prośbę zainteresowanego, który powinien uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Analogiczny pogląd utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych, np. w wyroku NSA z dnia 3 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 268/07 (LEX nr 401669) wskazano, że ewentualne przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej może nastąpić jedynie na wyraźną prośbę zainteresowanego. Sam fakt dokonania określonej czynności po terminie nie może być podstawą do domniemania, że osoba zainteresowana składa wniosek o przywrócenie terminu. W wyroku tym wskazano ponadto, że nie można podzielić poglądu, zgodnie z którym organ administracji w drodze interpretacji treści oświadczenia strony winien mieć na uwadze cel wynikający z treści tego oświadczenia. Nawet gdyby przyjąć, że celem strony było przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, wniosek taki powinien wynikać wprost z pisma (podania lub zażalenia), a nie być ustalany przez organ w procesie interpretacji celu wynikającego z oświadczenia zawartego we wniosku. Na potwierdzenie powyższego przywołać też należy treść wymienionego przepisu: "Art. 58. § 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. § 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. § 3. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne." Tym samym wobec braku wniesienia przez skarżąca wniosku o przywrócenie terminu organ odwoławczy uprawniony i zobowiązany był wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia z dnia [...] lipca 2015r. w trybie art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. Niesporna okoliczność, że postanowienie z dnia [...] maja 2015r. została doręczone skarżącej w dniu [...] czerwca 2015r., termin do jego zaskarżenia bezskutecznie upłynął w dniu [...] czerwca 2015r, a zażalenie zostało wniesione dopiero w dniu [...] lipca 2015r., powoduje, że została spełniona przesłanka materialna przewidziana art. 134 k.p.a. Wymieniony przepis stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do zażaleń w myśl art. 144 k.p.a. Zatem zaskarżone, kontrolowane przez sąd, orzeczenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. jest prawidłowe. Podkreślić należy, że sąd kontroluje zaskarżone postanowienie i czynności organu administracyjnego poprzedzające wydanie tego orzeczenia. Zatem nie może skarżąca obecnie skutecznie podnosić zarzutu dotyczącego przyczyny uchybienia terminu skoro okoliczności tej nie podnosiła w postępowaniu administracyjnym. Mając powyższe na uwadze sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa procesowego z kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Nie doszło też do naruszenia przepisów prawa materialnego z art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. w stopniu wpływającym na wynik sprawy. Z tych względów sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło