V SA/Wa 417/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-27

Skład orzekający: Dorota Mydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji, orzekając ponownie w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, powinien uwzględnić koszty zastępstwa procesowego poniesione w związku z ponownym rozpoznaniem sprawy przez sąd pierwszej instancji po uchyleniu przez NSA wyroku sądu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny pierwszej instancji, orzekając ponownie w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, jest związany wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. NSA uznał, że orzeczenie sądu pierwszej instancji w przedmiocie kosztów jest błędne, jeśli nie uwzględnia kosztów wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu poniesionych w związku z celowym dochodzeniem praw w czasie powtórnego postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Sąd pierwszej instancji powinien zatem zasądzić te koszty.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu złożył zażalenie na postanowienie WSA w Warszawie dotyczące kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, domagając się podwyższenia zasądzonej kwoty. NSA uchylił postanowienie WSA, uznając, że nie uwzględnia ono kosztów poniesionych w związku z ponownym rozpoznaniem sprawy przez sąd pierwszej instancji. WSA, orzekając ponownie, uwzględnił wykładnię NSA i zasądził należne koszty.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz r.pr. T. C. kwotę 780 zł oraz kwotę 179,40 zł tytułem podatku VAT, łącznie 959,40 zł, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA Dorota Mydłowska po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu sprawy ze skargi D.W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz r.pr. T. C. kwotę 780 zł (siedmiuset osiemdziesięciu złotych) oraz kwotę 179,40 zł (stu siedemdziesięciu dziewięciu złotych czterdziestu groszy), stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – łącznie 959,40 (dziewięćset pięćdziesiąt dziewięć złotych czterdzieści groszy). Postanowieniem zawartym w wyroku z dnia 27 lutego 2013 r., sygn. V SA/Wa 417/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zasądził od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz r. pr. T. C. kwotę 516,60 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, w tym kwotę 96,60 zł tytułem podatku od towarów i usług. Nie zgadzając się z tym orzeczeniem pełnomocnik r. pr. T. C. złożył zażalenia na postanowienie w przedmiocie kosztów, w którym wniósł o podwyższenie zasądzonej kwoty do wartości 811,80 zł oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik wskazał, że na zasądzone na jego rzecz koszty składała się jedynie kwota 516,60 zł wynagrodzenia radcowskiego za dwie instancje (pierwszą i drugą). Sąd pierwszej instancji pominął natomiast, że strona korzystała z zastępstwa procesowego ustanowionego w drodze pomocy prawnej udzielonej z urzędu zarówno w sprawie V SA/Wa 2723/10 jak i w sprawie V SA/Wa 417/13, będącej konsekwencją uchylenia przez NSA wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. akt II GZ 328/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w pkt II wyroku z dnia 27 lutego 2013 r. NSA uznał, że orzeczenie sądu pierwszej instancji w przedmiocie kosztów jest błędne bowiem nie uwzględnia kosztów wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, poniesionych w związku z celowym dochodzeniem praw w czasie powtórnego postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Zasadne jest zatem zażalenie pełnomocnika strony, który reprezentując skarżącego na każdym etapie postępowania (dwa razy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i jeden raz przed Naczelnym Sądem Administracyjnym) otrzymał zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym oraz zwrot kosztów zastępstwa wtórnego postępowania przed sądem pierwszej instancji. Nie została natomiast zasądzona wnioskowana kwota 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania po pierwotnym rozpoznaniu sprawy przez Sąd pierwszej instancji. NSA wskazał ponadto, że orzekając ponownie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpozna wniosek pełnomocnika o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, co następuje: Stosownie do treści art. 190 p.p.s.a. – w przypadku przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, Sąd któremu sprawę przekazano, jest związany wykładnią prawa dokonaną przez ten Sąd. Zgodnie z art. 250 p.p.s.a. wyznaczony profesjonalny pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490), dalej: rozporządzenie. Zgodnie z § 15 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4. W myśl § 14 ust. 2 rozporządzenia omawiane stawki są różnicowane wedle przedmiotu zaskarżenia. W niniejszej sprawie przyjąć należało dla wyliczenia kosztów zastępstwa procesowego stawkę minimalną określoną w § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia, tj. 240 zł. Stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W przedmiotowej sprawie w obu instancjach działał ten sam pełnomocnik. Należało mieć przy tym na uwadze, iż sprawa była rozpoznawana ponownie przez sąd I instancji, także z udziałem ww. pełnomocnika wyznaczonego z urzędu. W końcu należało uwzględnić wniosek pełnomocnika o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego – na co zwrócił uwagę NSA powołanym powyżej postanowieniu. Orzekając w przedmiocie tychże kosztów Sąd kierował się treścią § 14 ust. 2 pkt 2 lit. d rozporządzenia, zgodnie z którym zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu za czynności podjęte w postępowaniu zażaleniowym. Przepis ten stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za czynności adwokackie w postępowaniu zażaleniowym wynosi 120 zł. W związku z powyższym na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz poniższych przepisów rozporządzenia należało orzec jak w sentencji. Na przyznane koszty składają się: 240 zł za reprezentowanie skarżącego przed sądem administracyjnym I instancji (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia); 180 zł. tj. (75% x 240 zł) za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (§ 14 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia); 240 zł tj. za powtórne reprezentowanie skarżącego przed sądem administracyjnym I instancji (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia); 120 zł za reprezentowanie skarżącego w postępowaniu zażaleniowym (§ 14 ust. 2 pkt 2 lit. d rozporządzenia). Każda ze wskazanych kwot została powiększona o stawkę podatku od towarów i usług zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło