V SA/Wa 418/15

WyrokWSA w Warszawie2015-03-27

Skład orzekający: Krystyna Madalińska – Urbaniak, Mirosława Pindelska, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich może zostać wydana, jeśli od daty pierwszej płatności do daty powiadomienia o nieuzasadnionym charakterze płatności upłynął okres dłuższy niż cztery lata, a organ nie rozważył kwestii dobrej wiary beneficjenta?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ błędnie zinterpretował i zastosował art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001. Pierwszym powiadomieniem o nieuzasadnionym charakterze płatności nie jest decyzja zmieniająca wysokość przyznanych dopłat po wznowieniu postępowania, lecz decyzja wydana w odrębnym postępowaniu o ustalenie kwot nienależnie pobranych. Ponadto, organ nie rozważył wystarczająco przesłanek zwalniających beneficjenta od obowiązku zwrotu nienależnych płatności, w tym kwestii dobrej wiary i odpowiedniego okresu przedawnienia.
Stan faktyczny
Skarżąca otrzymała płatności bezpośrednie do gruntów rolnych za 2004 r. Następnie organ uchylił pierwotną decyzję i przyznał płatności w niższej kwocie. Po wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków, organ ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów KPA oraz rozporządzenia nr 2419/2001, w szczególności dotyczące terminu pierwszego powiadomienia o nieuzasadnionym charakterze płatności i przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Piotr Kraczowski (spr.), , Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2015 r. sprawy ze skargi B.H. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z [...] grudnia 2004 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] przyznał B. H. (dalej: skarżąca) płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w kwocie [...] zł do zadeklarowanej powierzchni [...] ha. Przyznane płatności zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez stronę. Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] ustalił, że [...] września 2004 r. została rozwiązana umowa dzierżawy nieruchomości, która obejmowała działkę nr [...] zadeklarowaną przez skarżącą we wniosku z [...] maja 2004 r. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2004 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania skarżącej płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za 2004 r. i decyzją z [...] października 2007 r. uchylił decyzję z [...] grudnia 2004 r. o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za 2004 r. oraz przyznał skarżącej płatności bezpośrednie do gruntów rolnych za 2004 r. w pomniejszonej wysokości, tj. w kwocie [...] zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej. Od tej decyzji skarżąca nie wniosła odwołania. Pismem z [...] listopada 2011 r. skarżąca została powiadomiona o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych na mocy decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich za 2004 r. Decyzją z [...] marca 2012 r. Prezes ARiMR ustalił skarżącej kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2004 r. w łącznej wysokości [...] zł. Po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o ponowne rozpoznanie sprawy, Prezes ARiMR decyzją z [...] maja 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając decyzję Prezes ARiMR stwierdził, że rozstrzygnięcie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych opiera się na rozstrzygnięciu w sprawie przyznania tych płatności za 2004 r. ostateczną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] z [...] października 2007 r., w której organ orzekający uchylił dotychczasową decyzję o przyznaniu płatności bezpośrednich za 2004 r. i przyznał te płatności w pomniejszonej wysokości. Oznacza to, że kwota stanowiąca różnicę pomiędzy sumą płatności przekazaną na rachunek skarżącej [...] stycznia 2005 r. na mocy pierwotnej decyzji o przyznaniu płatności bezpośrednich za 2004 r. a kwotą tych płatności przyznanych decyzją ostateczną z [...] października 2007 r., stanowi płatności pobrane nienależnie i wynosi [...] zł, w tym 2[...] zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej oraz [...] zł z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej. Odnosząc się do podniesionych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy kwestii dotyczących umowy dzierżawy oraz posiadania gruntów, Prezes ARiMR wyjaśnił, że sprawy te są przedmiotem postępowania w sprawie przyznania płatności, a nie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. Powołując się na przepis art. 49 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z 11 grudnia 2001 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92 (Dz. Urz. WE L 327.11 z 12 grudnia 2001 r.; dalej: rozporządzenie nr 2419/2001), Prezes ARiMR wskazał, że w przypadku dokonania nienależnej płatności rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki obliczone za okres między powiadomieniem a obowiązkiem rolnika do zwrotu oraz zwrotem lub potrąceniem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uzupełnionej pismem procesowym z [...] marca 2012 r. skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Prezesa ARiMR z [...] maja 2012 r. oraz decyzji ją poprzedzającej. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: art. 10 § 1 i art. 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000, Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: k.p.a.). Naruszenie przepisu art. 77 § 1 k.p.a. miało polegać na nieprzeprowadzeniu przez organy orzekające rozprawy administracyjnej w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących obowiązywania umowy dzierżawy. W piśmie procesowym, sporządzonym przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu dodatkowo sformułowano zarzuty naruszenia: a) art. 49 ust. 5 akapit 2 w związku z akapitem 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że pierwszym powiadomieniem beneficjenta o nieuzasadnionych charakterze danej płatności jest decyzja ustalająca, po wznowieniu postępowania w sprawie ustalenia wysokości danej płatności, odmienną od pierwotnej wysokość danej płatności, a w konsekwencji na błędnym zastosowaniu art. 49 ust. 5 akapit 2 w związku z akapitem 1 polegającym na jego niezastosowaniu i przyjęciu, że skarżąca ma obowiązek zwrotu, jako płatności nienależnie pobranych, kwoty [...] zł stanowiącej różnicę między wysokością płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przyznanych skarżącej na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARMiR z [...] grudnia 2004 r. a wysokością tych płatności wynikającą z decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARMiR z [...] października 2007 r. mimo że powiadomienie o nieuzasadnionym charakterze tej płatności (zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego) skarżąca otrzymała od Prezesa ARiMR [...] listopada 2011 r., a więc po upływie 4 lat, licząc od daty płatności pomocy ([...] styczeń 2005 r.); b) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.; dalej: ustawa o ARiMR) w brzmieniu obowiązującym do 31 lipca 2012 r., przez ich błędne zastosowanie polegające na nieustaleniu w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy, tj. na nieustaleniu, czy skarżąca, mimo formalnego rozwiązania umowy dzierżawy z [...] września 2004 r., do końca roku 2004 faktycznie użytkowała grunt rolny o pow. [...] ha stanowiący działkę nr [...] położoną w obrębie [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 marca 2013 r. sygn. V SA/Wa 1690/12 oddalił skargę na decyzję Prezesa ARiMR. Skarżąca złożyła skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając powyższy wyrok w części dotyczącej oddalenia skargi, wnosząc o jego uchylenie w tym zakresie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 września 2014 r. sygn. II GSK 1201/13 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W motywach orzeczenia Sąd kasacyjny wskazał, że Sąd I instancji oddalając skargę w kluczowej dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii uznał, że pierwszym powiadomieniem beneficjenta w rozumieniu art. 49 ust. 5 akapit 2 w związku akapitem 1 rozporządzenia nr 2149/2001 jest decyzja zmieniająca wysokość, po wznowieniu postępowania, przyznanych wcześniej płatności. Sąd kasacyjny stwierdził, że stanowisko to budzi poważne wątpliwości, bowiem jak trafnie zaznaczył to w uzasadnieniu swojej decyzji Prezes ARiMR i czego nie zakwestionował Sąd I instancji przedmiotem badania w postępowaniu w oparciu o art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy Unii Europejskiej i funduszy krajowych. Do sytuacji takich, jak zaznaczył Prezes ARiMR, dochodzi wówczas, gdy środki pochodzące z tych funduszy zostaną przyznane decyzją administracyjną i zostaną wypłacone, a następnie decyzja ta zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. W takim przypadku, jak zasadnie twierdzi Prezes ARiMR, czyli w postępowaniu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne. Zatem w postępowaniu uregulowanym w art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, Prezes ARiMR ma za zadanie zbadać czy dana kwota stanowi kwotę nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków, co ma miejsce w postępowaniu odrębnym od postępowania o przyznanie danej płatności. Zaznaczenie odrębności postępowania w przedmiocie zwrotu nienależnych płatności ma istotne znaczenie, bowiem w jego ramach Prezes ARiMR ma za zadanie ustalenie, że doszło do dokonania nienależnej płatności oraz czy nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość żądania jej zwrotu. Stosownie do art. 49 ust. 1 rozporządzenia nr 2419/2001 w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki. Obowiązek zwrotu, określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany w ust. 1 jest ograniczony do czterech lat (art. 49 ust. 5 rozporządzenia nr 2419/2001). W świetle powołanego przepisu zasadnicze znaczenie dla ustalenia okoliczności wyłączających obowiązek zwrotu nienależnych płatności z powodu upływu czasu ma ustalenie daty pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o niezasadnym charakterze danej płatności. Sąd kasacyjny wskazał, że Sąd I instancji przyjął, iż jakiekolwiek niesformalizowane powiadomienie, z którego beneficjent dowiaduje się, że płatność, którą otrzymał była nieuzasadniona, powinno być przyjęte jako data kończąca bieg terminu, po upływie którego obowiązek zwrotu płatności nie ma zastosowania. W rozpatrywanej sprawie taką datą, w której skarżąca dowiedziała się, że otrzymała nienależne płatności, jest decyzja zmieniająca wysokość przyznanych opłat. Sąd kasacyjny nie podzielił tego poglądu, ponieważ przekonujące są argumenty podniesione w skardze kasacyjnej, wskazujące na błędność tego poglądu. Mianowicie, decyzja wydana po wznowieniu postępowania, ustalająca płatności w innej wysokości, nie zawiera rozstrzygnięcia o tym, czy wcześniej przyznane płatności były uzasadnione, czy nie. O tym czy płatności były świadczeniem nienależnym rozstrzyga organ w postępowaniu o ustalenie kwot nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków publicznych. Zatem data pierwszego powiadomienia beneficjenta o nieuzasadnionym charakterze płatności powinna być wiązana z tym postanowieniem. Pogląd taki znajduje uzasadnienie w treści art. 49 ust. 5 akapit 1 rozporządzenia nr 2419/2001 zawierającym zwrot "o nieuzasadnionym charakterze danej płatności", który należy wiązać wyłącznie z postępowaniem w przedmiocie zwrotu nienależnych płatności. W kwestii tego, czy w sprawie należy rozważać okres dziesięcioletni, czy okres czteroletni, należy zwrócić uwagę, że Prezes ARiMR w uzasadnieniu decyzji z [...] marca 2012 r. twierdzi, że płatność nienależną beneficjentka otrzymała [...] stycznia 2005 r., natomiast decyzja ustalająca płatność w innej wysokości, po wznowieniu postępowania, została doręczona beneficjentce [...] października 2007 r., zatem pomiędzy datą płatności a pierwszym powiadomieniem jej o nieuzasadnionym charakterze płatności nie minął okres czterech lat. Z powyższego wynika, że organ wobec beneficjentki przyjął, iż działała ona w dobrej wierze, skoro wskazał, że nie upłynął jeszcze okres czteroletniego przedawnienia liczony od daty płatności pomocy do daty pierwszego powiadomienia beneficjentki o nieuzasadnionym charakterze danej płatności, którą według jego oceny a także oceny Sądu I instancji jest decyzja doręczona [...] października 2007 r. ustalająca płatności w pomniejszonej wysokości. Argumentacja Sądu I instancji w powyższej kwestii sprowadza się jedynie do stwierdzenia, że z uzasadnienia decyzji organu nie wynika, aby skarżąca działała w dobrej wierze. Skoro jednak, jak przyjmuje Sąd I instancji, organ nie stwierdził, że beneficjenta działała w dobrej wierze a także nie wyjaśnił, iż okres przedawnienia wynosi dziesięć lat, gdyż na ten temat brak jakiejkolwiek wypowiedzi w zaskarżonych decyzjach, to należy uznać, że organ w ogóle nie rozważał przesłanek zwalniających beneficjentkę od obowiązku zwrotu nienależnych płatności, do czego był zobowiązany na mocy art. 49 ust. 2 rozporządzenia nr 2419/2001. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy strony pozostały przy dotychczasowych stanowiskach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę ponownie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma fakt, że kontrolowana sprawa została przekazana do rozpoznania tutejszemu Sądowi mocą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2014 r. sygn. II GSK 1201/13, wydanego na skutek skargi kasacyjnej od wyroku z 8 marca 2013 r. sygn. V SA/Wa 1690/12. Wobec tego zastosowanie znajduje w sprawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.), w myśl którego wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawę przekazano pozostaje związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia ta obejmuje zarówno prawo materialne, jak i procesowe. W orzecznictwie i literaturze jednolicie przyjmuje się, iż związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu, oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem - lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Wykładnia prawna, o jakiej mowa w art. 190 p.p.s.a., to wyjaśnienie przez Naczelny Sąd Administracyjny istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu. Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma więc całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Jeżeli zatem, rozpoznając sprawę, Sąd I instancji ocenił zaskarżony wskutek skargi wniesionej do tego sądu akt administracyjny jako zgodny z przepisami prawa materialnego i procesowego, a Naczelny Sąd Administracyjny pogląd ten zakwestionował, to ocena ta przy ponownym rozpoznaniu sprawy jest wiążąca dla Sądu I instancji rozpoznającego sprawę ponownie. Przypomnieć należy, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Prezesa ARiMR z [...] maja 2012 r., którą Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję własną z [...] marca 2012 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego przez skarżącą. Zgodnie z art. 49 rozporządzenia nr 2419/2001 – w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca daną kwotę powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z ust. 3 (ust. 1). Obowiązek zwrotu, określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli okres między datą płatności pomocy a datą pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o nieuzasadnionym charakterze danej płatności jest dłuższy niż dziesięć lat. Jednakże jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat (ust. 5). Głównym i zasadniczym zarzutem skargi jest błędna wykładnia przez Prezesa ARiMR art. 49 ust. 5 akapit 2 w zw. z akapitem 1 rozporządzenia nr 2419/2001, polegająca na przyjęciu, że pierwszym powiadomieniem beneficjenta o nieuzasadnionych charakterze danej płatności jest decyzja ustalająca, po wznowieniu postępowania w sprawie ustalenia wysokości danej płatności, odmienną od pierwotnej wysokość danej płatności, a w konsekwencji na błędnym zastosowaniu art. 49 ust. 5 akapit 2 w związku z akapitem 1 polegającym na jego niezastosowaniu i przyjęciu, że skarżąca ma obowiązek zwrotu, jako płatności nienależnie pobranych. Pomimo tego, że powiadomienie o nieuzasadnionym charakterze tej płatności skarżąca otrzymała od Prezesa ARiMR [...] listopada 2011 r., a więc po upływie 4 lat, licząc od daty płatności pomocy ([...] styczeń 2005 r.). Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 września 2014 r. wskazał, że Sąd I instancji podzielił stanowisko organu uznając, że pierwszym powiadomieniem beneficjenta w rozumieniu art. 49 ust. 5 akapit 2 w związku akapitem 1 rozporządzenia nr 2149/2001 jest decyzja zmieniająca wysokość, po wznowieniu postępowania, przyznanych wcześniej płatności. Sąd kasacyjny nie zgodził się z powyższym stanowiskiem, bowiem jak zaznaczył w uzasadnieniu swojej decyzji Prezes ARiMR, przedmiotem badania w postępowaniu w oparciu o art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy Unii Europejskiej i funduszy krajowych. Do sytuacji takich dochodzi wówczas, gdy środki pochodzące z tych funduszy zostaną przyznane decyzją administracyjną i zostaną wypłacone, a następnie decyzja ta zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. W takim przypadku, czyli w postępowaniu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne. W postępowaniu uregulowanym w art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, Prezes ARiMR ma za zadanie zbadać czy dana kwota stanowi kwotę nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków. Zaznaczenie odrębności postępowania w przedmiocie zwrotu nienależnych płatności ma istotne znaczenie, bowiem w jego ramach Prezes ARiMR ma za zadanie ustalenie, że doszło do dokonania nienależnej płatności oraz czy nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość żądania jej zwrotu. W świetle cytowanego wyżej art. 49 ust. 1 i 5 rozporządzenia nr 2419/2001 zasadnicze znaczenie dla ustalenia okoliczności wyłączających obowiązek zwrotu nienależnych płatności z powodu upływu czasu ma ustalenie daty pierwszego powiadomienia beneficjenta przez właściwe władze o niezasadnym charakterze danej płatności. W świetle wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można podzielić poglądu Prezesa ARiMR, że jakiekolwiek niesformalizowane powiadomienie, z którego beneficjent dowiaduje się, że płatność, którą otrzymał była nieuzasadniona, powinno być przyjęte jako data kończąca bieg terminu, po upływie którego obowiązek zwrotu płatności nie ma zastosowania. W rozpatrywanej sprawie taką datą, w której skarżąca dowiedziała się, że otrzymała nienależne płatności, jest decyzja zmieniająca wysokość przyznanych dopłat. Sąd stwierdza, że z datą doręczenia decyzji zmieniającej wysokość przyznanych dopłat wydanej po wznowieniu postępowania, nie można łączyć takiego powiadomienia. Wynika to z tego, że decyzja na nowo ustalająca płatności w innej wysokości (z [...] października 2007 r.), nie zawierała rozstrzygnięcia o tym, czy wcześniej przyznane płatności były uzasadnione, czy nie. O tym czy płatności były świadczeniem nienależnym rozstrzyga organ w postępowaniu o ustalenie kwot nienależnie pobranych lub nadmiernie pobranych środków publicznych. Zatem data pierwszego powiadomienia beneficjenta o nieuzasadnionym charakterze płatności powinna być wiązana z tym postanowieniem. Pogląd taki znajduje uzasadnienie w treści art. 49 ust. 5 akapit 1 rozporządzenia nr 2419/2001 zawierającym zwrot "o nieuzasadnionym charakterze danej płatności", który należy wiązać wyłącznie z postępowaniem w przedmiocie zwrotu nienależnych płatności. Odnosząc się do kwestii tego, jaki w sprawie należy rozważać okres (dziesięcioletni, czy czteroletni), Sąd zauważa, iż Prezes ARiMR w uzasadnieniu decyzji z [...] marca 2012 r. stwierdził, że płatność nienależną beneficjentka otrzymała [...] stycznia 2005 r., natomiast decyzja ustalająca płatność w innej wysokości, po wznowieniu postępowania, została doręczona beneficjentce [...] października 2007 r., zatem pomiędzy datą płatności a pierwszym powiadomieniem jej o nieuzasadnionym charakterze płatności nie minął okres czterech lat. Wynika z tego, że organ wobec skarżącej przyjął, iż działała ona w dobrej wierze, skoro wskazał, że nie upłynął jeszcze okres czteroletniego przedawnienia liczony od daty płatności pomocy do daty pierwszego powiadomienia skarżącej o nieuzasadnionym charakterze danej płatności, którą według jego oceny, jest decyzja doręczona [...] października 2007 r. ustalająca płatności w pomniejszonej wysokości. W zaskarżonej decyzji z [...] maja 2012 r. wskazano także na brak upływu czterech lat, a przy tym nie ma innych rozważań dotyczących tego, w jakiej wierze działała skarżąca, a więc jaki okres przedawnienia na mocy art. 49 ust. 2 rozporządzenia nr 2419/2001 miał zastosowanie. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał za zasadne zarzuty dotyczące naruszenia art. 49 ust. 2 i 5 rozporządzenia nr 2419/2001, co powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ ma obowiązek zastosować się do wykładni wskazanej w niniejszym wyroku. Sąd, uwzględniając wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego – działając na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a i c w zw. z 190 p.p.s.a. – orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło